VII SA/Wa 1487/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz (spr), , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Asesor WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A. K. na uchwałę Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych w Warszawie z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki. I. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz poprzedzającą ją uchwałę organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych w Warszawie na rzecz skarżącej kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uchwałą Nr [...] Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w [...] z [...] kwietnia 2007r. odmówiono stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki A. K. Odmowę uzasadniono tym, że zainteresowana odbyła studia zaoczne, które nie spełniają standardów nauczania określonych w najpierw obowiązującej Uchwale Nr 76/2000 Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego z dnia 29 czerwca 2000r w sprawie określenia minimalnych wymagań programowych dla studiów magisterskich na kierunku pielęgniarstwo, a następnie w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 18 kwietnia 2002r w spawie określenia standardów nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kształcenia (Dz. U. 116, poz. 1004), zmienionym kolejnym rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 13 maja 2005r (Dz. U. 98, poz. 824). Zgodnie z tym rozporządzeniem liczba godzin dydaktycznych wynosić miała 6100 z czego 2.940 godzin miało być przeznaczonych na kształcenie praktyczne. Zainteresowana uzyskała dyplom ukończenia studiów na kierunku pielęgniarstwo na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w [...] i w tej dacie obowiązywały powyższe standardy. Z suplementu do dyplomu zainteresowanej wynikało, że liczba godzin nauczania wynosiła 2692 w tym 668 godzin kształcenia praktycznego co jest niezgodne nawet z uchwałą Nr 76/200 przewidującą liczbę godzin kształcenia 3.500 plus 1120 godzin praktyki, a wpisaną do suplementu jako standard nauczania. Niezgodność liczby godzin dydaktycznych i praktycznych z obowiązującymi standardami stanowiła podstawę odmowy stwierdzenia prawa wykonywania zawodu. Rozpatrująca sprawę w wyniku odwołania Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych uchwałą Nr [...] z [...] czerwca 2007r. utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. Wskazując w uzasadnieniu następujące po sobie akty prawne normujące wymagania programowe a nie zawierające przepisów przejściowych, Naczelna Rada podkreśliła brak spełnienia wymaganych standardów kształcenia przez zainteresowaną, czego w żaden sposób nie zmienia okoliczność uzyskania przez uczelnię akredytacji w trakcie odbywania kształcenia przez zainteresowaną. Skargę sądową na powyższą uchwałę wniosła zainteresowana A. K. zarzucając naruszenie art. 32 ust.1 i 25 ust. 1 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych przez nieprawidłowe podpisanie obu uchwał organów kolegialnych co winno skutkować stwierdzeniem ich nieważności oraz błędną interpretacją przepisu art. 11 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 7 ust. 2 pkt 3 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej. Posiadanie dyplomu ukończenia studiów pielęgniarskich i tytułu magistra pielęgniarstwa spełnia wymogi powyższego przepisu, natomiast – zdaniem skarżącej – żaden przepis ustawy a w szczególności art. 11 nie daje Naczelnej Radzie Pielęgniarek prawa do oceny studiów, które skarżąca ukończyła. Są to uprawnienia Krajowej Rady Akredytacyjnej która udzieliła akredytacji kierunkowi pielęgniarstwo Akademii Medycznej w [...] a tym samym uznała, że studia na tym kierunku spełniają standardy kształcenia. Dlatego też zdaniem skarżącej nie można zgodzić się z argumentacją, że ukończone przez nią studia nie spełniają standardów nauczania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania czy organ administracji orzekając w spawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Skarga podlega uwzględnieniu z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego przez organy prowadzące postępowanie administracyjne. Zawód pielęgniarki i położnej, stosownie do brzmienia art. 11 ust. 1 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, może wykonywać osoba posiadająca prawo wykonywania zawodu stwierdzone przez okręgową radę pielęgniarek i położnych. Okręgowa rada pielęgniarek i położnych jest organem samorządu zawodowego i do podejmowanych przez nią uchwał między innymi w przedmiocie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu stosuje się, zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o samorządzie pielęgniarek i położnych, przepisy kpa odnoszące się do decyzji administracyjnych. Jest to norma o charakterze ogólnokompetencyjnym dająca organom samorządu zawodowego wykonującym funkcje zlecone z zakresu administracji publicznej podstawę do przeprowadzenia postępowania i podjęcia uchwały będącej w istocie decyzją administracyjną. Organy samorządu zawodowego w zakresie powierzonym im przez ustawę wykonują zadania zlecone z zakresu administracji publicznej i zastępując w tym obszarze władzę państwową muszą ściśle przestrzegać wyznaczonych im przepisami prawa kompetencji, których nie można domniemywać. Oznacza to, że zgodnie z art. 7 Konstytucji, mogą działać jedynie na podstawie i w granicach prawa. Art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, stanowiący materialnoprawną podstawę uchwał organów obu instancji odmawiających stwierdzenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki A. K., określa warunki jakie musi spełniać osoba ubiegająca się o prawo wykonywania zawodu pielęgniarki.; Są to: • posiadanie obywatelstwa polskiego, • posiadanie dyplomu ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej lub odpowiednio polskiej szkoły położnych bądź uzyskany w innym państwie dyplom uznany w Rzeczypospolitej Polskiej za równorzędny • odbycie wymaganego stażu podyplomowego, • posiadanie pełnej zdolności do czynności prawnych, • posiadanie stanu zdrowia pozwalającego na wykonywanie zawodu. Spełnienie tych warunków, zgodnie z cytowanym wyżej przepisem, jest równoznaczne z uzyskaniem prawa wykonywania zawodu. Taka konstrukcja art. 11 ust. 1 i 2 wskazanej wyżej ustawy oznacza, iż osobie, która spełni wszystkie wymogi określone w ust. 2, w związku z czym uzyska prawo wykonywania zawodu, nie można odmówić stwierdzenia posiadania tego prawa. Uchwała w tym przedmiocie ma więc wyłącznie charakter deklaratoryjny potwierdzający prawo wykonywania zawodu. Jak wynika z akt niniejszego postępowania skarżąca wraz z wnioskiem o stwierdzenie prawa wykonywania zawodu przedstawiła dokumenty mające potwierdzać spełnienie wymagań określonych w art. 11 ust 2 cyt. ustawy. Ani Okręgowa Rada, ani Prezydium Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych nie dokonały oceny przedstawionych dokumentów koncentrując się wyłącznie, w sposób zupełnie nieuprawniony, na ocenie standardów kształcenia w Akademii Medycznej w [...]. Stanowisko organów samorządu zawodowego kwestionujące dyplom ukończenia wyższej uczelni nie znajduje żadnego umocowania w obowiązujących w tym przedmiocie przepisach. Z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej wprost wynika, iż pielęgniarka uzyskuje kwalifikacje zawodowe po ukończeniu szkoły pielęgniarskiej, którą w rozumieniu ustawy jest m.in. wyższa szkoła prowadząca kształcenie w formie studiów magisterskich jednolitych lub uzupełniających. Żaden przepis prawa nie upoważnia samorządu zawodowego do kwestionowania dyplomu wyższej uczelni, powołanej zgodnie z obowiązującymi przepisami i posiadającą uprawnienia do prowadzenia studiów wyższych. Podniesione w uzasadnieniu obu uchwał argumenty o niespełnieniu przez uczelnię wymaganych standardów nauczania, nie dają podstaw do nieuznawania indywidualnego dyplomu ukończenia takiej uczelni. Stosownie do art. 8 a cytowanej wyżej ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej to Krajowa Rada Akredytacyjna Szkolnictwa Medycznego składająca się w połowie z kandydatów przedstawionych przez samorząd pielęgniarek i położnych oraz innych stowarzyszeń zawodowych ma za zadanie m.in. ocenę spełniania przez szkołę standardów kształcenia. W przypadku stwierdzenia braku spełnienia standardów nauczania przez konkretną uczelnię może wystąpić do ministra właściwego do spraw zdrowia z wnioskiem o cofnięcie akredytacji. Tą drogą samorząd pielęgniarek i położonych może wywierać wpływ na uczelnie wyższe w celu zmiany standardów nauczania. Jednakże nawet ewentualne cofnięcie akredytacji danej uczelni nie ma wpływu na wydane uprzednio dyplomy ukończenia studiów na tej uczelni. Przedstawiony więc przez skarżącą dyplom ukończenia pięcioletnich studiów magisterskich Akademii Medycznej w [...] i uzyskanie tytułu magistra pielęgniarstwa oznacza, iż spełniła ona wymóg określony w art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej i brak było podstaw do podjęcia uchwały o odmowie stwierdzenia prawa wykonywania zawodu. Już tylko na marginesie należy wskazać, iż Wydział Lekarski Oddział Pielęgniarski Akademii Medycznej w [...] w listopadzie 2004r. otrzymał akredytację dla kierunku kształcenia: pielęgniarstwo. Oznacza to, że uczelnia spełniła standardy kształcenia, w tym wymogi programowe określone odrębnymi przepisami (art. 8 a ust. 6 pkt 1 – 3) ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej. Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.