I SA/Po 330/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska Sędziowie WSA Elwira Brychcy /spr./ as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2007r. sprawy ze skargi A. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie kary porządkowej I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/K. Nikodem /-/M. Skwierzyńska /-/E. Brychcy Postanowieniem z dnia 13.11.2006 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej na podstawie art. 216 § 1 ,262 § 1 pkt1 i 263 § 1 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja Podatkowa / Dz. U. nr 8 poz.60 z 2005 r. / nałożył karę porządkową w kwocie 2.500 zł na A. Z . W uzasadnieniu wskazano ,że w dniu 20.10 2006 r. A.Z. osobiście odebrał wezwanie do stawiennictwa w Urzędzie gdzie miał być przesłuchany w charakterze świadka w dniu 9.11.2006 r. Pomimo prawidłowego doręczenia wezwania pan Z. nie stawił się i nie usprawiedliwił swojej nieobecności. Pismem z dnia 18.11.2006 r. ukarany złożył zażalenie domagając się wstrzymania wykonania postanowienia do czasu rozstrzygnięcia sprawy i uchylenia postanowienia w całości. Ukarany podał , że otrzymał tylko jedno wezwanie i nie stawił się z przyczyn losowych niezależnych od niego., że choruje na nadciśnienie i w okresie zmian pogody ma zawroty głowy i musi pozostawać w domu pod opieką osób trzecich. Taka sytuacja wystąpiła w dniach od 8 do 11 listopada 2006 r. Wyjaśniał dalej ,że po ustąpieniu choroby chciał wyjaśnić nieobecność , ale nie zdążył bo został ukarany. Zdaniem ukaranego wymierzenia kara w najwyższej wysokości jest zbyt wygórowana jeśli zważyć na brak winy i niskie dochody z renty chorobowej w kwocie [...] zł. W piśmie dodatkowym z dnia 10.12.2006 skarżący podpał ,że dla niego jest niezrozumiałe nadanie biegu sprawie i przekazanie zażalenia do Izby Skarbowej jeżeli nie rozpoznano jego wniosku i nie wydano postanowienia co do wstrzymania wykonania postanowienia. Dyrektor Izby Skarbowej rozpoznając zażalenia postanowieniem z dnia 28.12.2006 r. na podstawie art. 233 § 1 pkt.1 w zw. z art. 239 i art. 262 § 1 pkt 1i § 5 ordynacji podatkowej utrzymał w mocy powyższe postanowienie. W motywach uzasadniających postanowienie podkreślono ,że Dyrektor Izby Skarbowej nie dopatrzył się przesłanek do uchylenia nałożonej kary porządkowej. Wyjaśniono ,że wezwanie do stawiennictwa w charakterze świadka zostało doręczone prawidłowo .Dalej podano ,że ukarany mógł wystąpić w trybie art. 262 § 6 ordynacji podatkowej do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej o uchylenie kary usprawiedliwiając niestawiennictwo chorobą i stosownym zaświadczeniem lekarskim , czego jednak nie uczynił , wnosząc o uchylenie kary w trybie art. 262 § 5 ordynacji podatkowej .Kara porządkowa ma charakter dyscyplinujący i zdaniem organu drugiej instancji brak przesłanek do jej uchylenia. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi złożonej przez A.Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skarżący złożył liczne wnioski domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości jak i uprzedniego postanowienia , ale także stwierdzenia nieważności obu postanowień , zmiany postanowienia i orzeczenia co do istoty sprawy. Skarżący podkreśla ,że ukaranie go jest "odwetem " urzędnika za to ,że Sąd wcześniej uchylił decyzję administracyjną do ponownego rozpoznania. Skarżący czuje się mocno poszkodowany ,że został tak ostro potraktowany w sytuacji gdy z przyczyn przez siebie niezawinionych nie stawił się na pierwsze wezwanie . W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoją wcześniejszą argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 §1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153, poz.1269 / - Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola sądów administracyjnych ograniczona jest zatem do zbadania czy organy administracji skarbowej w toku rozpoznawanej sprawy podatkowej nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejącej w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie zaś z zasadą oficjalności wyrażoną w art. 134 ustawy z 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153 ,poz.1270 / Sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną , a obowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich istotnych naruszeń prawa przez organy podatkowe a związanych z materią zaskarżonych postanowień. Odnosząc te ogólne uwagi do niniejszego stanu faktycznego należy wskazać ,że przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w sprawie kary porządkowej wymierzonej świadkowi w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od września do grudnia 2003 r. firmy "A" sp. z o.o. w K.. Po wyroku Sądu z dnia 30.05.2006 r. Sygn akt I SA/PO 675/05 , którym uchylono decyzję określające nadwyżki podatku naliczonego nad należnym , prowadzący sprawę uznał za konieczne przesłuchać w charakterze świadka A. Z. Wezwany w charakterze świadka nie stawił się i do terminu przesłuchania nie złożył usprawiedliwienia. Powyższe było przesłanką wymierzenia przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej kary porządkowej. W tym miejscy należy wyjaśnić ,że Sąd nie podziela wywodów skarżącego o nieskutecznym doręczeniu wezwania. W aktach podatkowych / k 2 v / jest przedłożone zwrotne poświadczenie odbioru wezwania na dzień 9.11.2006 r. osobiście odebranego i podpisanego przez skarżącego. Organ pierwszoinstacyjny prawidłowo pouczył ukaranego ,że przysługuje mu prawo do złożenia zażalenia do Dyrektora Izby Skarbowej oraz ,że może złożyć wniosek o usprawiedliwienie nieobecności. Z treści art. 262 Ordynacji podatkowej wynikają dwa środki prawne przysługujące ukaranemu tj. zażalenie § 5 oraz wniosek o uchylenie kary porządkowej § 6 art. 262 - Ordynacji podatkowej. Wniosek o uchylenie kary porządkowej składany jest do organu podatkowego ,który wydał postanowienie o ukaraniu .Wniosek taki powinien zawierać argumenty usprawiedliwiające niestawiennictwo. W przypadku wątpliwości interpretacyjnych dotyczących tego, czy strona wnosi zażalenie na postanowienie o ukaraniu karą porządkową, czy też wniosek o uchylenie tej kary , zawsze decydujące znaczenie ma treść zarzutów i wniosków zawartych w tym piśmie. Jeśli organ podatkowy nadal ma wątpliwości powinien wezwać ukaranego do uzupełnienia braków pisma. Zgodnie z art. 263 § 1 Ordynacji podatkowej o nałożeniu kary porządkowej oraz o jej uchyleniu rozstrzyga organ podatkowy, przed którym toczy się postępowanie. Treść tego przepisu należy interpretować w ten sposób ,że organ podatkowy, przed którym toczy się postępowanie rozstrzyga postanowieniem o nałożeniu kary porządkowej , jak również postanowieniem rozstrzyga o uchyleniu postanowienia nakładającego karę porządkową. Na postanowienie o odmowie uchylenia kary porządkowej przysługuje zażalenie do organu wyższego stopnia. Z przedłożonych przy skardze aktach nie wynika , aby ten szczególny tryb został zachowany. Brak bowiem w aktach sprawy postanowienia Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego o uchylenie kary porządkowej i usprawiedliwienia jego nieobecności. Mając zaś na uwadze treść pism skarżącego z dnia 18.11.2006 r. i z dnia 10.12.2006 r. należało w istocie w pierwszym rzędzie rozpoznać wniosek o uchylenie kary w związku z informacjami ,które miały usprawiedliwić nieobecność. Powyższego uchybienia nie eliminuje pismo wyjaśniające Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 24.04.2007r. skierowane do Sądu ,że toczą się równolegle dwa różne postępowania dotyczące podatnika. Wskazać bowiem należy ,że postanowienie w przedmiocie nałożenia kary porządkowej jest postanowieniem incydentalnym / wpadkowym / w sprawie jaka toczy się w zakresie podatku od towarów i usług firmy "A" sp. z o.o. A.Z. nie jest w tej sprawie podatnikiem , a świadkiem mającym zeznawać na okoliczności istotne w sprawie. W ocenie Sądu z przedstawionych akt podatkowych wynika ,że w sprawie nałożenia kary porządkowej doszło do uchybienia przepisów postępowania , w szczególności przepisu art. 263 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nie rozpatrzenie przez organ pierwszej instancji tj. Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wniosku o usprawiedliwienie nieobecności świadka na przesłuchaniu w dniu 9.11.2006 r. W ocenie Sądu powyższe naruszenie mogło mieć wpływ na wyniki sprawy , ponieważ jeżeli potwierdzi się twierdzenie skarżącego o jego chorobie organ pierwszej instancji ma pełne przesłanki do uchylenia kary porządkowej. Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 145 § 1 pkt1 lit.c ustawy z 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł jak w pkt. 1 wyroku , a na zasadzie art. 152 cyt ustawy jak w pkt. 2 . /-/K.Nikodem /-/M.Skwierzyńska /-/E.Brychcy