I OZ 707/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia "(...)" Sp.z o.o. w likwidacji z siedzibą w J. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 876/07 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej przez "(...)" Sp.z o.o. w likwidacji z siedzibą w J. G. decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 13 lipca 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 876/07 odmówił "(...)" Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w J. G. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał w pierwszej kolejności, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."). W przypadku ich braku Sąd nie jest władny rozpatrzyć wniosku merytorycznie. Tymczasem w niniejszej sprawie strona wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Budownictwa nie uzasadniła swojego wniosku. Nie ma zatem podstaw - w ocenie Sądu I instancji - do stwierdzenia, że zachodzą przesłanki wskazane w powołanym przepisie. Jednocześnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaznaczył, iż zgodnie z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2006 r. sygn. akt I OZ 1618/05 instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie ma obligatoryjnego charakteru, sąd jest władny odmówić jej zastosowania także wówczas, kiedy zachodzi niebezpieczeństwo, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., jeżeli uwzględnieniu wniosku sprzeciwia się interes społeczny, gdyż udzielenie skarżącemu ochrony powodowałoby zagrożenie celu publicznego, o którego realizację chodzi w tej sprawie. Stąd, w ocenie Sądu I instancji, udzielenie ochrony tymczasowej skarżącemu, który nie wykazał, że zostały spełnione przesłanki z wymienionego przepisu niweczyłoby cel, jaki miał ustawodawca uchwalając ustawę z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz.U. Nr 80, poz. 271 ze zm.) ustanawiającą szczególny reżim prawny przygotowania i realizacji w zakresie dróg krajowych, w także w zakresie postępowania wywłaszczeniowego. "(...)" Sp. z o.o. w likwidacji złożyło zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie prawa procesowego, tj. "art. 63 § 3" P.p.s.a. poprzez niewłaściwą wykładnię w zakresie określenia, iż przepis ten nakazuje uzasadnienie przez skarżącego wniosku o wstrzymanie wykonania aktu. Skarżący podniósł, że nie można zasady kontradyktoryjności przyjmować jako zasady w pełni obowiązującej w przypadku interpretacji art. 61 § 3 P.p.s.a. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest bowiem tylko częściowo oparty na zasadzie skargowości, która obowiązuje jedynie w zakresie wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawi wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Na etapie rozpoznawania wniosku Sąd winien - zdaniem skarżącego - wziąć pod rozwagę również i te okoliczności, które nie zostały powołane przez skarżącego. Ponadto, mimo że strona nie określiła, na czym mogą polegać skutki nie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, stwierdzić należy, że samo odwołanie się do tej przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej powinno wyczulić Sąd na ewentualność jej zaistnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionej podstawy. Przede wszystkim należy zaznaczyć, że w sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika zażaleniu podniesiono zarzut naruszenia "art. 63 § 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", który w ogóle nie istnieje i oczywiście nie miał zastosowania w sprawie. Jednakże Sąd - zważywszy na treść uzasadnienia zażalenia - potraktował to jak zarzut naruszenia art. 61 § 3 P.p.s.a., powoływany zarówno w zaskarżonym postanowieniu, jaki i w dalszej treści zażalenia. Przechodząc natomiast do rozpoznawania przedmiotowego zażalenia należy wskazać, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej, to właśnie na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, w świetle art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest właśnie wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc nawet samo powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. Naczelny Sąd Administracyjny przyjął ponadto - w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r. FZ 65/04 (niepubl.), z czym należy się zgodzić - że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Ponadto, wydanie postanowienia oczekiwanego przez stronę zależy od uznania sądu. Zatem nawet jeżeli strona przedstawi okoliczności, które w jej ocenie przemawiają za zastosowaniem ochrony tymczasowej, sąd nie jest zobowiązany do wydania żądanego orzeczenia. Biorąc zaś pod uwagę, że w niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Budownictwa sporządził w imieniu strony adwokat, tym bardziej można wymagać rzetelnego uzasadnienia żądania ze wskazaniem okoliczności przemawiających za zastosowaniem ochrony tymczasowej. Jednocześnie należy zaznaczyć, iż wbrew argumentacji zażalenia, Sąd I instancji, poza podkreśleniem braku uzasadnienia wniosku, odmawiając zastosowania ochrony tymczasowej, powołał się na szczególny charakter art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, co również w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ma znaczenie. Bowiem wydaje się, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji niweczyłoby cel, jaki miał ustawodawca uchwalając ustawę z dnia 10 kwietnia 2003 r. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak wyżej.