III SA/Lu 333/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Maria Wieczorek,, Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 października 2007 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowanie z pobytu stałego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] wydaną z upoważnienia Wojewody na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139 , poz. 993 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. S. od decyzji Kierownika Referatu Spraw Obywatelskich działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] orzekającej o wymeldowaniu E. S. z pobytu stałego z lokalu przy ul. [...] w K., utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ administracji, na wniosek strony lub z urzędu, wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przez opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu należy rozumieć fizyczne nieprzebywanie w lokalu. Z powyższego wynika, że organy administracji w sprawie o wymeldowanie obowiązane są do ustalenia, czy występuje okoliczność faktycznego opuszczenia lokalu. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie dowodowe wykazało, że odwołujący się pod adresem zameldowania nie zamieszkuje w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Fakt ten potwierdza sam odwołujący w swoich zeznaniach złożonych do protokołu przesłuchania w dniu [...] stycznia 2007 r., gdzie oświadcza, że od dwóch lat nie posiada kluczy do lokalu przy ul. [...] w K., ponieważ w 2004 roku pani K. wymieniła zamki. Przeprowadzona przez funkcjonariusza Policji kontrola meldunkowa wykazała, że odwołujący się w w/w lokalu nie zamieszkuje od około 10 lat. Z powyższego wynika, że opuszczenie lokalu przez odwołującego się miało miejsce dużo wcześniej przed wymianą zamków i nie miało związku z utrudnieniem korzystania z lokalu. Ponadto w materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek dowodów wskazujących, że odwołujący się zmuszony został do opuszczenia lokalu i podejmował czynności prawne zmierzające do zamieszkania w przedmiotowym lokalu w postępowaniu cywilnym bądź karnym, a jeżeli tego nie robił, oznacza to, że pogodził się z zaistniałą sytuacją i z własnej woli zrezygnował z zamieszkiwania w tym lokalu. Na powyższą decyzję Wojewody z [...] czerwca 2007 r. nr [...] E. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając błąd w ocenie stanu faktycznego i błędną interpretację prawną. Wskazał na fakt, że jego była żona L. K. siłą wymieniła zamki, co czasowo uniemożliwia mu stały pobyt w omawianym lokalu. Stwierdzenie przez organ administracyjny, że skarżący tam nie zamieszkuje, jest błędne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i przepisów rozdziału pierwszego ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje badanie zgodności z prawem indywidualnych aktów administracyjnych. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej legalności, stwierdzić należy, że decyzja organu drugiej instancji z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] została wydana w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Na wstępie należy wyjaśnić, że materia ewidencji ludności została uregulowana w ustawie z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.). Z przepisów tej ustawy wynika, że przez pobyt stały należy rozumieć zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego tam przebywania (art. 6 ustawy). Czynność wymeldowania uregulowano w art. 15 powołanej ustawy. Powinna dopełnić je osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub pobytu czasowego trwającego dłużej niż 3 miesiące najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca (art. 15 ust. 1 ustawy). W przypadku niedopełnienia tego obowiązku - organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się (art. 15 ust. 2 ustawy). W przedmiotowej sprawie skarżący E. S. kwestionuje decyzję o wymeldowaniu go z lokalu przy ul. [...] w K. bez uwzględnienia faktu, że uniemożliwiono mu stały pobyt w tym lokalu i że nie oznacza to braku niezamieszkiwania w tym lokalu. Jak wyjaśniono powyżej, organ gminy orzeka o wymeldowaniu danej osoby z miejsca pobytu stałego z urzędu lub na wniosek innej osoby - na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że ewidencja ludności służy wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego, nie jest ona formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 1242/03, Wspólnota 2004/10/54; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2003 r. sygn. akt V SA 2425/02, Wspólnota 2004/9/58; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., Dz. U. Nr 78, poz. 716). W związku z powyższym przepis art. 15 ust. 2 należy interpretować tak, że podstawę orzekania o wymeldowaniu osoby z miejsca stałego pobytu stanowić może tylko przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego bez wymeldowania się. W sytuacji braku dopełnienia obowiązku wymeldowania, przedmiotem oceny organu jest więc wyłącznie okoliczność niezamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. W świetle materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że skarżący nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Fakt ten wynika z wyjaśnień złożonych przez E. S. w dniach [...] stycznia 2007 r. (karty akt adm. nr 7-8), jego odwołania i skargi; podnosi on tam bowiem, że od 2 lat nie posiada kluczy do owego mieszkania. Również na rozprawie w dniu 25 października 2007 r. pełnomocnik skarżącego przyznał, że w przedmiotowym lokalu mieszkalnym skarżący tylko często przebywa i przechowuje swoje rzeczy. Natomiast centrum jego spraw życiowych koncentruje się w L. Okazjonalny pobyt we wskazanym wyżej lokalu nie oznacza stałego zamieszkiwania pod oznaczonym adresem w określonej miejscowości z zamiarem stałego w nim przebywania z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, tj. ośrodka osobistych i majątkowych interesów (art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji i dowodach osobistych w związku z art. 25 Kodeksu cywilnego). Fakt niezamieszkiwania pod wskazanym adresem potwierdza pismo Spółdzielni Mieszkaniowej z [...] stycznia 2007 r. Również z pisma Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji z dnia [...] stycznia 2007 r. wynika, że E. S. nie zamieszkuje przy ul. [...]. Powyższe ustalenia przesądzają o prawidłowości decyzji o wymeldowaniu E. S. z przedmiotowego lokalu. Zatem przesłanka zastosowania art. 15 ust. 2, tj. przesłanka opuszczenia przez daną osobę miejsca stałego pobytu i niezamieszkiwania tam, została spełniona. Stwierdzić również należy, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zobowiązując organ orzekający o wymeldowaniu do zbadania, czy zostały spełnione przesłanki wymeldowania w myśl art. 15 ust. 2 ustawy, nie przewidują uwzględniania przesłanki "dobrowolności" opuszczenia miejsca stałego pobytu, tj. tego, czy danej osobie uniemożliwono zamieszkiwanie pod określonym adresem; uwzględnianie owej przesłanki stałoby w sprzeczności z rejestrującym aktualny stan faktyczny miejsc pobytu ludności, prowadzeniem ewidencji ludności. Z tego względu podniesiony przez skarżącą zarzut, iż organ nie wziął pod uwagę faktu uniemożliwienia mu pobytu w lokalu, nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się jednakże do zarzutów skarżącego, że opuszczenie przez niego miejsca zamieszkania przy ul. [...] było spowodowane wymianą przez byłą żonę zamków w drzwiach, podkreślić należy, że w świetle przepisów prawa osobie, której posiadanie zostało naruszone, służą środki prawne ochrony posiadania, jednakże powyższe nie ma wpływu na przepisy regulujące ewidencję ludności, na charakter ewidencji ludności służący rejestracji w formie zameldowania faktycznego zamieszkiwania danej osoby, na obowiązek wymeldowania w przypadku opuszczenia miejsca stałego pobytu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznaje więc, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego. Z tych względów i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.