VII SA/Wa 220/07

WyrokWSA w Warszawie2007-05-24

Skład orzekający: Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska, Jolanta Zdanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, w szczególności datę powstania samowolnej nadbudowy budynku, co miało wpływ na zastosowanie właściwych przepisów technicznych i rozstrzygnięcie o nakazie rozbiórki?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z powodu naruszenia przez organy zasad postępowania administracyjnego, w szczególności obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. Kluczowe było nieustalenie przez organy daty powstania samowolnej nadbudowy, co uniemożliwiło prawidłowe zastosowanie przepisów technicznych obowiązujących w dacie jej wykonania oraz ocenę możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę samowolnie nadbudowanego piętra budynku mieszkalnego wraz z tarasem, stwierdzając naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionowali prawidłowość ustaleń organów, w tym odległości od granicy działki i błędów w opiniach technicznych, a także zarzucili naruszenie zasad postępowania. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, , Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2007 r. sprawy ze skargi B. i W.R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących B. i W.R. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2004r działając na podstawie art. 48 ust 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r, Nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał B. i W.R. rozbiórkę samowolnie nadbudowanego piętra budynku mieszkalnego wraz z tarasem dobudowanym od strony ogrodu na nieruchomości przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu podał, iż B. i W.R. dokonali samowolnej nadbudowy piętra budynku, rozbudowy parteru w wyniku którego pomieszczenie kuchni uległo powiększeniu i wydzieleniu pomieszczenia sieni, dobudowy schodów zewnętrznych prowadzących na parter i tarasu nad tymi schodami. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2002r, Nr [...] na podstawie art. 81 c ust 2 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych w zakresie prawidłowości i zgodności ich wykonania z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami. Z przedłożonej oceny technicznej sporządzonej przez T.J. w dniu 17 maja 2003r wynika, że wykonano "nadmurowanie ścian i podniesienie konstrukcji nośnej dachu (...) .Pokrycie dachowe wykonano niedokładnie i nieszczelnie. Są zacieki na jednej ze ścian (...).W/w prace nie są wykonane zbyt porządnie ale nie stwarzają zagrożenia dla życia, czy zdrowia osób". Inwestorzy na skutek wezwania do uzupełnienia przedłożonej oceny technicznej przedstawili kolejną ocenę techniczną sporządzoną przez mgr inż. arch. H.W., która potwierdza, iż "użytkowanie obiektu nie stwarza zagrożenia dla życia i mienia ludzkiego i może służyć celowi w jakim został wybudowany, rozbudowany i nadbudowany tj. jako dom mieszkalny". Na podstawie oceny technicznej organ ustalił, iż odległość usytuowania ściany zewnętrznej budynku do granicy działki 3,00m po dokonaniu nadbudowy została zmniejszona o 1,19m. Zatem przedmiotowy budynek nie spełnia wymogów określonych w § 12 ust 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r, Nr 75, poz. 690 ze zm.). W ocenie organu "nakładanie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności dla doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami i Polskimi Normami nie jest możliwe, bowiem wymagałoby to wykonania robót których zakres objęty jest obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę". Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] uznał, iż "stwierdzony stan wypełnia przesłankę normy prawnej określonej w art. 48 ust 1 ustawy Prawo budowlane, uprawniającej organ do nakazania rozbiórki obiektu gdy nie są spełnione warunki określone w art. 48 ust 2 tej ustawy i nie jest możliwe doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania B. i W.R., decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2006r na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego z przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r, Nr 75, poz. 690 ze zm.) wynika, że "w wyjątkowych sytuacjach dopuszczalne jest lokalizowanie budynku w odległości 1,5m od granicy działki lub bezpośrednio przy granicy. Pośrednie odległości są niedopuszczalne". W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, iż " przedmiotowa nadbudowa znajduje się w odległości 1,81m od granicy z sąsiednią działką, co jest niedopuszczalne ze względu na warunki techniczno- budowlane i nie daje innej możliwości doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem jak przez dokonanie rozbiórki nadbudowy". Odnosząc się do argumentacji zawartej w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, iż zgoda właścicielki sąsiedniej nieruchomości na nieprzepisowe sytuowanie inwestycji nie może być wzięta pod uwagę gdyż niedopuszczalne jest takie rozwiązanie umowne które narusza przepisy prawa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli B. i W.R. Skarżący wyjaśniają przyczyny dla których popełnili samowolę budowlaną oraz podnoszą, iż z naruszeniem zasad postępowania (art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 art. 10 § 1 kpa) nie zostali zapoznani z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Skarżący kwestionują stanowisko organu odwoławczego dotyczące niedopuszczalności sytuowania obiektów w odległości 1,81m od granicy z sąsiednią działką. Nadto podnoszą konieczność rozważenia wykonanej nadbudowy w świetle § 12 ust 5 Prawa budowlanego wyjaśniając, iż opinia techniczna sporządzona przez mgr inż. arch. H.W. zawiera błąd dotyczący długości występu nawisu, który w rzeczywistości wystaje 0,95m, a nie 1, 19m. Skarżący kwestionują również prawidłowość oceny technicznej sporządzonej przez T.J. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga jest uzasadniona. Organ z naruszeniem zasad wynikających z art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 107 § 3 kpa nie wyjaśnił daty powstania nadbudowy budynku mieszkalnego dokonanej w warunkach samowoli budowlanej. Z akt sprawy (protokołu oględzin i pism skarżącego ) wynika tylko, iż skarżący w 1999r wykonał roboty remontowe w pomieszczeniach piwnic. Roboty remontowe nie dotyczyły zatem nadbudowy piętra. Ustalenie daty wykonanej nadbudowy ma istotne znaczenie dla zastosowania odpowiednich przepisów technicznych obowiązujących w dacie powstania samowoli budowlanej. Gdyby okazało się, iż nadbudowa budynku mieszkalnego również została dokonana w 1999r to dopiero wówczas organ nadzoru budowlanego powinien rozważyć ją w świetle § 12 ust 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r, Nr 75, poz. 690 ze zm.). Podzielić należy pogląd organu, iż § 12 ust 3 cytowanego rozporządzenia dopuszcza sytuowanie ściany budynku pozbawionej otworów okiennych lub drzwiowych w odległości 1,5m od granicy z sąsiednią działką lub bezpośrednio przy granicy jeżeli: wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości o której mowa w ust 1 pkt 2 ze względu na rozmiary działki. Oceniając wykonaną nadbudowę należy jednak mieć na uwadze zabudowania znajdujące się na sąsiedniej działce. Zgodnie bowiem z § 12 ust 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r, Nr 75, poz. 690 ze zm.) jeżeli na sąsiedniej działce w odległości 1,5m do 3m od granicy istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych dopuszcza się sytuowanie ściany budynku inwestorów w takiej samej odległości od tej granicy. W związku z zarzutem skargi dotyczącym błędnego określenia w opinii technicznej sporządzonej przez mgr inż. arch. H.W. długości występu nawisu, który w rzeczywistości wystaje 0,95m, a nie 1,19m, organ nadzoru budowlanego powinien dokonać odpowiednich pomiarów i ustalić rzeczywistą odległość nawisu od granicy działki sąsiedniej. Mając na uwadze fakt, iż ściana budynku inwestorów na wysokości parteru znajduje się w przepisowej odległości od granicy działki sąsiedniej organ powinien rozważyć wykonaną nadbudowę piętra w świetle § 12 ust 5 Prawa budowlanego. Z uwagi na naruszenie art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa i art. 107 § 3 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję pierwszoinstancyjną. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło