II OSK 501/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko ( spr. ) Sędziowie Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia NSA Janina Kosowska Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 505/07 w sprawie ze skargi T. S. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego oddala skargę kasacyjną. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. wydaną w postępowaniu wszczętym z urzędu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta Kielce nakazał T. S. na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), wykonanie rozbiórki budynku gospodarczego wybudowanego na posesji oznaczonej w ewidencji gruntów numerem [...], położonej przy ul. [...] w K.. Uzasadniając tę decyzję organ stwierdził, że T. S. w dniu 28 lipca 2005 r. dokonała zgłoszenia zamiaru budowy na wymienionej nieruchomości dwóch wolnostojących budynków gospodarczych o wymiarach 3 x 3,30 m. W dniu zgłoszenia budowa takich obiektów nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, a do ich realizacji można było przystąpić w wypadku braku skutecznie wniesionego przez organ sprzeciwu. Ponieważ Prezydent Kielc nie wniósł sprzeciwu, inwestorka przystąpiła do realizacji swojego zamiaru. W rzeczywistości wybudowała ona nie dwa zgłoszone obiekty budowlane, lecz jeden budynek gospodarczy o wymiarach 13,16 m x 3,72 m i o powierzchni zabudowy 47,27 m2. Został on skonstruowany w taki sposób, iż składa się z dwóch zewnętrznych części o wymiarach 4,25 x 3,72 m połączonych środkową częścią w formie wiaty. Wszystkie części posiadają wspólny fundament i jedną, pełną ścianę tylną. lecz dach na części środkowej ma inną formę od dachu przykrywającego dwie zewnętrzne części tego budynku. Zrealizowany obiekt budowlany znajduje się w ustanowionej rozporządzeniem nr 6/2004 Dyrektora Rejonowego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 25 października 2005 r. strefie ochronnej ujęcia wody podziemnej Kielce-Białogon, na obszarze której obowiązuje zakaz lokalizowania, między innymi, budynków gospodarczych. Wobec stwierdzenia opisanych wyżej nieprawidłowości, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach, postanowieniem z dnia 4 stycznia 2007 r. wstrzymał prowadzenie przez T. S. dalszych robót budowlanych i nałożył na nią obowiązek złożenia w wyznaczonym terminie dokumentów umożliwiających zalegalizowanie wykonanych robót. Organ uznał bowiem, iż wskutek odstąpienia od treści dokonanego zgłoszenia powstał obiekt budowlany, który zgodnie z przepisami wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Wobec niewykonania przez inwestorkę żadnego z nałożonych postanowieniem z 4 stycznia 2007 r. obowiązków, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał wymienioną na wstępie decyzję nakazującą rozbiórkę wybudowanego budynku. Od decyzji tej T. S. wniosła odwołanie, lecz Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wymienioną ostatnio decyzję T. S. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, zarzucając jej naruszenie art. 32 Konstytucji RP oraz art. 7, 8, 10 § 1, art. 11, 28, 77 § 1, art. 80, 107 § 3, art. 61 § 1 i art. 48 K.p.a. Skarżąca zakwestionowała ustalenie, iż wybudowała ona tylko jeden budynek gospodarczy oraz stwierdziła, że organ powinien wdrożyć postępowanie naprawcze z art. 51 prawa budowlanego, ewentualnie nakazać rozbiórkę tylko części przedmiotowego budynku doprowadzając do stanu zgodnego ze zgłoszeniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 r. skargę oddalił uznając, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podzielił ustalenie z zaskarżonej decyzji, iż skarżąca wybudowała bez pozwolenia na budowę obiekt budowlany, który wymagał takiego pozwolenia. Stwierdził, że rzeczywistym zamiarem skarżącej było wybudowanie innego budynku, niż zgłoszony i działała ona z zamiarem, obejścia przepisu o pozwoleniach na budowę. Uzyskanie pozwolenia na budowę wybudowanego budynku gospodarczego było bowiem niemożliwe, wobec utworzenia strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej Kielce-Białogon, w której obowiązuje zakaz lokowania budynków gospodarczych. Organ na podstawie art. 48 prawa budowlanego wszczął procedurę zmierzającą do zalegalizowania samowoli budowlanej, lecz skarżąca nie spełniła żadnego z nałożonych na nią obowiązków. W tej sytuacji organ miał obowiązek orzeczenia nakazu rozbiórki - zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nadto, że organ nie mógł - wbrew żądaniu strony - zastosować w sprawie procedury z art. 51 wymienionej ustawy, gdy w wyniku zgłoszenia wykonała ona obiekt budowlany, który wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Za nieuzasadnione uznał też Sąd zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Wymieniony wyrok zaskarżyła skargą kasacyjną T. S. reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie prawa materialnego, to jest przepisów art. 48 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Skarżąca podała, że wobec wzniesienia przedmiotowego budynku na podstawie zgłoszenia zamiaru budowy, brak było podstaw do ubiegania się o pozwolenie na budowę. Stwierdziła, iż doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem wymagałoby jedynie rozbiórki jego części w zakresie przekraczającym zgłoszenie. Wobec tych zarzutów wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił w treści zaskarżonego wyroku, iż skarżąca wybudowała bez uzyskania koniecznego w tej sytuacji pozwolenia na budowę budynek gospodarczy, gdyż budowa takiego obiektu nie była ani objęta zwolnieniem z art. 29 prawa budowlanego, ani też nie było wystarczające do podjęcia inwestycji zgłoszenie z art. 30 tej ustawy. Skarga kasacyjna nie podważa trafności tego ustalenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmowane jest, że zwalczanie ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez sam zarzut naruszenia prawa materialnego i wymaga wykazania naruszenia w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji odpowiednich przepisów regulujących procedurę sądowoadministracyjną (por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2004 r. FSK 192/04, ONSAiWSA nr 3 z 2004 r., poz. 68). Skoro więc skarżąca nie wykazała żadnego naruszenia przepisów postępowania, ani nawet nie zarzuciła Sądowi pierwszej instancji takiego naruszenia, to należy uznać, iż nie została też podważona trafność ustalenia stanu faktycznego sprawy w zaskarżonym wyroku. Konsekwencją powyższego stwierdzenia jest konstatacja, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył też podanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego. Skoro bowiem z niezakwestionowanego ustalenia wynika, że skarżąca wybudowała bez wymaganego pozwolenia na budowę obiekt budowlany wymagający takiego pozwolenia oraz nie spełniła nałożonych na nią obowiązków umożliwiających jego zalegalizowanie (art. 48 ust. 3 prawa budowlanego), to nałożenie obowiązku rozbiórki tego obiektu było zgodne z art. 48 ust. ust. 1 i ust. 4 tej ustawy. Sąd nie naruszył także przepisu art. 51 prawa budowlanego. Przepis ten jest ściśle powiązany z art. 50 i zawarta w nim procedura ma zastosowanie "w przypadkach innych, niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1", to jest gdy obiekt budowlany jest budowany lub został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź bez koniecznego zgłoszenia albo też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Skoro więc w sprawie miał zastosowanie przepis art. 48 prawa budowlanego, to tym samym nie można było zastosować przepisu art. 51 tej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach nie naruszył więc tych przepisów ani przez ich błędną wykładnię, ani przez niewłaściwe zastosowanie. Dlatego na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.