IV SA/Wa 1567/07

Dnia 23 października 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Protokolant Hanna Parypa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2007 roku sprawy ze skargi A.W. i E.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) czerwca 2007 r. nr (...) w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia (...) czerwca 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy I. z dnia (...) stycznia 2007 r. o ustaleniu dla A. W. i E. W. opłaty z tytułu wzrostu wartości działki ew. nr (...) o pow. 2300 m2, położonej w obrębie H. - w związku z jej zbyciem, w wysokości 54 510 zł. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że organ I instancji zasadnie uznał, że przesłanki do określenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości w związku z uchwaleniem bądź zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określone w art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 i ust. 3 zostały spełnione. Organ przypomniał, że zgodnie z art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1, 3, 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opłatę ustaloną w tym planie, określoną w stosunku procentowym do wzrostu wartości nieruchomości. Opłata ta jest dochodem własnym gminy. Wysokość opłaty nie może być wyższa niż 30 % wzrostu wartości nieruchomości. Art. 37 ust. 1 z kolei stanowi, m.in. że wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości ustala się na dzień jej sprzedaży. Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu, lub faktycznego sposobu wykorzystywania nieruchomości przed jego uchwaleniem. Roszczenia można zgłaszać w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące. Organ odwoławczy wskazał, że dnia (...) marca 2003 r. A. W. i E. W. sprzedali działkę nr (...) położoną we wsi H.. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wsi H., zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy S. Nr (...) z dnia (...) maja 1992 r. powyższa działka o pow. 2300 m2 położona była na terenie leśnym bez prawa zabudowy. Plan przewidywał, że pozbawienie działki charakteru leśnego będzie miało miejsce po pozbawieniu jej charakteru ochronnego przez Ministra Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 Ochrony Środowiska, wyrażeniu zgody przez Wojewodę na przeznaczenie na cele nieleśne, a następnie dokonaniu zmiany przeznaczenia w trybie obowiązujących przepisów o planowaniu przestrzennym. Minister Środowiska decyzją z dnia (...) lipca 1998 r. taką zgodę wyraził. Jednak zgoda ta zaczęła obowiązywać dopiero po zmianie planu miejscowego uchwalonego w 1992 r., co nastąpiło w 2003 r. Zdaniem organu odwoławczego sporządzony do sprawy operat szacunkowy wykazał wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości (działka nr (...)) w stosunku do stanu sprzed uchwalenia nowego planu. Zgoda Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa (z dnia (...) lipca 1998 r.) na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne nie mogła odnieść skutku w stosunku do przedmiotowej działki przed uchwaleniem zmiany planu (zgoda ta została uzyskana w procedurze planistycznej sporządzania planu miejscowego). Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 121 poz. 1266 ze zm.) przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zatem zgoda przed zmianą planu miejscowego nie wywoływała skutków w zakresie wartości nieruchomości. Nabywca nie byłby skłonny zaoferować wyższej ceny za grunt, wiedząc, że do zmiany przeznaczenia danej działki na cele budowlane potrzebna jest jeszcze zmiana planu miejscowego. Zmiana przeznaczenia działki nastąpiła więc dopiero z chwilą wejścia w życie zmiany planu miejscowego. Zdaniem organu II instancji zawarte w operacie szacunkowym sformułowanie, że na wzrost wartości gruntu wpływa możliwość wprowadzenia zabudowy kubaturowej odnosi się do wartości przedmiotowej działki po zmianie planu miejscowego, a nie jak sugerują strony, w odwołaniu do wartości nieruchomości przed tą zmianą planu. Przed sprzedażą nieruchomości strony nie zwróciły się do organu I instancji o wyjaśnienie wątpliwości prawnych w zakresie skutków jakie rodziła sprzedaż nieruchomości po zmianie planu miejscowego. Organ odwoławczy wskazał, że Wójt wszczął postępowanie w sprawie (...) sierpnia 2006 r., po prawie 5 miesiącach od dnia sprzedaży działki, czym zdaniem odwołujących się naruszył art. 37 ust. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jednak powyższe naruszenie nie stanowi zdaniem Kolegium, przesłanki do nie pobierania renty planistycznej; jest to bowiem naruszenie prawa nie mające wpływu Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 na wynik sprawy. Organ I instancji wszczął postępowanie w terminie 5 lat od dnia, w którym zmiana planu miejscowego stała się obowiązująca, zatem przesłanka ustawowa do ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek uchwalenia planu miejscowego bądź jego zmiany została spełniona. Organ odwoławczy stwierdził także, że operat z dnia (...) września 2006 r. został wykonany zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami z zastosowaniem podejścia porównawczego i metod korygowania ceny średniej. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli A. W. i E. W.. Skarżący podnieśli, że decyzja Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia (...) maja 1998 r. w zasadniczy sposób, już w dniu wydania, podnosiła wartość użytkową działki nr ewidencyjny (...) (poprzedni nr przed podziałem ewidencyjnym) usytuowanej we wsi H., gm. I. jako działki dopuszczonej do zabudowy z ograniczeniami. Ten fakt zdaniem skarżących nie został w należyty sposób odnotowany zarówno w opracowanym operacie szacunkowym, jak również został zmarginalizowany w rozpatrzeniu odwołania. Zmiana planu miejscowego nie miała istotnego wpływu na zmianę wartości działki, bo działka ta już od chwili podjęcia decyzji przez Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa zyskała na swej wartości, co w operacie winno być w stosowny sposób uwzględnione. Działki nr (...) i (...) zostały utworzone z podziału działki nr (...). Skarżący podnieśli, że dysponując prawem własności do działki nr (...) , a w konsekwencji i działki nr (...) mieli prawo do ustalenia z agencją nieruchomości takiej ceny rynkowej, która w danym momencie jest akceptowalna przez strony, a która to cena została ustalona na podstawie rozeznania wolnego rynku i wynosiła 65 $ m2 . Skarżący nie zgadzają się, że do ustalenia ceny konieczna była opinia rzeczoznawcy, ponadto przedstawili artykuł prasowy, który zawierał zestawienie cen wolnorynkowych gruntów na terenie Polski w owym czasie. Analiza cenowa, jaką przedstawił rzeczoznawca w opracowanym operacie, nie odzwierciedla zdaniem skarżących, w żadnym wypadku rzeczywistej wartości działki nr (...), bowiem ceny porównawcze, którymi posłużono się w analizie odnoszą się do transakcji zawartych z instytucjami o charakterze charytatywnym bądź administracyjnym. Skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem SKO, iż organ I instancji dopuścił się uchybień nie mających wpływu na przebieg Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 postępowania. Zarówno niezwłoczne podejmowanie decyzji przez organ, do czego zobowiązuje art. 10 § 1 i art. 9 kpa, jak również pełen zakres niezbędnych informacji prawnych o skutkach toczącej się sprawy są bardzo istotne dla strony. W otrzymanym wypisie z planu zagospodarowania przestrzennego z dnia (...) listopada 2003 r., jak również z dnia (...) grudnia 2005 r., o które wypisy skarżący występowali, nie ma załączonego pouczenia o skutkach prawnych, co bardzo szczegółowo czynią inne urzędy. Dlatego skarżący podnoszą, że naruszono art. 9 oraz 227 kpa. Ponadto podnieśli, że środki ze sprzedaży działki przeznaczyli m.in. na remont mieszkania, zakup leków, kuracje zdrowotne, bez świadomości, że po około półrocznym okresie od momentu sprzedaży działki Urząd Gminy rozpocznie postępowanie o ustalenie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek jej zbycia. W związku z powyższym wnieśli o unieważnienie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Kolegium wskazało, że zarzuty skargi są tożsame z zarzutami podniesionymi w odwołaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Należy zaznaczyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Jednorazową opłatę, o której mowa w art. 36 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) ustala się w przypadku łącznego wystąpienia dwóch przesłanek tj. zmiany wartości nieruchomości w następstwie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiany i zbycia nieruchomości przed upływem 5 lat od daty wejścia w życie uchwalonego planu bądź dokonanej w nim zmiany. Podkreślenia wymaga fakt, iż wymierzenie omawianej opłaty przez wójta (burmistrza, prezydenta) Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 nie ma charakteru uznaniowego, jest obligatoryjne. Z poczynionych przez organy ustaleń faktycznych wynika, że obie powyższe przesłanki zostały spełnione. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wsi H. zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy S. Nr (...) działka ewidencyjna nr (...) o pow. 2300 m2 położona była na terenie leśnym bez prawa zabudowy. W trakcie procedury planistycznej związanej ze zmianą planu zagospodarowania przestrzennego przedmiotowa działka nr (...) uzyskała zgodę Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Minister bowiem wyraził zgodę, aby m. in. na działce nr (...) (nr przed podziałem geodezyjnym) dopuszczono budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne z ograniczeniem zabudowy do jednego budynku i ograniczeniem powierzchni wyłączenia gruntów leśnych z produkcji do 20 %, nie więcej jednak niż 500 m kw. Zgoda ta jednak, jak trafnie uznały organy, wydana na podstawie art. 7 ust. 2 i art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Nr 16, poz. 78 ze zm.) nie zmieniła przeznaczenia działki leśnej na działkę leśną z prawem zabudowy. Zgoda ta jednakże była niezbędnym warunkiem dokonania zmiany w planie. Do chwili zmiany art. 7 wymienionej ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, co nastąpiło na mocy art. 76 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne mogło dokonać się jedynie w drodze uchwalenia lub zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponieważ w niniejszej sprawie procedura planistyczna odbywała się pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r., Nr 15, poz. 139 ze zm.), zmiana przeznaczenia gruntu leśnego na cele nieleśne mogła dokonać się jedynie w planie. Uzyskanie natomiast zgody na zmianę tego przeznaczenia na gruncie ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych stanowiło warunek niezbędny do wprowadzenia takiej zmiany w planie. Zgoda taka z jednej strony stanowiła promesę wprowadzenia takich zmian, z drugiej zaś bez jej uzyskania nie byłoby możliwe uchwalenie zmiany przeznaczenia gruntów. Jednocześnie jednak nie stwarzała żadnych uprawnień o charakterze podmiotowym dla właścicieli gruntów objętych tą zgodą, w szczególności prawa domagania się wówczas uzyskania decyzji ustalającej warunki zabudowy na takiej działce. W konsekwencji zabudowa Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 mieszkaniowa na wspomnianej działce stała się możliwa dopiero po uchwaleniu nowego planu, co nastąpiło miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu wsi H. - część A, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy I. Nr (...) z dnia (...) lutego 2003 r. (Dz.Urz. Woj. M.. Nr (...) poz. (...)). Po uchwaleniu nowego planu działka ew. nr (...) znalazła się na terenie zabudowy mieszkaniowej ekstensywnej jednorodzinnej na gruntach leśnych. Niewątpliwie zatem wzrost wartości działki został spowodowany zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem w nowym planie przedmiotową działkę z przeznaczenia na leśne bez prawa do zabudowy zmieniono na teren z możliwością zabudowy jednorodzinnej. Niezasadny jest zatem w ocenie Sądu zarzut, że już decyzja Ministra Ochrony Środowiska z dnia (...) maja 1998 r. zwiększyła wartość przedmiotowej działki, co zostało pominięte w operacie szacunkowym, nie zaś uchwalenie zmiany planu. Jak wcześniej wspomniano powyższa decyzja dotyczyła jedynie wyrażenia zgody na dopuszczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, m.in. na działce (...), budownictwa mieszkalnego jednorodzinnego. Był to pierwszy i niezbędny etap do dopuszczenia zmiany przeznaczenia powyższej działki. Kolejnym - już zmieniającym przeznaczenie działki było uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że w przypadku nie uchwalenia nowego planu zagospodarowania przestrzennego sporna działka dalej zachowała by swój charakter leśny bez możliwości zabudowy. Sprzedaż działki nr (...) natomiast nastąpiła dnia (...) marca 2006 r. (jak wynika z aktu notarialnego), zatem po dacie, kiedy plan stał się obowiązującym aktem prawa miejscowego. Zaistniały zatem warunki do ustalenia opłaty planistycznej. Należy także wskazać, że przy sprzedaży działki (...) skarżący okazali wypis i wyrys z planu zagospodarowania przestrzennego wydany w dniu (...) grudnia 2005 r. przez Referat Architektury i Geodezji Urzędu Gminy I., z którego wynika, że działki nr ew. (...) położone we wsi H.przy ul. (...) znajdują się na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wsi H. jako teren projektowanej zabudowy mieszkaniowej ekstensywnej jednorodzinnej na działkach leśnych. Jednak główny zarzut skarżących dotyczy nieprawidłowości przyjętych w operacie szacunkowym cen wyjściowych do określenia wartości działki i związanej z tym wykazanym w operacie, wzrostem wartości działki (...). Odnosząc się do tego Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 zarzutu należy wskazać, że wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości ustala się na dzień sprzedaży. Procedura obowiązująca przy wycenie nieruchomości uregulowana jest przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004r., Nr 261 poz. 2603 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości oraz sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207 poz. 2109). Treść przepisu § 50 ust. 1 cyt. rozporządzenia oraz powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że określenie wartości nieruchomości z uwzględnieniem przeznaczenia przed uchwaleniem planu miejscowego i przeznaczenia po uchwaleniu planu ustala biegły w operacie szacunkowym. Określenie wartości nieruchomości poprzedza się analizą rynku nieruchomości, w szczególności warunków zawarcia transakcji. Jak wynika z akt sprawy operat szacunkowy w niniejszej sprawie sporządził uprawniony rzeczoznawca majątkowy – J. M. N.. Wartość nieruchomości została określona na podstawie "operatu szacunkowego określającego różnice wartości nieruchomości gruntowej położonej w H. przy ul. (...) spowodowanej zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego", opracowanym w dniu (...) września 2006 r. Rozporządzenie wykonawcze z dnia 21 września 2004 r. określa rodzaje metod i technik wyceny nieruchomości oraz sposoby określania wartości nieruchomości przy zastosowaniu poszczególnych podejść, metod i technik wyceny. Działki podlegające wycenie to grunty leśne. Przy określaniu wartości gruntu biegły przyjął metodę porównawczą, korygowania ceny średniej. Sąd uznał, że znajdujący się w sprawie operat szacunkowy nie budzi zastrzeżeń, zaś stwierdzenie znajdujące się w pkt 6 operatu, że na wzrost wartości gruntu wpływa możliwość wprowadzenia zabudowy kubaturowej (na skutek uchwalenia planu miejscowego) należy uznać za trafne. W ocenie Sądu, rzeczoznawca dokonując wyceny nieruchomości, prawidłowo zastosował podejście porównawcze oraz metodę korygowania ceny średniej. Zgodnie z art. 153 ust. 1 wyżej cytowanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, podejście porównawcze polega na określeniu wartości nieruchomości przy założeniu, że wartość ta odpowiada cenom, jakie uzyskano za nieruchomości podobne, które były przedmiotem obrotu rynkowego. Ceny te koryguje się ze względu na cechy różniące nieruchomości podobne do nieruchomości wycenianej oraz uwzględnia się Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 zmiany poziomu cen wskutek upływu czasu. Podejście porównawcze stosuje się, jeżeli są znane ceny i cechy nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianej. Zgodnie zaś z § 4 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzenia operatu szacunkowego, przy metodzie korygowania ceny średniej do porównań przyjmuje się z rynku właściwego ze względu na położenie wycenianej nieruchomości co najmniej kilkanaście nieruchomości podobnych, które były przedmiotem obrotu rynkowego i dla których znane są ceny transakcyjne, warunki zawarcia transakcji oraz cechy tych nieruchomości. Wartość nieruchomości będącej przedmiotem wyceny określa się w drodze korekty średniej ceny nieruchomości podobnych współczynnikami korygującymi, uwzględniającymi różnicę w poszczególnych cechach tych nieruchomości. W ocenie Sądu, podnoszone w skardze zarzuty naruszenia omawianych wyżej przepisów, nie znajdują potwierdzenia w badanym materiale dowodowym. Z kwestionowanego operatu szacunkowego wynika, że wycena nieruchomości została dokonana rzetelnie, prawidłowo przyjęto przeciętne ceny transakcji uzyskane za nieruchomości podobne sprzedawane na rynku nieruchomości. Wartość nieruchomości przed uwzględnieniem zmiany planu zagospodarowania przestrzennego oparto na analizie 22 transakcji przeprowadzonych na terenie gminy I., natomiast z uwzględnieniem nowego przeznaczenia, po uchwaleniu planu, określono na bazie 54 transakcji przeprowadzonych w latach 2004 - 2006. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy rozpoznające niniejszą sprawę przepisów procesowych. Należy przy tym wyjaśnić, odnosząc się do zarzutu skarżących, że regulacja art. 37 ust. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowiąca, iż wójt, burmistrz albo prezydent miasta ustala opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4, w drodze decyzji, bezzwłocznie po otrzymaniu wypisu z aktu notarialnego, ma jedynie charakter przepisu dyscyplinującego gminę do dochodzenia należności budżetowych w możliwie najkrótszym terminie, nie ogranicza jednakże w żaden sposób 5-letniego terminu do wszczęcia postępowania, a termin ten liczony jest od daty wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego bądź jego zmiany. Nietrafny jest także zarzut braku informacji na wypisie i wyrysie z planu o obowiązku uiszczenia opłaty z tytułu zbycia nieruchomości w przeciągu 5 lat. Z Sygn. akt IV SA/Wa 1567/07 przepisów prawa nie wynika, aby organ wydający tego rodzaju dokument miał obowiązek pouczać o ewentualnych skutkach sprzedaży nieruchomości w wymienionym terminie. Nie mogą również odnieść zamierzonego skutku kwestie wydatkowania przez skarżących kwot uzyskanych ze sprzedaży działki, nawet na tak istotną okoliczność, jaką jest zdrowie. Z podniesionych wyżej względów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.