II SA/Gl 283/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant starszy referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi R. G. na postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów odnośnie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki budynku magazynowego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 50a pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz.U. nr 89, poz. 414 z zm./ nakazał R. G. częściową rozbiórkę budynku magazynowo-produkcyjnego na działkach nr ewid. A i B przy ul. [...] w P., obejmującą wieńce żelbetowe na ścianach, konstrukcję dachu z wiązarów drewnianych deskowych i ściany osłonowe części dachowej. Pismem z dnia [...] 2006 r. zobowiązany R. G. poinformował Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., iż z dniem [...] r. wykonał decyzję nr [...], a w piśmie z dnia [...] 2006 r. wyjaśnił, że wydany nakaz rozbiórki interpretuje "jako zdjęcie poszycia dachu (blach) na długości 1,5 m i szerokości 14 m". W związku z powyższym pismem w dniu [...] 2006 r. organ przeprowadził oględziny działek nr A i B i stwierdził, że decyzja nr [...] nie została wykonana. Protokół z oględzin, podpisany przez pełnomocnika zobowiązanego – S. A. dołączono do akt (pełnomocnictwo dla S.A. w aktach administracyjnych). Na podstawie art. 15 § 1 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz. U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 z zm./ w dniu [...] 2006 r. organ skierował do R. G. na ręce jego pełnomocnika upomnienie wzywające do wykonania obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. nr [...] w terminie do dnia [...] 2006 r. z uprzedzeniem, iż niewykonanie obowiązku w tym terminie spowoduje skierowanie sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało doręczone w dniu [...] 2006 r. Ponieważ R. G. nie dokonał rozbiórki nakazanej decyzją z dnia [...] r. w dniu [...] 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], określił w nim zobowiązanego, treść podlegającego egzekucji obowiązku, wskazał podstawę prawną egzekucji, stwierdził dopuszczalność egzekucji administracyjnej i pouczył o prawie składania zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Tytuł wykonawczy został doręczony w dniu [...] 2006 r. R. G.złożył zarzuty, wskazując na art. 33 pkt 1 w związku z art. 59 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i domagał się "uchylenia umorzenia przedmiotowego postępowania". Zdaniem składającego zarzuty organ egzekucyjny, który został zawiadomiony pismem z dnia [...] 2006 r., doręczonym [...] 2006 r., o wykonaniu decyzji zobowiązany był załatwić sprawę w terminie określonym w art. 35 kpa. Czynności dokonane po tym terminie, w tym oględziny z dnia [...] 2006 r. są prawnie obojętne, a w związku z tym wszczęte postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone. Organ egzekucyjny I instancji postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. na podstawie art. 34 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uznał złożony zarzut za nieuzasadniony. Stwierdził, że podstawa zarzutu wskazana przez zobowiązanego, a mianowicie określona w art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sprawie nie wystąpiła, albowiem zobowiązany nie wykonał decyzji nr [...] z dnia [...] r. W zażaleniu na powyższe postanowienie R. G. wniósł o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego podnosząc, identycznie jak w zarzucie, przekroczenie przez organ terminów określonych w art. 35 § 1 - § 3 kpa, co czyni prawnie obojętnymi czynności dokonane przez organ po upływie tych terminów. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. ([...]) w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144 kpa i art. 18 oraz art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 z zm./ utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ podał, że oględziny w dniu [...] 2006 r. wykazały, że zobowiązany nie wykonał decyzji nr [...], a więc obowiązek nadal istnieje i podlega egzekucji administracyjnej. Zobowiązany tego faktu nie kwestionuje. Zarzut oparty na art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej jest nieuzasadniony bowiem zgodnie z tym przepisem jego podstawę stanowi wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, a żadna z tych okoliczności nie zaistniała. Nieuprawnionym jest pogląd żalącego się, że upływ terminów określonych w art. 35 kpa, a więc zwłoka w załatwieniu sprawy powoduje prawną bezskuteczność dokonanych czynności. Upływ tych terminów nie pozbawia organu uprawnień do orzekania w sprawie przed nim zawisłej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący R. G. podtrzymał zarzut naruszenia art. 35 – 38 kpa, a zaskarżonemu postanowieniu zarzucił nadto naruszenie art. 107 kpa. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy powinien – po stwierdzeniu przekroczenia terminów załatwienia sprawy określonych w kpa – umorzyć przedmiotowe postępowanie lub stwierdzić nieważność postanowienia organu I instancji "z powodu przedawnienia jego prawa do orzekania w tej sprawie". Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zawarte w niej zarzuty nie doprowadziły do podważenia zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji. Brak również podstaw branych pod uwagę z urzędu w granicach wyznaczonych treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 z zm./, powoływanej dalej jako ppsa, do zakwestionowania legalności kontrolowanych postanowień. Przede wszystkim należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie prawidłowo wszczęto egzekucję w dniu [...] 2006 r. kiedy to skarżącemu doręczono tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] r., odpowiadający wymogom art. 26 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 110, poz. 968 z zm./, dalej powoływana jako ustawa egzekucyjna. W tytule tym – stosownie do art. 26 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej – pouczono zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego i przytoczono przyczyny, które mogą być podstawą zarzutów zgodnie z art. 33 ustawy egzekucyjnej. W tym miejscu należy stwierdzić, że zarzuty stanowią swoisty środek zaskarżenia, a art. 33 ustawy egzekucyjnej wymienia taksatywnie przyczyny, które mogą być podstawą zarzutów. Wniesienie zarzutów z innych przyczyn musi skutkować odmową ich uwzględnienia. Skarżący złożył zarzut do prowadzonego postępowania egzekucyjnego i wskazał jako jego podstawę art. 33 pkt 1 w zw. z art. 59 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej. Zgodnie z art. 33 pkt 1 podstawą zarzutu może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Natomiast skarżący powołując się na art. 33 pkt 1 wskazał, że organ I instancji utracił uprawnienia do orzekania w sprawie to jest, że nastąpiło przedawnienie prawa do orzekania przez ten organ a to z uwagi na fakt przekroczenia terminów załatwienia sprawy określonych w art., 35 kpa. Wydaje się, że uzasadnienie zarzutu przez skarżącego wiąże się z podstawą zarzutu określoną w art. 33 pkt 1, a mianowicie "przedawnieniem". Skarżący nie dostrzegł, że przepis art. 33 pkt 1 odnosi się do egzekwowanego obowiązku, którego wykonanie, umorzenie, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie stanowi – w świetle tego przepisu – przyczynę zarzutu. Nie jest natomiast taką przyczyną nie dotrzymanie przez organ załatwiający sprawę terminów z art. 35 kpa. Skoro zatem skarżący nie podnosił okoliczności wymienionych w art. 33 pkt 1 zarzut nie mógł być uwzględniony, a ponieważ nie kwestionował ustaleń organu co do braku wykonania decyzji przed datą doręczenia tytułu wykonawczego, to żądanie umorzenia postępowania w oparciu o art. 59 § 1 pkt 1 ustawy egzekucyjnej było nieuprawnione. Powracając do argumentacji skarżącego dotyczącej utraty przez organy orzekające uprawnień do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego należy wyjaśnić, że stosownie do art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym przepisy kpa mają odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, jeżeli ustawa regulująca to postępowanie nie stanowi inaczej. W świetle tego przepisu należy przyjąć, iż w postępowaniu egzekucyjnym ma zastosowanie Rozdział 7 kpa – Załatwianie spraw. Przepisy tego Rozdziału ustalają terminy dla załatwienia sprawy, których bieg rozpoczyna się w dniu wszczęcia postępowania /art. 35 § 3 kpa/. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego następują z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego /art. 26 § 5 pkt 1 ustawy egzekucyjnej/, co w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu [...] 2006 r. To od tej daty powstał po stronie organów obowiązek załatwienia sprawy, a nie od daty [...] 2006 r., kiedy to skarżący zawiadomił organ I instancji o wykonaniu – w swojej ocenie – obowiązku nałożonego decyzją nr [...]. Należy podkreślić, że gdyby skarżący istotnie wykonał decyzję to nie doszłoby do wszczęcia postępowania a w wypadku wszczęcia podlegałoby ono umorzeniu. Niezależnie od powyższego upływ terminów z art. 35 § 3 kpa, które posiadają charakter procesowy, nie pozbawia organu administracyjnego zdolności do orzekania w sprawie przed nim zawisłej. Upływ terminu załatwienia sprawy nie powoduje utraty właściwości przez organ, ani kompetencji rozumianych jako możliwość stosowania odpowiedniej do danej sprawy formy działania. Przekroczenie tych terminów powodują skutki procesowe w postaci nowych obowiązków organu oraz powstania szeregu procesowych uprawnień strony służących zwalczaniu milczenia administracji w sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ppsa, skarga podlegała oddaleniu.