IV SA/Wa 183/07

WyrokWSA w Warszawie2007-05-21

Skład orzekający: Alina Balicka, Jarosław Trelka, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania odwoławczego przez organ drugiej instancji, z powołaniem się na brak podstaw prawnych do prowadzenia postępowania uzgodnieniowego przez organy inspekcji sanitarnej, przy jednoczesnym braku uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji, stanowi rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, skutkujące nieważnością postanowienia organu odwoławczego?
Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego zostało wydane z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa, co skutkuje jego nieważnością w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 126 kpa. Organ odwoławczy umorzył postępowanie zażaleniowe, wskazując na brak podstaw prawnych do prowadzenia postępowania uzgodnieniowego, co nie stanowi przyczyny bezprzedmiotowości postępowania zażaleniowego. Taka ocena nie może skutkować pozbawieniem strony prawa do rozpatrzenia zażalenia, a powinna znaleźć odzwierciedlenie w orzeczeniu dotyczącym całego postępowania uzgodnieniowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia Ekologicznego "O." na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego umarzające postępowanie odwoławcze. Postępowanie to było prowadzone w związku z zażaleniami na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego uzgadniające pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych rozbudowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Stowarzyszenie podnosiło, że raport oddziaływania na zdrowie i środowisko oraz postanowienie organu pierwszej instancji opierają się na błędnej interpretacji przepisów dotyczących dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Sanitarnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędziowie asesor WSA Jarosław Trelka, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Sylwia Michałowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2007 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologicznego "O." na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) listopada 2006 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia (...) listopada 2006r. Nr (...) działając na podstawie art 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa umorzył postępowanie odwoławcze prowadzone na skutek zażaleń Spółdzielni Mieszkaniowej w S. i Stowarzyszenia Ekologicznego "O." od postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia (...) marca 2006r, znak (...) uzgadniającego pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcie polegającego na rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej sieci (...) "S", zlokalizowanej w S. przy ul. (...) na działce nr (...), (...), obręb 1 S.. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że inwestycja polegająca na przebudowie stacji bazowej telefonii komórkowej w S. przy ul. (...) nie jest zaliczona do przedsięwzięć, które z mocy prawa uzgadniane są z państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) listopada 2006r. złożyło Stowarzyszenie Ekologiczne "O.". Skarżące Stowarzyszenie podniosło, że raport oddziaływania na zdrowie ludzi i środowisko stacji bazowej nr (...) po rozbudowie oraz postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia (...) marca 2006r. oparte są na fałszywej i nieuprawnionej interpretacji rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku - Dz. U. Nr 192, poz. 1883. Główny Inspektor Sanitarny bazując na tej manipulacji umorzył postępowanie odwoławcze, nie uchylając jednocześnie postanowienia organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi, powołując motywy uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 /, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i kontrolę tę sprawują pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi tutaj o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywanej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. /, Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga podlega uwzględnieniu, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazano. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) listopada 2006r., wydane zostało z rażącym naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa, co skutkuje jego nieważnością w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 w zw. żart. 126 kpa. Zaskarżone postanowienie z dnia (...) listopada 2006r., wydane zostało na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 kpa, według których, organ odwoławczy wydaje postanowienie, w którym umarza postępowanie zażaleniowe. Umorzenie postępowania administracyjnego, w tym postępowania zażaleniowego, stosownie do art. 105 § 1 kpa, może nastąpić tylko wtedy, gdy stało się bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny. Przyczyną umorzenia postępowania zażaleniowego może być w szczególności wycofanie zażalenia, złożenie zażalenia przez osobę nie mającą przymiotu strony w postępowaniu, jak również brak rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, wobec którego złożono zażalenie. W rozpatrywanej sprawie, organ drugiej instancji nie stwierdził zaistnienia powołanych przyczyn, a mimo to umorzył postępowanie zażaleniowe, wskazując na brak podstaw prawnych do prowadzenia postępowania uzgodnieniowego przez organy inspekcji sanitarnej. Podane w zaskarżonym postanowieniu przyczyny umorzenia postępowania zażaleniowego nie stanowią jednak o jego bezprzedmiotowości, lecz co najwyżej o bezprzedmiotowości całego postępowania uzgodnieniowego. Uznanie postępowania uzgodnieniowego za pozbawione podstaw prawnych, nie może bowiem skutkować pozbawieniem strony skarżącej prawa do rozpatrzenia jej zażalenia, lecz winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w orzeczeniu organu drugiej instancji wobec całego postępowania uzgodnieniowego. Tymczasem, Główny Inspektor Sanitarny pozostawił w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji, mimo dokonanej oceny o braku podstaw prawnych do jego wydania. Takie rozstrzygnięcie nie znajduje podstaw w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rozpatrując zażalenie, organ orzekający zobowiązany jest w pierwszej kolejności dokonać oceny dopuszczalności zażalenia pod względem formalnym, tj. ustalić, czy zażalenie złożyła osoba mająca przymiot strony oraz czy zostało złożone w ustawowym terminie, Główny Inspektor Sanitarny nie dokonał takiej oceny. Rozstrzygnął zaś sprawę ze wskazaniem na przyczyny skierowane wobec orzeczenia organu pierwszej instancji, nie uchylając go jednak, lecz uznając zażalenie za bezprzedmiotowe. Organ drugiej instancji dokonał zatem merytorycznej oceny rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, zamiast jednak orzec wobec tego rozstrzygnięcia, umorzył postępowanie zażaleniowe. Umorzenie postępowania zażaleniowego, uniemożliwia jednak dokonywanie oceny prawnej rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, skoro skutkiem umorzenia jest odmowa merytorycznego rozpatrzenia zażalenia. Umorzenie postępowania zażaleniowego w rozpatrywanej sprawie, bez wskazania przyczyn do uznania go za bezprzedmiotowe, przy jednoczesnym dokonaniu przez organ drugiej instancji oceny prawnej orzeczenia pierwszoinstancyjnego, stanowi rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ orzekający uwzględni wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło