II FZ 619/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Jan Rudowski po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. i J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 października 2007 r. sygn. akt I SA/Gl 812/06 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi B. i J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 6 marca 2006 r. nr (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt: I SA/GI 812/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi B. i J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 6 marca 2006 r., Nr (...), w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji stwierdził, że pełnomocnik nie uprawdopodobnił braku winy przy uchybieniu terminu. Nie stanowi bowiem dowodu, iż zostały dokonane wszelkie czynności zmierzające do zachowania terminu do uiszczenia wpisu fakt przesłania skarżącym za pomocą faksu wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, którego nie odebrali z powodu nieobecności. Poza przesłaniem faksu (co nie zostało zresztą udokumentowane potwierdzeniem nadania faksu) pełnomocnik nie uprawdopodobnił w jakikolwiek sposób, iż próbował przedsięwziąć inne kroki (np. w drodze kontaktu telefonicznego) zmierzające do porozumienia się ze skarżącymi. Ponadto Sąd pierwszej instancji wskazał, że dla zachowania terminu do uiszczenia wpisu nie mają znaczenia ustalenia pełnomocnika ze swymi mocodawcami co do sposobu komunikowania się. Wykonanie czynności w postaci uiszczenia wpisu należało bowiem do pełnomocnika, który wykonywał czynności za stronę, a nie wykonanie jej pociągało skutki jedynie dla samej strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił również uwagę, że strona skarżąca jak i pełnomocnik znali wysokość należnego wpisu, już od chwili wezwania do jego uiszczenia z dnia 22 maja 2006 r., a także mieli pełną świadomość jego uiszczenia, wobec uprawomocnienia się postanowienia o odnowie przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych na mocy postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2006 r. sygn. akt: II FZ 665/06. W tych okolicznościach sprawy nie podjęcie przez skarżących i ich pełnomocnika żadnych działań przygotowawczych do wypełnienia obowiązku uiszczenia wpisu sądowego (np. nie zdeponowanie określonej kwoty u pełnomocnika) oraz zapewnienie podstawowych środków zapewnienia sobie wzajemnego kontaktu wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie wina leżała zarówno po stronie pełnomocnika, jak i samej stronie skarżącej. W zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 października 2007 r. B. i J. K., reprezentowani przez adwokata, zarzucili naruszenie: - art. 141 § 4 w związku z art. 166 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. – poprzez nie uwzględnienie wszystkich okoliczności, mających istotne znaczenie dla przedmiotowego rozstrzygnięcia, wskazanych przez stronę we wniosku o przywrócenie terminu, - art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez nieprawidłową ocenę, że skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu. Podnosząc powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o przywróceniu terminu do uiszczenia opłaty sądowej, ewentualnie o uchylenie go i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wskazali, że Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę tego, że wyjazd skarżących był nagły, spowodowanych chorobą bliskiej im osoby mieszkającej poza granicami Polski. Ponadto miał miejsce w okresie świąteczno-noworocznym, w którym wiele rzeczy leżących poza sprawami rodziny i najbliższych przyjaciół schodzi na dalszy plan. Niedoinformowanie pełnomocnika o tym wyjeździe, nie może być w tych okolicznościach traktowane, jako niedochowanie staranności uczestnika postępowania sądowego. Skarżący zwrócili również uwagę, że zarówno pełnomocnik, jak i ich pracownicy podejmowali próby kontaktowania się z nimi. Z uwagi na fakt, że telefony nie były odbierane, możliwości pełnomocnika były ograniczone tylko i wyłącznie do wysłania wezwania faksem i powiadomienia o tym pracowników. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Należy wskazać, że aby wniosek o przywrócenie terminu mógł być merytorycznie rozpoznany przez sąd, musi on zostać złożony w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu oraz dokonać czynności, której nie dokonano w terminie (art. 87 p.p.s.a.). Wskazać przy tym należy, że zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa, uprawdopodobnienie braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia oraz nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu było od niego niezależne. Jak wynika z akt sprawy przed wyjazdem za granicę skarżący znali wysokość wpisu od skargi (wezwanie z dnia 22 maja 2006 r.) oraz mieli świadomość, że w związku z prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2006 r., sygn. akt: II FZ 665/06, o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych będą musieli uiścić wpis od skargi. W zaistniałej sytuacji strona skarżąca należycie dbająca o swoje interesy powinna ustalić z pełnomocnikiem kwestie dotyczące kosztów postępowania i ewentualnie pozostawić mu w depozycie środki niezbędne na ich pokrycie. Ponadto z uwagi na wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powinna wskazać w jaki sposób będzie można się z nią komunikować a przede wszystkim być w stałym kontakcie z pełnomocnikiem. Nie zabezpieczenie w wyżej opisany sposób swoich interesów w pełni uzasadnia stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca uchybiła terminowi z własnej winy. Z uwagi na fakt, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.