III SA/Gl 586/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Gabriela Jyż, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2007 r. przy udziale - sprawy ze skargi "A Sp. z o.o. w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę. Dyrektor Izby Skarbowej w K. po rozpoznaniu odwołania Spółki z o. o. "A" z siedzibą w Z., postanowieniem z dnia [...]. nr [...]utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]nr [...]umarzające postępowanie w sprawie wniosku o zaliczenie zwrotu podatku od towarów i usług za [...]. w kwocie [...]zł na poczet zobowiązania Spółki, wynikającego z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]ustalającej kwotę dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za [...]w wysokości [...]zł oraz zwrotu pozostałej kwoty na rachunek bankowy podatnika. W podstawie prawnej powołał art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 219 i art. 239 oraz art. 236 § 1 i § 2 pkt 1 w zw. z art. 76 a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz.60 ze zm.) W uzasadnieniu przedstawił następujący stan faktyczny oraz argumentację prawną: Skarżąca Spółka w dniu [...]. złożyła do Urzędu Skarbowego w Z. wniosek o: - zaliczenie kwoty zwrotu podatku od towarów i usług wykazanej w korekcie deklaracji VAT-7 z dnia [...]. za m-c [...]. w wysokości [...]zł na poczet zobowiązania Spółki wynikającego z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]. nr [...]ustalającej kwotę dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za m-c [...]r. w wysokości [...]zł - zwrot pozostałej po zaliczeniu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na wskazany przez podatnika rachunek bankowy. Decyzją z dnia [...]numer [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. odmówił zaliczenia kwoty zwrotu podatku od towarów i usług za [...]w sposób wskazany we wniosku. Po rozpoznaniu odwołania Spółki decyzją z dnia [...]Dyrektor Izby Skarbowej w K. uchylił w całości decyzję pierwszoinstancyjną i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał m.in., że rozstrzygnięcie w sprawie zaliczeń zwrotu podatku na poczet zobowiązań podatkowych wydaje się w oparciu o art. 76 a § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w formie postanowienia. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. w dniu [...]wydał postanowienie odmawiające zaliczenia zwrotu podatku od towarów i usług za miesiąc [...]. na poczet dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc [...]oraz zwrotu pozostałej po zaliczeniu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na wskazany przez podatnika rachunek bankowy. Po rozpatrzeniu kolejnego odwołania Spółki, postanowieniem z dnia [...]Dyrektor Izby Skarbowej w K. uchylił w całości zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Postanowieniem z dnia [...]Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. umorzył postępowanie w sprawie. W podstawie prawnej powołał art. 208 § 1, w zw. z art. 219 oraz art. 76 § 1 w zw. z art. 76 b ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z dnia [...]. nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej w K. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. ustalającą za m-c [...]. kwotę dodatkowego zobowiązania w wysokości [...]zł i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W tym stanie rzeczy stwierdził, że Spółka "A" nie posiadała zaległości z tytułu dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za m-c [...], zatem postępowanie będące przedmiotem wniosku stało się bezprzedmiotowe. W zażaleniu skarżąca Spółka zarzuciła organowi podatkowemu naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, wnosząc o uchylenie postanowienia i zobowiązanie organu podatkowego do działania zgodnego z prawem. W uzasadnieniu strona powołując się na treść art. 208 ustawy Ordynacja podatkowa stwierdziła, że przepisy ustawy nie przewidują możliwości umorzenia postępowania w formie postanowienia, lecz w formie decyzji. Zdaniem strony postanowienie zostało wydane celem uniknięcia odpowiedzialności z art. 260 ustawy Ordynacja podatkowa. Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego. W uzasadnieniu zauważył, że w złożonym zażaleniu Spółka nie kwestionowała zasadności umorzenia postępowania, a jedynie formę w jakiej postępowanie zostało umorzone. Odnosząc się do treści zażalenia, stwierdził, że zgodnie z treścią art. 76 a § 1 Ordynacji podatkowej, w sprawach zaliczenia nadpłaty, zwrotu podatku na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie. Następnie powołując się na treść art. 208 i art. 219 Ordynacji podatkowej, wskazał, że jeżeli z przepisów prawa wynika, że konkretne postępowanie prowadzone przez organ podatkowy winno być zakończone w formie postanowienia, to również w tej formie (postanowienia) orzec należy o jego umorzeniu z powodu bezprzedmiotowości. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, nakazanie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Z. kompensaty zgodnie z wnioskiem oraz zasądzenie na rzecz skarżącej Spółki kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, że w sprawie nie ma zastosowania art. 76 a Ordynacji podatkowej, a postępowanie winno zostać zakończone w formie decyzji. Zaakcentowała, że nie kwestionuje zasadności umorzenia przedmiotowego postępowania, a jedynie formę w jakiej zakończone zostało to postępowanie. Wskazała też, że wydanie w sprawie postanowienia a nie decyzji ogranicza ją w zakresie możliwości dochodzenia odszkodowania z art. 260 ustawy Ordynacja podatkowa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K· wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje : Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwany dalej p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W ocenie Sądu przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przechodząc do merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia w pierwszej kolejności należy wskazać, że przedmiotem postępowania w rozpatrywanej sprawie był wniosek Spółki o zaliczenie zwrotu podatku wynikającego ze złożonej korekty deklaracji z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc [...]w kwocie [...]zł na poczet zobowiązania Spółki z o.o. "A" wynikającego z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]ustalającej kwotę dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc [...]w wysokości [...]zł. oraz zwrotu pozostałej po zaliczeniu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na wskazany przez podatnika rachunek bankowy. Uwzględnienie zaś wniosku tego rodzaju mogło nastąpić tylko w sytuacji, gdyby uprawniony do wydania postanowienia w tej sprawie organ podatkowy stwierdził, że istnieje zaległość podatkowa za [...] (vide: art. 76 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa definiujący zaliczenie nadpłaty). W rozpoznawanej sprawie zaległość podatkowa za okres wskazany we wniosku nie istniała, gdyż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia [...]ustalająca kwotę dodatkowego zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc [...]została uchylona. Faktu tego zresztą strona skarżąca nie kwestionowała. Bezspornym zatem między stronami jest, że postępowanie w sprawie wniosku o zaliczenie nadpłaty na poczet zobowiązań w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] należało umorzyć. Niezasadnym okazał się zarzut strony skarżącej, że umorzenie powinno nastąpić w formie decyzji. W tym miejscu przypomnieć należy, że ustawodawca zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych uregulował w Rozdziale 9 ustawy Ordynacja podatkowa. W art. 76 wskazał, że: Nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, z zastrzeżeniem § 2. (§ 1). Nadpłaty, których wysokość nie przekracza wysokości kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym, podlegają z urzędu zaliczeniu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku - na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, chyba że podatnik wystąpi o ich zwrot. (§ 2). Przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio do zaliczania nadpłaty płatnika lub inkasenta na poczet jego zaległości podatkowych, bieżących zobowiązań podatkowych lub zobowiązań powstałych w związku z wykonywaniem obowiązków płatnika lub inkasenta. (§ 3). Z kolei art. 76 a § 1 ustawy stanowi, że: "W sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie". W myśl art. 76 b ustawy: "Przepisy art. 76, art. 76 a, art. 77 b i art. 80 stosuje się odpowiednio do zwrotu podatku (..)". Z treści przywołanych przepisów wynika, że zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowej jest rozstrzygnięciem organu podatkowego według przepisów rozdziału 9 ustawy Ordynacja podatkowa, czemu wyraz organ ten daje w postanowieniu. Postanowienie to zawiera rozstrzygnięcie, a rozstrzygnięciem takim jest również umorzenie postępowania. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że organy podatkowe obu instancji rozstrzygnęły wniosek skarżącego we właściwej formie, prawidłowo wydając postanowienie. Kondensacji tej nie może zmienić fakt, że strona skarżąca powołuje się na ograniczenie jej praw w zakresie możliwości dochodzenia odszkodowania z tytułu art. 260 ustawy Ordynacja podatkowa. Na zakończenie wypada wskazać skarżącej Spółce, że art. 260 Ordynacji podatkowej, został zmieniony art. 1 pkt. 23 ustawy z 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 217, poz. 1590) i z dniem 1 stycznia 2007 r. otrzymał brzmienie: "Do odpowiedzialności odszkodowawczej stosuje się przepisy prawa cywilnego". Skoro więc Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.