II SA/Sz 742/07

WyrokWSA w Szczecinie2007-11-07

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanego garażu, wydana na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, jest zgodna z prawem, jeśli inwestor twierdzi, że budowa była legalna na podstawie późniejszych przepisów i decyzji administracyjnych, których nie przedstawił organom?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja o nakazie rozbiórki garażu jest zgodna z prawem. Inwestor nie wykazał, że budowa garażu była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie przepisów Prawa budowlanego, w tym nowelizacji z 2005 roku. Ponieważ inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów umożliwiających legalizację samowoli budowlanej, organ prawidłowo zastosował art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę obiektu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę garażu murowanego, wybudowanego samowolnie przez B. Z. na działce nr 62/12. Organ I instancji wstrzymał roboty budowlane i wezwał inwestora do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, czego ten nie uczynił. Następnie wydano decyzję nakazującą rozbiórkę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. B. Z. zaskarżył decyzję do WSA, argumentując, że budowa była legalna na podstawie nowelizacji Prawa budowlanego z 2005 r. i posiadanych decyzji administracyjnych, których jednak nie przedstawił organom w toku postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę B. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 listopada 2007 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 48 ust. 1, w związku z art. 48 ust. 4 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 – dalej Pr. bud.), po rozpatrzeniu odwołania B Z od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) znak (...), nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego garażu murowanego usytuowanego na działce nr 62/12, obręb 2146, przy ul. (...) w S, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tejże decyzji wskazano, iż w związku z zawiadomieniem Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miejskiego o bezprawnym zajęciu części działki nr 62/12 przy ul. (...) w S oraz o rozpoczęciu na tym terenie budowy garażu murowanego, w dniu (...) Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził oględziny tej nieruchomości. W wyniku czynności kontrolnych ustalono, że na ww. posesji w roku 2006 B Z wybudował garaż murowany, trwale związany z gruntem, kryty dachem płaskim o pokryciu z papy. Roboty związane z budową garażu zostały zakończone. Inwestor B Z nie przedstawił tytułu prawnego do terenu ani nie przedłożył decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowego garażu. W oparciu o powyższe ustalenia organ I instancji postanowieniem z dnia (...), znak (...) na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Pr. bud. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z tą budową oraz nałożył na B. Z obowiązek przedstawienia w terminie do dnia (...):następujących dokumentów: 1/ zaświadczenia Prezydenta Miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 2/ projektu budowlanego (w 4 egzemplarzach) wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego i kopię uprawnień – o ile zaświadczenie wymienione w pkt 1 stwierdzi zgodność obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, 3/ oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (wg wzoru Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003r. Dz.U. Nr 120, poz. 1127 z 2003r.). Inwestor wymaganych postanowieniem dokumentów we wskazanym terminie nie przedłożył wobec czego PINB na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z ust.4 Pr. bud. wydał w dniu (...) decyzję nakazującą B Z. rozbiórkę przedmiotowego budynku garażowego. W odwołaniu od powyższej decyzji B Z powołał się na złożony przez niego wniosek z dnia (...). w sprawie wydzierżawienia gruntu w drodze bezprzetargowej pod budowę garażu przy ul. (...), "który został zrealizowany na podstawie powszechnie obowiązującego, mającego zastosowanie do tej sytuacji prawa państwowego tj. ustawy z dnia 28 lipca 2005r. Prawo budowlane (Dz.U. z dnia 26 sierpnia 2005r.)" oraz wskazał, iż zbudował w/w garaż na podstawie decyzji mających swoje umocowanie prawne w wymienionej ustawie", tj. - Decyzji o Warunkach Zabudowy i Zagospodarowaniu Terenu, - Decyzji Zastępcy Prezydenta , zezwalającej na bezprzetargowe wydzierżawienie przedmiotowego terenu, - Decyzji Rady Osiedla Ł w S oraz dołączonych dwóch egzemplarzy map sytuacyjno-wysokościowych. Zdaniem odwołującego się - przedmiotowy garaż został wybudowany legalnie, zgodnie z obowiązującym prawem. Bezpodstawne i nieuprawnione jest używanie przez PINB zwrotu "samowolnie wybudowany garaż murowany...". Organ odwoławczy uznał powyższe argumenty za bezpodstawne, wskazując, iż zgodnie z art. 28 ustawy Pr. bud. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30, które nie znajdują zastosowania w tej sprawie. Jak wynika z akt sprawy, B Z wykonał w roku 2006 roboty budowlane, polegające na wybudowaniu budynku garażowego, usytuowanego na części działki nr 62/12 z obrębu 2146 przy ul. (...) w S, bez wymaganego art. 28 ustawy Pr. bud., pozwolenia na budowę. W takim przypadku zastosowanie mają przepisy art. 48 ustawy Prawo budowlane, które umożliwiają zalegalizowanie samowolnie wykonanego obiektu budowlanego lub jego części. W tym celu INB wydał w dniu (...) postanowienie wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w wyznaczonym terminie. B Z wymaganych w/w postanowieniem dokumentów nie przedłożył, dlatego zastosowanie ma przepis art. 48 ust. 4 Pr. bud., z którego wynika, że właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nakazanych przez organ obowiązków. Organ I instancji wydał zatem zaskarżoną decyzję o nakazie rozbiórki zgodnie z prawem. Odpowiadając na argument podniesiony w odwołaniu przez B Z jest on w posiadaniu, wskazanych w odwołaniu decyzji, organ odwoławczy wyjaśnił, że dokumenty te nie upoważniały skarżącego do rozpoczęcia robót budowlanych, w związku z czym organ powiatowy prawidłowo poprowadził postępowanie w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane. Powyższą decyzję B Z zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi, podobnie jak w odwołaniu twierdzi, iż garaż murowany został przez niego dobudowany zgodnie z ustawą z 28.07.2005r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 26 sierpnia 2005r.), której nie wziął pod uwagę zarówno PINB jak i ZWINB przy podejmowaniu decyzji. Zdaniem skarżącego w/w ustawa nakładała na niego obowiązek złożenia: - wniosku o bezprzetargowe wydzierżawienie gruntu z przeznaczeniem na budowę garażu, - uzyskania decyzji WU i AB o warunkach zabudowy, - decyzji Rady Osiedla Ł, - dołączenia dwóch map geodezyjnych. Ponieważ dokumenty te zostały od niego przyjęte 22 sierpnia 2005r. oczekiwał na decyzję pozwalającą na rozpoczęcie budowy garażu. Na jego interwencję zastępca Prezydenta w dniu (...) w obecności Dyrektora Wydziału Gospodarki Nieruchomościami podjął decyzję o bezprzetargowym wydzierżawieniu mu terenu przy ul. (...) z przeznaczeniem na budowę garażu. Dyrektor WGN został zobowiązany do przekazania tej decyzji na piśmie w trybie niezwłocznym. W dniu (...)rozpoczął budowę garażu. O nadesłanie pisemnej decyzji zwracał się kolejno (...) oraz (...) do Zastępcy Prezydenta . Niewykonanie polecenia przełożonego przez Dyrektora WGN pozostawia do oceny Sądu. Z kilku źródeł skarżący uzyskał informację, iż powyższa nieruchomość była przeznaczona dla kogoś innego, a jego starania stanowiły przykrywkę dla prowadzenia działań opóźniających oraz torpedowania decyzji Zastępcy Prezydenta. Decyzji tej jako ostatecznej nie podważył ani PINB ani ZWINB. Niedopełnienie ustawowego obowiązku przesłania mu pisemnego potwierdzenia decyzji Zastępcy Prezydenta wyczerpuje znamiona art. 231 § 1 Kodeksu karnego. W dniu (...) Sąd Rejonowy, Wydział I Cywilny prawomocnym wyrokiem oddalił powództwo Gminy Miasta o wydanie przez skarżącego gruntu stanowiącego część działki nr 62/12 z obrębu 2146 (...) przy ul. (...) w stanie wolnym od osób i rzeczy. Nie może za nie swoje winy ponosić konsekwencji praworządnie postępujący mieszkaniec . W dodatkowym piśmie procesowym z dnia (...) skarżący wniósł, by Sąd zobowiązał Gminę Miasto do zawarcia z nim właściwej umowy oraz zasądził od Miasta na jego rzecz zwrot bezpodstawnie i bezprawnie pobranych przez Gminę Miasto kwot 919,20 zł i 226 zł. Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne dokonują kontroli decyzji pod względem zgodności z prawem. Dokonana wg wskazanego wyżej kryterium oraz zgodnie z zakresem rozstrzygania wynikającym z art. 134 § 1 P.p.s.a. analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, iż odpowiada ona prawu, a zarzuty skargi okazały się bezpodstawne. Przede wszystkim skarżący nie ma racji twierdząc, iż "ustawa z 28 lipca 2005r. o zmianie ustawy Prawo budowlane upoważniała go do rozpoczęcia budowy garażu tylko w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy i opinię rady osiedla. Zauważyć należy, iż skarżący, określający się jako mgr praw, mimo wielokrotnego powoływania się na ustawę z 28 lipca 2005r. w żadnym przypadku nie wskazał przepisu, z którego wynikałoby, iż budowa garażu zwolniona jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Kategorię tych budów wskazują art. 29 i 30 Pr. bud. Powoływana przez skarżącego ustawa zmieniła treść w/w przepisów i wprowadziła zwolnienie od uzyskiwania pozwolenia na budowę między innymi takich budowli jak altany i wiaty, oraz wolno stojące parterowe budynki gospodarcze, przy czym budowa tych obiektów wymaga zgłoszenia (art. 30 ust.1 pkt 1 Pr.bud.) Z żadnego przepisu nie wynika zaś, że nie wymaga pozwolenia na budowę obiekt budowlany w postaci garażu, nawet jeśli – jak twierdzi skarżący – budowa garażu polegała na postawieniu jednej ścianki i dachu. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo zatem uznały, iż przedmiotowy garaż wybudowany został przez skarżącego bez wymaganego pozwolenia na budowę, a zatem stanowi samowolę budowlaną. W takim przypadku znajduje zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego, z tym, że z mocy art. 48 ust. 2 i 3 możliwe jest – po spełnieniu przez inwestora określonych warunków, wskazanych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych - zalegalizowanie takiej samowoli. Organ nadzoru budowlanego wezwał skarżącego do złożenia dokumentów umożliwiających legalizację tej samowoli budowlanej Skarżący, wychodząc z błędnego przeświadczenia, iż budowa garażu nie wymagała pozwolenia na budowę i wszelkie działania organu nadzoru budowlanego w tym zakresie są bezprawne – nałożonych obowiązków nie wykonał. Należy nadmienić, iż jednym z warunków zgodnego z prawem prowadzenia robót budowlanych, związanych z budową obiektu budowlanego, jest wykazanie się przez inwestora prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, czego wymaga art. 33 ust.2 pkt 2 Pr.bud. Kwestia ta również nie została między skarżącym a Gminą, jako właścicielem gruntu, formalnie uregulowana. Niczego w tej sprawie nie zmienia, że skarżący posiadał decyzje o warunkach zabudowy, którą przedłożył organowi budowlanemu – jak twierdzi. Nie przedłożył jej prowadzącemu postępowanie organowi nadzoru budowlanego. Wobec oczywistego faktu, że skarżący nie wykonał nałożonych na niego postanowieniem z dnia (...) obowiązków, mających na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem, z mocy art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego zastosowanie znajduje art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organ nakazuje rozbiórkę wybudowanego bez pozwolenia na budowę obiektu. Zaskarżona decyzja odpowiada dyspozycji tego przepisu, wobec czego skarga – jako nieuzasadniona – podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a. W związku z wnioskami zawartymi w piśmie skarżącego z dnia (...), stwierdzić należy, iż nie mieszczą się one w granicach sprawy oraz treści wydanej przez Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji, nakazującej rozbiórkę samowolnie zbudowanego obiektu budowlanego (art. 134 P.p.s.a), zatem dla niniejszej sprawy są bezprzedmiotowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło