III SA/Wa 943/07
WyrokWSA w Warszawie2007-08-07
Skład orzekający: Grażyna Nasierowska, Jakub Pinkowski, Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przebudowa garażu na cele mieszkalne, polegająca na wykonaniu łazienki, pokoju i kuchni, stanowi remont, który nie wymaga pozwolenia na budowę, a tym samym kwalifikuje się do zwrotu wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przebudowa garażu na cele mieszkalne, obejmująca wykonanie łazienki, pokoju i kuchni, nie jest remontem w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, lecz przebudową wymagającą pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia uniemożliwia uwzględnienie wniosku o zwrot wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym w zakresie tych prac. Tylko wymiana okna została zakwalifikowana jako remont.Stan faktyczny
Skarżący M. i S. K. wystąpili o zwrot wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym, obejmujących adaptację garażu na cele mieszkalne (łazienka, pokój, kuchnia), wymianę okna oraz wykonanie instalacji elektrycznej. Organy administracji uznały, że adaptacja garażu stanowi przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę, którego skarżący nie posiadali, w związku z czym odmówiły zwrotu części wydatków. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2007 r. sprawy ze skargi M. K. i S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym oddala skargę
III SA/Wa 943/07
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. z dnia [...] listopada 2006 r., nr [...], określającą M. i S. K. kwotę zwrotu niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym w wysokości 35,00 zł.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że [...] lipca 2006 r. M. i S. K. wystąpili do Urzędu Skarbowego w O. o zwrot niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym w kwocie 619,00 zł., na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym ( Dz. U z 2005 r. Nr 177, poz. 1468 ), zwanej dalej "ustawą o zwrocie".
Zgodnie z art. 3 tej ustawy osoba fizyczna ma prawo do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w związku z budową budynku mieszkalnego, nadbudową lub rozbudową na cele mieszkalne lub przebudową, przystosowaniem budynku, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, remontem budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego.
Zwrot dotyczy wydatków, które do dnia 30 kwietnia 2004 r. opodatkowane były stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7 %, a od dnia 1 maja 2004 r. opodatkowane są podatkiem VAT wg stawki 22 % (art.3 ust. 3 ustawy o zwrocie). Dokumentem stanowiącym podstawę do obliczenia kwoty zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w związku z inwestycjami wymienionymi w tym artykule, jest faktura - w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług - wystawiona dla osoby fizycznej (art. 3 ust.4).
Na podstawie art. 5 ust.5 pkt 1, w przypadku remontu o którym mowa w ust.4 pkt 7, do wniosku należy dołączyć kopię dokumentu potwierdzającego tytuł prawny osoby fizycznej do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego.
Organ zakwalifikował do zwrotu jedynie wydatki ujęte w fakturze nr [...] z dnia [...] października 2005 r., poz.1 [...] w kwocie 355,63 zł., podatek VAT 64,13 zł. Natomiast wydatki poniesione na podstawie pozostałych faktur załączonych do wniosku nie zostały uznane jako wydatki związane z remontem lokalu mieszkalnego lecz z przebudową /przystosowaniem garażu na cele mieszkalne.
W części E poz. 53 wniosku VZM-1 - oświadczenie o zakresie przeprowadzonego remontu budynku (lokalu) mieszkalnego, który nie wymagał pozwolenia na budowę – podatnicy wykazali następujący zakres prac:
1) przebudowa/przystosowanie garażu na cele mieszkaniowe, tj. wykonanie łazienki, pokoju i kuchni;
2) wymiana okna w pokoju mieszkalnym;
3) wykonanie instalacji elektrycznej w pomieszczeniu przystosowanym na cele mieszkalne
Na podstawie art. 4 ust.2 ustawy o zwrocie, prawo do zwrotu o którym mowa w art. 3 ust. 1, przysługuje pod warunkiem, że osoba fizyczna posiada:
1) prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (Dz. U z 2003 r. Nr 207, poz. 20l6, z późn. zm.) albo tytuł prawny do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w przypadku inwestycji określonej w art. 3 ust. 1 pkt 3,
2) pozwolenie na budowę w przypadku inwestycji, dla której zgodnie z ustawą Prawo budowlane wymagane jest takie pozwolenie.
Małżonkowie K. jako tytuł prawny do remontowanego lokalu mieszkalnego przedłożyli prawo dożywotniej służebności osobistej mieszkania, polegającej na prawie korzystania z pokoju od strony wschodniej na parterze domu mieszkalnego oraz prawie korzystania z garażu, ustanowione mocą umowy darowizny z dnia [...] maja 2003 r. rep. [...].
Zdaniem organu podatnicy ponieśli wydatki na przebudowę/przystosowanie garażu na cele mieszkalne, które w rozumieniu przepisów prawa budowlanego wymagają pozwolenia na przebudowę. Zgodnie z art. 3 ust.7a Prawa budowlanego - wykonanie robót budowlanych, czyli budowy, a także prac polegających na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego - wymagają pozwolenia na budowę.
Organ wyjaśnił, że w dniu [...] listopada 2006 r. S. K. zgłosił się do Urzędu Skarbowego i poinformował, że pozwolenia takiego nie posiada, ale ma prawo przystosować garaż na cele mieszkalne, poinformował także o kłopotach zdrowotnych.
W związku z powyższym, organ stwierdził, że małżonkowie K. nie mieli tytułu prawnego do dysponowania garażem na cele budowlane oraz nie przedstawili pozwolenia na budowę wymaganego przy inwestycji polegającej na przystosowaniu garażu na cele mieszkalne.
Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. została w części zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. i S. K., którzy zarzucił jej naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj. art.3 ust.3, art.2 ust.2; art.5 ust.5 pkt.1 i ust. 4 pkt.7 art.4 ust.2 pkt. 1 ustawy o zwrocie,
2) przepisów prawa procesowego tj. art.165 § 4, 121 § 1, 122, 123 § 1, art. 178 § 1, art. 180 § 1, art.187 § 1 oraz art.210 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez uniemożliwienie zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.
Wobec powyższego wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.
W uzasadnieniu wyjaśnili, że od 2003 r. prowadzą prace budowlane polegające na przystosowaniu (adaptacji) garażu na cele mieszkalne. Przed rozpoczęciem tych prac zwrócili się do współwłaścicieli budynku - córek: M. G. i E. Z. oraz jej męża C., o wyrażenie zgody na przystosowanie garażu na cele mieszkalne (tj. adaptację garażu na łazienkę, pokój i kuchnię)
Skarżący podnieśli, że posiadają tytuł prawny - służebność osobistą polegającą na korzystaniu z jednego pokoju i garażu. Wykonanie robót budowlanych (adaptacyjnych) wewnątrz budynku mieszkalnego, które można określić jako remont, nie stanowi zmiany zagospodarowania terenu ani konstrukcji budynku, a więc nie wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy. Prawo budowlane stanowi, że o pozwolenie na roboty budowlane może wystąpić tylko właściciel nieruchomości.
Skarżący zarzucili ponadto, że nie otrzymali postanowienia o wszczęciu postępowania, zgodnie z art. 165 Ordynacji podatkowej.
Wyjaśnili, że w dniu [...] listopada 2006 r. otrzymali postanowienie organu I instancji z dnia [...] listopada 2006 r. w sprawie wypowiedzenia się w zakresie zgromadzonego materiału dowodowego w ramach prowadzonego postępowania, które w rzeczywistości nie miało podstaw prawnych. [...] listopada 2006 r. skarżący stawił się w Urzędzie Skarbowym, ale pracownik Urzędu odmówił mu zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i oznajmił, żeby napisał odwołanie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 24 lipca 2007 r. skarżący S. K. i pełnomocniczka reprezentująca M. K. oświadczyli, że remont garażu polegał na postawieniu kilku ścianek działowych oraz zagipsowaniu otworu po drzwiach wjazdowych i wstawieniu w to miejsce mniejszych drzwi wejściowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga jest bezzasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy czynności objęte wnioskiem skarżących wymagały pozwolenia na budowę, czy jedynie oświadczenia o zakresie przeprowadzonego remontu.
Przepisy powołane poniżej przez Sąd, zostały przedstawione w brzmieniu lub znaczeniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku przez skarżących.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o zwrocie, osoba fizyczna ma prawo do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w związku z:
1) budową budynku mieszkalnego;
2) nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstał lokal mieszkalny spełniający wymagania określone w odrębnych przepisach;
3) remontem budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego.
Zwrot, o którym mowa w art. 3 ust. 1, dokonywany jest na wniosek osoby fizycznej złożony w urzędzie skarbowym - art. 5 ust. 1 ustawy o zwrocie. Według ust. 4 pkt. 7 tego artykułu, wniosek powinien zawierać m. in. oświadczenie o zakresie przeprowadzonego remontu, jeżeli roboty te nie wymagają pozwolenia na budowę.
Art. 5 ust. 5 pkt 1 ustawy o zwrocie wymaga natomiast, aby do takiego wniosku załączyć m. in. kopię pozwolenia na budowę albo - w przypadku remontu – kopię dokumentu potwierdzającego tytuł prawny osoby fizycznej do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego.
Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o zwrocie prawo do zwrotu podatku przysługuje pod warunkiem, że osoba fizyczna posiada:
1) prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, z późn zm.) albo tytuł prawny do budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w przypadku inwestycji określonej w art. 3 ust. 1 pkt 3;
2) pozwolenie na budowę w przypadku inwestycji, dla której zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane wymagane jest takie pozwolenie.
Z powyższego wynika zatem, że w przypadku gdy strona dokonuje czynności wymagających pozwolenia na budowę, prawo do zwrotu części wydatków przysługuje pod warunkiem, że wnioskodawca załączy kopię takiego pozwolenia. Natomiast w przypadku remontu budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego niewymagającego pozwolenia na budowę, należy złożyć oświadczenie o zakresie przeprowadzonego remontu, co zostało uczynione przez skarżących.
W niniejszej sprawie skarżący wykazali zakup materiałów budowlanych w związku z remontem, który ich zdaniem nie wymagał pozwolenia na budowę i dotyczył następujących czynności:
1) przebudowa/przystosowanie garażu na cele mieszkaniowe, tj. wykonanie łazienki, pokoju i kuchni;
2) wymiana okna w pokoju mieszkalnym;
3) wykonanie instalacji elektrycznej w pomieszczeniu przystosowanym na cele mieszkalne.
Zgodnie ze słowniczkiem pojęć zamieszczonym w art. 3 prawa budowlanego, do którego ustawa o zwrocie wielokrotnie się odwołuje, przez "roboty budowlane" - należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (pkt 7)
"Przebudowa" natomiast to wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego ( pkt 7a).
Zaś przez "remont" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym (pkt 8).
Z powyższego wynika zatem, że robót budowlanych, określonych przez skarżących w części E wniosku pkt 1 i 3 - nie można zakwalifikować do remontu, bowiem ich celem nie było odtworzenie stanu pierwotnego lokalu. W tym przypadku bowiem mamy do czynienia z przebudową, gdyż w jej wyniku miała nastąpić zmiana parametrów użytkowych lub technicznych części istniejącego obiektu budowlanego. Do remontu natomiast należy zakwalifikować roboty wymienione w pkt 2, polegające na wymianie okna w pokoju mieszkalnym – i w tym zakresie organ prawidłowo uwzględnił żądanie objęte wnioskiem.
Zgodnie z art. 29 prawa budowlanego z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zwolnione zostały określone rodzaje obiektów budowlanych, urządzeń i instalacji, do których nie zaliczono przebudowy budynków (obiektów budowlanych).
Oznacza to, że organy dokonały prawidłowej oceny wniosku skarżących, stwierdzając, że brak pozwolenia na budowę czyni niemożliwym, aby uwzględnić ten wniosek w całości.
W tej sytuacji zarzuty skarżących dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, należy uznać za bezzasadne. Dotyczy to również zarzutu nieotrzymania postanowienia o wszczęciu postępowania. W niniejszej sprawie bowiem postępowanie zostało wszczęte na wniosek stron, zaś postanowienie takie wydaje się jedynie w przypadku wszczęcia postępowania z urzędu (art. 165 § 2 Ordynacji podatkowej). Odnośnie zarzutu dotyczącego uniemożliwienia skarżącym zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, należy stwierdzić, że z akt administracyjnych sprawy wynika coś wręcz przeciwnego (k. 66). W dniu [...] stycznia 2007 r. S. K. złożył oświadczenie o zapoznaniu się z zebranym materiałem dowodowym i niewnoszeniu do niego żadnych uwag.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło