II SA/Kr 852/05

WyrokWSA w Krakowie2007-10-23

Skład orzekający: Izabela Dobosz, Krzysztof Bogusz, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest właściwy do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, czy też jest to kwestia cywilnoprawna podlegająca rozstrzygnięciu przez sąd powszechny?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest właściwy do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, ponieważ stosunek prawny odszkodowania ma charakter cywilnoprawny. Wypłata odszkodowania następuje w drodze czynności materialno-technicznej, a spory w tym zakresie należą do właściwości sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J.T. o wypłatę odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną w 1955 r. Organ pierwszej instancji odmówił wypłaty, uznając roszczenie za przedawnione i zrealizowane poprzez nadanie nieruchomości zamiennej. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, wskazując na cywilnoprawny charakter roszczenia. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując wysokość odszkodowania i domagając się jego waloryzacji lub zwrotu części nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie (del.) WSA Krzysztof Bogusz (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2007 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia 12 maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość skargę oddala Decyzją z dnia ..........1955 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. dokonało wywłaszczenia na rzecz Państwa - na cele Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych w K. - nieruchomości oznaczonej jako parcela l. kat. ........objętą ........gm. kat. .......stanowiącej współwłasność A.T. i J.T. Organ orzekł także, iż odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość ustalone zostanie w osobnym orzeczeniu na wniosek przynajmniej jednej ze stron, zaś Dyrekcja Budowy Osiedli Robotniczych w K. obowiązana jest do przydzielenia nieruchomości zamiennej w zamian za wywłaszczoną nieruchomość. Orzeczenie wydane zostało na podstawie art. 1, art. 10 i art. 21 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 31). Orzeczeniem z dnia 28 grudnia 1956 r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. , w oparciu o art. 27 - art. 36 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 31) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 listopada 1952 r. w sprawie ustalenia norm szacunkowych dla nieruchomości nabywanych w celu realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 52, póz. 339 ), przyznało J.T. odszkodowanie w wysokości 710, 30 zł za połowę wywłaszczonej nieruchomości. Następnie, działając na podstawie art. 32 ust. 2 cytowanego wyżej dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. oraz ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, póz. 94), orzeczeniem z dnia 20 października 1961 r. Prezydium Rady Narodowej w mieście K. nadało A.T. i J.T. po połowie prawo własności nieruchomości położonej w K. na........, ( b. gm. Kat. .......stanowiącej parcelę l. kat. 829/43 o pow.604 m2) - będącej dotychczas własnością Skarbu Państwa, tytułem odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Ponadto zobowiązano Dyrekcję Budowy Osiedli Robotniczych w K. do zapłaty kwoty 626,06 zł, tytułem różnicy wartości pomiędzy nieruchomością wywłaszczoną, a będącą przedmiotem nadania, wskazując jednocześnie, iż wypłata różnicy wartości nastąpi po uprawomocnieniu się orzeczenia, w ciągu 6 miesięcy od daty wydania orzeczenia. Sygn. akt II SA/Kr 852/05 Pismem z dnia .......2003 r., J.T. , która nabyła w całości spadek po A.T. , wystąpiła do Urzędu Miasta K. o wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Decyzją z dnia ........2005 r., nr.........., wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta K. , odmówiono J.T. wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Jako podstawę prawną wydania decyzji przyjęto art. 4 pkt 9b1, art. 112 ust. 4 w zw. z art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, póz. 2603) oraz art. 104 K.p.a. Motywując treść rozstrzygnięcia w uzasadnieniu stwierdzono, iż odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość zostało zrealizowane w postaci nadania A.T. i J.T. własności nieruchomości zamiennej i zobowiązanie podmiotu, na rzecz którego nastąpiło wywłaszczenie, do zapłaty różnicy pomiędzy wartością nieruchomości wywłaszczonej a zamiennej. Stosownie do tego organ uznał, iż brak jest podstaw do ponownego ustalania odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Jak zauważył rozstrzyganie sprawy załatwionej decyzją ostateczną możliwe było by bowiem tylko po uchyleniu pierwotnej decyzji. Stwierdził przy tym, iż roszczenie o wypłatę odszkodowania uległo przedawnieniu. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, przewidziana do wypłacenia różnica wartości nieruchomości, stała się wymagalna najpóźniej w terminie 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o odszkodowaniu. Orzeczenie stanowiło zaś podstawę nabycia wierzytelności przez wywłaszczone, które mogły od tej chwili żądać od Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych zapłaty. Ponieważ jednak stosunek prawny odszkodowania jest stosunkiem cywilnoprawnym o charakterze zobowiązaniowym, złożony w sprawie wniosek o wypłatę różnicy wartości nieruchomości, dotyczy roszczenia majątkowego o charakterze cywilnoprawnym. Do cywilnoprawnych roszczeń majątkowych stosuje się z kolei przepisy art. 117 do 127 K.c. Zgodnie zaś z art. 118 K.c. jako termin przedawnienia roszczenia o odszkodowanie przyjąć należy 10 lat. W myśl tego przedmiotowe odszkodowanie winno być wpłacone w ciągu 3 miesięcy od dnia kiedy decyzja stała się ostateczna tj. od 1 marca 1962 r. Termin przedawnienia roszczenia, który rozpoczął bieg od dnia wymagalności upłynął natomiast dnia 1 czerwca 1972 r. W odwołaniu od decyzji J.T. opisała stan faktyczny sprawy i kwestionując wysokość odszkodowania orzeczonego za wywłaszczoną nieruchomość wniosła o powtórną wycenę nieruchomości bądź ewentualnie o wypłacenie zwaloryzowanej Sygn. akt II SA/Kr 852/05 różnicy wartości nieruchomości wywłaszczonej i przyznanej nieruchomości zamiennej, bądź też o zwrot części niezabudowanej nieruchomości wywłaszczonej Decyzją z dnia .........2005 r., nr.........., Wojewoda .........w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie przed organem l instancji w sprawie rozpoznania wniosku o wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. W uzasadnieniu wskazał, iż odwołująca (wnioskodawczyni) domagała się wypłaty odszkodowania, ustalonego decyzją Prezydium Rady z .........1961 r. Ponieważ jednak wysokość odszkodowania (626,06 zł) została ustalona w ostatecznej decyzji administracyjnej, która pozostaje w obrocie prawnym - wypłata odszkodowania powinna nastąpić (o ile nie ma przeszkód prawnych) w drodze czynności materialno- technicznej i nie wymaga dodatkowego orzeczenia. Z tego też względu nie ma podstaw do stosowania odnośnie złożonego wniosku przepisów K.p.a. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r., odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości ustalane jest przez starostę w drodze decyzji. Przepisy tej ustawy nie uprawniają jednak organów administracji do prowadzenia postępowania i orzekania o wypłacie ustalonego odszkodowania. Jest to kwestia wykonalności orzeczenia o ustaleniu odszkodowania. Odpowiedzialność odszkodowawcza z tytułu wywłaszczenia nieruchomości, jako cywilno - prawna o charakterze obligacyjnym oznacza, zaś że decyzja o wywłaszczeniu w zakresie ustalenia odszkodowania konkretyzuje w sposób autorytatywny stosunek prawny zobowiązania w rozumieniu art. 353 § 1 K.c., zgodnie z którym strona uprawniona nabywa wierzytelność i może żądać świadczenia od strony zobowiązanej. Organ zaznaczył, iż w niniejszej sprawie dłużnikiem jest Skarb Państwa, który zgodnie żart. 36 ust. 3 pkt 3 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych, przejął zobowiązania i wierzytelności rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego i wojewódzkiego, wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych i administracyjnych wydanych przed 27 maja 1990 r. oraz zobowiązania i wierzytelności powstałe w związku z ich wykonaniem. Wstępne w stosunku do samej wypłaty ustalenie, czy w konkretnej sprawie wnioskodawcy przysługuje prawo do otrzymania odszkodowania do Skarbu Państwa, nie jest jednak dokonywane w trybie określonym w K.p.a. Jeśli bowiem starosta jako organ zobowiązany do zapłaty odszkodowania za grunty wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa stoi na stanowisku, że wypłata odszkodowania przysługuje, to w istocie Sygn. akt II SA/Kr 852/05 dokonuje czynności wypłaty określonej sumy, a nie rozstrzygnięcia, które podlegałoby przepisom K.p.a. Tak samo też w przypadku uznania, że wypłata odszkodowania nie jest uzasadniona, nie ma podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej. Na marginesie organ odwoławczy wyjaśnił, że jeżeli Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego nie wykonuje zobowiązania odszkodowawczego, należność ta powinna zostać od niego wyegzekwowana w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu wniosku o dokonanie powtórnej wyceny nieruchomości wywłaszczonej oraz o zwrot części wywłaszczonej działki, organ dodatkowo wskazał, że w tym zakresie organem właściwym jest starosta. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, J.T. powtarzając argumenty i żądania przedstawione w odwołaniu akcentowała nieadekwatność odszkodowania w stosunku do wartości wywłaszczonej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda .......... podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie odnotować należy, iż w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Z określonej w powołanym przepisie kontrolnej funkcji sądów administracyjnych oraz toczących się przed nimi postępowań wynika, iż Sądy administracyjne dokonując oceny działań organów administracji publicznej, nie stanowią kolejnej instancji w sprawach należących do właściwości tych organów i nie są uprawnione do podejmowania merytorycznych rozstrzygnięć. Wniesienie do sądu skargi na akt wydany przez organ administracji publicznej, nie skutkuje tym samym przejęciem sprawy do merytorycznego rozpoznania. Zaznaczyć również trzeba, iż stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "P.p.s.a.", Sąd związany jest granicami sprawy, w której skarga została wniesiona, co skutkuje tym, iż w zakresie oceny legalności Sąd nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed Sygn. akt II SA/Kr 852/05 organami administracji publicznej, a której dotyczy zaskarżona decyzja. Tym samym ocenie sądowej nie podlegają wszelkie żądania danego podmiotu wnoszącego skargę. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego było orzeczenie organu odwoławczego, uchylające decyzję organu pierwszej instancji o odmowie wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość i umarzające postępowanie pierwszoinstancyjne. Przeprowadzona przez Sąd, zgodnie z powyżej wskazanymi zasadami, kontrola legalności wykazała, iż zaskarżone orzeczenie odpowiada przepisom prawa. W zakresie dokonanej przez Sąd oceny zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami prawa, w pierwszej kolejności wskazać należy, iż występująca w sprawie kwestia sporna, podlegająca ocenie sądowej w granicach niniejszej sprawy, dotyczy wyłącznie wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Żądanie skarżącej, na skutek którego wydano zarówno zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjna dotyczyło jedynie wypłaty odszkodowania. Jako nie mające wpływu na zakres przedmiotowy sprawy uznać zatem należy rozszerzenie przez skarżącą na etapie postępowania odwoławczego żądania. Tak w zakresie wypłacenia zwaloryzowanej różnicy wartości nieruchomości, jak i zwrotu części nieruchomości wywłaszczonej. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego niedopuszczalne jest bowiem orzekanie przez organ drugiej instancji co do kwestii, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia organu ł instancji. Organ odwoławczy rozstrzyga jedynie także w granicach sprawy. Ponadto zauważyć należy, iż ustawa z dnia z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, póz. 2603 ze zm.), wyraźnie rozróżnia poszczególne żądania związane z wywłaszczeniem oraz działania organów podejmowane w tym zakresie, ustalając odrębne zasady ich realizacji. W celu rozstrzygnięcia powstałej w niniejszej sprawie kwestii spornej konieczne jest wskazanie na charakter prawny odszkodowania za wywłaszczenie. W tym zakresie w ocenie Sądu przyjąć należy, iż obowiązek odszkodowania za wywłaszczenie wynika z przepisów prawa i powstaje z chwilą orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości. Przepis ustalający ten obowiązek stanowi zatem podstawę materialnoprawnego stosunku odszkodowania. Jego konkretyzacja następuje w decyzji o ustaleniu odszkodowania, która określając elementy stosunku jednocześnie go konstytuuje. Jako istotne wskazać przy tym trzeba, iż materialnoprawny stosunek odszkodowania powstaje nie pomiędzy organem orzekającym o odszkodowaniu, a podmiotem wywłaszczanym, lecz pomiędzy wywłaszczanym, a podmiotem na rzecz którego następuje Sygn. akt II SA/Kr 852/05 wywłaszczenie (wywłaszczający). W aktualnym porządku prawnym podmiotem wywłaszczającym jest Skarb Państwa lub gmina. Bez względu zatem na fakt, iż organ prowadzący postępowanie w sprawie odszkodowania będzie reprezentował również interesy Skarbu Państwa, jako organ orzekający w sprawie odszkodowania nie będzie on stroną powstałego stosunku prawnego, gdyż stosunek ten powstanie pomiędzy wywłaszczonym, a Skarbem Państwa. Kwestia kompetencji tego organu w zakresie realizacji obowiązku Skarbu Państwa, wynikającego ze stosunku odszkodowania, jest odrębnym zagadnieniem i wiąże się z realizacją konkretnego roszczenia odszkodowawczego, powstałego z mocy aktu ustalającego odszkodowanie. Stosownie do tego przyjąć trzeba, iż decyzja ustalająca odszkodowanie konstytuuje i określa elementy cywilnego stosunku prawnego o charakterze zobowiązaniowym, w rozumieniu art. 353 § 1 K.c. Skoro bowiem stroną tego stosunku nie jest organ administracji publicznej rozstrzygający sprawę - podejmujący rozstrzygnięcie w zakresie uprawnień odszkodowawczych wywłaszczonego - stosunek ten nie mieści się w granicach stosunku administracyjnoprawnego. To z kolei oznacza, iż do stosunku odszkodowania w zakresie wykonania zobowiązania w postaci świadczenia pieniężnego, w kwestiach nieuregulowanych w przepisach szczególnych tj. w obecnym porządku prawnym w przepisach ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, póz. 2603 ze zm.) regulujących instytucję odszkodowania za wywłaszczenie, zastosowanie znajdują ogólne przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące wykonywania zobowiązań i skutków ich niewykonania (art. 450 - 486 Kodeksu cywilnego) oraz przedawnienia roszczeń - art. 117 i nast. Kodeksu cywilnego (por. T. Woś, "Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości", Warszawa 1998 r., s. 105-118, .). W niniejszej sprawie obowiązek wypłaty odszkodowania powstał na skutek decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości z dnia ......1955 r., wydanej na podstawie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, póz. 31), w którym obowiązek wypłaty odszkodowania określony został w art. 27. Materialnoprawny stosunek odszkodowania ukonstytuował się z kolei na mocy orzeczenia z dnia ..........1961 r., w którym konkretyzacja zobowiązania odszkodowawczego nastąpiła przez nadanie prawa własności nieruchomości zamiennej oraz określenie wysokości kwoty pieniężnej odszkodowania, stanowiącej różnicę wartości nieruchomości wywłaszczonej i zamiennej. Jako że akt ten stał się ostateczny, jego skutkiem było powstanie po stronie wywłaszczającego tj. Dyrekcji Budowy Osiedli .........w K. , zobowiązania w postaci świadczenia pieniężnego. Sygn. akt II SA/Kr 852/05 Stosownie do tego, stwierdzić należy, iż zaskarżoną decyzją organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji o odmowie wypłaty odszkodowania i umorzył postępowanie pierwszoinstancyjne. W szczególności zważyć trzeba, iż obowiązujące przepisy prawa, w tym cyt. ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie przewidują podejmowania w drodze aktu administracyjnego, w tym mającego formę decyzji, rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie. Regulacja dająca organom administracji publicznej kompetencje w tym zakresie nie występowała również na gruncie dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych ani stanowiącej podstawę prawną ustalenia odszkodowania ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr17, póz. 70 ze zm.). Przypomnieć również trzeba, iż decyzja administracyjna wydawana jest wyłącznie w sprawie administracyjnej, co do której przepisy prawa przewidują załatwienie jej w takiej właśnie formie. Jednocześnie jest ona aktem określającym sytuację prawną określonego podmiotu tj. rozstrzygającym o jego prawach lub obowiązkach. Jak już wcześniej wskazano roszczenie odszkodowawcze wynika ze stosunku zobowiązaniowego, którego zasadniczą cechą , odróżniającą go od stosunku administracyjnego, jest równorzędność stron. W ramach tego stosunku niedopuszczalne jest zatem podejmowanie przez organ administracji publicznej, będący dłużnikiem, władczego rozstrzygnięcia co do zgłoszonego przez wierzyciela żądania wykonania zobowiązania. Wypłata odszkodowania dokonywana jest przez zobowiązany organ w drodze czynności materialno - technicznej. Służy ona zrealizowaniu zobowiązania organu i dla swej legalności nie wymaga dodatkowego orzeczenia potwierdzającego słuszność żądania wierzyciela. Jedynym aktem określającym sytuację wywłaszczanego w ramach materialnoprawnego stosunku odszkodowania i rozstrzygającym o jego prawach w tym zakresie, jest orzeczenie ustalające odszkodowanie. Wprawdzie uznając, iż zobowiązanie odszkodowawcze zostało spełnione, bądź też powołując się na zarzut przedawnienia, organ może odmówić wypłaty żądanego świadczenia jednakże, nie jest on uprawniony do podejmowania w tym względzie władczych decyzji. W stosunku zobowiązaniowym występuje on bowiem obok wierzyciela, jako równorzędny podmiot prawa cywilnego. Dlatego też odmowa wypłaty odszkodowania nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu roszczenia na drodze postępowania cywilnego i postępowania egzekucyjnego. Sądem właściwym do Sygn. akt II SA/Kr 852/05 rozstrzygania sporów wynikających ze stosunku zobowiązaniowego jest sąd powszechny. Stosownie do powyższego, skoro wypłata odszkodowania za wywłaszczenie nie stanowi sprawy administracyjnej, a przepisy prawa nie przyznają organom administracji publicznej władczych kompetencji do rozstrzygania o wypłacie, postępowanie administracyjne w tym zakresie uznać należało za bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego co skutkuje tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Zachodzi ona zatem zawsze wtedy, gdy brak jest przedmiotu postępowania. Przedmiotem tym zaś jest konkretna sprawa, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu, (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 1998 r., sygn. akt II SA 70/98, System Informacji Prawnej LEX nr 43205; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2004 r., sygn. akt IV SA 3439/02, System Informacji Prawnej LEX nr 156962). Wobec bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, która istniała od początku postępowania przed organem pierwszej instancji, jako prawidłową i zgodną z przepisami prawa uznać należy zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Stosownie do art. 138 § 1 pkt 2 określającego sposoby zakończenia postępowania odwoławczego, organ ten obowiązany jest bowiem uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie pierwszej instancji w każdym przypadku bezprzedmiotowości postępowania przed organem pierwszej instancji. Podstawą podjęcia takiego rozstrzygnięcia będzie stwierdzenie, braku podstaw prawnych do wydania decyzji w sprawie. Uwzględniając powyższe uznać należało, iż wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do zawartego w skardze in fine żądania w zakresie zwaloryzowania odszkodowania lub zwrotu części niezabudowanej nieruchomości, stwierdzić z kolei przyjdzie, iż jako nie mieszczące się w granicach sprawy nie podlega ono ocenie w niniejszym postępowaniu. Na marginesie warto też odnotować pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 kwietnia 2006 r., l OSK/762/05 opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX nr 209639, w zakresie waloryzacji odszkodowania. Wobec powyższego, na mocy art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło