IV SA/Wa 1541/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2007 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) czerwca 2007 r. nr (...) w przedmiocie zmiany decyzji zezwalającej na dopuszczenie do obrotu i stosowanie środka ochrony roślin - skargę oddala - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zezwoleniem z dnia (...) sierpnia 2001 r. dopuścił do obrotu i stosowania środek ochrony roślin "A." produkcji P. Sp. z o.o. w O. A. z siedzibą w J. - działająca przez pełnomocnika - pismem z dnia 17 stycznia 2002r. wniosła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o wznowienie postępowania zakończonego opisanym zezwoleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., a w konsekwencji wznowienia postępowania - o uchylenie zezwolenia z dnia (...) sierpnia 2001 r. i umorzenie postępowania, z powodu niemożności przypisania spółce P. atrybutu "producenta" w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie roślin. Postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2002r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi -na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. - wznowił to postępowanie administracyjne. W wyniku wznowienia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał w dniu (...) sierpnia 2003r. decyzję, którą stwierdził, iż wskazane zezwolenie zostało wydane z naruszeniem prawa i odstąpił od jego uchylenia z powodu okoliczności, o których mowa w art. 146 § 2 K.p.a. W efekcie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy spółki A. z J., decyzją z dnia (...) lutego 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W dniu 19 lipca 2006 r. wpłynął do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniosek P. Sp. zo.o. z siedzibą w O. o zmianę nazwy środka ochrony roślin (...), dopuszczonego do obrotu i stosowania zezwoleniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. Nr (...). Rozpoznając niniejszy wniosek decyzją z dnia (...) kwietnia 2007 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na podstawie art. 155 Kpa, odmówił zmiany przedmiotowego zezwolenia z dnia (...) sierpnia 2001 r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał, iż za zgodą stron może być zmieniona w trybie art. 155 Kpa tylko taka decyzja, która nie jest dotknięta wadami kwalifikowanymi. Ponadto powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podniósł, iż zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej na mocy zarówno art. 154 Kpa jak i art. 155 Kpa jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy obowiązują przepisy, na podstawie których decyzja została wydana. W rozpoznawanej sprawie, jak wskazał organ, zezwolenie na dopuszczenie do obrotu i stosowania ochrony roślin (...) zostało wydane skarżącemu na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. o ochronie roślin uprawnych ( Dz. U. z 1999 r. Nr 66, poz. 751 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 12 marca 1996 r. w sprawie szczegółowych zasad wydawania zezwoleń na dopuszczenie środków ochrony roślin do obrotu i stosowania ( Dz. U. Nr 96, poz. 212). Ustawa z dnia 12 lipca 1995 r. o ochronie roślin uprawnych na mocy art. 125 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin ( Dz. U. z 2004 r. Nr 11, poz. 94 ze zm.) utraciła moc z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkowstwa w Unii Europejskiej, czyli z dniem 1 maja 2004 r. W rozdziale 3 obowiązującej ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. zostały wprowadzone nowe zasady oraz tryb wydawania zezwoleń na dopuszczenie środka ochrony roślin do obrotu. Z uwagi na utratę mocy obowiązującej przez ustawę z dnia 12 lipca 2005 r. o ochronie roślin uprawnych, która stanowiła podstawę wydania owego zezwolenia, w ocenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, niedopuszczalna jest zmiana w trybie art. 155 Kpa tego zezwolenia Nr (...) z dnia (...) sierpnia 2001 r. na dopuszczenie do obrotu i stosowania środka ochrony roślin (...). Ponadto jak wskazał organ zmiana regulacji prawnej dopuszczania środków ochrony roślin do obrotu oznacza konieczność rozpatrzenia prawa skarżącego P. Sp. z o. o. z siedzibą w O. do wprowadzenia do obrotu środka ochrony roślin o nazwie (...) w świetle nowego stanu prawnego i prowadzi do powstania nowej sprawy administracyjnej. W wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia (...) czerwca 2007 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 wzw. z art. 127 § 3 i art. 155 Kpa, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia (...) kwietnia 2007 r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ powołując się ponownie na utratę mocy przepisów ustawy z dnia 12 lipca 1995 r. oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 1996 r. na podstawie których skarżące przedsiębiorstwo uzyskało zezwolenie na dopuszczenie do obrotu i stosowania środka ochrony roślin (...) wskazał, iż nie jest możliwa zmiana w trybie art. 155 Kpa zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Nr (...) z dnia (...) sierpnia 2001 r. Ponadto, w ocenie organu argumenty strony podniesione we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące zmiany przedmiotowego zezwolenia, nie podważają dotychczasowego rozstrzygnięcia i nie zasługują na uwzględnienie. P. Sp. z o.o. z siedzibą w O. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) czerwca 2007 r. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Strona skarżąca podniosła, iż powołanie się przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej na mocy zarówno art. 154 Kpa i art. 155 Kpa nie jest trafne, bowiem w ocenie skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny stanowisko takie wyraził jednoznacznie tylko w wyroku z dnia 27 września 2002 r., sygn.akt III SA 330/01, OSP 2004/9/111, natomiast poglądy doktryny co do zasadności tej tezy nie są zgodne. Ponadto zdaniem skarżącego zmian stanu prawnego, jako przeszkody zmian lub uchylenia decyzji ostatecznej, nie uznaje też doktryna prawa administracyjnego. Głównym natomiast powodem dla którego stanowisko Ministra zawarte w zaskarżonej decyzji należy uznać za nietrafne, w ocenie skarżącej Spółki, jest jego sprzeczność z art. 117 ust. 1 i 5 obecnie obowiązującej ustawy o ochronie roślin. Jak wskazał skarżący w niniejszej sprawie winien mieć zastosowanie przepis ust. 5 art. 117 cytowanej ustawy, bowiem jak wynika z końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji ,, przedmiotowy środek (...) zawiera substancję aktywne wymienione w rozporządzeniu Komisji WE (...) w stosunku do których Komisja nie podjęła decyzji w sprawie dopuszczenia do stosowania w środkach ochrony roślin". Na koniec skarżąca Spółka wskazała na dwa uchybienia formalne, które jej zdaniem pojawiły się w postępowaniu prowadzonym przy wydaniu zaskarżonej decyzji. Po pierwsze zdaniem strony skarżącej, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi dopuścił do udziału w tym postępowaniu w charakterze strony spółkę (...) A., mimo, że zgodnie z doktrynalną wykładnią art. 155 Kpa, na zmianę decyzji potrzebna jest tylko zgoda tej strony, która na podstawie tej decyzji nabyła prawo, po drugie, zdaniem skarżącego, art. 155 Kpa daje podstawę jedynie do pozytywnej decyzji dla strony, natomiast brak przesłanek do jego zastosowania powoduje bezprzedmiotowość postępowania, co wskazuje na to, że wydanie decyzji merytorycznej nie było uzasadnione. Z tego drugiego zarzutu uchybienia formalnego skarżąca Spółka wycofała się na rozprawie przed Sądem. Powołując się na wskazaną argumentację strona skarżąca wskazała, iż powyższe uchybienia naruszają interes materialnoprawny skarżącego do swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej oraz jego interes procesowy do uzyskania rozstrzygnięcia zgodnego z prawem materialnym i obowiązującą procedurą. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, w stopniu dającym podstawę do jej uchylenia, jak również przepisów proceduralnych w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. W przedmiotowym postępowaniu P. Sp. z o.o. z siedzibą w O. zwróciło się z wnioskiem o zmianę decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia(...) sierpnia 2001 r. Nr (...) stanowiącej zezwolenie na dopuszczonego do obrotu i stosowania środka ochrony roślin (...), polegającej na zmianie nazwy środka na (...). Należy mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 155 Kpa decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Dla zmiany lub uchylenia decyzji, na mocy której strona nabyła prawo, niezbędne jest spełnienie czterech przesłanek: istnienie decyzji ostatecznej, za jej uchyleniem lub zmianą powinien przemawiać interes społeczny lub słuszny interes strony, strony postępowania muszą wyrazić zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji. Z redakcji powyższego przepisu wynika także, że decyzja wydawana w tym trybie ma charakter uznaniowy, zatem jej uchylenie lub zmiana pozostawiona jest uznaniu organu administracyjnego. Wykładnia przepisu art. 155 k.p.a., wskazuje, że w przypadku udziału w postępowaniu więcej niż jednej strony, do zmiany lub uchylenia decyzji w trybie powołanego powyżej przepisu niezbędna jest zgoda wszystkich stron postępowania. Należy także wskazać, że wymóg uzyskania zgody, o jakim mowa w art. 155 k.p.a. dotyczy zgody wszystkich stron postępowania, które "nabyły prawo" na mocy decyzji ostatecznej. Pojęcie nabycia prawa z decyzji ostatecznej może być stosowane tylko w odniesieniu do sfery prawa materialnego. W niniejszej sprawie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 22 sierpnia 2006 r. przesłał przedmiotowy wniosek uczestnikowi postępowania – (...) Spółce A. z prośbą o zajęcie stanowiska . W dniu 18 września 2006 r., zgodnie z wezwaniem, Spółka A. przedstawiła swoje stanowisko wskazując, iż na obecnym etapie postępowania brak jest podstaw do wszczynania i prowadzenia jakichkolwiek postępowań zwyczajnych do czasu zakończenia postępowania nadzwyczajnego dotyczącego stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. (...). W kolejnym piśmie z dnia 22 września 2006 r. pełnomocnik (...) Spółki A. podtrzymał w całości stanowisko zawarte w piśmie z dnia 18 września 2006 r. wskazujące, że Spółka nie wyraża zgody na zmianę zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r., polegające na zmianie nazwy środka ochrony roślin (...). Dodatkowo wskazano że, jeżeli firma P. chce wprowadzić do obrotu środek ochrony roślin o nazwie (...), to powinna przeprowadzić całą procedurę rejestracji środka o tej nazwie od początku. Odpowiadając na kolejne wezwanie organu do zajęcia stanowiska w sprawie wniosku P. pełnomocnik Spółki A. i wskazał iż wprowadzenie do obrotu przez skarżącego środka o jakiejkolwiek nazwie na podstawie zezwolenia Nr (...) z dnia (...) sierpnia 2001 r. jest naruszeniem prawa Spółki A., bowiem nie jest możliwe aby wnioskodawca w trybie zmiany nazwy środka ochrony roślin (...) na (...) wprowadzał do obrotu i stosowania środek zarejestrowany na podstawie badań środka (...) udostępnionych przez Spółkę A. do rejestracji tego środka. Powyższe wskazuje na to, że uczestnik postępowania (...) Spółka A. nie wyraziła zgody na zmianę w trybie art. 155 zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. o dopuszczeniu do obrotu i stosowania środek ochrony roślin o nazwie (...) produkcji P. Sp. zo.o. z siedzibą w O. Należy mieć na uwadze, iż firma A. jest producentem produktu (...) i właścicielem wspólnotowego znaku towarowego o nazwie (...) nr (...), który został zarejestrowany w dniu (...) października 2004 r. w Urzędzie ds. Harmonizacji Rynku Wewnętrznego w A. Nadto uzyskała rejestrację tego znaku na okres 10 lat od daty zgłoszenia, tj. do dnia (...) grudnia 2012. Na podstawie umów dystrybucji z dnia (...) czerwca 1994 r. i z dnia (...) czerwca 1996 r. zawartych z firmą P., polska firma została uprawniona jedynie do importu, sprzedaży i dystrybucji towaru wytwarzanego przez Spółkę A. - oznaczonego znakiem (...), dla którego prawo rejestracji w wielu krajach przysługiwało firmie (...). W wyniku rozwiązania umowy o dystrybucję przedmiotowego środka, polska firma P. zgłosiła do rejestracji w Polsce znak towarowy (...), a następnie uzyskała prawo z rejestracji tego znaku na swoją rzecz. Miało to miejsce jeszcze przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Zgodnie z przepisami Rozporządzenia Rady (WE) Nr 40/94 z dnia 20 grudnia 1993 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego, wspólnotowy znak towarowy jako przedmiot własności jest traktowany na całym terytorium wspólnoty tak jak krajowy znak towarowy zarejestrowany w Państwie członkowskim i nie ma potrzeby jego rejestracji w każdym państwie członkowskim. Od dnia wejścia Rzeczpospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, tj. od dnia 1 maja 2004 r. ochrona wspólnego znaku towarowego rozciąga się na terytorium Polski. Wobec przytoczonych przepisów skarżące P. Sp. z o.o. z siedzibą w O. nie mogąc w dalszym ciągu posługiwać się prawem z rejestracji znaku towarowego (...) bez negatywnych skutków cywilnoprawnych w dniu 5 grudnia 2005 r. złożyła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniosek o zmianę nazwy środka ochrony roślin (...) na (...), uzasadniając go faktem utraty z dniem (...) maja 2005 r. prawa ochronnego na posługiwanie się na zasadzie wyłączności na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej znakiem towarowym (...). Należy zauważyć, że w wyniku wznowienia postępowania o wydanie przedmiotowego zezwolenia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu (...) sierpnia 2003 r. orzekł, iż zezwolenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. Nr (...) zostało wydane z naruszeniem prawa, bowiem A. z siedzibą w J. winna być jego stroną i z jej udziałem to postępowanie winno się toczyć. Odstąpił natomiast od uchylenia tego zezwolenia z powodu okoliczności, o których mowa w art. 146 § 2 K.p.a. Tak więc jedynie upływ czasu stanął na przeszkodzie uzyskania przez A. decyzji w trybie art. 151 § 1 Kpa. Na skutek rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z dnia (...) lutego 2004 r. Minister utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W oparciu o to rozstrzygnięcie spółka A. z J. uzyskała potwierdzenie uprawnienia do kwestionowania możliwości rejestracji środka ochrony roślin (...) przez P. Sp. z o.o. z siedzibą w O. i uzyskania w tym przedmiocie stosownego zezwolenia przez P. Sp. z o.o. Jednak z uwagi na upływ czasu prawa tego zrealizować już nie mogła. Posiadanie tego uprawnienia zostało zatem potwierdzone i stąd zgody jej wymagała zmiana tego zezwolenia, polegająca jedynie na zmianie nazwy środka ochrony roślin. W ocenie Sądu zmiana w trybie art. 155 Kpa decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. polegająca na zmianie nazwy środka ochrony roślin (...) na (...), prowadziłaby więc do naruszenia interesów firmy A. Sprowadzałaby się bowiem do wprowadzenia na rynek polski środka ochrony roślin o tym samym składzie jaki zawiera środek A., którego producentem jest Spółka A., różniącego się jedynie nazwą. Przedmiotowa zmiana zezwolenia w trybie art. 155 Kpa byłaby zatem możliwa jedynie po uzyskaniu zgody uczestnika postępowania - Spółki A. Ze względu na to, iż (...) spółka A. nie wyraziła zgody na zmianę przedmiotowej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) sierpnia 2001 r. organ zasadnie odmówił skarżącemu zmiany decyzji w trybie przepisu art. 155 K.p.a. Zdaniem Sądu, nie ma natomiast przekonujących przesłanek dla przyjęcia stanowiska organu, iż utrata mocy przepisów ustawy z dnia 12 lipca 2005 r. o ochronie roślin uprawnych była na tyle znacząca, iż uniemożliwiłaby rozpoznanie przedmiotowego wniosku strony skarżącej. Zastosowanie znajdowałyby bowiem w znacznej części przepisy poprzednio obowiązującej ustawy. W tym stanie rzeczy biorąc pod uwagę, iż ustawowa przesłanka rzutująca na kwestię dopuszczalności zmiany w trybie przepisów art. 155 Kpa ostatecznej decyzji (udzielonego zezwolenia) nie została spełniona - bowiem brak było zgody uczestnika postępowania na dokonanie przedmiotowej zmiany - należy wskazać, iż zasadnie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił zmiany własnej decyzji z dnia (...) sierpnia 2001 r. Jakkolwiek podniesiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentacja nie może być uznana za trafną. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.