II SA/Rz 180/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Ryszard Bryk AWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 23 maja 2007 r. sprawy ze skargi M. i S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] października 2006 r. nr [...]. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] stycznia 2007r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania M. i S. S. utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] października 2006r. nr [...] odmawiająca wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta P. obręb nr [...] zmian dotyczących granicy działki nr 3283 z działką nr 3281/1 poprzez wykazanie punktu nr 6005 oraz zmiany konfiguracji działki nr 3283. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 171 ze zm. – zwana dalej w skrócie k.p.a), art. 20 ust. 1 i 2 oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. nr 240, poz. 2027 ze zm. - zwana dalej ustawą) oraz § 47 ust.3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W odwołaniu skarżący zarzucili rażące naruszenie prawa poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną interpretację, a w szczególności naruszenie art. 20, art. 22, art. 24, art. 24a ust. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawa geodezyjnego i kartograficznego (Dz. U. z 2005r. nr 240, poz. 2027), brak podstawy prawnej do wydania zaskarżonej decyzji i naruszenie art. 107 k.p.a.; nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy mające bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazali, że do 1992r. punkt 6005 stanowił podstawę ustalenia granicy pomiędzy działkami nr 3283 oraz nr 3281. Istnienie punktu 6005 potwierdza także operat pomiarowy znak [...] przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 28 września 1992r. pod nr ewid. [...] i podpisany przez ówczesnych właścicieli przedmiotowych nieruchomości tj. Z. T. oraz J. L. Wymieniony punkt to róg budynku nr 12 położonego na działce nr 3283 wybudowanego około 1932r. i stanowiący współwłasność skarżących. Punkt ten stanowił podstawę do wyznaczania granicy pomiędzy działkami nr 3283 i nr 3281. Przy uwzględnieniu pkt 6005 cały budynek znajduje się w granicach działki nr 3283, natomiast pomięcie tego punktu powoduje, że część budynku nr 12 znajduje się na działce nr 3281. W trakcie modernizacji ewidencji gruntów punkt ten został pominięty, zatem stan istniejący w ewidencji gruntów i budynków jest sprzeczny z dokumentami stanowiącymi podstawę dokonywania wpisów w ewidencji gruntów i budynków. Wskazany błąd stanowi naruszenie art. 20 i art. 24 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i nie może być rozstrzygany w trybie rozgraniczenia nieruchomości, bo nie istnieje spór o własność i granicę pomiędzy działkami. Wnieśli o przywrócenie prawidłowego wpisu w ewidencji gruntów i budynków sprzed modernizacji. Ponadto nie podały przepisów prawa materialnego, na których oparły rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie, Podstawą taką nie jest art. 20 i art. 22 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, co spowodowało bezpośrednie naruszenie art. 107 k.p.a. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania. Według ustaleń dokonanych przez organ I instancji, aktem notarialnym z dnia 26 lipca 2002r. M. i S. S. nabyli działkę nr 3283 o pow. 0,0373 ha a umową sprzedaży Rep. A. nr [...] z dnia 16 stycznia 2004r. M. i K. L. nabyli działkę nr 3281/1 o pow. 0,0178 ha. W związku z żądaniem M. i S. S. dotyczącym wykazania w operacie ewidencji gruntów miasta P. obręb nr [...] pkt nr 6005, który w dokumentacji ze wznowienia znaków granicznych działki nr 3281/1 wyznaczał inny od dotychczasowego przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 3281/1 i 3283 na mapie ewidencyjnej, a kwestionowanej przez wnioskodawców organ I instancji przeprowadził w myśl § 47 ust. 3 postępowanie wyjaśniające z udziałem zainteresowanych stron. W ramach tego postępowania 2 października 2006r. podczas oględzin na gruncie stwierdzono, że pomiędzy właścicielami wymienionych działek występuje spór o zasięg własności. Strony nie doszły do porozumienia, co do położenia punktu nr 6005, który według dokumentacji z podziału działki nr 3281, włączonej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w P. w dniu 28 września 1992r. za nr [...] zlokalizowany był na narożniku istniejącego budynku nr 12. Ustalony przebieg granicy na gruncie odpowiadał granicy na mapie ewidencyjnej i stan ten nie uległ zmianie na aktualnej mapie ewidencji gruntów i budynków miasta P. Z protokołu wznowienia znaków granicznych z dnia 5 maja 2006r. wynika, że strony nie kwestionowały przebiegu na gruncie granicy działki nr 3281/1 z działką nr 3283, spór powstał po opracowaniu dokumentacji geodezyjnej nr [...]. Zgodnie z treścią § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454) w przypadku, gdy aktualizacja operatu ewidencji gruntów wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne. W ewidencji gruntów i budynków możliwe jest występowanie błędów dotyczących danych ewidencyjnych. Nie można jednak w postępowaniu o zmianę danych w ewidencji gruntów i budynków samodzielnie ustalać i rozstrzygać kwestii spornych związanych z ustaleniem własności, o których rozstrzygają sady powszechne. W wyniku orzecznictwa utrwalił się pogląd, że w ramach prowadzenia ewidencji gruntów nie mieści się korekta, kwalifikowana jako zapis dotyczący zmiany granicy i powierzchni działki, nawet wówczas, gdy istnienie błędu wydaje się być wysoce prawdopodobne, jeżeli co do zasady owa korekta jest kwestionowana, a spór wynikły na tym tle nosi znamiona sporu o własność nieruchomości (wyrok WSA w Rzeszowie z 13.05.2005r. SA/Rz 1773/03). Ewidencja gruntów i budynków ma charakter rejestracyjny, winna odzwierciedlać aktualny stan prawny nieruchomości, a wpisy w tej ewidencji dokonywane są na podstawie odpowiednich decyzji oraz orzeczeń innych organów. W skardze skarżący powtórzyli wszystkie zarzuty oraz argumenty na ich uzasadnienie domagając się wprowadzenia zmian w części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków dotyczącej działki nr 3283 poprzez ujawnienie punktu granicznego nr 6005. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 stawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej w skrócie p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona również i z przyczyn, które Sąd uwzględnił z urzędu. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte wnioskiem M. S. i S. S. z dnia 3 sierpnia 2006r., domagając się wprowadzenia zmian w zmodernizowanym operacie ewidencji gruntów punktu granicznego nr 6005, który został pominięty w nowym operacie. Wniosek ten został podpisany wyłącznie przez S. S. Ze znajdującego się w aktach sprawy kopii wypisu uproszczonego rejestru gruntów wynika, że działka nr 3283 pozostaje we współwłasności S. i M. S. Zatem uruchomienie postępowania w takim przypadku może nastąpić tylko w wyniku podpisania wniosku przez współwłaścicieli. Obowiązek podpisania podania/wniosku wynika z art. 63 § 3 k.p.a. Brak podpisu na wniosku nie został dostrzeżony przez organy obydwu instancji i ta okoliczność jest już wystarczającą przesłanką do uchylenia decyzji obydwu instancji ze względu na naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. tj. zasady czynnego udziału stron w postępowaniu. Ponadto decyzja organu pierwszej instancji została skierowana do podmiotu, który nie podpisał wniosku i w tym zakresie postępowanie toczyło się z urzędu. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ pierwszej instancji wezwie M. S. do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez jego podpisanie w trybie art. 64 § 2 k.p.a. W związku z tym, że wyeliminowanie braków formalnych wniosku może nastąpić lub nie musi, to Sąd pominął oceną merytoryczną stronę rozpoznawanej sprawy, gdyż na tym etapie taka ocena i wskazania co do dalszego postępowania byłyby przedwczesne. Mając na uwadze przedstawiony stan rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b). p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.