II SA/Sz 427/07
WyrokWSA w Szczecinie2007-06-21
Skład orzekający: Henryk Dolecki, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wznawiając postępowanie zakończone ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, może uchylić tę decyzję, jeśli w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.)?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, wznawiając postępowanie administracyjne, muszą badać nie tylko przesłanki do wznowienia, ale także czy na przeszkodzie rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stoją okoliczności określone w art. 146 k.p.a. W szczególności, nie można uchylić decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.). Zaniechanie zbadania tej kwestii stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Spółka A. uzyskała pozwolenie na budowę. W wyniku uchylenia decyzji o warunkach zabudowy, Starosta wznowił postępowanie i uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę, odmawiając jego wydania. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Spółka B. (następca prawny Spółki A.) wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 146 § 2 k.p.a., ponieważ w obrocie prawnym funkcjonuje nowa decyzja o warunkach zabudowy, zgodna z pozwoleniem na budowę, co uniemożliwia uchylenie decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak /spr./ Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o pozwoleniu na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...]r. nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej Spółki A. kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] r. Starosta, działając
z urzędu, wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] r., znak: [...], udzielającą Spółce A. pozwolenia na budowę pawilonuhandlowego z parkingiem na działkach nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...], przeniesioną następnie decyzją z dnia [...] r. na Spółkę B..
W uzasadnieniu podał, że wznowienie postępowania nastąpiło w związku
z uchyleniem wydanej przez Prezydenta Miasta Kołobrzegu w dniu 19 kwietnia 2005r. decyzji o warunkach zabudowy.
Kolejnym postanowieniem z dnia [...] r. Starosta zawiesił, na wniosek Spółki B., postępowanie w sprawie dotyczącej ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę znak: [...] z dnia [...] r.
W dniu [...] r. Starosta wydał postanowienie
o podjęciu zawieszonego postępowania w związku z przedłożeniem przez Inwestora prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia
[...] r., tj. ustaniem przyczyny zawieszenia postępowania.
Po podjęciu postępowania Starosta decyzją z dnia [...] r., nr m[...], uchylił opisaną na wstępie własną decyzję z dnia
[...]r. i odmówił wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu organ podał, że ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę wydana została w oparciu o uchyloną wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego ustalającą warunki zabudowy i wydaniu przez Prezydenta nowej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia. W takiej sytuacji, zdaniem organu, Inwestor zobowiązany jest uzyskać nową decyzje o pozwoleniu na budowę.
Pismem z dnia [...] r. Spółka B., reprezentowana przez adwokata, wniosła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc
o jej uchylenie i wydanie decyzji odmawiającej uchylenia decyzji Starosty z dnia [...]r. o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu odwołania podnosiła, że w obrocie prawnym funkcjonuje nowa decyzja o warunkach zabudowy, z którą całkowicie zgodna jest uchylona decyzja o pozwoleniu na budowę. W takiej sytuacji nie zaszły przesłanki do uchylenia pozwolenia na budowę.
Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], Wojewoda , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podał, że dla rozstrzygnięcia sprawy wznowionej postanowieniem z dnia [...] r., kluczowe znaczenie ma czy zaistniały przesłanki uzasadniające wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Starosty z dnia [...] r., znak: [...], wydanej dla Spółki A. i przeniesionej decyzją z dnia [...] r.
na Spółkę B., o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego
z parkingiem na działkach nr [...] w obrębie [...] przy [...].
Analizując akta sprawy organ odwoławczy stwierdził, że ww. ostateczna decyzja Starosty o pozwoleniu na budowę wydana została w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy z dnia [...] r. (sprostowaną postanowieniem z dnia [...] r.), która na skutek odwołania stron została zmieniona (uchylona w części) przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a następnie w wyniku skargi uchylona wyrokiem z dnia 11 stycznia 2006 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. . A zatem Starostai zasadnie wznowił postępowanie w przedmiotowej sprawie.
Dalej Wojewoda podał, że w dacie wydania pozwolenia na budowę, zgodnie
z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r.
Nr 106, poz. 1126 ze zm.), do wniosku o pozwolenie na budowę inwestor winien dołączyć projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami, wymaganymi przepisami szczegółowymi, dowód stwierdzający prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzję o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami
o zagospodarowaniu przestrzennym. Zaistniały stan prawny i faktyczny, jak uchylenie decyzji Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy z dnia [...]r. na podstawie której została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę pozwala stwierdzić, iż rozstrzygnięcie Starosty Kołobrzeskiego odpowiada przepisom prawa i nie zachodzą przesłanki do jej uchylenia.
Ustosunkowując się do argumentacji odwołania, Wojewoda stwierdził, iż uzyskanie nowej decyzji o warunkach zabudowy, może być przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego zmierzającego do uzyskania pozwolenia na budowę.
W dniu [...] r. Spółka B., reprezentowana przez adwokata, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody , zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 146 § 2 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 16 k.p.a., polegające na przyjęciu, iż decyzja o pozwoleniu na budowę winna być uchylona, chociaż wszelkie przesłanki do wydania pozytywnej decyzji zostały spełnione, co w konsekwencji doprowadziło do istotnego poderwania zaufania strony do działalności organów administracji.
Na tych podstawach wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy I i II instancji w sposób nieuzasadniony oparły się jedynie na okoliczności, iż wyrokiem WSA uchylono poprzednią decyzję o warunkach zabudowy z dnia [...] r. Jednak gdyby rzeczywiście pogląd organu administracji był słuszny nie byłoby żadnej potrzeby zawieszania postępowania, można bowiem było wydać stosowną decyzję
w wyniku wznowienia postępowania już po uprawomocnieniu się wyroku WSA .
Skarżąca wskazała na treść przepisu art. 146 § 2 k.p.a. i podniosła, że ratio legis tego uregulowania polega na tym, iż – w razie gdy zajdą przesłanki do wznowienia postępowania - zasady ekonomii procesowej oraz zaufania do działania organów administracji publicznej nie pozwalają na uchylenie decyzji, gdyby po przeprowadzeniu postępowania miała zapaść decyzja "odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej". Zdaniem skarżącej skoro w chwili obecnej funkcjonuje
w obrocie prawnym decyzja o warunkach zabudowy, z którą całkowicie zgodna jest decyzja o pozwoleniu na budowę - to absolutnie brak jest jakichkolwiek podstaw do uchylania tejże decyzji o pozwoleniu na budowę. Godzi bowiem w zasadę zaufania do działania organów administracji publicznej zmuszanie obecnie strony do wystąpienia z nowym wnioskiem o pozwolenie na budowę i wszczynania nowego postępowania, w wyniku którego zostanie wydana identyczna decyzja do tej, którą obecnie organy administracji zdaniem strony całkowicie niezasadnie uchyliły.
Pismem z dnia [...] r. Wojewoda , w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Kwestią niesporną w przedmiotowej sprawie jest fakt zaistnienia przesłanki do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z dnia [...] r., znak: [...], udzielającą Spółce A. pozwolenia na budowę pawilonu handlowego z parkingiem na działkach nr [...] w obrębie [...] przy
ul. [...].
W związku z powyższym za prawidłowe należy uznać wydanie postanowienia
o wznowieniu postępowania, które to postanowienie, stosownie do treści art. 149 § 2 k.p.a., stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Sposób działania organu po przeprowadzeniu postępowania określonego
w art. 149 § 2 kpa wyznaczają przepisy art. 151 k.p.a. Wynika z nich, że jeżeli organ stwierdzi w wyniku wznowienia postępowania, że istnieją podstawy do uchylenia decyzji - której dotyczy wznowione postępowanie - na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., to uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową rozstrzygającą o istocie sprawy. Zasada ta doznaje jednak ograniczenia w sytuacji przewidzianej w § 2 art. 151 k.p.a. Ma to miejsce wówczas, gdy w sprawie występują okoliczności, o których mowa
w art. 146 k.p.a. - nie można uchylić decyzji z przyczyn podanych w art. 145 § 1 k.p.a., jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynął przewidziany tym przepisem okres czasu (art. 146 § 1), a także nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2).
Tak więc organ administracyjny rozpoznający sprawę po wznowieniu postępowania musi badać nie tylko, czy istniały przyczyny wznowienia podane w art. 145 § 1 k.p.a., ale także czy na przeszkodzie ewentualnemu rozstrzygnięciu sprawy co do istoty nie stoją okoliczności, o jakich mowa w cytowanym art. 146 k.p.a. Artykuł ten - jak zaznaczono - zawiera dwie przesłanki negatywne (zawarte w § 1 i § 2 art. 146) ograniczające dopuszczalność uchylenia decyzji administracyjnej w trybie wznowienia postępowania. Wystąpienie którejkolwiek z tych przesłanek nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania. Ogranicza natomiast możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty.
W takim przypadku, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej ograniczy się wyłącznie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji
z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
W przedmiotowej sprawie organy obu instancji nie przeprowadziły wznowionego postępowania zgodnie z dyspozycjami ww. opisanych przepisów.
Z uzasadnień rozstrzygnięć decyzji zarówno I jak i II instancji wynika, że organy ograniczyły swoje postępowanie do stwierdzenia, że skoro zaszła przesłanka do wznowienia postępowania, to należy uchylić decyzję o pozwoleniu na budowę.
W przeprowadzonym postępowaniu w ogóle nie rozpatrzono kwestii czy w wyniku wznowionego postępowania nie zapadnie decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej. Takie działanie organów (zaniechanie) narusza opisane powyżej przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Z tych względów skarga zasługuje na uwzględnienie.
Ponownie rozpatrując sprawę, w pierwszej kolejności, organy winny rozważyć czy rzeczywiście zachodzą przesłanki do uchylenia pozwolenia na budowę z dnia [...] r. Nadto należy zwrócić uwagę, że nawet jeżeli zajdą przesłanki do uchylenia tej decyzji (decyzji dotychczasowej), to i tak we wznowionym postępowaniu, zgodnie z treścią przepisu art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., należy rozpatrzyć wniosek o wydanie pozwolenia na budowę, a nie, jak to przyjęły organy, wszczynanie ponownie zwykłego postępowania.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny , na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 oraz na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w rozstrzygnięciu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło