II SA/Rz 212/06
WyrokWSA w Rzeszowie2007-09-04
Skład orzekający: WSA Jolanta Ewa Wojtyna, Zbigniew Czarnik, NSA Ryszard Bryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do zameldowania osoby w lokalu, który stanowi współwłasność w częściach ułamkowych, wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla zameldowania osoby w lokalu stanowiącym współwłasność w częściach ułamkowych wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Brak takiej zgody uniemożliwia dokonanie zameldowania i stanowi przesłankę do uchylenia decyzji organu administracji w tym przedmiocie, gdyż naruszałoby to prawo własności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. E. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą zameldowania A. O. w lokalu przy ul. S. w K. Wojewoda uznał, że brak zgody współwłaścicielki L. E. nie może być podstawą odmowy zameldowania. Skarżąca zarzuciła decyzji Wojewody rażące naruszenie praw współwłaścicieli, twierdząc, że do zameldowania niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz stwierdzenie, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku sądu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ NSA Ryszard Bryk Protokolant: sekr. Sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 4 września 2007 r. sprawy ze skargi L. E. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r. Nr [...] Wojewoda [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] i orzekł o zameldowaniu A. O. na pobyt czasowy ponad 2 miesiące w lokalu w K. przy ul. S. [...].
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że odwołanie B. C. należało uwzględnić, gdyż decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem prawa. W szczególności organ wskazał, że Prezydent Miasta nie mógł odmówić zameldowania A. O. z tego powodu, że zgody na takie zameldowanie nie wyraziła L. E. współwłaścicielka lokalu przy ul. S. [...] w K. Brak zgody nie może być podstawą do odmowy zameldowania, gdyż zameldowanie nie rozstrzyga o uprawnieniach do lokalu, a jest tylko potwierdzeniem faktu przebywania określonych osób w oznaczonym miejscu z zamiarem przebywania na stałe lub czasowo. Zdaniem organu odwoławczego takie konsekwencje wypływają z treści art. 10 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. nr 87, z 2001 r., poz. 960 ze zm./. Faktu tego nie zmienia wskazany w art. 9 ust. 2a tej ustawy wymóg potwierdzenia przebywania osoby w miejscu, w którym zamierza się meldować przez osobę, która ma tytuł prawny do lokalu.
Z tych powodów decyzja Prezydenta Miasta odmawiająca meldunku i wskazująca jako główną przeszkodę brak zgody współwłaścicielki lokalu na zameldowanie nie mogła utrzymać się w obrocie prawnym. Zatem to przesądziło o uwzględnieniu odwołania.
Z decyzją Wojewody nie zgodziła się L. E. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzuciła skarżonej decyzji rażące naruszenie praw współwłaścicieli. Zdaniem skarżącej decyzja Wojewody jest błędna, gdyż do zameldowania niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Taki wniosek wypływa z uzasadnienia powołanego przez organ odwoławczy wyroku SN z dnia 8 października 2002 r., sygn. akt III RN 183/01, OSNP 2003/20/477 oraz z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. /Dz.U. nr 78, z 2002 r., poz. 776/.
Wskazując na powyższe uchybienia skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji ewentualnie o jej zmianę.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wskazując na argumentację jak w uzasadnieniu decyzji.
Pismem z dnia 2 sierpnia 2007 r. /data wpływu 9 sierpień 2007 r./ skarżąca uzupełniła skargę o kserokopię wyroku SN z dnia 8.10.2002 r. wraz z uzasadnieniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sądy rozpoznając skargi nie są związane zarzutami, podstawą prawną ani wnioskami formułowanymi przez strony. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy dokonując oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W rozpoznawanej sprawie Sąd podziela zarzut skargi wskazujący na naruszenie przepisów prawa związanych z zameldowaniem osoby na pobyt czasowy. Z tego więc powodu Sąd skargę uwzględnił i uchylił zaskarżoną decyzję jako nieodpowiadającą prawu.
Zgodzić należy się z poglądem Wojewody wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że ewidencja ludności ma charakter porządkowy, a to oznacza, że zameldowanie nie jest związane z rozstrzyganiem uprawnień do lokalu. Konsekwencją takiego stanowiska jest stwierdzenie, że dla zameldowania osoby w lokalu przesądzające jest jej przebywanie w tym miejscu. Zatem stwierdzenie faktu przebywania w lokalu powinno być podstawowym kryterium rozstrzygającym o zameldowaniu.
W istocie takie sens niosą z sobą przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych regulujących problematykę zameldowania. Jednak stanowisko takie jest poprawne i właściwe z punktu widzenia osoby, która ma być zameldowana. Oznacza to, że od osoby meldującej się nie można wymagać, by ta legitymowała się prawem do lokalu.
Dla niej wystarczającym i zarazem koniecznym warunkiem jest przebywanie w lokalu z określonym zamiarem. Ten aspekt sprawy rozstrzygał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. uznający art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych za niekonstytucyjny.
Stwierdzenie takiego stanu prawnego nie oznacza, że zameldowanie osoby fizycznej na pobyt stały lub czasowy wymaga tylko ustalenia czy mający zameldować się przebywa w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie. Przepisy prawa określają wymogi jakie trzeba spełnić aby można było skutecznie zameldować osobę fizyczną w lokalu. Art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych stanowi, że zameldowanie może nastąpić tylko w sytuacji, gdy osoba wnioskująca o zameldowanie przedstawi potwierdzenie pobytu w lokalu dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu. Przyjęcie takiego rozwiązania jest oczywiste, gdyż zameldować można osobę w lokalu, którego właściciel wyraża na to zgodę. Zdaniem Sądu odmienna sytuacja jest niemożliwa i niedopuszczalna, gdyż zameldowanie pomimo tylko porządkowanego charakteru musi szanować porządek prawny, a ten jednoznacznie stanowi, że nie można podejmować działań przeciw woli właściciela, gdyż byłoby to działanie naruszające prawo własności.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje stwierdzenie, że skarżąca jest współwłaścicielem budynku, w którym ma nastąpić zameldowanie oraz to że jest to współwłasność w częściach ułamkowych. Z tych ustaleń wynika, że zameldowanie w lokalu przy ul. S. [...] w K. kogokolwiek wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli. W przypadku braku zgody organy meldunkowe nie mogą dokonać czynności zameldowania, zatem i postępowanie w takim zakresie jest niedopuszczalne. Brak zgody wszystkich współwłaścicieli jest zagadnieniem prejudycjalnym dla zameldowania i może być rozstrzygnięty we właściwym postępowanie przed sądem powszechnym.
Konkludując stwierdzić należy, że dla zameldowania na pobyt stały lub czasowy trwający dłużej niż okres wskazany w art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji i dowodach osobistych /tj. Dz.U. nr 139, z 2006 r., poz. 993 warunkiem sine qua non jest potwierdzenie faktu przebywania osoby meldowanej w lokalu przez podmiot będący jego właścicielem lub mający do niego inny tytuł prawny. Dokonanie zameldowania bez takiego potwierdzenia naruszałoby prawo własności, zatem godziłoby w sposób nieuprawniony w to prawo, a czyn taki naruszałby art. 21 Konstytucji RP.
Mając na uwadze powyższe i treść art. 145 § 1 pkt a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło