I SA/Sz 795/06

WyrokWSA w Szczecinie2007-07-05

Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa, Sędzia NSA Marian Jaździński, Sędzia WSA Alicja Polańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sieci telekomunikacyjne, w szczególności kable światłowodowe podwieszone na trakcji energetycznej, stanowią budowlę w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego i tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sieci telekomunikacyjne, takie jak kable światłowodowe, mogą być przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości tylko jako budowla (część składowa) stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, albo jako część składowa urządzenia budowlanego, ale nigdy samodzielnie. Organy podatkowe błędnie zakwalifikowały kable światłowodowe jako budowlę bez wykazania, czy stanowiły one całość techniczno-użytkową z instalacjami i urządzeniami.
Stan faktyczny
Spółka "M." Sp. z o.o. złożyła deklarację podatkową w podatku od nieruchomości za 2004 r., wykazując budynki, grunty i budowle. Organy podatkowe zakwestionowały wartość budowli, uznając, że sieci telekomunikacyjne (kable światłowodowe podwieszone na trakcji energetycznej) stanowią budowlę podlegającą opodatkowaniu. Spółka wniosła odwołanie, a następnie skargę do sądu, argumentując, że kable telekomunikacyjne nie są budowlami w rozumieniu Prawa budowlanego i powołując się na pisma Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdzono, że decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Marian Jaździński,, Sędzia WSA Alicja Polańska, Protokolant Beata Radomska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2007r. sprawy ze skargi "M." Spółka z o.o. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 8, poz. 60, z 2005 ze zm.) oraz art. 1 a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. nr 9, poz. 84 z 2002 r., ze zm.), art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. r. nr 207, poz. 2016 z 2003r. ze zm.), art. 2 pkt 23 ustawy z dnia 21 lipca 2000 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. nr 73, poz. 852 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania "M." Spółka z o. o. w G., od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r., w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Spółka w deklaracji podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2004r. wykazała budynki i grunty związane z działalnością gospodarczą oraz budowle o wartości [...] zł. W decyzji z dnia [...] r. w sprawie określenia Spółce zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2003 r. organ I instancji uznał, że wartość budowli stanowiąca podstawę opodatkowania na koniec 2003 r. powinna wynieść [...] zł, dlatego pismem z dnia [...] r., wezwał Spółkę do złożenia korekty deklaracji na 2004 r. W odpowiedzi pełnomocnik Spółki złożył oświadczenie, że deklaracja za 2004 r. jest prawidłowa i nie wymaga korekty. Wobec nie przekazania przez Spółkę do organu podatkowego informacji dotyczących wartości budowli podlegających opodatkowaniu w 2004 r. oraz nie złożenia wyjaśnień w sprawie zmniejszenia wartości budowli wykazanych w 2004 r. w porównaniu do 2003 r. ustalono, na podstawie deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości złożonej przez Spółkę za 2004 r., że wartość budowli w stosunku do 2003 r. wzrosła o [...] zł. W tym stanie rzeczy przyjmując wartość budowli w decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r., w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2003 r. oraz zwiększenie wartości budowli przez Spółkę, wartość budowli przyjętych do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości na dzień 1 stycznia 2004 r. powinna zdaniem organu podatkowego pierwszej instancji wynieść [...] zł. Decyzją z dnia [...] r., Prezydent Miasta określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2004 r. w kwocie [...] zł. Od powyższej decyzji Prezydenta Miasta, w dniu [...] r. Spółka z o. o. "M." złożyła odwołanie domagając się jej uchylenia w całości. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, polegającą na przyjęciu, że sieci telekomunikacyjne a w szczególności kable telekomunikacyjne stanowią budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego jak również nie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na temat klasyfikacji przedmiotu opodatkowania w postaci kabli telewizji kablowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując odwołanie stwierdziło, że stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Definiując pojęcie budowli, cytowana ustawa odsyła do przepisów Prawa budowlanego (art. 1 a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), które za takowe nakazują uważać każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak między innymi sieci techniczne (art. 3 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane). W ocenie organu odwoławczego, należy mieć na względzie fakt, iż światłowód podwieszony na trakcji energetycznej jest jednym z elementów sieci telekomunikacyjnej i nie może być postrzegany w oderwaniu od całości tej sieci. Sieci telekomunikacyjne stanowią bowiem zarówno urządzenia telekomunikacyjne, jak i linie telekomunikacyjne zestawione i połączone w sposób umożliwiający przekaz sygnałów pomiędzy określonymi zakończeniami sieci za pomocą przewodów, fal radiowych bądź optycznych lub innych środków wykorzystujących energię elektromagnetyczną (art. 2 pkt 23 ustawy - Prawo telekomunikacyjne). Zdaniem organu odwoławczego to nie sam światłowód, ale cała sieć telekomunikacyjna, będąca własnością Spółki, stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego. O ile zatem przewód światłowodowy może być usunięty bez uszczerbku dla trakcji energetycznej o tyle usunięcie światłowodu będzie miało wpływ na całość sieci telekomunikacyjnej, która bez tego przewodu nie może funkcjonować. Podwieszenie trakcji światłowodowej na trakcji energetycznej jest tylko technicznym rozwiązaniem poprowadzenia przewodów światłowodowych pomiędzy określonymi zakończeniami sieci telekomunikacyjnej. Wobec powyższego sieć telekomunikacyjna będąca własnością Spółki jest siecią techniczną a więc budowlą w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a jako taka podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Uznając zatem, że decyzja organu podatkowego I instancji została wydana po przeprowadzeniu postępowania podatkowego w sposób prawidłowy, z zachowaniem wszystkich wymogów określonych przepisami Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. pełnomocnik Spółki zarzucił decyzji naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów art. 3 pkt 1 ustawy prawo budowlane polegające na przyjęciu, że sieci telekomunikacyjne, a w szczególności kable telekomunikacyjne stanowią budowlę w rozumieniu tego prawa oraz nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik przytaczając argumentacje organów podatkowych stwierdził, że jest ono błędne albowiem w skład okablowania światłowodowego nie wchodziły i nie wchodzą żadne nieruchomości czy też budowle określone w ustawie prawo budowlane – art. 3 ust.3. W sprawie nie ma zastosowania prawo telekomunikacyjne albowiem ustawa o podatkach i opłatach lokalnych odsyła odnośnie pojęcia budowli do prawa budowlanego nadto, zakres stosowania prawa telekomunikacyjnego nie obejmuje spraw podatkowych. Podkreślając, że złożona w styczniu 2004r. deklaracja jest poprawna, pełnomocnik stwierdził, że "sporna podstawa opodatkowania", nie jest budowlą. Zakwalifikowanie przez organy podatkowe, światłowodowego łącza wraz przyłączonymi urządzeniami do budowli podlegających opodatkowaniu jest zdaniem skarżącej Spółki błędne. Przedstawiając charakterystykę kabla światłowodowego z przyłączonym osprzętem w kontekście możliwości opodatkowania jako budowli, skarżący przywołał pismo Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z [...] r. i z [...] r., gdzie Urząd wypowiedział się, iż sieci telekomunikacji kablowej nie są budowlami w rozumieniu art. 3 pkt 3 prawa budowlanego. Budowlami są elementy infrastruktury, takie jak maszty, słupy, kanalizacja techniczna, a nie ułożone w niej kable telewizji kablowej. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy, powołując argumenty z uzasadnienia decyzji, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje: Skarga jest zasadna. Przedmiotem zarzutu skargi jest naruszenie prawa materialnego, przepisu art. 3 pkt 1 i art. 3 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, które to przepisy na zasadzie odesłania zawartego w art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (zwanej dalej "upol") stał się przepisem materialnego prawa podatkowego i były podstawą prawną decyzji. W przedstawionym w skardze rozumieniu powołanych przepisów skarżący powołał się na poglądy zawarte w pismach urzędowych Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, wywodząc, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, a nie sieci światłowodowe, które nie są budowlą. Przedmiotem sporu w sprawie jest pojęcie budowli, które zostało zdefiniowane w art. 1a pkt 2 upol jako "obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem". Definiując pojęcie obiektu budowlanego w wyroku z dnia 3 kwietnia 2007r. sygn. akt II FSK 514/06, NSA stwierdził, że art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, wskazuje, że rozumieć przez niego należy m. in. budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, przy czym budowlą w rozumieniu w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady, tunele, sieci techniczne, wolnostojące maszty antenowe, wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne zbiorniki, wolnostojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemnie i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowlane, sportowe, cmentarne, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Z regulacji tej wynika, że by uznać budowlę za przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości musi ona być: a) obiektem budowlanym (art. 1a ust. 1 pkt 2 upol in principio), a więc budowlą (art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane) stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, b) a także urządzeniem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związanym z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem (art. 1a ust. 1 pkt 2 in fine upol). Odnosząc się do pojęcia budowli na gruncie ustawy Prawo budowlane, należy zauważyć, że zaliczono do niej także "sieci techniczne", to jednak nie można tracić z pola widzenia, że są one budowlą w rozumieniu ustawy Prawo budowlane i obiektem budowlanym w rozumieniu ustawy Prawo budowlane tylko wtedy, gdy stanowią całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami albo urządzeniami budowlanymi w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane. Poza tym muszą one spełniać kryterium własności lub posiadania samoistnego (art. 3 ust. 1 upol w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 upol). Oznacza to, że kable sieci technicznych umiejscowione w ziemi lub na słupach albo przebiegające przez kanalizację techniczną są urządzeniami budowlanymi umożliwiającymi użytkowanie tych obiektów budowlanych (słupów kanalizacji technicznej) zgodnie z jego przeznaczeniem, wówczas gdy budowla stanowi przedmiot opodatkowania. Jeżeli natomiast takie kable stanowią jedynie instalacje lub inne urządzenia techniczne niezwiązane bezpośrednio z danym obiektem budowlanym i nie spełniają kryterium urządzenia budowlanego, wówczas nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, chyba że są częścią składową całości techniczno-użytkowej budowli. Tym samym można skonstatować, że sieci techniczne (światłowody) mogą być przedmiotem opodatkowania (art. 2 ust. 1 pkt 3 upoi w zw. z art. 1 a ust. 1 pkt 2 upol i w zw. z art. 3 pkt 1 lit. b ustawy Prawo budowlane, art. 3 pkt 3 i 9 ustawy Prawo budowlane) tylko jako budowla (część składowa) stanowiąca całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami albo jako część składową urządzenia budowlanego (art. 1a ust. 1 pkt 4 upol w zw. z art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane) ale nigdy samodzielnie. Takie pojęcie budowli w odniesieniu do sieci, w postaci światłowodu skład orzekający podziela. W sprawie organy podatkowe uznały kable światłowodowe za budowlę bez odniesienia się czy były one częścią składową budowli w postaci sieci technicznej stanowiącej z instalacjami i urządzeniami całość techniczno-użytkową. Przyjęcie przez organy podatkowe za budowlę światłowodów podwieszonych na trakcji energetycznej nie spełnia wymogów budowli jak wynika z wyżej powołanej wykładni przepisów prawa budowlanego, definiowanej jego przepisami. Uznając zatem, że organy podatkowe dokonywały błędnej wykładni przepisów ustawy podatkowej, co miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) zaskarżoną decyzję uchylił i orzekł o kosztach postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło