I SA/Wa 2093/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch (spr.) Sędziowie WSA Maria Tarnowska asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Anna Jurak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2007 r. sprawy ze skargi H. S.-N. na postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie przekazania pism według właściwości 1. oddala skargę; 2. zasądza ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. S. prowadzącego Kancelarię [...] Spółka Adwokacka s.c. w W. przy ulicy [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych. Minister Budownictwa postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia H. S.-N. na postanowienie Wojewody Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości pism H. S.-N., uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu postanowienia Minister Budownictwa wskazał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r. Wojewoda Pomorski przekazał, na podstawie art. 65 § 1 kpa, Prezydentowi Miasta G. pisma H. S.-N. dotyczące "wycofania" decyzji Prezydenta Miasta G. z [...] września 2001 r. o nieodpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] oraz rozwiązania umowy najmu lokalu nr [...] w budynku pod ww. adresem. Na skutek zażalenia H. S.-N. Minister Budownictwa powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Pomorskiego uznając przekazanie pism za przedwczesne. Organ wskazał, że pierwsze z pism zawiera żądanie "wycofania" decyzji o nieodpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Z tak sformułowanego żądania nie wynika, w jakim trybie miałoby być przeprowadzone postępowanie administracyjne, a od sprecyzowania żądania i wyjaśnienia, czy przedmiotowa nieruchomość została skomunalizowana, wynika właściwość organu do rozpatrzenia pisma. Jeśli chodzi natomiast o pismo dotyczące wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego należy wziąć pod uwagę, że po wejściu w życie ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 105, poz. 509 ze zm.) zastąpionej ustawą z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 226 ze zm.), organy administracji utraciły swoją właściwość rzeczową w sprawach lokalowych, a kwestia istnienia bądź nieistnienia stosunku najmu lokalu może być tylko wyrazem woli właściciela (wynajmującego) oraz lokatora. W braku zgodnej woli stron spór może być rozstrzygnięty tylko na drodze cywilnej. W związku z tym do pisma H. S.-N. powinien mieć zastosowanie art. 66 § 3 kpa stanowiący, że jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Na ostateczne postanowienie Ministra Budownictwa H. S.-N. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnosząc zarzuty wobec niesłusznych - jej zdaniem - rozstrzygnięć Wojewody Pomorskiego, Prezydenta G. i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w kwestiach związanych z nabyciem własności nieruchomości przy ul. [...] w G. przez poprzednika prawnego obecnych jej właścicieli oraz bezprawnego - w ocenie skarżącej - pozbawienia jej praw strony. Skarżąca wniosła o pozbawienie obecnych właścicieli praw do nieruchomości poprzez wycofanie decyzji administracyjnej, na mocy której ich poprzednik prawny nabył własność nieruchomości jako rekompensatę za mienie pozostawione poza granicami państwa polskiego, wymeldowanie tych osób z przedmiotowego budynku oraz przywrócenie stanu poprzedniego. W odpowiedzi na skargę Minister Budownictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Organ stwierdził, że zarzuty podniesione w skargach nie stanowią nowych okoliczności w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dokując kontroli administracji publicznej sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że rozpoznając skargę H. S.-N. na postanowienie Ministra Budownictwa z dnia [...] listopada 2006 r. Sąd zobowiązany był wyłącznie do oceny, czy organ administracji przy jego wydaniu nie naruszył prawa w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania. Poza zakresem rozważań Sądu w niniejszej sprawie pozostają opisane w skardze kwestie dotyczące nabycia praw rzeczowych do nieruchomości przez poprzednika prawnego obecnych właścicieli, okoliczności wydania przez Prezydenta Miasta G. decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, zdarzeń je poprzedzających oraz skutków, jakie wynikają stąd dla skarżącej. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. Granice zaś sprawy sądowoadministracyjnej wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia w zaskarżonym akcie. Przedmiotem zaskarżonego postanowienia było zagadnienie procesowe, którego istotą było określenie warunków prawidłowego zastosowania przez organ administracji art. 65 § 1 kpa. W tej kwestii wskazać należy, że zgodnie z art. 19 kpa organy administracji publicznej obowiązane są z urzędu przestrzegać swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Przed podjęciem jednak postanowienia w kwestii swojej niewłaściwości do rozpatrzenia wniesionego podania organ administracji publicznej jest obowiązany dokładnie ustalić treść żądania wnoszącego podanie, od tego bowiem zależy określenie właściwego rzeczowo organu, któremu należy przekazać pismo strony. W niniejszej sprawie Minister Budownictwa zasadnie uchylił postanowienie Wojewody Pomorskiego uznając jego podjęcie za przedwczesne. Ma rację organ odwoławczy twierdząc, że przed podjęciem postanowienia wymagało wyjaśnienia, w jakim z trybów przewidzianych w kpa miałoby nastąpić wzruszenie ("wycofanie") ostatecznej decyzji w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] w prawo własności. Wymagało także ustalenia, czyją własność stanowił grunt przedmiotowej nieruchomości w dniu wydania kwestionowanej decyzji, gdyż w przypadku ustalenia, że w tym dniu stanowił on własność komunalną, pismo skarżącej powinno być skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G.. Prawidłowe jest także stanowisko Ministra, że do pisma dotyczącego wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego Wojewoda Pomorski powinien zastosować przepis art. 66 § 3 kpa, w myśl którego jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu z odpowiednim pouczeniem. Wyjaśnienie tych wątpliwości przed podjęciem postanowienia o przekazaniu podania ma na celu niedopuszczenie do błędnego przekazania podania i tym samym do niezgodnego z zasadą ekonomii postępowania administracyjnego (art. 12 kpa) wydłużenia czasu załatwienia sprawy. Z przedstawionych przyczyn zaskarżonemu postanowieniu nie można zarzucić naruszenia prawa. Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.