II GZ 39/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-02-21
Skład orzekający: Joanna Kabat - Rembelska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty korespondencji oraz równowartość utraconego zarobku, obliczona na podstawie przeciętnego dziennego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, mogą zostać zaliczone do niezbędnych kosztów postępowania sądowego w rozumieniu art. 205 § 1 PPSA?Ratio decidendi
Koszty korespondencji nie są zaliczane do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonych osobiście przez stronę zgodnie z art. 205 § 1 PPSA. Równowartość utraconego zarobku rolnika może być ustalana w oparciu o zobiektywizowane kryterium przeciętnego dziennego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, jeśli strona nie udowodni wyższej kwoty utraconego zarobku.Stan faktyczny
Skarżący J. B. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. dotyczące zwrotu kosztów postępowania. WSA zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów, w tym wpis, koszty przejazdu i utracony zarobek. Skarżący domagał się podwyższenia kwoty utraconego zarobku oraz zasądzenia kosztów korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Joanna Kabat - Rembelska po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. B. na postanowienie zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 561/07 w zakresie zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] w przedmiocie środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. wyrokiem z dnia 8 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Bk 561/07 po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. B. uchylił decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Ponadto zasądził od organu II instancji na rzecz skarżącego kwotę 117,90 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że na koszty postępowania złożyły się następujące składniki - 50 zł tytułem uiszczonego wpisu, 18 zł z tytułu dojazdu do sądu na rozprawę, 49,90 zł z tytułu utraconego zarobku. Ustalając kwotę utraconego zarobku skarżącego, który jest rolnikiem, Sąd miał na uwadze wysokość przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym z 1 ha przeliczeniowego, który w 2006 r. wyniósł 1898 zł. Po przemnożeniu tej kwoty przez ilość hektarów przeliczeniowych użytków rolnych gospodarstwa rolnego skarżącego i podzieleniu wyniku przez 365 Sąd ustalił przeciętny dzienny dochód z pracy w gospodarstwie indywidualnym skarżącego.
J. B. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się jego zmiany przez podwyższenie kwoty zwrotu utraconego zarobku do 101,65 zł oraz zasądzenie kosztów korespondencji w wysokości 3,55 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Stosownie do treści art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony oraz równowartość utraconego zarobku. Suma kosztów przejazdu i równowartość utraconego zarobku nie może przekraczać wynagrodzenia jednego adwokata lub radcy prawnego.
Jak wynika z przytoczonego uregulowania do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego osobiście przez stronę nie zalicza się kosztów korespondencji. W związku z tym, brak było podstaw do uwzględnienia przez Sąd I instancji przy ustalaniu kosztów postępowania wydatków na zakup znaczków pocztowych w wysokości 3,55 zł.
Jeżeli chodzi o zarzut niewłaściwego ustalenia kwoty utraconego zarobku przez nieuwzględnienie kosztów uzyskania przychodu i podzielenie rocznego dochodu netto przez 365, zamiast 252 (maksymalna liczba dni roboczych w systemie pracy ciągłej), to w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest on niezasadny. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji zasady ustalania wysokości należności związanych z osobistym działaniem strony w postępowaniu regulują przepisy dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49, poz. 445 ze zm.). Zgodnie z art. 13 dekretu w przypadku, gdy obowiązujące przepisy przewidują przyznanie stronie należności z tytułu jej udziału w postępowaniu sądowym, przyznaje się ją w wysokości przewidzianej dla świadków. Stronie na jej żądanie może być przyznane odszkodowanie za zarobek utracony z powodu stawiennictwa na wezwanie Sądu. Wynagrodzenie za utracony zarobek przyznaje się stronie w wysokości udowodnionej przeciętnego jej dziennego zarobku (art. 2 ust. 2 w związku z art. 13 dekretu).
Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie zauważył, że ustalenie dochodów rolnika prowadzącego indywidualne gospodarstwo rolne jest utrudnione z uwagi na ich zmienność, niesystematyczność i nieprzewidywalność. Te argumenty w pełni uzasadniały przyjęcie przez WSA zobiektywizowanego kryterium obliczenia dziennego dochodu rolnika. Przyjętej przez Sąd I instancji metodzie nie można zarzucić dowolności. Podnieść należy, że skarżący kwestionując przyjęty przez WSA sposób ustalenia utraconego zarobku, nie udowodnił, by w istocie utracił on zarobek w wyższej kwocie. Przedstawione przez skarżącego wyliczenia mają charakter hipotetyczny i nie mogą być traktowane jako jego udowodniony dzienny przeciętny zarobek.
Na marginesie zauważyć należy, że równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie stanowi niezbędne koszty postępowania prowadzonego przez stronę osobiście tylko wówczas, gdy strona zostanie wezwana do stawiennictwa obowiązkowego (art. 91 § 3 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie stawiennictwo J. B. na rozprawie w dniu 25 października 2007 r. nie było obowiązkowe (zawiadomienie o rozprawie k. 34).
Mając na uwadze wskazane powody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło