II SA/Wa 1127/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant J.G., po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2007 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie przyznania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego oddala skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. wydaną przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Nr 1 Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r. w sprawie przyznania Panu M. Z. świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego od dnia 19 listopada 2003 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Nr 1 Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. przyznał Panu [...]. M. Z. świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego od dnia 17 października 2002 r. do dnia utraty uprawnień do ww. świadczenia. Uprawnienia do emerytury wojskowej strona nabyła 18 listopada 2003 r. W dniu 17 grudnia 2003 r. Pan M. Z. podpisał umowę o wypłatę ekwiwalentu pieniężnego w zamian za rezygnację z kwatery. Decyzją nr [...] z [...] marca 2004 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. - która to decyzja nie została doręczona stronie - uchylił decyzję nr [...] Dyrektora Oddziału Terenowego Nr 1 WAM w W. o przyznaniu stronie świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego. Po uzyskaniu informacji o wydaniu decyzji nr [...] Pan M. Z. wystąpił o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego tą decyzja. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. wznowił postępowanie i wydał decyzje nr [...], zgodnie z treścią której stwierdził utratę uprawnień przez Pana M. Z. do pobierania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego przyznanego decyzją nr [...] Dyrektora Oddziału Terenowego Nr 1 WAM w W. od dnia 19 listopada 2003 r. w związku ze zwolnieniem strony z zawodowej służby wojskowej i nabyciem uprawnień do emerytury wojskowej. Strona złożyła odwołanie od decyzji nr [...]. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył wznowione przez organ I instancji postępowanie administracyjne. W ocenie organu II instancji decyzja nr [...] wydana przez Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W. nie mogła zostać wzruszona w trybie wznowienia postępowania, ponieważ nie była decyzją ostateczną. Pismem nr [...] z dnia 11 grudnia 2006 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. zawiadomił Pana M. Z. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia utraty uprawnień do pobierania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. W dniu [...] lutego 2007 r. organ ten wydał decyzję nr [...], w której stwierdził wygaśnięcie decyzji nr [...] Dyrektora Oddziału Terenowego Nr 1 WAM w W. w sprawie przyznania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego Panu M. Z. od dnia 19 listopada 2003 roku jako bezprzedmiotowej. Strona odwołała się od decyzji nr [...] Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W. Prezes WAM rozpatrując ponownie merytorycznie sprawę stwierdził, iż zwolnienie M. Z. z zawodowej służby wojskowej spowodowało, że utracił on uprawnienia do pobierania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego. Utrata uprawnienia do pobierania przez stronę przedmiotowego świadczenia finansowego spowodowała natomiast, że decyzja przyznająca to świadczenie stała się bezprzedmiotowa. Zgodnie z art. 162 § 1 pkt 1 kpa organ stwierdza wygaśnięcie decyzji, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa bądź jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji leży w interesie społecznym lub interesie strony. Za wydaniem decyzji stwierdzającej wygaśnięcie tej decyzji przemawia zarówno interes społeczny, jak i interes strony. Przyjmuje się bowiem w orzecznictwie, że jako interes społeczny a także interes strony można uznać konieczność usunięcia stanu niepewności, co do istnienia przyznanego decyzją prawa (uchwała 5 sędziów NSA z 23.06.1997 r. OPK 32/97 - ONSA 1997 Nr 4, poz. 152), Organ podkreślił, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji w trybie art. 162 § 1 pkt 1 kpa następuje aktem deklaratoryjnym, który nie tworzy nowego stanu prawnego, lecz stwierdza wyłącznie skutek, który nastąpił z chwilą powstania istotnych dla sprawy okoliczności. Zatem prawa i obowiązki wynikające z decyzji podlegającej stwierdzeniu wygaśnięcia przestały istnieć z dniem, kiedy decyzja ta stała się bezprzedmiotowa. W niniejszym postępowaniu nastąpiło to 19 listopada 2003 r. - a więc w dacie, kiedy przywołane przez organ I instancji rozporządzenie MON w sprawie szczegółowych zasad ustalania wysokości oraz trybu (...) jeszcze obowiązywało. W dniu 1 czerwca 2007 r. skargę na powyższą decyzję złożył Pan M. Z. Skarżący zarzucił Prezesowi WAM naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 161 § 1 kpa i art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Skarżący podkreślił, że organy prowadzące sprawę, które powoływały się na przepisy w chwili rozstrzygnięcia już nie obowiązywały. Nadto w jego sprawie już wydano decyzje administracyjne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Dyspozycja normy prawnej zawartej w przepisie art. 49 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, obliguje organ do wydania żołnierzowi służby stałej decyzji o przyznaniu świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego w związku z brakiem możliwości przyznania żołnierzowi zawodowemu kwatery stałej. Ponieważ przedmiotowe świadczenie wynika wprost z objęcia przez żołnierza zawodowego w służbie czynnej określonego stanowiska, a prawo do kwatery wynika z faktu wyznaczenia żołnierza na dane stanowisko służbowe, zatem zmiana stanowiska służbowego powoduje utratę uprawnień do korzystania z prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, przyznanego na czas pełnienia obowiązków służbowych na poprzednio zajmowanym stanowisku służbowym oraz analogicznie pociąga za sobą utratę prawa do przedmiotowego ekwiwalentu. Z akt sprawy wynika, że w dniu 18 listopada 2003 r. skarżący nabył uprawnienia do emerytury wojskowej zatem z tym dniem decyzja nr [...] rozstrzygająca o wypłacaniu żołnierzowi świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego, stała się bezprzedmiotowa. Z przepisu art. 162 § 1 pkt. 1 kpa wynika, że organ administracji publicznej, stwierdza wygaśnięcie decyzji, jeżeli stała się ona bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Jedną z przesłanek umożliwiających organowi administracji publicznej stwierdzenie wygaśnięcia decyzji jest stwierdzenie, iż stała się ona bezprzedmiotowa. W orzecznictwie przyjmuje się, że bezprzedmiotowość decyzji może wynikać także ze zmiany stanu faktycznego, uniemożliwiającego wykonanie decyzji. Bezprzedmiotowość decyzji oznacza także iż, wynikające z niej prawa lub obowiązki przestały istnieć. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organu, iż za trafnością decyzji przemawia zarówno interes społeczny, jak i interes strony - jako że interes społeczny, a także interes strony wymaga usunięcia stanu niepewności, co do istnienia prawa przyznanego decyzją. Nadto decyzja, przyznająca przedmiotowe świadczenie, określała zarówno prawo strony do jego otrzymywania, jak również obowiązek wypłacania świadczenia przez organ Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, ze środków pochodzących z dotacji budżetowej. W interesie strony pozostaje zatem wydanie decyzji, stwierdzającej wygaśnięcie decyzji przyznającej stronie omawiane uprawnienie, aby uzyskała pewność co do utraty swoich uprawnień, mających wpływ na jej sytuację finansową. Natomiast w interesie społecznym leży wydanie decyzji usuwającej stan niepewności co do obowiązków organu administracji publicznej i wynikających z tego tytułu obciążeń budżetu państwa. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi, stwierdzić należy ich bezzasadność, co jasno wynika z argumentów przedstawionych wyżej, w uzasadnieniu wyroku. Dotyczy to także wydania decyzji, w sprawie już rozstrzygniętej decyzją administracyjną. Należy tu wskazać, że decyzja nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. nie została stronie doręczona, a zatem nie weszła do obrotu prawnego. Nie ma zatem żadnych skutków prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się uchybień przy podejmowaniu zaskarżonych decyzji przez organy obu instancji, w takim stopniu, aby uchybienia te mogły mieć wpływ na treść podjętych rozstrzygnięć. Dlatego, mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.