II OSK 1767/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-12
Skład orzekający: Maria Rzążewska, Bożena Walentynowicz, Zofia Flasińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może skutecznie zarzucać naruszenie prawa materialnego przez organ pierwszej instancji, zamiast przez sąd pierwszej instancji, który wydał zaskarżony wyrok?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego powinny dotyczyć sądu pierwszej instancji, a nie organu administracyjnego. Sąd podkreślił, że NSA jest związany zarzutami skargi kasacyjnej, podczas gdy WSA nie jest związany zarzutami skargi i ma obowiązek kontroli zaskarżonego aktu w szerokim zakresie. Dodatkowo, zarzut dotyczący niezgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy w zakresie powierzchni zabudowy nie mógł zostać rozpoznany, ponieważ skarga kasacyjna nie powołała podstawy prawnej z art. 174 ust. 2 PPSA (naruszenie przepisów postępowania).Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę wydanego przez Prezydenta m.st. Warszawy, zatwierdzonego następnie przez Wojewodę Mazowieckiego, na przebudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego wraz z budową garażu podziemnego. Skarżący W. S. kwestionował zgodność projektu z przepisami dotyczącymi warunków technicznych, nasłonecznienia, dopływu światła dziennego oraz wskaźnika powierzchni zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Rzążewska Sędziowie Sędzia NSA Bożena Walentynowicz (spr.) Sędzia NSA Zofia Flasińska Protokolant Andżelika Nycz po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 979/07 w sprawie ze skargi W. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2007 r., znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 sierpnia 2007 r. sygn. akt VII SAAA/a 979/07, oddalił skargę W. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2007 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu stanowiska Sąd ten przedstawił następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Prezydent m.st. Warszawy decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...], działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) i art. 104 k.p.a. oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia [...] sierpnia 2006 r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił W. D. pozwolenia na budowę i wykonanie robót budowlanych w zakresie przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalnego wraz z budową podziemnego garażu na posesji położonej przy ul. [...] w W, na działce nr ew. [...] z obrębu [...]. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji z dnia [...] 7 grudnia 2005 r., nr [...] o warunkach zabudowy, kompletny oraz sporządzony przez osoby posiadające uprawnienia budowlane. Organ wskazał, że do projektu dołączono również analizę dotyczącą spełnienia wymogów w zakresie oświetlenia i nasłonecznienia w odniesieniu do zabudowy istniejącej w rejonie rozbudowywanego budynku. Organ wyjaśnił, że budynek położony na nieruchomości przy ul. [...] jest skrajnym segmentem zabudowy szeregowej, usytuowanym pełną ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z nieruchomością przy ul. [...]. Okna, którym sprzeciwia się W. S., według przedłożonej dokumentacji zaprojektowano w elewacji południowej budynku, w odległości (mierzonej od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu okiennego ściany do granicy nieruchomości) wynoszącej 4,07 m, zatem zgodnie z wymogami przepisu § 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). Organ I instancji zauważył, że inwestycja nie spowoduje naruszenia prywatności sąsiada przez wgląd w jego okna, gdyż od strony projektowanych okien budynek W. S. nie posiada otworów okiennych. Organ stwierdził także, iż biorąc pod uwagę wzajemne położenie budynków przy ul. [...] i ul. [...] względem stron światła (budynek projektowany znajduje się po północnej stronie budynku [...]), a także usytuowanie okien w budynku przy ul. [...] (nie są zwrócone w stronę budynku inwestora), należy ocenić, że inwestycja nie ma wpływu na nasłonecznienie i dopływ światła dziennego, a także przesłanianie budynku przy ul. [...]. Ponadto, zgodnie z projektem budowlanym, wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki wynosi 36,08%, co nie przekracza wartości 40% ustalonej w decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2005 r.
Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] marca 2007 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania W. S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ ocenił, że kwestionowana decyzja, zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę oraz wykonanie robót budowlanych, została wydana po spełnieniu wymogów zawartych w przepisach art. 32-35 Prawa budowlanego oraz po zweryfikowaniu zgodności projektu inwestycji z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy z dnia 7 grudnia 2005 r. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, stwierdzając, że projektowany budynek nie ma wpływu na nasłonecznienie i dopływ światła dziennego, a także przysłanianie budynku przy ul. [...]. Wojewoda Mazowiecki nie uwzględnił również zarzutu dotyczącego wielkości powierzchni zabudowy, gdyż jej wskaźnik w stosunku do powierzchni działki wynosi 36,08 %, co nie przekracza wartości 40% ustalonej w decyzji o warunkach zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając skargę W. S. od powyższej decyzji uznał, że nie jest ona zasadna. Sąd wskazał, że z akt sprawy wynika, że inwestor dołączył do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę wymaganą dokumentację, w szczególności: 4 egzemplarze projektu budowlanego, stosowne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy. Projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osoby posiadające uprawnienia budowlane. Inwestor uzyskał również postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Warszawie z dnia [...] maja 2004 r. uzgadniające pod względem konserwatorskim projekt decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji, a także decyzję Stołecznego Konserwatora Zabytków z dnia [...] sierpnia 2006 r. pozwalającą inwestorowi na prowadzenie robót budowlanych, polegających na przebudowie budynku wielorodzinnego na dom jednorodzinny oraz jego rozbudowę wraz z budową garażu podziemnego od strony północnej elewacji budynku przy ul. [...] w W. - z treści której wynika, że przedmiotowa inwestycja nie wpłynie negatywnie na walory zabytkowej zabudowy Żoliborza Historycznego, wpisanego jako układ przestrzenny do rejestru zabytków. Zdaniem Sądu analiza akt sprawy pozwala stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana po spełnieniu przez inwestora wymogów zawartych w przepisach art. 32-35 Prawa budowlanego oraz po zweryfikowaniu decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Należy również podzielić stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym proponowana rozbudowa nie narusza funkcji terenu, nie wiąże się również z wyznaczeniem nowej linii zabudowy, nie zmienia krajobrazu urbanistycznego i nie będzie stanowiła dominanty w stosunku do otaczającej zabudowy. Sąd stwierdził, że zarzuty podnoszone przez skarżącego, w szczególności dotyczące naruszenia przez planowaną inwestycję przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690) nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym zawartym w aktach sprawy. Zdaniem Sądu nie jest również zasadny zarzut naruszenia przepisów powyższego rozporządzenia dotyczących oświetlenia i nasłonecznienia, w szczególności § 13 ust. 1 w zw. z § 57 ust. 1 ww. rozporządzenia, gdyż z akt sprawy nie wynika, aby projektowany budynek wpływał na nasłonecznienie i dopływ światła dziennego, a także przesłanianie budynku przy ul. [...], z tego powodu, iż budynek skarżącego położony jest w stosunku do budynku będącego przedmiotem inwestycji od strony południowej, a zatem to budynek skarżącego może wpływać na nasłonecznienie budynku będącego przedmiotem inwestycji, a nie odwrotnie. W odniesieniu do zarzutu przekroczenia w związku z przedmiotową inwestycją dopuszczalnej powierzchni zabudowy Sąd zauważył, iż decyzją Prezydenta m. st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2005 r. o warunkach zabudowy, wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki został określony jako ok. 40%, natomiast wskaźnik ten dla planowanej inwestycji wynosi 36,08%, co nie przekracza wartości ustalonej decyzją o warunkach zabudowy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku, opartą na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył W. S., reprezentowany przez adwokata, wnosząc o uchylenie w całości wyroku, jak również uchylenie decyzji Wojewody Mazowieckiego z [...] marca 2007 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego a w szczególności § 13 ust. 1 w zw. z § 57 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm.), a nadto niezgodność projektu realizowanego przez W. D. na działce oznaczonej nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., z ustaleniami wynikającymi z decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z [...] grudnia 2005 r. o warunkach zabudowy, w której wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do całej działki został określony jako 40%.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że skarżący dysponuje mapą stanowiącą załącznik nr 2b do decyzji nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r., na której przedstawiono projekt rozbudowy budynku na działce inwestora W. D.. Mapa ta jest tożsama z mapą, załączoną do akt sprawy, na której uwidocznione zostały powierzchnie zabudowy działki inwestora. Cała powierzchnia działki inwestora wynosi 987 m kw. Planowana rozbudowa przewiduje powierzchnię budynku wraz z tarasem na 458,7 m kw. Powierzchnia zabudowy garażu, to 24,2 m kw. Dojścia do budynku to 5,9 m kw. Powierzchnia podjazdu to 24,7 m kw. przy czym oznaczone powierzchnie zabudowy garażu, dojść i podjazdu ustalone zostały na 50%. Ogółem zatem projektowana powierzchnia zabudowy działki inwestora znacznie przekracza 40% powierzchni całej działki. Budynek zostanie powiększony o taras na piętrze. Usytuowany jest w stosunku do nieruchomości skarżącego od strony zachodniej, skutecznie zasłaniając światło dzienne nieruchomości skarżącego. Skarżący prezentuje zatem pogląd, że mimo zachowania prawidłowych odległości od ściany budynku, w której usytuowano okno, jego nieruchomość straci znacznie swoje walory użytkowe. Skarżący podniósł, że mapę tę odnalazł już po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji. Naruszenie natomiast przepisu § 13 ust. 1 oraz § 57 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. polega w ocenie skarżącego na usytuowaniu okien w projektowanym budynku w odległości ok. 4 metrów od granicy z działką skarżącego w sytuacji, gdy w budynku skarżącego, od strony projektowanego obiektu znajdują się również otwory okienne i drzwiowe. W skardze kasacyjnej wskazuje się, że w sytuacji podwyższenia budynku inwestora i przybliżenia go do nieruchomości skarżącego, skarżący i jego rodzina pozbawieni zostaną zarówno prawidłowego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych do mieszkania jak i wszelkiej intymności mieszkania i wypoczywania we własnym domu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, będąc związany jej zarzutami. To związanie Sądu zarzutami skargi kasacyjnej, oznacza, iż sama strona wnosząca skargę kasacyjną wyznacza zakres rozpoznawania sprawy poprzez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Stwarza to zatem wymóg prawidłowego określenia podstaw skargi kasacyjnej przez powołanie konkretnych przepisów prawa, które naruszył zdaniem skarżącego Sąd, uzasadnienia na czym to naruszenie polegało, a w przypadku zgłoszenia naruszenia prawa procesowego wskazania dodatkowo, że miało bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Należy jednak podkreślić, że skuteczne postawienie takich zarzutów wymaga wykazania, że to Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego wyroku dopuścił się tych naruszeń.
Przedmiotem oceny Sądu pierwszej instancji była decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2007 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę - polegającą na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalnego wraz z garażem podziemnym a udzielane W. D..
Skarga kasacyjna od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę, złożona przez W. S. oparta została wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego. Autorka skargi kasacyjnej zarzuciła organowi orzekającemu w pierwszej instancji obrazę § 13 ust. 1 w zw. z § 57 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Ponadto zarzucono niezgodność projektu realizowanego przez inwestora D. na działce nr [...] przy ul. [...] w W. z ustaleniami decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] o warunkach zabudowy polegającą na przekroczeniu procentowym powierzchni zabudowy określonej na 40%.
Oceniając powyższe zarzuty skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż nie mają usprawiedliwionych podstaw.
Przede wszystkim, jak zaznaczył na wstępie Naczelny Sąd Administracyjny, zarzuty naruszenia prawa materialnego podniesione w skardze kasacyjnej winny dotyczyć Sądu pierwszej instancji w postępowaniu zakończonym zaskarżonym wyrokiem. Skarga kasacyjna natomiast kwestionuje i zarzuca naruszenie prawa materialnego przez organ pierwszej instancji (§ 13 ust. 1 w zw. z § 57 ust. 1 ww. rozporządzenia). Kontrolę postępowania przed organami administracyjnymi oraz ocenę wydanej decyzji przeprowadził Sąd pierwszej instancji, który nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani procesowego przez organy. Należy też podkreślić, że w przeciwieństwie do zasady procesowej wynikającej z art. 183 § 1 p.p.s.a. kreującej związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgłoszonymi zarzutami w skardze kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami skargi, jej wnioskami oraz podstawą prawną. Oznacza to obowiązek kontroli zaskarżonego aktu w bardzo szerokim zakresie, co do jego zgodności z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Pozwala to również na uwzględnienie skargi z powodu stwierdzonych wad, które nie były zgłoszone w skardze.
Z uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji wynika, iż wydana decyzja o pozwoleniu na rozbudowę i przebudowę budynku inwestora D. odpowiada wymogom prawa budowlanego określonym w art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, które warunkują możliwość wydania jej. Sąd pierwszej instancji omówił wszystkie przesłanki określone wskazanymi przepisami, potwierdzając ich spełnienie przez inwestora. W ocenie tego Sądu przebudowa obiektu inwestora nie narusza funkcji terenu, jest zgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, nie wiąże się z wyznaczeniem nowej linii zabudowy, nie zmienia krajobrazu urbanistycznego ani nie będzie stanowiła dominanty w stosunku do otaczającej zabudowy.
Równocześnie odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdził, że niezasadny jest zarzut dotyczący naruszenia przepisów rozporządzenia wykonawczego Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bowiem spełnione są wymogi zachowania odległości usytuowania budynku od granicy nieruchomości. Wynosi ona 4,07 m, co spełnia warunek z art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 cyt. rozporządzenia. Także Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów rozporządzenia wynikających z § 13 ust. 1 w zw. z § 57 ust. 1 rozporządzenia, a dotyczących dopływu światła dziennego i nasłonecznienia budynku skarżącego na działce sąsiedniej, bowiem jego budynek jest usytuowany od strony południowej budynku inwestora. Zatem budynek inwestora nie może wpływać na nasłonecznienie budynku skarżącego, lecz odwrotnie.
W świetle tych rozważań nie można podzielić zarzutu skargi kasacyjnej o naruszeniu wskazanych przepisów rozporządzenia. Żadnych innych dowodów potwierdzających stanowisko autora skargi kasacyjnej nie przedstawiono.
W treści skargi kasacyjnej autorka jej podniosła niezgodność projektu budowlanego z decyzją ustalającą warunki zabudowy w zakresie wskaźnika powierzchni zabudowy określanego na 40%. Zarzucając przekroczenie tego wskaźnika domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku jako wydanego z pominięciem ustaleń dotyczących powierzchni zabudowy.
Powyższy zarzut oraz wniosek skargi kasacyjnej jest nieskuteczny i nie podlega rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny ponieważ skarga kasacyjna nie powołuje podstawy prawnej z art. 174 ust. 2 p.p.s.a., tj. naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść wyroku.
Do takich zaś należą ustalenia faktyczne, które nie były kwestionowane we wskazanej podstawie skargi kasacyjnej ograniczającej się do zarzutu naruszenia prawa materialnego.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgłoszonymi podstawami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) wyklucza więc możliwość rozpatrywania powyższego zarzutu.
Prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych wyznacza granice skargi kasacyjnej w sposób wiążący Naczelny Sąd Administracyjny.
Mając na względzie powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny z mocy art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło