V SA/Wa 1385/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-05
Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Piotr Piszczek, Andrzej Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca, który nie wykazał wystarczających więzi z Polską, jest zgodna z prawem, mimo posiadania zalecenia lekarskiego do przebywania w klimacie morskim i zamiaru zakupu nieruchomości na cele rekreacyjno-wypoczynkowe ("drugi dom")?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo odmówił wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości przez cudzoziemców, którzy nie wykazali wystarczających więzi z Polską. Pomimo posiadania zalecenia lekarskiego do przebywania w klimacie morskim i zamiaru zakupu nieruchomości na cele rekreacyjne, okoliczności te nie stanowiły wystarczającej podstawy do uznania więzi z Polską w rozumieniu ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, zwłaszcza gdy wnioskodawcy nie zamierzali uczynić z niej stałego miejsca zamieszkania.Stan faktyczny
Cudzoziemcy złożyli wniosek o zezwolenie na nabycie prawa własności nieruchomości w Polsce, która miała być zabudowana budynkiem mieszkalnym i stanowić ich "drugi dom" przeznaczony na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Wskazywali na zalecenia lekarskie do przebywania w klimacie morskim, częste pobyty w Polsce, sentyment do kraju i liczne przyjaźnie. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił wydania zezwolenia, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali wystarczających więzi z Polską. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na tę decyzję.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Asesor WSA - Andrzej Kania, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2007 r. sprawy ze skargi B A R oraz G A W R na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2007 r. [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca Oddala skargę.
Przedmiotem skargi z [...] lutego 2007 r. wniesionej przez B. A. R. oraz G. A.W. R. jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. utrzymująca w mocy decyzję własną nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. odmawiającą wydania wnioskodawcom zezwolenia na nabycie - zgodnie z wnioskiem - prawa własności nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina K., woj. [...], stanowiącej działkę gruntu nr [...], o powierzchni 0,0280 ha będące własnością Spółki "O. B." Sp. z o.o., dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy w K. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...].
Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
Pismem z dnia [...] września 2006 r. pełnomocnik skarżących - obywateli n.[...] B. A. R. oraz G. A. W. R. wniósł o wydanie zezwolenia na nabycie w formie umowy sprzedaży prawa własności działki gruntu nr [...] w G] o powierzchni 0,0280 ha położonej w gminie K] w województwie [...] wraz z budynkiem jednorodzinnym typu- atelier łącznie z garażem w zabudowie szeregowej, o powierzchni użytkowej 68,25 m2. We wniosku wskazano, iż przedmiotowy budynek jednorodzinny powstanie na działce gruntu nr [...] wyodrębnionej z działki gruntu nr [...], dla której wraz z innymi działkami jest prowadzona księga wieczysta nr [...] w Wydziale Ksiąg Wieczystych w Sądzie Rejonowym w K. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wnioskodawców podał, iż na działce gruntu, o którego nabycie ubiegają się wnioskodawcy, zostanie wzniesiony i oddany do użytku jednorodzinny budynek mieszkalny przez Spółkę ,, O. B.-- Sp. z o.o. z siedzibą w G.,
Pełnomocnik wnioskodawców zaznaczył, iż w dniu [...] marca 2006 r. została zawarta umowa przedwstępna zobowiązująca do wybudowania jednorodzinnego budynku mieszkalnego w zabudowie szeregowej wraz z garażem i przeniesienia prawa jego własności. Jednocześnie ustalono wstępną cenę sprzedaży nieruchomości na kwotę [...] zł z VAT., zaś wnioskodawcy wpłacili na poczet ceny kwotę [...] zł z VAT.
We wniosku podkreślono, iż wnioskodawcy bardzo często, od wielu lat i przez znaczne okresy każdego roku przebywają w Polsce, a w szczególności w K. i leżącym nieopodal G. ze względu na szczególne walory uzdrowiskowe tej okolicy, a także prywatne kontakty z Polakami. Wnioskodawcy wobec licznych schorzeń posiadają zalecenia lekarskie do przebywania klimacie morskim. Pełnomocnik zaznaczył, iż obecnie wnioskodawcy posiadają lokal mieszkalny w budynku wielorodzinnym usytuowanym w G. w sąsiedztwie działki, na której chcieliby zamieszkać w domu jednorodzinnym. Mieszkanie zamierzają sprzedać, a dom zamierzają nabyć w celu poprawy warunków bytowych.
Pismem z dnia [...] października pełnomocnik wnioskodawców zmodyfikował pierwotny wniosek w części opisującej budynek objęty wnioskiem poprzez zastąpienie zwrotu ".... wraz z budynkiem jednorodzinnym typu-atelier łącznie z garażem w zabudowie szeregowej..." zapisem "wraz z budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym wraz z garażem w zabudowie szeregowej...". W uzasadnieniu pisma pełnomocnik podał, iż powodem modyfikacji wniosku z [...] września 2006 r. jest zmiana brzmienia decyzji udzielającej zbywcy "O. B. sp. z o.o." pozwolenia na budowę. Ponadto pełnomocnik zainteresowanych wskazał, iż posiadane przez nich mieszkanie znajduje się na tym samym osiedlu, ale zlokalizowane jest na II kondygnacji. Dostrzegł, że przedmiotowy domek jest budynkiem parterowym z niewielkim ogródkiem charakteryzującym się łatwiejszym dostępem, szczególnie dla osób w starszym wieku.
Pismem z dnia [...] listopada 2006 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wezwał pełnomocnika zainteresowanych do uzupełnienia wniosku o wskazanie czy nieruchomość będzie stanowiła stałe miejsce zamieszkania wnioskodawców, oraz czy zamierzają na nabytej nieruchomości uczynić swoje centrum życiowe, dokonać obowiązku meldunkowego, czy też przedmiotowa nieruchomość będzie stanowiła tzw. "drugi dom" wnioskodawców.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik zainteresowanych wyjaśnił, iż nieruchomość, której dotyczy wniosek będzie zgodnie z zamierzeniami wnioskodawców stanowić "drugi dom" w rozumieniu art. 1 ust. 5 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Ponadto zaznaczył ,iż wnioskodawcy obecnie znaczne okresy każdego roku spędzają w Polsce, ale nie "z zamiarem stałego pobytu" w rozumieniu obowiązujących przepisów gdyż wobec posiadania domu na terenie [...] nie planują dokonać obowiązku meldunkowego w przedmiotowej nieruchomości, jak też urządzenia tam wyłącznego i jedynego centrum życiowego.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił obywatelom [...] B. A. R. oraz G. A. W. R. wydania zezwolenia na nabycie zgodnie z wnioskiem prawa własności nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina K., woj. [...] stanowiącej działkę gruntu nr [...], o powierzchni 0,0280 ha, będącej własnością Spółki "O. B." Sp. z o.o. W uzasadnieniu decyzji Organ podał, iż wnioskodawcy oświadczyli, iż nie zamierzają nabyć w/w nieruchomości "z zamiarem stałego pobytu" i nie planują dokonać obowiązku meldunkowego w przedmiotowej nieruchomości czyli nabywają przedmiotową nieruchomość na zasadzie tzw. "drugiego domu".
Organ zaznaczył, iż wnioskodawcy często przebywają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej "ze względu na szczególne walory uzdrowiskowe" okolic K.. Ponadto zainteresowani wobec licznych schorzeń posiadają zalecenie lekarskie do przebywania w klimacie morskim-- Organ wskazał, iż wnioskodawcy posiadają lokal mieszkalny położony w leżącym koło K. G..
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zaznaczył, iż wnioskodawcy posiadają możliwość przebywania w klimacie nadmorskim Rzeczypospolitej Polskiej - w posiadanym już przez siebie lokalu mieszkalnym. W ocenie Organu cudzoziemcy nie wykazali, iż posiadają wymagane przepisami prawa związki z Polską, jak również wskazał, iż oświadczyli, że nie zamierzają osiedlić się na nabytej nieruchomości. W związku z powyższym zdaniem Organu nie wykazali, iż istnieją więzi łączące ich z Rzeczpospolitą Polską, a tym samym, że spełniają warunku, o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (Dz. U. z 2004 r., nr 167, poz. 1758 ze zm.).
Pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. pełnomocnik zainteresowanych wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu wniosku podał, iż zawarty w ustawie katalog przesłanek potwierdzających nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców potwierdzających więzi cudzoziemca z Polską nie jest zamknięty. Oznacza to, że w danym przypadku mogą zachodzić dodatkowe- aniżeli wskazuje ustawodawca w art. 1a ust. 2 ustawy okoliczności rozumiane jako "więzi", które Organ winien rozpatrywać indywidualnie. Pełnomocnik podkreślił, iż powierzchnia gruntu jak i domu, który zamierzają nabyć wnioskodawcy jest niewielka ( grunt 0,0280 ha , dom 68,25 m2) i będzie wykorzystywana wyłącznie na ich potrzeby. Zakup nie ma charakteru spekulacyjnego, a wyłącznie ma na celu stworzenie warunków do wypoczynku i kuracji z ominięciem niedogodności wynikających z podeszłego wieku wnioskodawców. Przedmiotowy domek ( jak też dotychczas posiadane mieszkanie ) zlokalizowane są na tym samym osiedlu mieszkaniowym gdzie wnioskodawcy poznali się i zaprzyjaźnili z licznymi sąsiadami. Pełnomocnik skarżącej wskazał, iż ze względu na stan zdrowia wnioskodawcy starają się o zakup niewielkiego domku bez konieczności pokonywania schodów.
Cudzoziemcy noszą się z zamiarem sprzedaży posiadanego lokalu po przeprowadzce do przedmiotowego domu, co uzależniają wyłącznie od uzyskania zgody na zakup nieruchomości objętej wnioskiem. Ponadto pełnomocnik wnioskodawców wskazał, iż ze względów zdrowotnych od wielu lat znaczne okresy w roku przebywają w Polsce. Liczne schorzenia i dolegliwości na jakie cierpią wymagają przebywania w klimacie morskim. Pełnomocnik zainteresowanych podkreślił, iż ich pobyty w Polsce zrodziły sentyment do Polski i Polaków. Zwrócił również uwagę na fakt, iż nabycie nieruchomości od dewelopera przyczyni się do wzmocnienia pozycji polskiej firmy, a w szerszej perspektywie także całej gospodarki polskiej. Wnioskodawcy na poczet ceny wpłacili [...] zł netto. Cena zakupu nie odbiega od cen nieruchomości zbywanych na rynku lokalnym. Wszystkie zakupy wyposażenia domu dokonane zostaną, tak jak w przypadku dotychczas zajmowanego mieszkania, a roboty wykończeniowe zlecone zostaną polskim firmom.
Pełnomocnik wnioskodawców zaznaczył, iż w zaskarżonym rozstrzygnięciu wskazano, jako przesłankę przemawiającą przeciwko udzieleniu zezwolenia, iż wnioskodawcy nie zamierzają osiedlić się na nabytej nieruchomości. Gdyby wnioskodawcy mieli taki zamiar i podjęli w tym kierunku niezbędne działania zbędnym byłoby uzyskiwanie wnioskowanego zezwolenia, gdyż przedmiotowy dom nie spełniałby cech "drugiego domu" lecz byłby "domem pierwszym", a toczące się postępowanie przed MSWiA byłoby bezcelowe.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję własną z dnia [...] grudnia 2006 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż wnioskodawcy oświadczyli, iż zamierzają nabyć nieruchomość rolną w celach rekreacyjno-wypoczynkowych, czyli na zasadzie tzw. "drugiego domu". Organ zaznaczył, iż zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców obywatele państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego, muszą uzyskać zezwolenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na nabycie nieruchomości w Polsce, jeśli nieruchomość ma być nabyta na zasadzie drugiego domu. Aby uzyskać takie zezwolenie cudzoziemiec musi wykazać, iż zachodzą okoliczności potwierdzające jego więzi z Polską.
Organ zaznaczył, iż okoliczności potwierdzające więź cudzoziemca z Polską wskazane w art. 1a ust. 2 powołanej ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców zostały wyliczone przykładowo jako przesłanki mogące wskazywać na związki wnioskodawcy z Polską. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zaznaczył, iż nie wyklucza to sytuacji, gdy pomimo spełnienia przez wnioskodawcę jednej ze wskazanych przesłanek, Organ na tle innych okoliczności sprawy uzna, iż nie istnieją jednak więzi łączące wnioskodawców z Rzeczpospolitą Polską. Organ podkreślił, iż ustawodawca zebrał wskazane okoliczności w formie katalogu otwartego, co wskazuje także na możliwość przyjęcia przez Organ prowadzący postępowanie, w granicach uznania administracyjnego, również innych okoliczności jako spełniających warunek wykazania związków z Polską. W ocenie Organu w toku prowadzonego postępowania wnioskodawcy nie wykazali, iż posiadają związki z Polską określone przepisami ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców.
Minister wskazał, iż wnioskodawcy posiadają lokal mieszkalny położony w leżącym koło K. G.. Odnosząc się do podnoszonych przez wnioskodawców potrzeb zdrowotnych zaznaczył, iż posiadają oni możliwość przebywania w klimacie nadmorskim Rzeczypospolitej Polskiej - w posiadanym już przez siebie lokalu mieszkalnym. Jednocześnie wskazał, iż we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawcy nie wykazali, iż posiadają wymagane przepisami prawa związki z Polską. Organ zaznaczył, iż wnioskodawcy nie wykazali żadnych nowych, istotnych okoliczności, które dawałyby prawna legitymację do zmiany zaskarżonej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję
Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] stycznia 2007 r., pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
Zaskarżonej decyzji zrzucił :
- naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców poprzez przekroczenie dozwolonych prawem granic uznania administracyjnego,
- naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 75 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżących wskazał, iż z samej ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców nie wynikają żadne przesłanki do odmówienia wydania zezwolenia. Zdaniem pełnomocnika decyzja Organu oparta jest na uznaniu administracyjnym, winna być zrozumiała, sprawiedliwa i nie powinna przekraczać granic uznania administracyjnego.
Pełnomocnik zaznaczył, iż ustawodawca wskazuje i potwierdza to Organ, że katalog okoliczności potwierdzających więzi z Polską jest katalogiem otwartym, co umożliwia z jednej strony na przyjęcie przez Organ prowadzący postępowanie w granicach uznania administracyjnego również innych okoliczności niż wymienionych w ustawie jako spełniających warunek wykazania związków z Polską, z drugiej zaś strony ustawodawca nie wyklucza także sytuacji, w której mimo spełnienia przesłanek z art. 1a ust 2 ustawy inne istniejące okoliczności będą te więzi niweczyły. W ocenie pełnomocnika skarżącej Organ prowadzący postępowanie w sposób lakoniczny odniósł się do przedstawionych dowodów i okoliczności, wskazując jedynie, iż skarżący nie wykazali więzi z Polską. Skarżący na poparcie wniosku w postępowaniu przedstawili, iż posiadają zalecenia lekarskie do przebywania w klimacie morskim potwierdzone stosownymi zaświadczeniami lekarskimi. Dotychczasowe pobyty w Polsce zrodziły nie tylko sentyment do Polski, lecz również pozwoliły na zrodzenie wielu przyjaźni zwłaszcza z licznymi sąsiadami zamieszkującymi na osiedlu, na którym obecnie posiadają lokal mieszkalny. Ponadto zaznaczono, iż planowane nabycie nieruchomości nie ma charakteru spekulacyjnego, a jedynie ma na celu polepszenie warunków bytowych. W ocenie skarżących owe okoliczności, chociaż wyłącznie o charakterze osobistym nie są pozbawione obiektywizmu. W ocenie skarżących Organ dopuścił się naruszenia zasady oficjalności, która wymaga, by w toku postępowania Organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Pełnomocnik skarżących zaznaczył, iż Organ w wydanych w sprawie decyzjach skupił swą uwagę na fakcie posiadania już przez skarżących nieruchomości w Polsce, co uniemożliwiło obiektywną ocenę wskazanych przez skarżących we wniosku dowodów, faktów i okoliczności. Ponadto zaznaczył, iż Organ nie odniósł się do faktu, iż skarżący z racji podeszłego wieku mają coraz to większe problemy z poruszaniem się. Pełnomocnik skarżących wyjaśnił, iż obecny lokal mieszkalny posiadany przez skarżących mieści się na trzeciej kondygnacji bez windy. Dlatego też skarżący postanowili starać się o zakup niewielkiego domu parterowego z dostępem do ogródka przydomowego, który nie posiada bariery w postaci stopni. Jednocześnie skarżący wskazali, ze noszą się z zamiarem sprzedaży mieszkania, co jednakże uzależniają od wyniku obecnego postępowania. Pełnomocnik wnioskodawców wskazał, iż Organ administracji publicznej, prowadząc postępowanie administracyjne, jest zobowiązany przestrzegać zasady praworządności we wszystkich stadiach postępowania, działając w granicach i na podstawie prawa. Zdaniem pełnomocnika skarżących w przedmiotowej sprawie Organ dokonując oceny materiału dowodowego kierował się pełną uznaniowością. Ponadto pełnomocnik zaznaczył, że wydana decyzja godzi również w zasadę pogłębiania zaufania do Organów państwa (art. 8 kpa) wskazując, iż w we wcześniejszym postępowaniu administracyjnym w przedmiocie zezwolenia na nabycie nieruchomości, które toczyło się na podstawie analogicznego stanu faktycznego. skarżący zakupili obecnie posiadany lokal.
Zdaniem pełnomocnika zainteresowanych zmienność poglądów stanowi naruszenie art. 8 kpa, gdyż może spowodować uzasadnione podważenie braku zaufania obywateli do Organów państwa oraz wpłynąć ujemnie na świadomość i kulturę prawną obywateli Ponadto zaznaczono , iż nieprawidłowo i niedokładnie wyjaśniono istotne w sprawie okoliczności faktyczne sprawy oraz dokonano wadliwej oceny prawnej stanu faktycznego w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczas zajmowane stanowisko.
Pismem z dnia [...] lipca 2007 r. pełnomocnik skarżących podtrzymał stanowisko zaprezentowane we wniosku o zezwolenie na nabycie nieruchomości ( jak i wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy) oraz w skardze na decyzję o odmowie wydania zezwolenia podkreślając, iż zezwolenie, o które ubiegają się skarżący dotyczy domu o bardzo małej powierzchni, który ma być przeznaczony wyłącznie na cele prywatne i skarżących. Zamierzany zakup nieruchomości nie ma charakteru spekulacyjnego, a jedynie ma na celu stworzenie warunków do wypoczynku i kuracji w standardzie dostosowanym do ich podeszłego wieku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez Organ administracyjny (w tym przypadku - decyzję) konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Materialnoprawną podstawą, w oparciu o którą należy rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę jest unormowana w ustawie z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców .
Zgodnie z art. 1 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie jest wydawane, w drodze decyzji administracyjnej, przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie minister właściwy do spraw rozwoju wsi. Stosownie do ust. 1b art. 1 przedmiotowej ustawy odmowa wydania zezwolenia nie wymaga wystąpienia do Ministra Obrony Narodowej lub ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
W myśl art. 1a ust. 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. zezwolenie jest wydawane na wniosek cudzoziemca, jeżeli:
1. nabycie nieruchomości przez cudzoziemca nie spowoduje zagrożenia obronności, bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a także nie sprzeciwiają się temu względy polityki społecznej i zdrowia społeczeństwa;
2. wykaże on, że zachodzą okoliczności potwierdzające jego więzi z Rzeczypospolitą Polską.
Natomiast ust. 2 art. 1 a wyżej wymienionej ustawy stanowi, że "okolicznościami potwierdzającymi więzi cudzoziemca z Rzeczypospolitą Polską mogą być w szczególności:
1. posiadanie polskiej narodowości lub polskiego pochodzenia;
2. zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej;
3. posiadanie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony lub na osiedlenie się lub zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich;
4. członkostwo w organie zarządzającym przedsiębiorców wymienionych w art. 1 ust. 2 pkt4
5. wykonywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności gospodarczej lub rolniczej, zgodnie z przepisami prawa polskiego."
W wyroku z dnia 28.04.1999r. w sprawie sygn. akt V SA 1982/98 ( LEX nr 49268) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, iż " Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia kwestii wydania cudzoziemcowi zezwolenia na nabycie nieruchomości stanowi art. 1 ust. 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców. Przepis ten nie zawiera merytorycznych kryteriów wydania takiego zezwolenia, co oznacza, że decyzja w tym przedmiocie pozostawiona została uznaniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Uznanie administracyjne nie jest wprawdzie wyłączone spod kontroli sądu administracyjnego, jednakże kontrola ta jest ograniczona i sprowadza się w istocie do badania, czy nie naruszono przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także, czy decyzja mieści się w wyznaczonych przez prawo granicach uznania i nie jest przejawem arbitralności działania organów administracji."
Skarżący B. A. R. oraz G. A. W. R. starają się o wydanie zezwolenia na nabycie prawa własności nieruchomości położonej w miejscowości G., gmina K., woj. [...], stanowiącej działkę gruntu nr [...], o powierzchni 0,0280 ha będące własnością Spółki "O. B." Sp. z o.o., dla której to nieruchomości Sąd Rejonowy w K. prowadzi księgę wieczystą KW nr [...]. Na nieruchomości o której nabycie ubiegają się zostanie wzniesiony i oddany do użytku wzniesiony i oddany jednorodzinny budynek mieszkalny do użytku przez Spółkę "O. B." Sp. z o.o. z siedzibą w G.., na gruncie którego własność przysługuje temuż przedsiębiorcy. Wnioskodawcy podkreślili, iż bardzo często, od wielu lat i przez znaczne okresy każdego roku przebywają w Polsce, a w szczególności w K. i leżącym nieopodal G. ze względu na szczególne walory uzdrowiskowe tej okolicy, a także ze względu na prywatne kontakty z Polakami. Wnioskodawcy wobec licznych schorzeń posiadają zalecenia lekarskie do przebywania klimacie morskim. Obecnie skarżący posiadają lokal mieszkalny w budynku wielorodzinnym usytuowanym w G. w sąsiedztwie działki, na której chcieliby zamieszkać w domu jednorodzinnym. Mieszkanie zamierzają sprzedać, a dom zamierzają nabyć w celu poprawy warunków bytowych. Skarżący podkreślili, że z racji podeszłego wieku mają problemy z poruszaniem się, wiele trudności sprawia im pokonywanie schodów, a posiadany przez nich lokal mieszkalny znajduje się na trzeciej kondygnacji budynku bez windy, "dlatego też skarżący postanowili starać się o zakup niewielkiego domu parterowego z dostępem do ogródka przydomowego, który nie posiada bariery w postaci stopni".
W ocenie Sądu Organ administracji przyjmując, że wskazywane przez skarżącą okoliczności nie są wystarczające do uznania jej więzi z Rzeczpospolitą Polską nie naruszył prawa.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odniósł się do trudności skarżących związanych z poruszaniem się wskazując, iż na gruncie obecnie obowiązujących przepisów ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców obywatele [...]mogą nabyć samodzielny lokal mieszkalny, położony również w strefie nadgranicznej, bez zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Organ zaznaczył, iż ze względu na swoje potrzeby zdrowotne i wiek, skarżący mogą nabyć lokal mieszkalny znajdujący się na parterze położony w polskiej miejscowości nadmorskiej.
W ocenie Sądu Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie dopuścił się naruszenia art. 6, art. 7 i art. 75 Kodeksu postępowania administracyjnego albowiem zaskarżona decyzja. została wydana na podstawie przepisów ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, a Organ dokonał obiektywnej oceny okoliczności faktycznych na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.
Okoliczności, na które powołali się wnioskodawcy, tj. częste pobyty w Polsce, sentyment do Polski i liczne przyjaźnie z Polakami, nie mają waloru obiektywnych czynników pozwalających przyjąć, iż wnioskodawcy spełniają wymóg wykazania związków z Polską zasadnie zostały uznane za niewystarczające do przyjęcia związków skarżących z Polską.
Zdaniem Sądu mogą one świadczyć o więziach emocjonalnych z sąsiadami, a nie z Polską, zwłaszcza gdy uwzględni się, iż w toku postępowania administracyjnego pełnomocnik wnioskodawców wskazał w piśmie z [...] listopada 2006 r. iż "obecnie znaczne okresy każdego roku spędzają w Polsce, ale nie "z zamiarem stałego pobytu" w rozumieniu obowiązujących przepisów gdyż wobec posiadania domu na terenie [...] nie planują dokonać obowiązku meldunkowego w przedmiotowej nieruchomości jak też urządzenia tam wyłącznego i jedynego centrum życiowego".
Jeśli chodzi o zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, to należy przypomnieć, iż zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podstawą uchylenia decyzji może być tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja odpowiada prawu, gdyż zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydając przedmiotową decyzję działał na podstawie przepisów prawa, a podjęte rozstrzygnięcie nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez Organ przepisów postępowania administracyjnego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi, nie wykazała też takich uchybień strona skarżąca.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło