I OZ 36/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. Z. i T. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/Łd 61/02 o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie ze skargi B. Z. i T. Z. na decyzję Wojewody Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie Decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w Ł. odmówił zwrotu nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] na rzecz spadkobierców byłych właścicieli – B. Z. i T. Z.. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda Ł. utrzymał w mocy w/w decyzję. Rozpoznając skargę na tę decyzję Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 lutego 2003 r. zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071) w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm.). W uzasadnieniu wskazał, że nieruchomość położona w Ł. przy ul. [...], oznaczona jako działka nr [...] została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej miasta Ł. nr [...] z dnia [...] stycznia 1953 r. W dniu 17 lipca 2002 r. pełnomocnik skarżących złożył do Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w W. wniosek o stwierdzenie nieważności wymienionego orzeczenia. W tej sytuacji uznano, że rozstrzygnięcie sprawy niniejszej zależy od sposobu zakończenia postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia z dnia [...] stycznia 1953 r. W dniu 24 września 2007 r. skarżący złożyli wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania. W uzasadnieniu podnieśli, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej toczy się już pięć lat. Jego zakończenie okazuje się niemożliwym z uwagi na brak informacji o aktualnych adresach zamieszkania następców prawnych C. N.. Podkreślili, iż ustalenie adresów J. O. i E. O. nie powinno mieć znaczenia dla prowadzenia postępowania prowadzonego obecnie przez Ministerstwo Transportu i Budownictwa, a w konsekwencji także na postępowanie sądowoadministracyjne. Ponadto podnieśli, że ich spadkodawca L. Z. nabył przedmiotową nieruchomość w dniu 4 listopada 1939 r., a skarżący są wpisani jako jej współwłaściciele do księgi wieczystej. Postanowieniem z dnia 13 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił podjęcia zawieszonego postępowania. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd podniósł, iż przesłanka skutkująca zawieszeniem postępowania w niniejszej sprawie nie ustała, nie zakończono bowiem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej miasta Ł. nr [...] z dnia [...] stycznia 1953 r. Zaznaczono, że przypadku zakończenia tego postępowania postępowanie sądowe zawieszone w niniejszej sprawie zostanie podjęte z urzędu. W ocenie Sądu z przebiegu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej z dnia [...] stycznia 1953 r. nie wynikało, że orzeczenie w nim zapadłe nie może mieć wpływu na wynik postępowania zawieszonego przed sądem. Nie powstała również możliwość wyjaśnienia sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jakim jest rozstrzygnięcie wydane w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej. Na powyższe postanowienie B. Z. i T. Z. wnieśli zażalenie, w którym domagają się jego zmiany i podjęcia zawieszonego postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie art. 128 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez odmowę podjęcia zawieszonego postępowania w sytuacji, gdy zdaniem skarżących ustalenie adresów J. O. i E. O. nie powinno mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia postępowania prowadzonego obecnie przez Ministerstwo Transportu i Budownictwa, a w konsekwencji nie powinno mieć wpływu na postępowanie sądowoadministracyjne. Ponadto podnieśli, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej toczy się już pięć lat, a jego zakończenie okazuje się niemożliwym z uwagi na brak informacji o aktualnych adresach zamieszkania następców prawnych C. N.. Skarżący stwierdzili ponadto, że wobec tego, że ich spadkodawca L. Z. nabył przedmiotową nieruchomość w dniu 4 listopada 1939 r., to tylko skarżący jako współwłaściciele działki nr [...] mają interes prawny w świetle art. 28 k.p.a. w uczestniczeniu w postępowaniu dotyczącym decyzji wywłaszczeniowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd może zawiesić postępowania z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Stosownie natomiast do przepisu art. 128 § 1 pkt 4 tej ustawy Sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia w szczególności: gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania - od dnia uprawomocnienia się orzeczenia kończącego to postępowania, sąd może jednak i przedtem, stosownie do okoliczności, podjąć dalsze postępowanie. Fakultatywne zawieszenie postępowania na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 w/w ustawy zależy od uznania Sądu, który powinien rozważyć, czy w danym wypadku jest celowe wstrzymywanie biegu sprawy. W sprawie niniejszej, której przedmiotem jest zwrot wywłaszczonej nieruchomości podstawą do zawieszenia postępowania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 5 lutego 2003 r. było toczące się postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej. W tej sytuacji względy ekonomi procesowej przemawiały za zawieszeniem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zwrotu nieruchomości. W przypadku bowiem, gdyby organ stwierdził nieważność decyzji orzekającej o wywłaszczeniu nieruchomości orzekanie przez Sąd w sprawie o zwrot tej nieruchomości na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami byłoby bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze, skoro postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej nie zostało zakończone należało uznać, że odmowa podjęcia postępowania jest uzasadniona. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu należy stwierdzić, iż nie mogą one mieć wpływu na powyższą ocenę. Zauważyć trzeba, że ustalenie stron postępowania w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej pozostaje poza zakresem niniejszego postępowania. Również okoliczność, że postępowanie to, mimo upływu pięciu lat nie zostało zakończone nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Skoro postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej nie zostało jeszcze zakończone, zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 listopada 2007 r. odmówił podjęcia zawieszonego postępowania. Tym samym podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 128 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi okazał się niezasadny. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.