VI SA/Wa 968/07

WyrokWSA w Warszawie2007-10-10

Skład orzekający: Zbigniew Rudnicki, Magdalena Bosakirska, Dorota Wdowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Sprawiedliwości, działając przez Podsekretarza Stanu, może odmówić powołania na stanowisko notariusza osobie, która po uchyleniu decyzji o jej powołaniu przez NSA, nadal prowadziła kancelarię notarialną przez swojego zastępcę, co zostało uznane za brak rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Minister Sprawiedliwości prawidłowo odmówił powołania na stanowisko notariusza. Dalsze prowadzenie kancelarii notarialnej przez zastępcę po uchyleniu decyzji o powołaniu przez NSA, świadczy o braku rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza, co jest wymogiem ustawowym. Działania naprawcze skarżącej nie mogły zniwelować tego braku.
Stan faktyczny
Skarżąca A. C.C. złożyła wniosek o powołanie na stanowisko notariusza w B.. Minister Sprawiedliwości odmówił powołania, wskazując na brak rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu, wynikający z faktu prowadzenia przez skarżącą kancelarii notarialnej przez zastępcę po uchyleniu przez NSA decyzji o jej powołaniu na stanowisko notariusza we W.. Rada Izby Notarialnej we W. i Krajowa Rada Notarialna zaopiniowały wniosek negatywnie. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy decyzję o odmowie powołania. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant J. R. po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2007 r. sprawy ze skargi A. C.C. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko notariusza oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją własną decyzję o odmowie powołania A. C.C. na stanowisko notariusza w B.. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia 5 maja 2006 r. A. C.C. (zwana danej wnioskodawczynią lub skarżącą) wystąpiła do Ministra Sprawiedliwości o powołanie jej na stanowisko notariusza i wyznaczenie siedziby w B.. Wskazała, że spełnia wymogi z art. 11 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. nr 42, poz. 369 z późn. zmianami, dalej zwane pr. not.) i zna obowiązki z niej wynikające. Zdała egzamin notarialny z wynikiem dobrym i przez 4 lata była asesorem, ma więc stosowne przygotowanie; posiada także stosowny lokal w B.. Do wniosku dołączyła życiorys i inne wymagane ustawą dokumenty, z których wynika, że : 1/ 28 marca 1996 r. zdała egzamin notarialny z wynikiem dobrym, 2/ nie była karana, 3/ pracowała jako asesor notarialny w okresie od 1 września 1996 r. do 31 marca 2001 r., 4/ uzyskała opinię swego patrona, iż posiada przygotowanie do zawodu notariusza "na poziomie co najmniej dostatecznym", 5/ była już powołana na stanowisko notariusza 19 kwietnia 2001 r. i od 25 września 2001 r. do 16 maja 2003 r. prowadziła kancelarię notarialną we W., 6/ decyzja Ministra Sprawiedliwości o jej powołaniu na stanowisko notariusza we W. została uchylona wyrokiem NSA dnia 16 maja 2003 r. z powodu uchybień przepisom postępowania, 7/ wizytacja przeprowadzona w kancelarii notarialnej we W. w dniu 21 marca 2002 r. oceniła prowadzenie kancelarii pozytywnie. Rada Izby Notarialnej we W., po przeprowadzeniu rozmowy z kandydatką, uchwałą z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] działając na podstawie art. 10 w związku z art. 35 p. 1 pr. not. zaopiniowała negatywnie wniosek A. C.C.. W uzasadnieniu wskazała, że jeszcze jako asesor notarialny nie wykazała się umiejętnością wyeliminowania uchybień, co wykazał przebieg asesury i kolejne wizytacje. Decyzja Ministra Sprawiedliwości o jej powołaniu na stanowisko notariusza została uchylona wyrokiem NSA z dnia 16 maja 2003 r. (II SA 2627/01), gdyż uchwały Rady Izby Notarialnej opiniujące kandydatkę nie były należycie podpisane. Mimo tego wyroku kandydatka nadal wykonywała czynności notariusza poprzez swego zastępcę aż do 30 maja 2003 r., kiedy to kancelaria została zamknięta. Tablica informacyjna o Kancelarii została zdjęta dopiero po roku, a dokumentacja notarialna przekazana do sądu dopiero 5 kwietnia 2004 r. Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Minister Sprawiedliwości odmówił powołania A. C.C. na stanowisko notariusza we W. z uwagi na brak przymiotu nieskazitelnego charakteru, a decyzję tę utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Wniosek obecny jest nowym wnioskiem o powołanie na stanowisko notariusza w B.. Lokal w B. przeznaczony na kancelarię został przez lustratora Rady Izby Notarialnej we W. oceniony pozytywnie, jednak w ocenie Rady kandydatka nadal nie rozumie popełnionego błędu i bezkrytycznie ocenia swoje kwalifikacje, co budzi niepokój Rady i stanowi o uznaniu, że nie jest ona nieskazitelnego charakteru i nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Wnioskodawczyni zaskarżyła tę opinię zażaleniem. Wskazała, że błąd był nieumyślny i spowodowany dezorientacją i zaskoczeniem, co spowodowało błędną ocenę sytuacji. Ten nieumyślny błąd nie może być poczytany jako brak nieskazitelnego charakteru. Podjęła znane Radzie działania naprawcze polegające na powtórzeniu na swój koszt wszystkich dotkniętych wadą aktów notarialnych. To wadliwie podpisane uchwały Rady stworzyły dla wnioskodawczyni pułapkę prawną. Tablica informacyjna została niezwłocznie zaklejona, co było równoznaczne z jej zdjęciem, pieczęć przekazana Sądowi Apelacyjnemu 5 czerwca 2003 r. a akta 5 kwietnia 2004 r. Opinia jest tendencyjna i pomija walory kandydatki oraz półtoraroczny okres pozytywnie ocenionej pracy na stanowisku notariusza. Krajowa Rada Notarialna uchwałą nr [...] z dnia [...] września 2006 r. utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę. Podtrzymała argumentację Rady Izby Notarialnej we W. i wskazała, że kandydatka nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza, gdyż po ogłoszeniu wyroku uchylającego decyzję Ministra Sprawiedliwości o jej powołaniu, tj. po utracie statusu notariusza dokonała w okresie od 20 do 29 maja 2003 r. 18 czynności notarialnych. Kandydat na notariusza jest zobowiązany do zachowania najwyższego poziomu staranności, rzetelności, sumienności i obowiązkowości z uwagi na ciążący na nim obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa obrotu prawnego. Kandydatka nie jest też nieskazitelnego charakteru, bowiem wykazała się brakiem refleksji nad konsekwencjami działań podjętych po wyroku NSA. Uchwała ta nie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. Minister Sprawiedliwości odmówił powołania A. C. C. na stanowisko notariusza z siedzibą w B.. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 11 pr. not. oraz art. 104 k.p.a. i art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że w poprzednio prowadzonym postępowaniu dotyczącym powołania A. C.C. na stanowisko notariusza we W., Rada Izby Notarialnej we W., po uchyleniu przez NSA decyzji Ministra o powołaniu wnioskodawczyni na stanowisko notariusza, zaopiniowała wniosek negatywnie z uwagi na wykonywanie czynności notarialnych w okresie kiedy wnioskodawczyni nie była już notariuszem. W tamtym postępowaniu Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. odmówił powołania kandydatki na stanowisko notariusza i decyzję tę utrzymał w mocy decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Żadna ze stron nie wniosła skargi na tę decyzję. Rozważając wniosek złożony w obecnym postępowaniu Minister przypomniał, że wymóg nieskazitelnego charakteru to zespół cech etyczno-moralnych składających się na wizerunek notariusza, zaś na rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu notariusza składają się takie przymioty jak dokładność, sumienność, obowiązkowość, a także rygorystyczne podejście do przestrzegania przepisów prawa oraz zespół cech osobistych i zachowań składających się na wizerunek osoby zaufania publicznego, na której nie ciążą żadne zarzuty podważające jej wiarygodność. Te wymogi uzasadnione są tym, że notariuszom powierza się obowiązki o szczególnej wadze. Niezastosowanie się do treści wyroku NSA sprawia, że A. C.C. nie spełnia wymogu rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Wyjaśnienie wnioskodawczyni, że nie wiedziała, iż nie może nadal działać jako notariusz świadczy o nieznajomości prawa tym art. 1, art. 2, art. 21 § 1 i § 4 pr. not. Okoliczność, że czynności były dokonywane przez zastępcę notariusza powołanego przed wydaniem wyroku przez NSA nie ma znaczenia w sprawie. Wnioskodawczyni przejawiła lekceważący stosunek do korporacji i nieznajomość przepisów prawa, zatem nie może wykonywać zawodu zaufania publicznego. Wnioskodawczyni złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wnosząc o uchylenie decyzji i powołanie na stanowisko notariusza. Zarzuciła wadliwą ocenę jej kwalifikacji i umiejętności oraz pominięcie faktu, że przez półtora roku należycie wykonywała zawód notariusza i gdyby nie błędy Rady Izby Notarialnej, nadal by go wykonywała. Jej wadliwe zachowanie po wyroku było spowodowane stresem wywołanym chorobą matki, zaskakującą treścią wyroku, mylącym pouczeniem sędzi przewodniczącej i brakiem stosownych pouczeń ze strony Rady po wyroku NSA. Fakt, że pod wpływem splotu negatywnych okoliczności pomyliła się w ocenie sytuacji po wyroku nie może przekreślać jej całego dorobku życiowego. Decyzja oparta tylko na argumentacji Rady blokuje wnioskodawczyni dostęp do wyuczonego zawodu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją pierwszą decyzję. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 127 § 3 w związku z art. 129 § 1 i 2 k.p.a., art. 138 1 p. 1 k.p.a. a także art. 104 oraz 107 § 1, 2 i 3 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji powtórzył argumentację z pierwszej swojej decyzji i wskazał, że zawód notariusza jest zawodem zaufania publicznego, zatem wymagania w stosunku do notariuszy są wysokie. Minister jest zobowiązany sprawdzić, czy notariusz spełnia wszystkie wymagania z art. 11 pr. not. Wnioskodawczyni musiała zrozumieć treść wyroku NSA i upoważniając swego zastępcę do wykonywania czynności zdawała sobie sprawę, że sama nie może ich dokonać. Jej zachowanie po wydaniu wyroku przez NSA było sprzeczne z prawem, zatem nie ma ona racji twierdząc, że spełnia wymóg nieskazitelności charakteru. Na powyższą decyzję A. C.C. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucała: 1/ naruszenie art. 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez pominięcie części materiału dowodowego, świadczącego o tym, że jest przygotowana do zawodu, 2/ naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niepodanie przyczyn odmowy wiarygodności tym dowodom, które wskazują, że daje rękojmię wykonywania zawodu notariusza, 3/ naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwą wykładnię przepisów prawa o notariacie w zakresie dotyczącym powołania notariusza i wyznaczenia jego siedziby, 4/ naruszenie art. 24 § 1 p. 5 k.p.a. poprzez wydanie decyzji II instancji przez tego samego pracownika organu administracji, co decyzja zaskarżona. W uzasadnieniu zarzutów wskazała, że Minister nie wziął pod uwagę, że przez półtora roku prawidłowo prowadziła kancelarię notarialną. Błąd merytoryczny spowodowany błędną interpretacją przez skarżącą wyroku NSA z dnia 16 maja 2003 r. nie może stanowić jedynego źródła jej oceny, powinien być wzięty pod uwagę całokształt jej pracy. Pominięcie tych okoliczności powoduje, że decyzja jest nieobiektywna. Decyzję "pierwszego i drugiego stopnia" wydał ten sam pracownik organu administracji, co czyni iluzją zasadę dwuinstancyjności. Minister Sprawiedliwości w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i wywodził jak dotychczas. Wskazał, że postępowanie w trybie art. 127 § 3 k.p.a. nie jest postępowaniem dwuinstancyjnym i nie obejmuje działania organów wyższej i niższej instancji, zatem podpisanie decyzji przez tę samą osobę nie narusza zasady dwuinstancyjności i powołał wyrok NSA dotyczący tego zagadnienia. W piśmie procesowym z dnia 31 sierpnia 2007 r. skarżąca poszerzyła uzasadnienie zarzutów skargi. Podniosła, że doszło do naruszenia art. 24 § 1 ust. 5 k.p.a. i powołała inne niż organ wyroki NSA w tej kwestii. Ponadto wskazała, że nie przekazano jej pełnomocnictwa Ministra dla Podsekretarza Stanu Andrzeja Kryże /który podpisał obie decyzje/ zatem decyzja powinna zostać uchylona, gdyż nie wiadomo, czy wydała ją osoba należycie upoważniona. Organ nie podjął czynności zmierzających do ustalenia, czy błędy skarżącej zostały naprawione, zatem nie rozważono całego materiału dowodowego. Nie można twierdzić, że w dacie wydania decyzji doszło do naruszenia zasad etyki zawodowej i przyjmować, że notariusz nie daje rękojmi, gdyż w obrocie nie istnieją akty nieważne. Organ nie wyjaśnił jak powołanie zastępcy notariusza może stanowić podstawę do ustalenia, że notariusz nie daje rękojmi wykonywania zawodu. Notariusz nie może ingerować w treść aktów sporządzonych przez zastępcę. Nie wiadomo, w którym momencie wygasa upoważnienie zastępcy notariusza. Dopiero orzeczenie sądowe stanowi o nieważności aktu notarialnego. Wskazała, że organ wydał w tej samej sprawie trzy decyzje, co jest niedopuszczalne i przytoczyła trzy ich sygnatury [...], [...] i [...]. Wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji albo o stwierdzenie jej nieważności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 z późniejszymi zmianami), dalej zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Badając we wskazany wyżej sposób zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc nieuzasadniona. Przedmiotem rozważań Sądu są zarówno zarzuty zawarte w skardze jak i w piśmie procesowym z dnia 31 sierpnia 2007 r. będącym jej uzupełnieniem. Na wstępie ustosunkować się należy do zarzutu braku umocowania podsekretarza stanu Andrzeja Kryże do podejmowania decyzji w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. Zgodnie z art. 10 § 1 pr. not. notariusza powołuje Minister Sprawiedliwości. Jest niesporne w sprawie niniejszej, że zaskarżoną decyzję wydał z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości Podsekretarz Stanu Andrzej Kryże. Wskazać należy, że zgodnie z art. 268a k.p.a., co do zasady w ramach dekoncentracji uprawnień w administracji, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis ten umożliwia temu, kto piastuje funkcję organu administracji, jest "nosicielem, dzierżycielem kompetencji" organu administracji publicznej, sprawne i płynne wywiązywanie się z szerokiego zakresu zadań nałożonych obowiązujących prawem (vide: Janusz Niczyporuk Dekoncentracja Administracji Publicznej, Wyd. UMCS, Lublin 2006 r. str. 113-116). W dekoncentracji administracji publicznej oświadczenia woli organu administracji publicznej składa albo osoba piastująca funkcję tego organu, albo "z upoważnienia" jego pracownicy. Złożenie przez pracownika oświadczenia woli "z upoważnienia" należy traktować jako oświadczenie woli organu administracji publicznej. Pracownik organu, działając za ten organ "z upoważnienia" nie staje się organem – nosicielem kompetencji, nie przejmuje też kompetencji tego organu, a jedynie realizuje upoważnienie do wykonywania kompetencji (vide: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, 2004 r. str. 863-864). Gdy chodzi o monokratyczny organ jakim jest minister, art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz. U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199 z późn. zm.) przewiduje wykonywanie przez niego zadań przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz gabinetu politycznego ministra. Sekretarza i podsekretarzy stanu powołuje (na wniosek Ministra) i odwołuje Prezes Rady Ministrów (art. 37 ust. 3 i 4 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 37 ust. 2 ustawy o Radzie Ministrów zakres czynności sekretarza i podsekretarza stanu ustala właściwy minister zawiadamiając o tym Prezesa Rady Ministrów. Z takiego uregulowania wynika, że z mocy ustawy organ monokratyczny jakim jest minister wykonuje swe zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu, których zakres czynności sam ustala. To ustalenie zakresu czynności stanowi jednocześnie upoważnienie do ich wykonywania udzielone sekretarzom i podsekretarzom stanu. Działając na podstawie powołanego przepisu, Minister Sprawiedliwości Zbigniew Ziobro, piastun organu, Zarządzeniem nr 241/06/DO Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego z dnia 13 października 2006 r. w sprawie ustalenia zakresu czynności członków Kierownictwa Ministerstwa Sprawiedliwości, w § 3 ust. 1 pkt 6 Zarządzenia, upoważnił Podsekretarza Stanu Andrzeja Kryże do stałego zastępstwa w sprawach podejmowania czynności określonych w ustawie z 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie. Andrzej Kryże miał więc z mocy wskazanego zarządzenia stałe upoważnienie do podejmowania decyzji w sprawach z dziedziny Prawa o notariacie, w tym także do podejmowania decyzji na podstawie art. 10 Prawa o notariacie tj. o powołaniu notariusza i wyznaczeniu jego siedziby. Zarzut działania Andrzeja Kryże bez upoważnienia jest więc nietrafny. W ocenie Sądu orzekającego w sprawie niniejszej nietrafny jest też zarzut wydania decyzji z naruszeniem art. 24 § 1 p. 5 k.p.a. polegającego na tym, że w wyniku ponownego rozpoznania sprawy decyzję wydała ta sama osoba tj. Podsekretarz Stanu Andrzej Kryże. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 22 listopada 1999 r. (sygn. akt II SA 699/99, lex 46260), że postępowanie w trybie art. 127 § 3 k.p.a. nie jest klasycznym postępowaniem dwuinstancyjnym obejmującym działanie dwóch organów niższej i wyższej instancji. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje ten sam organ, który wydał zaskarżoną decyzję, a więc w przypadku Ministra może to być osoba upoważniona przez niego do wydawania decyzji w tego rodzaju sprawach. W przypadku decyzji należącej do kompetencji ministra podpisanie jej po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez tego samego podsekretarza stanu, który w ramach swego zakresu czynności podpisał pierwszą decyzję, nie stanowi naruszenia przepisu art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Jak podniesiono wyżej, kompetencje do wydawania decyzji o powołaniu notariusza ma monokratyczny organ – Minister Sprawiedliwości, który swoje funkcje wykonuje przy pomocy sekretarzy i podsekretarzy stanu, dokonując stosownego podziału czynności. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy cechuje się brakiem dewolutywności tzn. nie przenosi kompetencji do załatwienia sprawy na wyższy organ administracji. W wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy jest ona z założenia rozpoznawana przez ten sam organ, zatem i przez tego samego piastuna funkcji organu. Jeśli piastun organu – minister upoważnił do działania w zastępstwie siebie podsekretarza stanu, to ten podsekretarz, tak samo jak minister, jest uprawniony do wydawania decyzji po ponownym rozpoznaniu sprawy, a jego działanie nie prowadzi do naruszenia art. 24 § 1 ust. 5 k.p.a. Zawarta w art. 78 Konstytucji RP zasada dwuinstancyjności może doznawać wyjątków określonych ustawą. Takim wyjątkiem jest art. 127 § 3 k.p.a., który przewiduje możliwość rozpoznania sprawy, zakończonej decyzją ministra, ponownie przez tego samego ministra. Taki tryb odwoławczy nie jest drugą instancją, daje jednak możliwość ponownego rozważenia argumentacji strony i weryfikacji wadliwej decyzji przez ten sam organ, a jeśli jest to organ jednoosobowy –przez tę samą osobę. Przy organach kolegialnych, jakimi są z założenia wieloosobowe Samorządowe Kolegia Odwoławcze, brak podstaw do niestosowania przy ponownym rozpoznaniu sprawy wyłączenia pracownika organu, o którym mowa w art. 24 § 1 p. 5 k.p.a. (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt II GPS 2/06). Przy organie monokratycznym, jakim jest minister, to ograniczenie z założenia nie obowiązuje. Jest to wyjątek od zasady dwuinstancyjności dopuszczony Konstytucją i wynikający z ustaw tj. z współregulujących omawianą sytuację przepisów: art. 10 pr. not. – przewidującego kompetencję Ministra Sprawiedliwości, art. 37 ustawy o Radzie Ministrów -przewidującego wykonywanie funkcji ministra przez podsekretarzy stanu i art. 127 § 3 k.p.a. – przewidującego zamiast odwołania, wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy przez ministra. Zarzut naruszenia art. 24 § 1 p. 5 k.p.a. jest więc nieuzasadniony. Odnośnie zarzutu wprowadzenia do obrotu trzech decyzji w tej samej sprawie, w ocenie Sądu jest on nieuzasadniony. Sprawa zakończona decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2001 r. nr [...] dotyczyła wniosku z dnia 2 listopada 1998 r. o powołanie na stanowiska notariusza we W.. Po wyroku NSA z dnia 16 maja 2003 r. uchylającym obie decyzje Ministra o tym samym numerze, sprawa powołania na stanowisko notariusza we W. toczyła się nadal i prowadzona była pod sygnaturą [...]. Sprawa ta zakończyła się decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2003 r. [...] o odmowie powołania na stanowisko notariusza we W.. Decyzja ta nie została zaskarżona do sądu administracyjnego i zakończyła sprawę powołania wnioskodawczyni na stanowisko notariusza we W.. Sprawa niniejsza rozpoczęła się wnioskiem z dnia 5 maja 2006 r. o powołanie na stanowisko notariusza w B.. Jest to nowy wniosek o powołanie na stanowisko notariusza w innej siedzibie. Ten nowy wniosek został rozpoznany i rozstrzygnięty dwiema samodzielnymi decyzjami. Taka procedura nie narusza art. 156 § 1 p. 3 k.p.a., bowiem zgodnie z powołanym wyżej art. 10 pr. not. Minister Sprawiedliwości powołuje notariusza i wyznacza jego siedzibę. Złożenie nowego wniosku ze wskazaniem nowej proponowanej przez wnioskodawcę siedziby rozpoczyna nową sprawę administracyjną, której rozpoznaniu i rozstrzygnięciu nie przeszkadza uprzednia odmowa powołania w innej siedzibie. Przechodząc do zarzutu nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy należy uznać, że nie jest on uzasadniony. Minister rozważył szczegółowo zachowanie wnioskodawczyni po wydaniu wyroku przez NSA uchylającego decyzję o jej powołaniu na stanowisko notariusza. W ocenie Sądu Minister zasadnie uznał, że dalsze prowadzenie kancelarii i sporządzanie aktów notarialnych poprzez powołanego wcześniej zastępcę notariusza, świadczy o tym, że wnioskodawczyni nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu. Dla doświadczonego prawnika, a takim jest z samego założenia notariusz, jest oczywiste, że uchylenie przez NSA decyzji o powołaniu na stanowisko notariusza powoduje stan, iż powołanie traci moc, gdyż decyzja o nim zostaje wycofana z obrotu prawnego. W tej kwestii nie powinno być wątpliwości, ale jeżeli wnioskodawczyni je miała, to do czasu wyjaśnienia, powinna bezwzględnie wstrzymać się od wszelkich czynności zawodowych zarówno osobiście jak i przez swego zastępcę. Zachowanie odmienne i podejmowanie, mimo wątpliwości, czynności notarialnych przez swego zastępcę świadczy o braku stosownej wiedzy prawniczej i braku zrozumienia pozycji notariusza jako osoby zaufania publicznego, a także braku zrozumienia roli i pozycji zastępcy notariusza. Te błędy świadczą o tym, iż wnioskodawczyni nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu. Stanowisko Ministra w tej kwestii jest w ocenie Sądu prawidłowe. Prawdą jest, że Minister skoncentrował się na błędach popełnionych przez wnioskodawczynię i nie rozważył szczegółowo w uzasadnieniu decyzji działań "naprawczych", które podjęła i innych przymiotów wnioskodawczyni. Jest to uchybienie procesowe z art. 107 § 3 kpa, które jednak w ocenie Sądu nie miało wpływu na wynik sprawy. Błąd, którego dopuściła się kandydatka dyskwalifikuje ją w taki sposób pod względem dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu notariusza, że późniejsze działania mające na celu naprawienie jego skutków nie mogą mieć wpływu na ocenę kandydatki. Minister nie dopuścił się więc naruszenia prawa materialnego tj. art. 11 p. 2 pr. not. i zasadnie uznał, że wnioskodawczyni, skoro dopuściła się błędów, które niespornie zostały ustalone, nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu notariusza. Na marginesie tylko wskazać należy, że powtórzenie na koszt własny aktów notarialnych wadliwie sporządzonych z winy wnioskodawczyni było jej obowiązkiem i jego wykonanie nie zmienia oceny jej osoby pod kątem dawania rękojmi wykonywania zawodu zaufania publicznego. Powtórzenie wadliwych aktów świadczy na pewno o uczciwości kandydatki, ale to nie jest cecha wystarczająca do powołania na stanowisko notariusza, zaś odmowa w sprawie niniejszej spowodowana była przede wszystkim brakiem rękojmi. Zważywszy powyższe Sąd uznał, że wszystkie zarzuty skargi są nieuzasadnione, gdyż przy wydawaniu decyzji nie doszło do naruszenia prawa, zatem skarga na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło