IV SA/Wa 903/07

WyrokWSA w Warszawie2007-08-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Łukasz Krzycki, asesor WSA Joanna Skiba, asesor WSA Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może dokonać zameldowania osoby na pobyt stały w lokalu, mimo braku zgody właściciela tego lokalu, jeśli osoba ta faktycznie w nim zamieszkuje?
Ratio decidendi
Zameldowanie jest czynnością materialno-techniczną służącą rejestracji stanu faktycznego, a nie czynnością prawną. Fakt faktycznego zamieszkiwania osoby w danym lokalu, z zamiarem stałego pobytu, jest wystarczającą przesłanką do dokonania zameldowania, niezależnie od zgody właściciela lokalu czy jego tytułu prawnego do nieruchomości. Brak zgody właściciela oraz toczące się postępowania dotyczące tytułu prawnego do lokalu nie mają znaczenia dla obowiązku meldunkowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. G. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o zameldowaniu E. D. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w W. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów k.p.a., twierdząc, że zameldowanie nie może być dokonane bez jego zgody jako osoby, której prawa własności do lokalu mogą być naruszone. Organ administracji II instancji oraz WSA uznały, że E. D. faktycznie zamieszkuje w lokalu, co jest wystarczającą przesłanką do zameldowania, niezależnie od braku zgody skarżącego i toczącego się postępowania o zasiedzenie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie asesor WSA Joanna Skiba, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania -oddala skargę- Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] marca 2007 r. Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania R. G. - utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2007r. w przedmiocie zameldowania na pobyt stały E. D. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu kwestionowanej decyzji organ administracji II instancji przytoczył treść przepisu art. 10 ust. 1, art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wskazał, że podnoszony przez R. G. brak jego zgody na zameldowanie E. D. w lokalu nie ma znaczenia w sprawie dotyczącej zameldowania. Przedmiotem badania organu w tym postępowaniu jest bowiem jedynie fakt zamieszkiwania określonej osoby w danym lokalu. Wojewoda podkreślił, że na podstawie zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego (zeznań świadków) stwierdzono, że E. D. faktycznie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w W., albowiem przebywa w spornym lokalu, posiada w nim swoje rzeczy osobiste i ma swobodny dostęp do mieszkania. Tym samym w ocenie organu została spełniona wyłączna przesłanka wydania decyzji o zameldowaniu. R. G. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...], zarzucając jej naruszenie przepisu art. 7 oraz art. 77 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. Skarżący podniósł, że zameldowanie jest czynnością materialno – techniczną, jednakże nie mechaniczną. Przy orzekaniu w tym przedmiocie nie można pominąć wzajemnych stosunków między stronami. Istniejący między nimi konflikt interesów i wzajemna niechęć nie może uzasadniać zameldowania na pobyt stały, a co najwyżej czasowy. Zameldowanie określonej osoby wpływa na treść prawa własności do danego lokalu, a w związku z tym nie może być traktowane jedynie jako rejestrowanie określonych zdarzeń. Wojewoda Mazowiecki w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi. E. D. w piśmie z dnia 23 lipca 2007r. podniósł, że skarżący nie nabył prawa własności spornej nieruchomości, ponieważ zawarł umowę z osobą, która nie była jej właścicielem, w związku z tym nie miał przymiotu strony w toczącym się postępowaniu. On zaś, jako osoba faktycznie władająca nieruchomością, jest jej posiadaczem samoistnym. R. G. w piśmie z dnia 6 sierpnia 2007 r. podniósł m. in., że E. D. nie legitymuje się żadnym tytułem prawnym do spornego lokalu. Wyjaśnił, że obecnie toczy się postępowanie o zasiedzenie nieruchomości na jego rzecz. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona nie narusza prawa. Z przepisu art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) wynika, że osoba, która przebywa w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby, jest obowiązana zameldować się na pobyt stały lub czasowy najpóźniej przed upływem czwartej doby, licząc od dnia przybycia. Organ gminy prowadzący ewidencję ludności - stosownie do treści art. 47 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych - jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania poprzez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Zgodnie zaś z regulacją ust. 2 art. 47 powołanej ustawy, jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania rozstrzyga właściwy organ. W tym przypadku następuje odstępstwo od zasady, iż obowiązek meldunkowy, wynikający wprost z przepisów ustawy nie wymaga konkretyzacji w decyzji administracyjnej. Wydawana na podstawie art. 47 ust. 2 w związku z art. 10 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. decyzja administracyjna winna być poprzedzona przeprowadzeniem przez rozstrzygający organ postępowania dowodowego mającego na celu usunięcie zachodzących wątpliwości. W niniejszej sprawie, wbrew zarzutom skargi, przeprowadzono postępowanie dowodowe z zachowaniem wymagań art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i rozstrzygające organy dokonały nie naruszającej art. 80 k.p.a. oceny, że E. D. faktycznie przebywa w lokalu przy ulicy [...] w W. Stwierdzili tak zgodnie przesłuchani w toku postępowania świadkowie: G. S., K. S., Z. L. i Z. T. E. D. oświadczył zaś, że w lokalu mieszka od 1997r. Kwestia ta była zaś decydująca dla wydania decyzji o zameldowaniu. Zwrócić należy uwagę, że skarżący tego najistotniejszego w sprawie ustalenia nie kwestionował. Całokształt przedstawionych okoliczności w sprawie wskazuje na nieprzerwany pobyt E. D. w lokalu w którym został zameldowany. Pobyt ten trwa od około 10 lat. Oznacza to, że E. D. spełnia przesłanki z art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych do uzyskania potwierdzenia swojego pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...] w W., poprzez zameldowanie, skoro ze zgromadzonych przez organy orzekające akt sprawy nie wynika, aby nie miał zamiaru przebywać w tym lokalu. Stosownie bowiem do art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Taki zamiar E. D. przejawia w fakcie nieopuszczania lokalu. Skoro zaś jego pobyt w tym lokalu trwa nieprzerwanie ponad trzy miesiące, to z mocy art. 8 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jego zameldowanie na pobyt stały, niezależnie od stosunków istniejących między stronami, nie narusza prawa. Zameldowanie E. D. w lokalu przy ulicy [...] w przedstawionych okolicznościach faktycznych sprawy jest zatem prawidłowe, znajduje bowiem uzasadnienie prawne w powołanych przepisach ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, określających zameldowanie jako czynność materialno – techniczną służącą rejestracji istniejącego stanu faktycznego, niezależnie od legalności tego stanu, rozumianej jako znajdującej oparcie w tytule prawnym uprawniającym do przebywania w tym lokalu. Podkreślić należy, odnosząc się do zarzutów skargi, że w okolicznościach niniejszej sprawy, orzekające w sprawie organy nie miały możliwości zameldowania E. D. na pobyt czasowy. Z przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że zasadą jest zameldowanie na pobyt stały. Zameldowanie na okres czasowy jest natomiast wyjątkiem od zasady. Z przepisów tej ustawy, a zwłaszcza art. 8, można wywieść wniosek, że dla prawodawcy meldunek czasowy powyżej trzech miesięcy jest dopuszczalny w sytuacjach szczególnych, a więc jako wyjątek od zasady meldowania na czas nieokreślony, instytucja meldunku czasowego nie może być stosowana rozszerzająco. Bez znaczenia dla wyniku sprawy potraktować należy zarzuty skarżącego o braku jego zgody na zameldowanie. Wbrew twierdzeniom skarżącego konieczność dokonania zameldowania nie jest bowiem uzależniona od stosunków panujących między stronami, nie wpływa na charakter tytułu prawnego do lokalu zamieszkiwanego przez określone osoby. Zameldowanie jako rejestracja stanu faktycznego nie sankcjonuje tego stanu, jak również nie tworzy jakichkolwiek uprawnień do uzyskania praw do lokalu, skoro dokonanie zameldowania również nie jest uzależnione od przysługiwania tytułu prawnego do lokalu. Jako mające odzwierciedlać aktualny stan faktyczny, zameldowanie w danym lokalu podlega stałej aktualizacji, ilekroć stan faktyczny ulegnie zmianie, np. wskutek dokonania eksmisji osoby zameldowanej z bezprawnie zajmowanego lokalu. Niewątpliwie zameldowanie wbrew woli właściciela lokalu stanowi dla niego uciążliwość, jednakże ze względu na charakter, jaki meldunkowi nadał ustawodawca, okoliczność ta nie może mieć znaczenia w sprawie. Dla dokonania zameldowania nie ma także znaczenia toczące się postępowanie w przedmiocie zasiedzenia spornej nieruchomości przez R. G. Wyłączoną przesłanką zameldowania określonej osoby w oznaczonym lokalu jest sam fakt przebywania w nim. Zarówno skarżący jak i E. D. nie musi legitymować się dokumentem uprawniającym do tego. Okoliczność ta może mieć jedynie znaczenie dla oceny interesu prawnego skarżącego (art. 28 kpa), który, jak wynika z akt sprawy, był traktowany jako strona postępowania, a zaskarżona decyzja została wydana w wyniku złożenia przez niego odwołania. Skoro organy przeprowadziły postępowanie administracyjne bez naruszenia zasad procedury administracyjnej oraz prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu niezgodności z prawem. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło