II SA/Bk 116/07
WyrokWSA w Białymstoku2007-06-12
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały obiekty budowlane znajdujące się na działce, w szczególności wiaty jako obiekty budowlane, oraz czy prawidłowo przeprowadzono postępowanie dowodowe z oględzin nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nienależycie przeprowadziły postępowanie administracyjne, błędnie oceniając zgromadzony materiał dowodowy i naruszając przepisy proceduralne. W szczególności, błędnie zakwalifikowano obiekty budowlane, nie uwzględniając wiat stanowiących zadaszenie dla klatek hodowlanych jako budowli, a także naruszono zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez uniemożliwienie jej udziału w oględzinach nieruchomości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej uzyskanie pozwolenia na użytkowanie dwóch dobudowanych budynków gospodarczych oraz przedłożenie projektu budowlanego powykonawczego. Skarżący zarzucili nierzetelność postępowania, błędną kwalifikację obiektów budowlanych i naruszenie przepisów prawa budowlanego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że dobudowane budynki gospodarcze stanowią samowolę budowlaną, która może zostać zalegalizowana poprzez uzyskanie pozwolenia na użytkowanie. Skarżący nie zgodzili się z tą kwalifikacją, wskazując na istnienie innych obiektów budowlanych, w tym klatek do hodowli zwierząt futerkowych, oraz na niezgodność stanu faktycznego ze stanem opisanym w decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. z dnia [...] października 2006 r. Stwierdzono, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądzono zwrot wpisu sądowego od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego W. N.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2007 r. sprawy ze skargi J. N. i W. N. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie nakazania uzyskania pozwolenie na użytkowanie budynków i przedłożenia projektu budowlanego powykonawczego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. z dnia [...] października 2006 roku, nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego W. N. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego.
Decyzją z dnia [...]08.2006 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. z dnia [...]05.2006 r. nr [...], umarzającą postępowanie administracyjne, w sprawie legalności zabudowy działki o nr geod. [...], położonej przy ul. L. w B. W uzasadnieniu decyzji P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. zwrócił uwagę organowi l instancji na niekompletność zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...]10.2006 r. Nr [...] nakazał Państwu G. i J. S. uzyskać w terminie do [...] marca 2007 r. pozwolenie na użytkowanie dobudowanych do istniejącego budynku gospodarczego dwóch budynków gospodarczych służących jako magazyny pasz i magazyn sprzętu gospodarczego – usytuowanych na działce nr geod. [...] przy ul. L. [...] w B. oraz zobowiązał przedłożyć w terminie do dnia [...] stycznia 2007 r. trzy egzemplarze projektu budowlanego powykonawczego przedmiotowych obiektów z planem zagospodarowania działki opracowanym na aktualnej mapie geodezyjnej w skali 1:500 przez osobę uprawnioną, oświadczenie osoby uprawnionej o wykonaniu robót budowlanych zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i polskimi normami, a także inwentaryzację geodezyjną powykonawczą przedmiotowych budynków. Po przeprowadzonym postępowaniu, w szczególności oględzinach dokonanych w dniu [...] września 2006 r. organ ustalił, że przedmiotowa działka zabudowana jest budynkiem gospodarczym o pow. zabudowy [...] i kubaturze [...], który powstał w oparciu o decyzję Naczelnika Gminy w D. K. z dnia [...] lutego 1978 r. nr [...]. Do powyższego budynku w latach 1978-1980 dobudowane zostały dwie dobudówki – wykorzystywane jako magazyn pasz i sprzętu. Ponadto stwierdzono, że na działce znajdują się dwie wiaty drewniane zakwalifikowane jako zadaszenie na drewno opałowe. Zdaniem organu takie wiaty, służące jako zadaszenie nie można w rozumieniu przepisów prawa budowlanego uznać za obiekty budowlane, zatem nie mogą być przedmiotem rozstrzygnięcia w wydanej decyzji.
Organ stosując przepis art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stwierdził, że w sprawie zastosowanie mają przepisy "starego" prawa budowlanego z 1974 r., z których wynika dopuszczalność legalizacji samowoli w przypadku doprowadzenia jej do zgodności z przepisami prawa. Skoro w sprawie nie zachodziły przesłanki uzasadniające wydanie decyzji o rozbiórce na mocy art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. to należało określić czynności doprowadzające przedmiotowy obiekt do zgodności z przepisami prawa poprzez uzyskanie pozwolenia na jego użytkowanie.
Z powyższą decyzją nie zgodzili się J. i W. Ni. i złożyli odwołanie. Zarzucili, iż postępowanie zostało przeprowadzone w sposób nierzetelny, albowiem protokół z oględzin nie uwzględnia wszystkich obiektów budowlanych znajdujących się na w/w nieruchomości, nie określono faktycznego sposobu ich użytkowania a samowola budowlana dotyczy większej ilości obiektów budowlanych niż wskazana w decyzji. Zaznaczyli, iż kserokopie dokumentów urzędowych dołączonych do akt sprawy przez właściciela nieruchomości nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem. Zdaniem Odwołujących się, w sprawie nie doszło do zmiany sposobu użytkowania obiektów ale do budowy fermy zwierząt futerkowych bez wymaganych zezwoleń. Decyzja nie powinna ograniczać się do poszczególnych obiektów budowlanych. Ferma zwierząt futerkowych stanowi funkcjonalną całość i na takie były wydawane zezwolenia z rygorystycznym nakazem realizacji inwestycji zgodnie z planem realizacyjnym. Podkreślili, że nawet zwiększenie liczby matek stada podstawowego stanowiło odstępstwo od pozwolenia.
Po rozpatrzeniu odwołania, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że z akt sprawy wynika, że działka nr [...] przy ul. L. w B. jest zabudowana: budynkiem gospodarczym o wymiarach 6,0 x 14,20 m, który został wykonany w oparciu o uzyskane przez Państwo S. pozwolenie na budowę (decyzja z dnia [...] lutego 1978r. nr [...] Naczelnika Gminy w D. K.); dwoma budynkami gospodarczymi: pierwszy o wymiarach 6,90 x 3,90m, drugi o wymiarach 3,90 x 7,30m i dwiema wiatami drewnianymi: pierwsza o wymiarach 3,70 x 2,35 m, druga o wymiarach 3,60 x1,35 m oraz klatkami drewnianymi służącymi do hodowli zwierząt futerkowych. Na podstawie zeznań właścicieli działki do protokołu oględzin organu l instancji z dnia [...]09.2006 r. ustalono, że powyższe obiekty i klatki zostały wykonane w latach 1978-80 r.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami w przypadku obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, którego budowa została zakończona do dnia 31 grudnia 1994 r. lub do tego dnia wszczęto w stosunku do niego postępowanie administracyjne, na mocy art. 103 ust 2 obowiązującej ustawy dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, stosuje się przepisy dotychczasowe - czyli przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. ustalił jednoznacznie, że przedmiotowe dwa budynki gospodarcze (o wymiarach 6,00 x 3,90 m, drugi o wymiarach 3,90 x 7,30m) dobudowane do istniejącego budynku gospodarczego zostały wykonane samowolnie przed 1994 r. Zgodnie z obowiązującymi do 31 grudnia 1994 r. przepisami Prawa budowlanego istniały dwa sposoby usunięcia skutków samowoli budowlanej – przymusową rozbiórkę obiektu w ramach określonych w art. 37 lub legalizację w drodze wydania pozwolenia na użytkowanie, po ewentualnym wykonaniu zmian – przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Zatem, zdaniem organu odwoławczego decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem, gdyż organ zobowiązał właścicieli działki do uzyskania pozwolenia na użytkowanie dobudowanych budynków gospodarczych służących jako magazyn pasz i magazyn sprzętu gospodarskiego oraz zobowiązał do przedłożenia stosowanych dokumentów.
Organ odwoławczy zaznaczył, że zaskarżona decyzja z dnia [...]10.2006 r. rozstrzygnęła wyłącznie kwestię samowolnie dobudowanych do budynku gospodarczego dwóch przybudówek. Stąd też organ l instancji odrębnym rozstrzygnięciem powinien się zająć pozostałymi dwiema wiatami na drewno opałowe, które w oparciu o treść przepisu § 44 rozporządzenia Ministra gospodarki terenowej i ochrony środowiska z dnia 20 lutego 1975r (Dz. U. nr 8 poz. 48 ze zm.) wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Jednocześnie organ zaznaczył, że klatki przeznaczone do trzymania w nich zwierząt futerkowych nie są obiektami budowlanymi w rozumieniu Prawa budowlanego i nie podlegają jego przepisom. Odnośnie zaś prowadzenia przez Państwa S. działalności w zakresie hodowli zwierząt futerkowych jak i odzysku odpadów organ stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie posiadają kompetencji do rozstrzygania tego typu spraw.
Na powyższą decyzję J. i W. N. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zarzucając skarżącemu rozstrzygnięciu nierzetelność polegającą na niezgodności stanu faktycznego ze stanem opisanym w decyzji, błędne zastosowanie przepisów prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej a także dotyczących dopuszczenia obiektów budowlanych do użytkowania. Skarżący zarzucili również brak potwierdzenia zgodności dokumentów znajdujących się w aktach sprawy z oryginałami. W uzasadnieniu skargi wskazali, iż zezwolenie na budowę z dnia [...] lutego 1978 r. wydane przez Naczelnika Gminy w D. K. dla Państwa S. dotyczy tylko budynku gospodarczego a zatem nie dotyczy fermy zwierząt futerkowych. Jednocześnie Skarżący zaznaczyli, że zezwolenia na lokalizację fermy zwierząt futerkowych były wydawane na podstawie instrukcji Ministrów Zdrowia i Opieki Społecznej oraz Rolnictwa z dnia 3 maja 1961 r. Instrukcja ta nakazuje otoczenie hodowli zwierząt futerkowych strefą ochronną, w obrębie, której nie mogą znajdować się budynki mieszkalne.
Skarżący wskazali także, że decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. [...] udzielono Panu J. S. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów w postaci odpadowej tkanki zwierzęcej. W protokołach oględzin fermy nie wskazano, w jakich obiektach prowadzona jest ta działalność. Zgodnie z ustawą o odpadach taka działalność może być prowadzona jedynie w obiektach budowlanych dopuszczonych do użytkowania na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. Z akt sprawy jednoznacznie nie wynika, że Pan S. nie posiada żadnych obiektów budowlanych dopuszczonych do użytkowania, tym samym dopuścił się zmiany użytkowania obiektu budowlanego, na który posiadał zezwolenie. Zdaniem Skarżących interpretacja przepisów dotycząca klatek przeznaczonych do trzymania w nim zwierząt dokonana przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest błędna. Wynika z niej, że fermę lisów, na którą składają się tylko klatki można zlokalizować w zasadzie w dowolnym miejscu, gdyż nie jest to obiekt budowlany. Jednocześnie Skarżący wskazali, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego na tym terenie wprowadzono zakaz lokalizacji tego rodzaju obiektów zgodnie z Zarządzaniem Prezydenta Miasta B. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie wszystkie podnoszone w niej zarzuty są zasadne.
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Jednocześnie podkreślić należy, iż zgodnie z art. 134§1 w/w ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygnięcia.
Zgodzić się należy ze Skarżącymi, że w przedmiotowej sprawie organ nadzoru budowlanego nienależycie przeprowadził postępowanie administracyjne, w szczególności w nieprawidłowy sposób zgromadził i ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Tym samym zostały naruszone przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej KPA), organy w toku postępowania administracyjnego są zobowiązane do prowadzenia postępowania dowodowego. Istotą tego postępowania jest ustalenie wszelkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, po to, by następnie dokonać ich oceny pod kątem przepisów materialnoprawnych. Udowodnienie jakiegoś faktu nie ma wyłącznie znaczenia procesowego, ale ma także znaczenie materialnoprawne, gdyż od tego zależy prawidłowe zastosowanie normy prawnej. W ramach dokonywanej oceny zebranego materiału dowodowego organy administracji publicznej związane są ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, w tym wynikającymi z przepisów art. 6-16 oraz rozdziału 4 działu II KPA dotyczącego dowodów. W szczególności organy zobowiązane są do przestrzegania zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 KPA), zasady zaufania (art. 8 KPA) oraz zasady prawdy obiektywnej (art. 7 KPA).
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że w toku postępowania powołane zasady zostały naruszone. Nie podjęto wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie wzięto pod uwagę wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów.
Przede wszystkim należy stwierdzić, iż organy administracyjne obu instancji dokonały błędnej kwalifikacji obiektów znajdujących się na działce stanowiącej własność Państwa S. a położonej w B. przy ul. L. Sąd nie podziela poglądu wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i odpowiedzi na skargę, iż przedmiotowa działka została zabudowana wyłącznie następującymi obiektami budowlanymi:
- budynkiem gospodarczym o wymiarach 6,0 x 14,20 m,
- dwoma budynkami gospodarczymi: pierwszy o wymiarach 6,90 x 3,90 m, drugi o wymiarach 3,90 x 7,30 m,
- dwiema wiatami drewnianymi: pierwsza o wymiarach 3,70 x 2,35 m, druga o wymiarach 3,60 x1,35 m.
W ocenie Sądu, z dokumentacji fotograficznej zgromadzonej w aktach sprawy (k. 15,16,17 akt) wynika w sposób jednoznaczny iż na działce należącej do Państwa S. posadowione są również inne obiekty - wiaty stanowiące zadaszenie dla klatek, w których hodowane są zwierzęta futerkowe.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) przez obiekt budowlany należy rozumieć, budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami i obiekt małej architektury. Budynkiem jest obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach zaś budowlą jest każdy obiekt nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury – art. 3 pkt. 2 i 3 w/w ustawy. Z kolei w myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 ze zm. - która to ustawa, zdaniem organu ma w sprawie zastosowanie), przez obiekt budowlany należy rozumieć stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle.
Nie budzi zatem wątpliwości, iż wiaty przeznaczone na zadaszenie klatek są budowlą w rozumieniu zarówno "starej" jak i obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane a w konsekwencji stanowią obiekt budowlany. Owszem, Sąd podziela stanowisko organu nadzoru budowlanego, iż klatki przeznaczone do trzymania w nich zwierząt futerkowych nie są obiektami budowlanymi, ale jedynie wówczas, gdy nie korzystają z trwałego zadaszenia w postaci wiat, jak w niniejszej sprawie. Samodzielne klatki nie stanowią obiektu budowlanego, ale już wiata stanowiąca ich zadaszenie takim obiektem jest. W przedmiotowej sprawie klatki hodowlane są częściowo zadaszone blachą, częściowo eternitem, który to materiał budowlany należy do jednych z najcięższych stosowanych przy pokrywaniu dachów. Konsekwencją powyższego, czego uczy doświadczenie życiowe, jest fakt, iż przedmiotowe wiaty muszą być trwale i solidnie przymocowane do podłoża, w przeciwnym wypadku cała konstrukcja uległaby zawaleniu. Za powyższym przemawia również fakt, iż z oświadczenia państwa S. (k. 24 akt) wynika, iż cała działka została zabudowana w latach 1978 – 1980 a zatem należy przyjąć, że także wiaty stanowiące zadaszenie dla klatek są trwale związane z gruntem.
Sąd w tym miejscu pragnie wskazać na niekonsekwencje organów nadzoru budowlanego, który w swoich licznych decyzjach wydawanych na podstawie "starej" ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane jako obiekty budowlane uznawał różnego rodzaju tymczasowe wiaty i budynki letniskowe wybudowane nad jeziorami. Tymczasem w niniejszej sprawie za obiekt budowlany nie uznał wiat, które, jak wynika z dokumentacji fotograficznej, są trwale związane z gruntem i stanowią całoroczne zadaszenie dla klatek, w których hodowane są zwierzęta futerkowe.
Analizując zaskarżoną decyzję w aspekcie obiektów budowlanych posadowionych na działce państwa S., wskazać również należy na błędne, zdaniem Sądu, rozstrzygnięcie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w kwestii dotyczącej wiat na drewno opałowe. Wbrew twierdzeniom organu II instancji przedmiotem analizowanego postępowania administracyjnego były wszystkie obiekty budowlane posadowione na działce nr [...] położonej przy ul. L. [...] w B. a nie jedynie budynek gospodarczy z dwiema przybudówkami. Powyższe wynika z faktu, iż organ I instancji w/w wiat na drewno opałowe w ogóle nie uznał za obiekty budowlane (str. 2 decyzji organu I instancji, k. 29 akt), dlatego też nie orzekł o nich w swojej decyzji.
Tymczasem organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając jednocześnie, że wiaty na drewno opałowe stanowią obiekty budowlane i o powyższych organ I instancji powinien orzec w odrębnym rozstrzygnięciu, przyjmując, że także one wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. W takiej sytuacji wydanie przez organ odwoławczy decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji było niezgodne z obowiązującymi przepisami regulującymi postępowanie administracyjne.
Przechodząc do kolejnych zarzutów skargi należy stwierdzić, iż w przedmiotowej sprawie organ II instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego w zakresie przeprowadzenia dowodu z oględzin nieruchomości w dniu [...] września 2006 r. Zgodnie z art. 79§2 KPA strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia. Tymczasem, jak wynika z treści protokołu, przeprowadzonych w dniu [...] września 2006 r. oględzin, Skarżący J. N. nie mógł uczestniczyć bezpośrednio w przeprowadzonym dowodzie. W trakcie oględzin znajdował się przed posesją Państwa S. i nie został wpuszczony na jej teren. Powyższe potwierdził na rozprawie w dniu [...] maja 2007 r. pełnomocnik organu, stwierdzając, że na teren nieruchomości Skarżący nie zostali wpuszczeni przez właścicieli – Państwa S.. Skarżący złożył jedynie do akt pismo, w którym wskazał, co jego zdaniem powinno znaleźć się w protokole. Takie postępowania organu de facto nie zapewniło czynnego udziału strony w przeprowadzonym dowodzie, a zatem było niezgodnie z treścią art. 79§2 KPA jak i 10§1 KPA. W sytuacji gdy organ zdecydował się przeprowadzić dowód z oględzin nieruchomości powinien zapewnić obiektywną możliwość uczestniczenia w tych czynnościach wszystkim stronom sprawy a nie jedynie właścicielom nieruchomości. Skoro, jak wynika z akt sprawy na terenie fermy nie zostali wpuszczeni Skarżący, organ powinien odstąpić od przeprowadzenia dowodu z oględzin na rzecz przeprowadzenia kontroli na podstawie przepisów Prawa budowlanego. O przeprowadzanej kontroli organ nie informuje stron postępowania i wówczas to na nim ciąży obowiązek obiektywnego i bezstronnego zgromadzenia a następnie oceny materiału dowodowego. Przeprowadzanie dowodu z oględzin, podczas którego nie mogą uczestniczyć zainteresowane strony jest naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, gdyż pozbawia się je możliwości zdawania pytań innym uczestnikom oraz składania ewentualnych wniosków dowodowych.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy stwierdzić, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Podkreślić należy, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, iż organy nadzoru budowlanego nie są właściwe do rozstrzygania spraw związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie prowadzenia fermy zwierząt futerkowych. Zatem zarzuty dotyczące prawidłowości wykorzystywania określonych obiektów budowlanych na cele związane z odzyskiem i magazynowaniem odpadów pochodzenia zwierzęcego nie mogły stanowić podstawy kwestionowania zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem.
Podobnie należało ocenić zarzut dotyczący braku potwierdzenia za zgodność z oryginałem złożonych przez strony postępowania administracyjnego dokumentów. Wbrew twierdzeniom Skarżących, w aktach administracyjnych organu II instancji znajdują się poświadczone przez pracowników organu za zgodność z oryginałem dokumenty w szczególności decyzja Naczelnika Urzędu Gminy w D. K. z dnia [...] lutego 1978 r. o pozwoleniu na budowę oraz projekt budynku gospodarczego na fermie zwierząt futerkowych.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ administracji publicznej powinien, dokonując wnikliwej oceny dotychczas zgromadzonych w sprawie dowodów oraz po przeprowadzeniu nowych, ustalić w sposób niebudzący wątpliwości liczbę i charakter obiektów budowlanych znajdujących się na działce oznaczonej nr geod. [...] położonej w B. przy ul. L. W tym celu powinien przeprowadzić w prawidłowy sposób dowód z oględzin (z udziałem wszystkich stron postępowania wyrażających taką wolę) ewentualnie kontrolę na przedmiotowej nieruchomości. Powyższe pozwoli na ustalenie prawidłowego stanu faktycznego w sprawie a w konsekwencji zastosowanie właściwych przepisów prawa budowlanego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję. W oparciu o przepisy art. 152 tejże ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu, a o kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205§1 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło