IV SA/Wa 890/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-11
Skład orzekający: Anna Szymańska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, polegające na niezawiadomieniu wszystkich stron o wszczęciu postępowania i wydanych decyzjach, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i art. 145 § 1 ust. 1 pkt b p.p.s.a.?Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest zobowiązany uchylić zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Brak winy strony w udziale w postępowaniu oznacza sytuację, gdy nie została ona zawiadomiona o jego wszczęciu lub nie mogła w nim brać udziału z powodów od niej niezawinionych. Naruszenie tej zasady obliguje sąd do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt b p.p.s.a., niezależnie od wpływu tego naruszenia na wynik sprawy.Stan faktyczny
Stowarzyszenie Z. i A. O. zaskarżyły decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. ustalającą środowiskowe uwarunkowania zgody na budowę stacji bazowej. Skarżący zarzucali nierozważenie wzajemnego oddziaływania instalacji oraz naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego. Strony wskazywały, że nie zostały prawidłowo zawiadomione o postępowaniu i wydanych decyzjach, a ich prawa do czynnego udziału zostały naruszone.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2007 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Stowarzyszenia Z. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nakazano ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz budżetu WSA w Warszawie kwotę 200 zł tytułem nieuiszczonej opłaty sądowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2007 r. sprawy ze skarg Stowarzyszenia Z. z siedzibą w W i A. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) marca 2007 r. nr (...) w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia Z. z siedzibą w W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV. nakazuje ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz budżetu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem nieuiszczonej należnej opłaty sądowej.
Zaskarżoną przez Stowarzyszenie "Z" z siedzibą w W. oraz A. O. decyzją z dnia [...] marca 2007r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania A. O. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] września 2006r. nr [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] na słupie energetycznym usytuowanym przy ul. [...] Al. [...] w W. - orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację wskazanego przedsięwzięcia wystąpiła spółka [...] z siedzibą w W.. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 46 ust. 4a i ust. 4 b, art. 46a ust. 1, ust. 7 pkt
4, art. 48 ust. 1 i ust.2 art. 56 ust. 1 i ust. 2 pk 1 - 3, art. 378 ust. 2 pk 2 ustawy z dnia
27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. z 2001 r. Nr 62 poz. 627 ze
zm.). Orzekające w sprawie organy ustaliły, iż ponadnormatywne pola
elektromagnetyczne emitowane przez projektowane anteny sektorowe i radiolinii
mogą wystąpić wyłącznie w przestrzeni niedostępnej dla ludzi, a tym samym nie
będą miały wpływu na mieszkańców budynków zlokalizowanych w odległości 20m.
W skierowanych do Sądu skargach strony wskazywały na szkodliwość planowanej inwestycji, a zwłaszcza na nierozważenie wzajemnego oddziaływania istniejących już instalacji wysokiego napięcia i planowanej inwestycji. Stowarzyszenie wskazywało również na naruszenie przez organy zarówno pierwszej jak i drugiej instancji przepisów postępowania tj. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego przed wydaniem rozstrzygnięcia.
Stowarzyszenie wskazało, iż pomimo załączenia do akt opinii i dokumentów
stanowiących istotny dowód w sprawie nie zostały one rozpoznane przez organy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Pismem z dnia 12 listopada 2007r. o oddalenie skargi wniósł inwestor spółka [...] .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art.145 §1 ust.1 pkt b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a) sąd administracyjny zobowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję jeśli stwierdzi wystąpienie którejkolwiek z przesłanek określonych w art.145 § 1 i art. 145 a § 1 kodeksu postępowania administracyjnego tj. dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. I tak zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Przesłanka braku winy strony oznacza sytuację, gdy nie została ona zawiadomiona o wszczęciu postępowania lub nie została dopuszczona do udziału w istotnych czynnościach procesowych, albo nie mogła w nich brać udziału z powodów od niej niezawinionych. Podkreślić przy tym należy, że dla obligatoryjnego uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art.145 §1 ust.1 pkt b nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 147 k.p.a. wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2000r., II RN 200/01 OSNP 2003, nr 24, poz.582). Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji przez sąd administracyjny bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy (treść decyzji).
Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy jako stronę postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia uznano wyłącznie użytkownika wieczystego działki nr [...] A. O.. Tymczasem z załączonej do raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko mapy wynika, iż swoim zasięgiem pola elektromagnetyczne emitowane przez projektowane anteny obejmować będą nie tylko działkę nr [...], ale również inne sąsiednie działki, których właściciele i użytkownicy wieczyści powinni mieć zagwarantowane prawo czynnego udziału w toczącym się postępowaniu w sprawie wydania decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej [...] na słupie energetycznym usytuowanym przy ul. [...] / Al. [...]
W W.. Z akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że nikomu poza A. O. nie doręczono zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oraz decyzji wydanych przez organ pierwszej i drugiej instancji. Z powyższego wynika zatem, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji pominięto uprawnione strony - co upoważnia do stwierdzenia, że w sprawie naruszono zasadę zapewnienia im czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz umożliwienia im przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 KPA). To uchybienie przepisom procedury, stanowiące podstawę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a) obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 ust.1 pkt b p.p.s.a do uchylenia zaskarżonej decyzji. Jednocześnie nie można uznać iż organ zapewnił udział wszystkim stronom postępowania umieszczając informację o toczącym się postępowaniu na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu W. na okres 21 dni.
Ponieważ sprawa ponownie będzie przedmiotem rozpoznania przez organy administracji publicznej - zdaniem Sądu przedwczesne byłoby ustosunkowywanie się do zarzutów podniesionych w skardze. Albowiem w toku postępowania skarżące będą mogły ponownie przedstawić swoje stanowisko, żądając uzupełnienia materiału dowodowego.
Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że sprawa wymaga ponownej szczegółowej analizy we wskazanym wyżej kierunku, sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpujących istotę zagadnień ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozstrzygający sprawę, których w niniejszej sprawie nie poczyniono.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, iż uchylona decyzja nie podlegają wykonaniu. W oparciu art. 200 powołanej ustawy Sąd orzekł o kosztach postępowania zasądzając od organu na rzecz skarżącego Stowarzyszenia "Z" z siedzibą w W. kwotę 200 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem uiszczonego
w sprawie wpisu sądowego. Jednocześnie na podstawie art. 223 § 2 p.p.s.a. Sąd zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem nieuiszczonego w sprawie wpisu sądowego przez A. O.. Zgodnie z powołanym przepisem, jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. Stosownie do treści § 2 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym ( Dz.U. z 2003 Nr 221 poz. 2193 ze zm.) - wpis stały w sprawach dotyczących ochrony środowiska i przyrody wynosi 200 zł (dwieście złotych). Ponieważ w niniejszej sprawie bez winy skarżącej powyższy wpis nie został uiszczony, niezbędne było w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakazanie ściągnięcia tej opłaty od organu tj. od strony, która z racji uwzględnienia skargi zobowiązana jest do poniesienia kosztów postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło