I SA/Go 590/07
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2007-10-11
Skład orzekający: Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Jacek Niedzielski, Joanna Wierchowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 19 § 3 Kodeksu celnego, a w szczególności czy § 20a ust. 1 tego rozporządzenia jest niezgodny z art. 2 i 92 Konstytucji RP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, w tym § 20a ust. 1, zostało wydane w granicach delegacji ustawowej zawartej w art. 19 § 3 Kodeksu celnego. Przepis ten szczegółowo reguluje zasady i tryb ustalania pochodzenia towarów, w tym weryfikację świadectw pochodzenia i skutki braku odpowiedzi na wniosek o weryfikację. W związku z tym zarzut naruszenia Konstytucji RP i przekroczenia delegacji ustawowej jest niezasadny. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej, która uchyliła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie wymiaru należności celnych oraz podatku od towarów i usług. Spór dotyczył prawidłowości zastosowanej stawki celnej dla tkaniny bawełnianej, której pochodzenie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia. Organ celny I instancji uznał świadectwo pochodzenia za nieprawidłowe z uwagi na brak odpowiedzi z organu wystawiającego w ustawowym terminie, co skutkowało zastosowaniem podwyższonej stawki celnej. Skarżąca kwestionowała legalność rozporządzenia, na podstawie którego wydano decyzje, oraz sposób jego zastosowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant Specjalista Katarzyna Kołodziej-Kobierowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2007 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.
I SA/Go 590/07
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2007 r. Dyrektor Izby Celnej uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z [...] listopada 2006 r., orzekając jednocześnie o wysokości stawki celnej, cła oraz podatku od towarów i usług.
Rozstrzygnięcia organów celnych zapadły na podstawie stanu faktycznego ustalonego przez organy w następujący sposób.
W dniu 7 października 2003 r. Agencja Celna [...] reprezentująca Skarżącą spółkę akcyjną "J" zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym tkaninę bawełnianą barwioną SAD nr [...] ze stawką celną konwencyjną w wysokości 12%. Jako dowód pochodzenia będący podstawą do zastosowania stawki przedłożono indyjskie świadectwo pochodzenia nr [...] z [...] września 2003 r.
Organ celny I instancji działając na podstawie § 20a rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia ( Dz. U. nr 130, poz. 851 ze zm. ) zwanym dalej rozporządzeniem, przekazał świadectwo pochodzenia do weryfikacji organom wystawiającym ten dokument.
Z uwagi na upływ dziesięciu miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację i nie uzyskania w tym czasie odpowiedzi organ I instancji postanowieniem z [...] sierpnia 2006 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia prawidłowej kwoty należności celnych oraz podatkowych. Po zakończeniu postępowania decyzją z [...] listopada 2006 r. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej oraz dokonał wymiaru należności celnych i podatkowych.
Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wskazał, że zgodnie z § 20a ust.2 rozporządzenia, jeżeli organ, do którego skierowano świadectwo w celu jego weryfikacji, nie udzieli odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację dokument uznaje się za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru. Towar, który Skarżąca zgłosiła do odprawy celnej jest wymieniony w grupie towarowej, dla której wymagane jest przedłożenie dokumentu potwierdzającego pochodzenie towaru zgodnie z Wykazem nr 3 do rozporządzenia.
Jeżeli warunek ten spełniony nie zostanie, to na podstawie ust. 10 części pierwszej A Stawki celne postanowień wstępnych do rozporządzenia Rady Ministrów z 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej ( Dz. U. nr 226, poz. 1885 ) jeżeli nie można ustalić kraju pochodzenia lub regionu pochodzenia tego towaru, stosuje się stawkę celną autonomiczną lub stawkę konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki autonomicznej. Jeżeli zaś w wypadku , o którym mowa w ust. 10 nie można ustalić kraju lub regionu pochodzenia towaru to zgodnie z ust. 7 cytowanego przepisu, stosuje się stawkę celna autonomiczna, podwyższoną o 100 % lub stawkę celną konwencyjną podwyższoną o 100 %, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej. W związku z powyższym organ celny stwierdził, że jedyną możliwą do zastosowania stawką celną dla zgłoszonego towaru, jest stawka celna autonomiczna 40 % podwyższona o 100 % z uwagi na brak zapisu potwierdzającego jednoznacznie, iż towar ma indyjskie pochodzenie.
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji zarzucając jej:
1) naruszenie art. 120 i 122 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm. ) poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu jego dokładnego wyjaśnienia w przedmiocie ustaleń faktycznych,
2) naruszenie art. 180 § 1, 187 § 1 oraz art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez nie zweryfikowanie złożonego świadectwa pochodzenia towaru z 22 września 2003 r. nr 00459/2003, co przyczyniłoby się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy i ustalenia, iż strona udokumentowała w sposób prawidłowy kraj pochodzenia sprowadzonego towaru,
3) naruszenie art. 13 § 4 ustawy z 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny ( Dz. U z 2001 r. nr 75, poz. 802 ze zm. ) poprzez bezpodstawną odmowę zastosowania stawki celnej wnioskowanej przez stronę,
4) naruszenie § 1 ust. 3 rozporządzenia z 20 listopada 1997 r. w związku z art. 222 pkt 4 Kodeksu celnego poprzez nieuzasadnione wymierzenie odsetek wyrównawczych,
5) naruszenie § 20 a ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997 r. poprzez bezpodstawne jego zastosowanie w przedmiotowej sprawie, pomimo braku dowodu w postaci doręczenia organowi celnemu Indii wniosku o dokonanie weryfikacji przedłożonego świadectwa pochodzenia towaru,
6) naruszenie art. 144, 152 Ordynacji podatkowej poprzez nie uzyskanie z Izby Celnej Indii dowodu doręczenia za pokwitowaniem, wniosku o weryfikację świadectwa pochodzenia towaru,
7) rażące naruszenie § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 17 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej ( Dz. U. nr 226, poz. 1885 ) poprzez zastosowanie w przedmiotowej sprawie stawki celnej konwencyjnej podwyższonej o 100 % i uznanie, że w sprawie nie można ustalić kraju pochodzenia towaru, podczas, gdy okoliczność ta bezspornie wynika z dołączonego do akt sprawy faktury z 22 września 2003 r. oraz konosamentu nr BLAHE 003, który Skarżąca dołączyła do odwołania.
Dyrektor Izby Celnej decyzją z [...] marca 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję orzekając jednocześnie w zakresie wysokości stawki celnej, cła i podatku od towarów i usług.
Organ odwoławczy podkreślił, że organ I instancji zasadnie uznał dołączone do zgłoszenia celnego świadectwo pochodzenia towaru za nieprawidłowe do zastosowania stawki celnej konwencyjnej w wysokości 12 %, jednak zastosowanie stawki celnej autonomicznej podwyższonej w wysokości 100 % było nieprawidłowe i w tym zakresie decyzja została uchylona. Organ II instancji wskazał, że zgodnie z ust. 10 Postanowień wstępnych do Taryfy celnej, jeżeli można ustalić kraj pochodzenia lub region pochodzenia towaru, stosuje się stawkę celną autonomiczna lub stawkę celną konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej. Z załączonej do zgłoszenia faktury bezspornie wynika, iż krajem pochodzenia towaru są Indie, dlatego też zastosowano stawkę celną autonomiczną w wysokości 40 %.
W zakresie zarzutu naruszenia § 20 a ust. 2 rozporządzenia organ odwoławczy stwierdził, że z postanowień tego przepisu wynika możliwość przekazania dowodu pochodzenia do weryfikacji organom wystawiającym ten dokument, w celu sprawdzenia autentyczności dowodu pochodzenia towarów oraz prawidłowości danych w nim zawartych. Brak dowodu doręczenia organowi wystawiającemu świadectwo pochodzenia wniosku o jego weryfikację nie narusza postanowień wskazanego przepisu, ponieważ dziesięciomiesięczny termin liczy się od dnia wysłania wniosku, a nie od dnia doręczenia go właściwemu organowi.
Wniosek o weryfikację sporządzony został w dniu 14 maja 2004 r. i wysłany do właściwego organu 18 maja 2004 r. Następnie z uwagi na brak odpowiedzi, organ celny pismem sporządzonym w dniu 23 listopada 2004 r. i nadanym 26 listopada 2004 r. ponownie wystąpił o przeprowadzenie weryfikacji. W związku z tym, że odpowiedź nie została udzielona w terminie określonym w § 20 a ust 2 rozporządzenia organ uznał że towar objęty tym świadectwem pochodzenia nie spełnia warunków do zastosowania wobec niego stawki konwencyjnej.
Pozostałe zarzuty Skarżącej organ celny również uznał za niezasadne podkreślając, że zarzut naliczenia odsetek wyrównawczych jest całkowicie nietrafny, ponieważ organ I instancji należności takich w ogóle nie naliczał.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła zarzuty i wskazała argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji, podnosząc dodatkowo zarzut naruszenia art. 2 i 92 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie decyzji na podstawie rozporządzenia, które zostało wydane z przekroczeniem upoważnienia wskazanego w art. 19 § 3 Kodeksu celnego, co przyczyniło się do naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Kluczowym zagadnieniem w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd, a zarazem osią sporu między stronami, jest podniesiony przez Skarżącą zarzut niekonstytucyjności §20 a rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposobu jego dokumentowania oraz listy towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia, oraz bezpodstawne i niewłaściwe zastosowanie tego przepisu.
Skarżąca uważa, że § 20 a ust 1 jest niezgodny z art. 2 i 92 Konstytucji, ponieważ został wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 19 § 3 Kodeksu celnego. Zarzut ten uznać należy za nietrafny.
Stosownie bowiem do art. 19 § 3 Kodeksu celnego Rada Ministrów miała określić w drodze rozporządzenia:
1) szczegółowe zasady i tryb ustalania pochodzenia towarów, o których mowa w art. 17,
2) sposób dokumentowania pochodzenia towarów, o których mowa w § 1 i § 2,
3) listę towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
Bezsporne jest, że towar objęty zgłoszeniem celnym wymieniony był w Wykazie nr 3 do rozporządzenia, a co za tym idzie jest towarem, którego pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.
Rada Ministrów wykonując delegację zawartą w art. 19 § 3 Kodeksu celnego wydała w dniu 15 października 1997 r. rozporządzenie, które w §20 a ust. 1 określało, że w celu sprawdzenia autentyczności świadectwa pochodzenia towaru lub prawidłowości danych w nim zawartych organ celny może skierować je do weryfikacji do organu wystawiającego świadectwo.
Jeżeli organ, do którego skierowano świadectwo w celu jego weryfikacji, nie udzieli odpowiedzi w terminie 10 miesięcy od dnia wysłania wniosku o weryfikację lub udzielona odpowiedź nie będzie zawierała informacji pozwalających na stwierdzenie, weryfikowany dokument jest autentyczny i zawiera prawidłowe dane, dokument uznaje się za nieprawidłowy do potwierdzenia pochodzenia towaru ( ust. 2 § 20 a rozporządzenia ).
Nie można stwierdzić, aby wskazany przepis wydany został z przekroczeniem delegacji ustawowej, ponieważ wypełnia on wskazania w niej zawarte. Rozporządzenie uregulowało bowiem w szczegółowy sposób zasady i tryb ustalania pochodzenia towarów. W pojęciu tym mieści się z całą pewnością zarówno określenie sposobu dokonywania weryfikacji świadectwa pochodzenia towaru (skierowanie wniosku o weryfikacje do organu wystawiającego świadectwo ), jak również skutki nie udzielenia odpowiedzi przez organ, do którego o weryfikację wystąpiono oraz sytuacje w przypadku, których udzielona odpowiedź nie będzie zawierała informacji pozwalających na stwierdzenie, że weryfikowany dokument jest autentyczny i zawiera prawidłowe dane.
Tym samym podniesiony przez Skarżącą zarzut, iż wskazany przepis został wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej i narusza art. 2 i 92 Konstytucji jest niezasadny.
Skarżąca sformułowała, jeszcze jeden zarzut naruszenia § 20 a ust. 2 rozporządzenia, który miał polegać na bezpodstawnym jego zastosowaniu, pomimo braku dowodu w postaci wysłania i doręczenia organowi celnemu Indii wniosku o weryfikację.
Również ten zarzut okazał się bezpodstawny.
Organy celne wskazały w uzasadnieniach obu decyzji, że wnioski o weryfikację zostały wysłane do organu wystawiającego świadectwo pochodzenia. Wniosek o weryfikację sporządzony został w dniu 14 maja 2004 r. i wysłany do właściwego organu 18 maja 2004 r. Następnie z uwagi na brak odpowiedzi, organ celny pismem sporządzonym w dniu 23 listopada 2004 r. i nadanym 26 listopada 2004 r. ponownie wystąpił o przeprowadzenie weryfikacji. Okoliczności te znajdują potwierdzenie w aktach administracyjnych sprawy ( kopia pocztowej ksiązki nadawczej k. 29 i 63 akt ).
Podniesiony przez Skarżącą zarzut, iż organy celne nie przedłożyły dokumentu potwierdzającego doręczenie wniosku organowi celnemu Indii nie ma w ocenie Sądu umocowania w przepisach.
Wskazany przepis § 20 a rozporządzenia posługuje się pojęciem "skierowania do weryfikacji" oraz "wysłania wniosku". Dla uzyskania skutku wypływającego z tego przepisu organ celny musi zatem wykazać, że wysłał wniosek ( skierował je - świadectwo - do weryfikacji). Organ celny wykazał, że wniosek taki wysłał, nie miał jednak obowiązku wykazania, że wniosek został adresatowi doręczony. Dziesięciomiesięczny termin do udzielenia odpowiedzi przez organ, do którego o weryfikację wystąpiono, liczony jest bowiem od dnia wysłania wniosku a nie od dnia doręczenia go adresatowi.
Tym samym, pozostałe zarzuty podniesione w skardze, jako łączące się bezpośrednio, z zarzutami naruszenia § 20a rozporządzenia, uznać należy w świetle powyższych rozważań, za bezpodstawne.
Sąd pragnie podkreślić, że nie można dokumentować pochodzenia towarów, wymienionych w Wykazie nr 3 rozporządzenia, dla zastosowania stawki celnej konwencyjnej, w innej formie niż świadectwem pochodzenia ( porównaj wyrok WSA z 10 kwietnia 2006 r. sygn. akt V SA/Wa 1405/05 Lex nr 256449 ).
Tym samym stwierdzić należy, iż organ celny II instancji prawidłowo zastosował w sprawie stawkę celną autonomiczną w wysokości 40%.
Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) Sąd oddalił skargę.
/-/ J. Niedzielski /-/ K. Skowrońska-Pastuszko /-/ J. Wierchowicz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło