VII SA/Wa 756/07
WyrokWSA w Warszawie2007-10-23
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Mirosława Kowalska, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. z uwagi na toczące się postępowanie sądowe dotyczące tej decyzji, może być przedmiotem postępowania o stwierdzenie jego nieważności?Ratio decidendi
Postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego, wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. z uwagi na toczące się postępowanie sądowe dotyczące zaskarżonej decyzji, nie może być przedmiotem postępowania o stwierdzenie jego nieważności, ponieważ nie jest dotknięte wadami uzasadniającymi stwierdzenie nieważności w trybie art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie sądowe stanowi zagadnienie wstępne dla postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca J. W. wniosła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z marca 2007 r., które utrzymało w mocy wcześniejsze postanowienie GINB z grudnia 2006 r. Postanowienie to odmawiało stwierdzenia nieważności postanowienia GINB z maja 2005 r. zawieszającego postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z grudnia 2004 r. Skarżąca zarzuciła organowi błędne zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz błędne ustalenie daty wszczęcia postępowania sądowo-administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2007 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia. skargę oddala.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2007r.,Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu wniosku J. W., E. H. oraz J. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006r.,znak: [...], odmawiającym stwierdzenia nieważności, postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2005 r., znak: [...], utrzymującego w mocy postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...], zawieszające postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...], umarzającej postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2004 r., Nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. H. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego, zamkniętego, szczelnego zbiornika na płynne odchody zwierzęce i dwukomorowego szczelnego zbiornika na ścieki socjalno-bytowe na działce nr [...] we wsi I., gm. N. - utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] grudnia 2006r.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.
J. W. i E. H. wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...]., w przedmiocie zawieszenia postępowania, w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...].
Mając na uwadze, że powyższe postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2005 r., znak: [...] organ stwierdził, że nie można przeprowadzić postępowaniu nieważnościowego co do postanowienia z [...] kwietnia 2005r., bez zbadania w tym samym trybie postanowienia z dnia [...] maja 2005 r.
Po rozpoznaniu, tak zinterpretowanego wniosku J. W. i E. H., zapadło postanowienie Głównego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2006r., a następnie po rozpoznaniu wniosku z dnia [...] stycznia 2007 r. J. W., E. H. oraz J. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zapadło postanowienie zaskarżone w niniejszej sprawie.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozstrzygając w przedmiotowej sprawie stwierdził, że kontrolowane w postępowaniu nieważnościowym postanowienie z [...] maja 2005r., znak: [...], odpowiada przepisom prawa, nie jest dotknięte żadną z wad, o których mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a , uzasadniających stwierdzenie jego nieważności.
Wskazał, że przyczyną zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...], było to, że decyzja będąca przedmiotem postępowania nieważnościowego , została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Konieczność zakończenia postępowania sądowego, stanowiło dla postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97§ 1 pkt 4 k.p.a ,
Dodatkowo organ wskazał, że za datę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] uznać należy datę [...] stycznia 2005r., czyli datę wpływu do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego pisma Departamentu Instrumentów Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2005r., przekazującego wniosek z dnia [...] stycznia 2005r., Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w/g właściwości. Datą wszczęcia postępowania sądowo - administracyjnego jest zaś data [...] stycznia 2005r., czyli data złożenia pisma z dnia [...] stycznia 2005r., zakwalifikowanego ze względu na zakończenie postępowania administracyjnego jako skarga do sądu administracyjnego i przekazanego następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...].
Skargę na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosła J. W.
Zdaniem skarżącej błędnie przyjęto, że przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a ma zastosowanie do zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004, znak: [...]. Ponadto organ błędnie przyjął, że datą wszczęcia postępowania sądowo - administracyjnego jest data [...] stycznia 2005r., bowiem w piśmie z dnia [...] stycznia 2005r., stronom chodziło o wszczęcie trybu nadzwyczajnego , a nie sądowo - administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje .
Stosownie do brzmienia art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Ponadto Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Zdaniem Sądu zaskarżonemu postanowieniu nie można postawić zarzutu naruszenia prawa.
Wskazać należy, że przedmiotowe postępowanie było prowadzone w trybie nadzwyczajnym, nieważnościowym. Podstawy stwierdzenia nieważności wymienione są enumeratywnie w przepisie art. 156 § 1 k.p.a. ( zgodnie z art.126 k.p.a przepis art. 156-159 k.p.a stosuje się odpowiednio do postanowień z tym, że zamiast decyzji, o której mowa w 157 § 1 i 158 k.p.a , wydaje się postanowienie). Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek opisanych w przepisie art. 156 § k.p.a zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności wyrażonej w art. 16 w/w ustawy.
Właściwy organ orzeka o stwierdzeniu nieważności badanego postanowienia, tylko wówczas, gdy wystąpiła jedna z przesłanek ściśle określonych w art. 156 § 1 k.p.a. i jednocześnie nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności określonych w art. 156 § 2 k.p.a., a więc nie upłynął termin dopuszczalności stwierdzenia nieważności badanego rozstrzygnięcia, ani też rozstrzygnięcie to nie wywołało nieodwracalnych skutków prawnych.
Wśród przesłanek enumeratywnie wymienionych, w art. 156 § 1 k.p.a jest rażące naruszenie prawa, które określa się jako oczywiste naruszenie przepisu prawa. Stwierdzenie nieważności możliwe jest wtedy, gdy postanowienie zostało wydane wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Nie chodzi o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a nie jest każde naruszenie prawa, ale tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności.
Odnosząc powyższe do zaskarżonego postanowienia Sąd podziela stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że kontrolowane w postępowaniu nieważnościowym postanowienie z [...] maja 2005r., znak: [...], odpowiada przepisom prawa, nie jest dotknięte żadną z wad, o których mowa w przepisie art. 156 § 1 k.p.a , uzasadniających stwierdzenie jego nieważności.
Bezsprzeczne w niniejszej sprawie jest to, że organy prawidłowo zinterpretowały pismo z dnia [...] stycznia 2005r., uznając że dochodzono w nim stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004, znak: [...], a ponadto wniesiono skargę do Sądu na te decyzję. Sąd ją rozpoznał, bowiem skarga nie została cofnięta zatem prezentowane obecnie przez skarżącą twierdzenie, że pismo z dnia [...] stycznia 2006r., miało na celu wszczęcie tylko trybu nieważnościowego nie znajduje potwierdzenia ani w jego treści ani w przebiegu zainicjowanego nim postępowania.
Wskazać należy, że datą wszczęcia postępowania na żądanie jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej . Ponadto przez dzień doręczenia żądania organowi należy rozumieć dzień wpływu podania zawierającego żądanie do kancelarii właściwego organu. Jeżeli podanie zostało doręczone organowi niewłaściwemu, a ten zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a przekazał organowi właściwemu za dzień doręczenia podania organowi właściwemu uznać należy dzień, w którym podanie faktycznie wpłynęło do kancelarii organu właściwego.
Sąd podziela argumentacje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego co do tego, że skarga sadowa wpłynęła w dniu [...] stycznia 2005r., zaś wniosek o stwierdzenia nieważności decyzji do właściwego organu wpłynął w dniu [...] stycznia 2005r., zatem konieczność zakończenia postępowania sądowego stanowiło, dla postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej wyżej decyzji, zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a .
Wskutek wniesienia skargi do sądu administracyjnego został zawiązany tzw. stosunek sądowo-administracyjny. Fakt zawiązania takiego stosunku wyłącza możliwość podejmowania przez właściwy organ administracji publicznej rozstrzygnięć odnośnie zaskarżonej decyzji. Ponadto stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r, Nr 153, poz. 1270) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd, i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji.
Bezsprzeczne w sprawie jest to, że postępowanie sądowe, przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w [...], dotyczące decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., znak: [...], stanowiło dla postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej wyżej decyzji organu wojewódzkiego, zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a .
Dodatkowo należy podkreślić, że zgodnie z dyspozycją przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. ) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa jest przedmiotem rozpoznania przez ten sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie. Orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowo - administracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie np. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.
Zdaniem Sądu, w świetle powyższej argumentacji uznać należy, że wydanie rozstrzygnięcia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r., znak: [...] (utrzymanego następnie w mocy postanowieniem z dnia [...] maj 2005r.,znak: [...]) zapadło zgodnie z prawem i zarzut nieważności jest bezzasadny. Tym samym brak podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia
Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło