II SAB/Kr 55/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: Sędzia NSA Anna Szkodzińska /spr/ Sędziowie : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Protokolant: Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2007 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [....] w K. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w K. zobowiązuje Prokuratora Rejonowego [....] do załatwienia w terminie 14 dni wniosku skarżącego Stowarzyszenia z dnia ... kwietnia 2007 r. o udostępnienie informacji publicznej, zarejestrowanego do Stowarzyszenie Klub "[.....]" w K. wystąpiło w dniu........ do Prokuratora Rejonowego ..........na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej z wnioskiem o przesłanie kopii wszystkich kart materiałów znajdujących się w aktach podręcznych umorzonego prawomocnie postępowania o sygn. .......oraz kopii jej okładek. Pismem z dnia ............Prokurator Rejonowy ..........poinformował Stowarzyszenie, że brak jest podstaw do udzielenia materiałów, znajdujących się w aktach podręcznych umorzonego prawomocnie postępowania o sygn.......... oraz kopii jej okładek, dokumenty te bowiem nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wnioskodawca pismem z dnia ..........wezwał Prokuratora Rejonowego do usunięcia naruszenia prawa i udzielenie wnioskowanej informacji. W dniu ............Stowarzyszenie Klub "[.....] " wniosło do WSA w Krakowie skargę na bezczynność Prokuratora Rejonowego ........w sprawie rozpatrzenia w/w wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia ........... Uzasadniając skargę Stowarzyszenie wskazało, że reakcja podmiotu zobowiązanego na wniosek o udzielenie informacji publicznej winna nastąpić niezwłocznie, jednak w terminie nie dłuższym niż 14 dni. Informacja Publiczna udostępniana jest w formie i w sposób zgodny z wnioskiem (art. 14 ust. 1 ustawy) chyba, że organ nie ma możliwości technicznych. W takim przypadku zobowiązany jest do poinformowania wnioskodawcy o innym sposobie udostępnienia informacji publicznej. Organ może odmówić udostępnienia informacji publicznej tylko w przypadku określonym ustawą Następuje to w formie decyzji administracyjnej. Podmiot niebędący organem władzy publicznej powinien sporządzić odpowiednie pismo. Skarżący wskazał, że wnioskowana informacja stanowi informację publiczną. Przepisy k.p.a. (w związku z art. 1 tego kodeksu) nie mają zastosowania do procedury udostępniania informacji publicznej (z wyjątkiem określonym w art. 16 ustawy). Ust. 2 art. 13 ustawy dotyczy tylko sytuacji, kiedy żądana informacja nie może być udostępniona w terminie 14 dni. Powyższe oznacza, iż tylko brak możliwości (który należy w zawiadomieniu podać) może uzasadniać przedłużenie terminu. Stowarzyszenie nie otrzymało żądanej informacji publicznej lub innego przewidzianego odpowiednimi przepisami pisma, w tym pisma, z którego wynikałoby, iż Prokurator nie jest w posiadaniu żądanej informacji lub że została wydana decyzja administracyjna o odmowie udzielenia tej informacji. Stowarzyszenie podniosło, iż Prokurator nie udzielając informacji nie powołał się na żadną ustawowo określoną tajemnicę chroniącą te materiały. W odpowiedzi na skargę Prokurator Rejonowy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Nadto wskazał wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2002 r. (II SA 3301/02). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Kwestią w sprawie zasadniczą jest to, czy akta podręczne są informacją publiczną. Negatywna odpowiedź na to pytanie skargę czyniłaby niedopuszczalną. Sąd administracyjny bowiem rozpoznaje skargi na działania lub bezczynność organów tylko w takiej materii, jaka została powierzona jego kognicji. Źródłem kompetencji sądu administracyjnego w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej jest ustawa z dnia 6 września 2001 r., której regulacje nie dotyczą informacji innych niż publiczne. Założeniem zarówno przepisu art. 61 Konstytucji RP, jak i ustawy z dnia 6 września 2001 r. było szerokie rozumienie pojęcie "informacja publiczna". Wyrazem tego założenia jest treść przepisu art. 1 ust. 1 ustawy wg. którego każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Choć za słuszne należałoby uznać zarzuty odnoszące się do tego przepisu rozumianego jako definicja regulowanej ustawą instytucji prawnej, to nie ma wątpliwości co do "ducha" tego przepisu i zawartej w nim intencji ustawodawcy. Wymieniony w art. 6 ustawy katalog zawiera ogólne opisy przedmiotowych zakresów informacji publicznych podlegających udostępnieniu, a mimo to nie jest katalogiem zamkniętym. Dlatego dla stwierdzenia, czy przedmiotem zgłoszonego przez Stowarzyszenie żądania była informacja publiczna konieczne jest ustalenie jaki charakter mają i czemu służą akta podręczne. Przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze nie regulują kwestii akt podręcznych. Odpowiednie przepisy znalazły się w wydanym z upoważnienia zawartego w art. 18 ust. 2 ustawy Zarządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 października 2005 r. w sprawie organizacji i zakresu działania sekretariatów oraz innych działów administracji powszechnych jednostek prokuratury. Stosownie do § 45, 46, 47 akta podręczne /obok akt głównych/ zakłada się dla spraw zarejestrowanych w repertorium "Ds" . W aktach tych zamieszcza się wykaz stron procesowych i innych uczestników postępowania, z podaniem ich imion i nazwisk oraz adresów i adresata dla doręczeń w kraju, a także ze wskazaniem tomu i numerów kart w aktach głównych sprawy, na których znajdują się te dane, a także wykaz podejrzanych, wobec których zastosowano środki zapobiegawcze. Akta podręczne wykorzystywane są przez prokuratora w toku nadzoru nad śledztwem lub dochodzeniem oraz w postępowaniu sądowym, a także dla celów kontrolnych. Akta podręczne powinny zawierać odpisy: postanowień wydanych w toku śledztwa lub dochodzenia bądź przed ich wszczęciem, protokołów zajęcia mienia na poczet roszczeń odszkodowawczych i kar majątkowych, pism o charakterze profilaktycznym, aktu oskarżenia oraz dołączonych do niego wniosków, a także wniosków o warunkowe umorzenie postępowania karnego oraz o umorzenie postępowania i zastosowanie środka zabezpieczającego, środków odwoławczych, dokumentów dotyczących dowodów rzeczowych i pism skierowanych do sądu. Załącza się do nich również pisma Policji i innych organów uprawnionych do prowadzenia postępowania, kierowane do prokuratora, aprobowane przez przełożonego rękopisy oraz kopie pism procesowych, kopie decyzji instancyjnych podejmowanych przez sąd i prokuratora nadrzędnego, a także pisma prokuratora nadzorującego. Już z powyższych regulacji wynika, że akta podręczne stanowią techniczny instrument mający ułatwiać prowadzenie postępowania, sprawowanie nadzoru i kontroli. Potwierdzają to zapisy Regulaminu wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek prokuratury /rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 kwietnia 1992 r.,/ zgodnie z którymi w aktach podręcznych umieszczane jest sprawozdanie z przebiegu rozprawy i jej wynik /§ 257/, a posługuje się nimi ten prokurator, który występuje przed sądem /§ 261/. Akta podręczne zatem są zbiorem dokumentów wykorzystywanych przy wykonywaniu obowiązków służbowych przez przedstawicieli władzy publicznej. Taki ich charakter i rola przesądza o zakwalifikowaniu ich do zbioru informacji publicznej. Żaden z wymienionych powyżej aktów prawnych nie reguluje kwestii udostępniania akt podręcznych. To zaś oznacza, że zastosowanie musi mieć tryb regulowany ustawą o dostępie do informacji publicznej. Bez wątpienia skarżące Stowarzyszenie informacji nie uzyskało, ani też nie była wydana decyzja o odmowie jej udostępnienia, lub o umorzeniu postępowania. Zgodnie zaś z ustawą o dostępie do informacji publicznej zasadniczo tylko w taki sposób wniosek o udostępnienie informacji może być "ostatecznie" załatwiony. Nie jest załatwieniem takiego wniosku wyrażenie przez podmiot zobowiązany opinii, iż żądana informacja nie jest informacją publiczną. Podmiot zobowiązany, pozostający w błędnym przekonaniu co do charakteru żądanej informacji i poprzestający na takiej konstatacji, pozostaje jednocześnie w bezczynności w załatwieniu sprawy o udostępnienie informacji publicznej. Stanu bezczynności w tej sprawie nie zmienia to, czy wnioskujący został, czy też nie został zawiadomiony o stanowisku podmiotu. W konsekwencji jako wadliwe i nieznajdujące oparcia w przepisach prawa ocenić należy stanowisko Prokuratora wyrażone w związku z wnioskiem Stowarzyszenia z dnia ..........Odnotować też warto, że ani w piśmie skierowanym do Stowarzyszenia, ani w odpowiedzi na skargę stanowisko to w żaden sposób nie zostało uzasadnione. Wniosek Stowarzyszenia, jako dotyczący informacji publicznej podlegał załatwieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skoro zaś do dnia wyrokowania załatwiony nie został, skargę, na podstawie art. 149 ppsa należało uwzględnić.