VI SA/Wa 1469/07

WyrokWSA w Warszawie2007-10-26

Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Magdalena Bosakirska, Grażyna Śliwińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Sprawiedliwości o odwołaniu notariusza ze stanowiska z powodu ukończenia 70 roku życia, wydana przed faktycznym osiągnięciem tego wieku, jest zgodna z prawem, zwłaszcza w kontekście zmiany stanu prawnego w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Pomimo wydania decyzji odwołującej notariusza przed ukończeniem przez niego 70 lat, skutek prawny decyzji został określony na datę ukończenia tego wieku. Sąd podkreślił, że zmiana stanu prawnego w trakcie postępowania, wprowadzająca obligatoryjne odwołanie notariusza po ukończeniu 70 lat, usunęła możliwość przedłużenia wykonywania zawodu i sprawiła, że argumenty skarżącego dotyczące przedłużenia okresu pracy straciły na znaczeniu. Wcześniejsze wydanie decyzji miało na celu umożliwienie notariuszowi podjęcia działań związanych z zakończeniem działalności.
Stan faktyczny
Minister Sprawiedliwości wszczął postępowanie w sprawie odwołania notariusza R. W. z powodu ukończenia przez niego 70 lat. Pomimo pozytywnej opinii Rady Izby Notarialnej w K. dotyczącej dalszego wykonywania zawodu, Minister wydał decyzję o odwołaniu notariusza z dniem 9 listopada 2007 r. Po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister utrzymał w mocy swoją decyzję, powołując się na nową podstawę prawną obligującą do odwołania notariusza po ukończeniu 70 lat. R. W. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym przedwczesne wydanie decyzji i brak ustosunkowania się do jego wniosków o przedłużenie okresu pracy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Krzysztof Wierzbicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2007 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska notariusza oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją własną decyzję o odwołaniu R. W. ze stanowiska notariusza z dniem 9 listopada 2007 roku. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Dnia [...] marca 2007 r. Minister Sprawiedliwości zawiadomił R. W. prowadzącego kancelarię notarialną w R., że wszczyna z urzędu postępowanie w sprawie odwołania go ze stanowiska notariusza w związku z faktem, że w dniu 9 listopada 2007 roku skończy 70 lat. Jednocześnie Minister zwrócił się do Rady Izby Notarialnej w K. o wydanie opinii w tej sprawie. Rada Izby Notarialnej w K. uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. pozytywnie zaopiniowała zamiar R. W. dalszego wykonywania zawodu po dniu 9 listopada 2007 r. Dodatkowo strona złożyła do Ministra pismo z dnia 29 kwietnia 2007 r. z wnioskiem o nieodwoływanie go ze stanowiska notariusza do końca 2008 roku, a przynajmniej do 30 września 2008 roku, do czasu ukończenia aplikacji przez zatrudnioną w jego kancelarii aplikantkę, załączając plik pism popierających jego wniosek. Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Minister Sprawiedliwości odwołał R. W. prowadzącego kancelarię notarialną w R. ze stanowiska notariusza z dniem 9 listopada 2007 r. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 16 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 369 z późn. zmianami). W uzasadnieniu decyzji Minister wskazał, że zgodnie z treścią powołanego przepisu może odwołać notariusza, który ukończył 70 rok życia. Ustawodawca pozostawił uznaniu Ministra rozstrzygnięcie, co do ewentualnego późniejszego odwołania notariusza. Zawód notariusza jest zawodem zaufania publicznego, a w przypadku takich zawodów granicą wieku, do którego zawód jest wykonywany jest granica ukończenia 70 roku życia. Zasada ta obowiązuje sędziów Sądu Najwyższego, sędziów sadów powszechnych. Przedłużenie wykonywania zawodu powyżej tej granicy wieku może mieć miejsce w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Według Ministra Sprawiedliwości strona nie wskazała żadnego powodu dla którego miałby wyrazić zgodę na dalsze pełnienie funkcji, a sama pozytywna opinia Rady Izby Notarialnej nie jest okolicznością wystarczającą do wyrażenia zgody na dalsze wykonywanie zawodu. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy R. W. zwrócił się o umożliwienie mu dalszego prowadzenia kancelarii do końca 2008 roku, celem wykonania usług notarialnych związanych z wykonaniem umowy zawartej w wyniku konkursu ofert, lub przynajmniej do 30 września 2008 roku, do czasu ukończenia aplikacji przez zatrudnioną w jego kancelarii aplikantkę. Miałaby zapewnione miejsce pracy. Dodatkowo wskazywał, że jego kancelaria obsługuje 1/3 najważniejszych instytucji R. Zarzucił, że w decyzji I instancyjnej organ nie ustosunkował się do powyższych faktów, chociaż wskazywane były w jego piśmie i stanowić mogą uzasadnione okoliczności przemawiające za przedłużeniem okresu jego pracy. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy swoją pierwszą decyzję o odwołaniu R. W. ze stanowiska notariusza z dniem 9 listopada 2007 roku. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 16 § 1 pkt 2a ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 marca 2007 r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r. Nr 80, poz. 540) oraz art. 127 § 3 w związku z art. 129 § 1 i 2 k.p.a., art. 138 1 pkt 1 k.p.a. a także art. 104 oraz 107 § 1, 2 i 3 k.p.a. Podstawę faktyczną, stanowiło ustalenie, iż Minister Sprawiedliwości odwołuje notariusza, który ukończył 70 rok życia. Na powyższą decyzję R. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucał: - naruszenie prawa materialnego - art. 16 § 1 pkt 2a ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 marca 2007 r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r. Nr 80, poz. 540) polegające na niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu do wydania decyzji, której podstawą może być tylko treść art. 16 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2005 r. Nr 163, poz.1361) skoro decyzja I instancji z dnia [...] maja 2007 roku oraz wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 30 maja 2007 roku miały miejsce przed wejściem powołanego art. 16 § 1 pkt 2a; - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności naruszenie art. 7, 8, 9, 11, 75, 77 i 107 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji przedwcześnie, zanim wystąpił skutek określony w 16 § 1 pkt 2a ustawy, tj. ukończenie 70 lat życia, niedopełnieniu przez organ obowiązku wyczerpującego wszystkich okoliczności faktycznych w celu ustalenia prawidłowego stanu faktycznego, nie ustosunkowanie się do podanych przez skarżącego powodów wniosku o przedłużenie okresu pełnienia stanowiska notariusza, ograniczenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji do przytoczenia treści zastosowanego przepisu. Skarżący nie zgadzał się z tym, że decyzja I instancyjna wydana została na ponad 5 miesięcy przed zaistnieniem stanu faktycznego określonego w powołanym przepisie, co jego zdaniem stanowi naruszenie prawa procesowego art. 7 k.p.a. Do jej wydania doszło mimo, że złożył pismo z dnia 29 kwietnia 2007 r. z wnioskiem o nieodwoływanie go ze stanowiska notariusza wskazując na argumenty przemawiające w interesie społecznym za nie odwoływaniem go przez pewien okres czasu. Organ nie wyjaśnił, co należy rozumieć przez szczególnie uzasadniony wypadek, w którym mógłby wyrazić zgodę i dlaczego nie uwzględnił jego wniosku o przedłużenie okresu pełnienia funkcji notariusza. Nie zbadał zatem wszystkich okoliczności faktycznych, brak jest ustalenia stanu faktycznego, odniesienia się do argumentów skarżącego, a uzasadnienie decyzji zostało ograniczone do wskazania podstawy prawnej. Zdaniem skarżącego obie decyzje zostały wydane przedwcześnie, ponieważ odwołany może (musi) zostać notariusz, który ukończył 70 rok życia, czyli z wydaniem decyzji Minister powinien odczekać przynajmniej do 9 listopada 2007 r., tj. daty urodzin. Naruszenie przepisów procesowych jest tym bardziej rażące, że pomiędzy wydaniem obu decyzji zmienił się stan prawny. W uzupełnieniu skargi, w piśmie z dnia 26 lipca 2007 roku skarżący wskazywał na kolejny argument społeczny przemawiający za uwzględnieniem jej uwzględnieniem, bowiem w R. powstała potrzeba natychmiastowego zaspokojenia popytu na usługi notarialne związane z realizacją ustawy z dnia 17 czerwca 2007 roku o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 125, poz.873) i przeszkodą do załatwienia spraw uwłaszczenia jest fakt, że w R. są 3 kancelarie notarialne (w tym skarżącego). Minister Sprawiedliwości w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wywodził, że zaskarżona decyzja nie narusza interesu społecznego, ani słusznego interesu strony. Wskazał, że zawód notariusza jest zawodem zaufania publicznego i kierując się przede wszystkim interesem społecznym Minister Sprawiedliwości - na gruncie przepisów obowiązujących do dnia 9 czerwca 2007 roku tj. w dacie decyzji I instancyjnej - odwoływał notariusza, gdy ten kończył 70 lat. Z dniem 9 czerwca zmienił się stan prawny i zgodnie z treścią art. 16 § 1 pkt 2a ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 marca 2007 r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r. Nr 80, poz. 540) Minister Sprawiedliwości odwołuje notariusza, gdy ukończył 70 lat. Organ wskazywał w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, że z istoty prawa administracyjnego wynika zasada stosowania zawsze przepisów nowych, chyba że przepisy przejściowe stanowią inaczej. Tylko normy prawa międzyczasowego mogły wprowadzić odstępstwo od zasady obowiązywania przepisów, które obowiązują aktualnie. Zatem zachowując tożsamość sprawy zobowiązany był do zastosowania nowego stanu prawnego wykluczającego jakiekolwiek uznanie w zakresie odwołania notariusza, jeżeli ukończył on 70 lat. Wcześniejsze wydanie decyzji i doręczenie jej skarżącemu miało na celu umożliwienie mu podjęcie działań zmierzających do zakończenia działalności notariusza np. wypowiedzenia umowy o pracę zatrudnionym pracownikom. Minister stwierdził, że jego decyzja nie narusza interesu społecznego w zakresie dostępu do usług notarialnych na terenie R., gdzie pozostaną 2 kancelarie notarialne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 z późniejszymi zmianami) dalej zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na rozstrzygnięcie. Sąd zważył, że zarzut skarżącego co do braku ustalenia stanu faktycznego jest bezzasadny, bowiem w związku z osiągnięciem przez niego - w dniu 9 listopada 2007 roku wieku 70 lat - stan faktyczny sprawy jest niesporny. Ta okoliczność faktyczna - nie kwestionowana przez stronę - legła u podstaw zastosowania w wydanym rozstrzygnięciu I instancji normy prawa materialnego art. 16 § 3 Prawa o notariacie, obowiązującego w dacie wydania decyzji w sprawie odwołania skarżącego ze stanowiska notariusza. Nie są zasadne zarzuty procesowe niewyjaśnienia sprawy i wadliwej oceny dowodów. Jak wskazano wyżej, okoliczności istotnych dla podjęcia decyzji o odwołaniu notariusza z uwagi na wiek, jest niewiele i wszystkie one zostały prawidłowo ustalone. Na tym etapie postępowania, spór dotyczył interpretacji art.16 § 3 Prawa o notariacie, bowiem w świetle tej normy Minister może odwołać notariusza, który ukończył 70 rok życia. Należy wskazać, że zgodnie z art.16 § 3 i § 4 Prawa o notariacie, w wersji obowiązującej w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji, Minister mógł odwołać notariusza, który ukończył 70 rok życia, po zasięgnięciu opinii rady właściwej izby notarialnej. Z tak sformułowanego przepisu wynikało, że dla odwołania notariusza musiały być spełnione dwie przesłanki: ukończenie przez notariusza 70 lat życia i zasięgnięcie w kwestii odwołania opinii rady izby notarialnej. Z treści przepisu nie wynikało, że opinia izby notarialnej wiąże Ministra i należy uznać, że podlega ona ocenie jak każdy inny dowód. Innymi słowy, po spełnieniu wskazanych dwóch przesłanek od uznania Ministra zależało odwołanie notariusza. W sprawie niniejszej jest niesporne, że decyzja z dnia [...] maja 2007 roku wywierała skutek w postaci odwołania notariusza z dniem 9 listopada 2007 roku tj. ukończenia 70 roku życia i obie przesłanki zostały spełnione. Zgodnie bowiem z treścią art.16 ust.1 pkt 3 Prawa o notariacie ustawodawca złożył w ręce Ministra Sprawiedliwości decyzję czy odwołać notariusza, który osiągnął wiek 70 lat i nie można czynić zarzutu z faktu, że Minister zgodnie ze swoim uprawnieniem tę decyzję podjął, nie biorąc pod uwagę jej niekorzystnych skutków np. finansowych dla skarżącego. O ile więc jeszcze w dacie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, 5 czerwca 2007 roku mogły być wskazywane przez skarżącego nadzwyczajne okoliczności przemawiające za jego nieodwoływaniem z funkcji notariusza, do których Minister w ramach uznania administracyjnego winien się odnieść, to już cztery dni później, w dniu 9 czerwca 2007 roku, wszedł w życie art. 3 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 29 marca 2007r. o zmianie ustawy Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 80 z 2007r. poz. 540), w którym ustawodawca zmienił treść art. 16 ustawy Prawo o notariacie i wprowadził obligatoryjną formę odwołania notariusza ze względu na wiek. W świetle nowej regulacji art. 16 § 1 pkt 2a Prawa o notariacie, w brzmieniu nadanym cyt. wyżej ustawą stanowi, że Minister Sprawiedliwości odwołuje notariusza, jeżeli ukończył 70 lat. Innymi słowy ustawodawca usunął jakąkolwiek możliwość przedłużenia wykonywania tego zawodu. Należy podkreślić, że w swojej I decyzji Minister Sprawiedliwości działając w granicach uznania administracyjnego mógł i miał prawo odwołać skarżącego ze stanowiska notariusza, mimo składanych pism o nieodwoływanie i wskazywanych w nich argumentów. Nie można jednak odmówić racji skarżącemu, że w decyzji tej organ naruszył zasadę określoną w art. 107 § 3 k.p.a., stanowiącą m.in. o obowiązku zawarcia w uzasadnieniu przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, Innymi słowy, powinien ustosunkować się do pisma strony zawierającego wniosek o nieodwoływanie ze stanowiska notariusza, jaki wpłynął do organu przed wydaniem decyzji I instancyjnej poprzez wskazanie, dlaczego go nie uwzględnił. Powyższe uchybienie procesowe nie ma jednakże, w ocenie Sądu, istotnego wpływu dla rozstrzygnięcia. Należy wskazać, że decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] maja 2007 r. jest decyzją ostateczną, a wynika to z przepisów art. 5 § 2 pkt 4 i 16 § 1 k.p.a. W przypadku decyzji wydawanych przez organy wymienione w art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a. postępowanie jest jednoinstancyjne, co jest odstępstwem od zasady wyrażonej w art. 15 k.p.a. (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, 7. wyd., Warszawa 2005, s. 98, 101, 567). Od decyzji tej, zgodnie z art. 127 § 3 k.p.a., służył stronie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, o czym stronę właściwie pouczono i co strona zrobiła. Wniosek ten został przez Ministra Sprawiedliwości prawidłowo rozpatrzony, czego efektem jest decyzja z dnia [...] czerwca 2007 r. Wbrew zarzutom skarżącego Minister Sprawiedliwości w decyzji z [...] czerwca 2007 r. wydanej w wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i w warunkach wejścia w życie (9 czerwca 2007 roku) art. 16 § 1 pkt 2a Prawa o notariacie mógł nie zajmować się jego argumentami zmierzającymi do nieodwoływania go ze stanowiska wobec tego, że wydana została w warunkach obowiązywania przepisu wprost nakazującego Ministrowi odwołanie notariusza, jeżeli ukończył 70 lat. W tych okolicznościach decyzja z [...] maja 2007 roku odpowiadała prawu i została utrzymana w mocy w świetle nowej, obowiązującej organ podstawy materialnoprawnej, wskazanej w rozstrzygnięciu. Należy przyznać, że decyzja organu rozpoznająca wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest nadmiernie lakoniczna. Jej treść została ograniczona do jednego zdania, ale zawierającego de facto zarówno podstawę prawną jak i faktyczną. Podstawę faktyczną stanowiła bowiem jedna i niesporna okoliczność, co do tego, że w dniu 9 listopada 2007 roku skarżący kończy 70 lat. Wymaga podkreślenia, że działanie w granicach uznania administracyjnego nie oznacza dowolności i podlega kontroli sądu administracyjnego. Jednak sąd kontroluje tylko zgodność rozstrzygnięcia z prawem, nie zaś jego celowość. Sąd bada więc, czy wydanie rozstrzygnięcie uznaniowe było dopuszczalne, czy organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. W toku postępowania przed organem pierwszej instancji Minister Sprawiedliwości zbadał istnienie przesłanek ustawowych do odwołania skarżącego: jego wiek i zwrócił się o opinię rady. W uzasadnieniu wyjaśnił prowadzoną przez siebie politykę kadrową, polegającą na odwoływaniu osób wykonujących zawód zaufania publicznego po osiągnięciu przez nie 70 lat życia, która dotyczy także sędziów. Wprawdzie jednym zdaniem, ale Minister dokonał oceny wniosku skarżącego o dalsze pełnienie przez niego funkcji wskazując, iż w jego ocenie nie stanowi powodu dla uznania szczególnie uzasadnionego przypadku, by miałby wyrazić zgodę. Organ wyjaśnił także w uzasadnieniu decyzji I instancji, dlaczego skorzystał z przyznanej mu ustawą możliwości odwołania notariusza. Co prawda, nie wyraził tego w uzasadnieniu, ale jest faktem oczywistym, że osiągnięcie wieku o 5 lat starszego od powszechnie przyjętego za wiek uprawniający do przejścia na emeryturę jest okolicznością przemawiającą za odwołaniem notariusza w celu skorzystania z tego uprawnienia. Należy przy tym podkreślić, że z treści przepisu art.16 § 3 pkt 1 Prawa o notariacie nie wynika, że po osiągnięciu 70 roku życia Minister może odwołać notariusza tylko w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Przeciwnie, zgodnie z treścią tej normy ustawodawca złożył w ręce Ministra decyzję czy odwołać notariusza, który osiągnął wiek 70 lat. Dlatego nie można czynić zarzutu z faktu, że Minister zgodnie ze swoim uprawnieniem tę decyzję podjął, nie biorąc pod uwagę jej niekorzystnych skutków dla skarżącego, jego niezadowolenia. Wskazanych przez skarżącego okoliczności Minister wprawdzie szczegółowo nie oceniał korzystając z możliwości kierowania się uznaniem administracyjnym i jeśli nie uznał ich za przekonywujące, mógł odwołać notariusza ze stanowiska, zgodnie ze swoim uprawnieniem wynikającym z art.16 ust.1 p.3 pr. not. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, tak podjęta decyzja uznaniowa nie narusza prawa, a zarzut naruszenia prawa materialnego przy jej podjęciu nie jest uzasadniony. Odnośnie zarzutu naruszenia prawa procesowego wskazać należy, że gdyby nie wejście w życie art.16 § 1 pkt 2a Prawa o notariacie, skarżący mógłby dalej wykazywać, że choć ukończył 70 rok życia istnieją okoliczności szczególne, które przemawiają za nie odwoływaniem go ze stanowiska. Zmiana przepisów, jaka nastąpiła z dniem 9 czerwca 2007 r., w trakcie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, wprowadziła obligatoryjną formę odwołania notariusza po ukończeniu 70 lat, usuwając w ten sposób jakąkolwiek możliwość przedłużenia wykonywania tego zawodu. W tym stanie rzeczy, okoliczności, które zdaniem skarżącego przemawiały za jego nieodwoływaniem nie zostały wprawdzie przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Ministra rozważone i ocenione, ale w świetle zmiany przepisów usunięta została jakakolwiek możliwość przedłużenia wykonywania tego zawodu i argumenty strony nie miały żadnego wpływu na rozstrzygnięcie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Za niezasadny Sąd uznał także zarzut, że decyzja z dnia [...] czerwca 2007 roku została wydana przedwcześnie. Przepis znowelizowanej ustawy mówi, że odwołany może być notariusz, który ukończył 70 rok życia. Podkreślić bowiem należy, co wyżej już wskazano, że skutek materialnoprawny decyzji odwołującej ze stanowiska następował z dniem w niej określonym, czyli z ukończeniem 70 roku życia, co w przypadku skarżącego ma miejsce w dniu 9 listopada 2007 r. Sąd nie podzielił zasadności zarzutu wadliwego zastosowania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zmienionych w trakcie postępowania przepisów wobec tego, że wszczęcie postępowania, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony w dacie obowiązywania art. 16 § 3 pkt 1 Prawa o notariacie. Można w tym miejscu powołać się na pogląd zawarty w uzasadnieniu wyroku NSA w Warszawie z dnia 2000.10.04 w sprawie V SA 283/00 (LEX nr 50110), gdzie Sąd ten wyraził pogląd, iż przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie wiążą z datą wszczęcia postępowania podstawy faktycznej i prawnej rozpoznania sprawy. Miarodajny w tym zakresie jest stan obowiązujący w dacie wydania decyzji. Sąd nie podzielił poglądu skarżącego, że Minister Sprawiedliwości, realizując literalne brzmienie przepisu powinien czekać z wydaniem decyzji do dnia 70 urodzin notariusza. Skoro notariusz jest osobą zaufania publicznego, ma pozycję funkcjonariusza publicznego, to okolicznością dominującą przy jego powoływaniu i odwoływaniu jest konieczność zapewnienia prawidłowego pełnienia funkcji publicznej, wiarygodności co do ważności sygnowanych przez niego aktów i czynności. Wcześniejsze wydanie decyzji odwołującej ze stanowiska ze wskazaniem określonej daty, daje także pewność do jakiej daty może on wykonywać legalnie swoją funkcję, co może mieć wpływ na ważność dokonywanych czynności notarialnych. Argumenty wskazane w uzupełnieniu skargi nie były zgłoszone w toku postępowania administracyjnego, są nowymi okolicznościami, stąd nie mogą stanowić podstawy do podważania legalności zaskarżonej decyzji. Na marginesie można wskazać, że ustawodawca przewidział w art. 21 § 4 Prawa o notariacie, że po osiągnięciu 70 roku życia emerytowany notariusz nadal może wykonywać funkcje osoby zaufania publicznego jako zastępca notariusza. Osiągnięcie 70 roku życia nie powoduje utraty przymiotu zaufania publicznego, a jedynie stwarza możliwość, a po 9 czerwca 2007 roku - obliguje Ministra do odwołania notariusza ze stanowiska. W tym stanie rzeczy uznać należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i zważywszy powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku i oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło