VII SA/Wa 1304/07
WyrokWSA w Warszawie2007-11-26
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zmienić ostateczną decyzję zezwalającą na prowadzenie apteki na podstawie art. 155 k.p.a. w celu aktualizacji danych osobowych adresata (zmiana adresu zamieszkania), jeśli strona nie wyraziła na to wyraźnej zgody i nie rozważono interesu społecznego lub słusznego interesu strony?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może zmienić ostatecznej decyzji zezwalającej na prowadzenie apteki na podstawie art. 155 k.p.a. w celu aktualizacji danych osobowych adresata, takich jak adres zamieszkania. Przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do zmiany rozstrzygnięcia w zakresie nabytych praw lub obowiązków, a nie do technicznej korekty danych. Ponadto, zmiana taka wymaga wyraźnej zgody strony oraz rozważenia interesu społecznego lub słusznego interesu strony, czego organy w tej sprawie nie uczyniły.Stan faktyczny
Spółka cywilna prowadząca aptekę złożyła zawiadomienie o zmianie adresu zamieszkania jednego ze wspólników. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wydał decyzję zmieniającą zezwolenie na prowadzenie apteki w zakresie adresu zamieszkania wspólnika, uznając pismo za wniosek o zmianę zezwolenia na podstawie art. 155 k.p.a. Główny Inspektor Farmaceutyczny utrzymał tę decyzję w mocy. Strony wniosły skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa farmaceutycznego, w tym brak zgody na zmianę decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. R., J. G.-A. S.C. w K. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] maja 2007 r. znak [...] w przedmiocie zmiany zezwolenia na prowadzenie apteki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz skarżących M. R., J. G.-A. S.C. w K. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1304/07
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) zwanym dalej k.p.a. i art. 99 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne ( Dz. U. z 2004 r. Nr 53, poz. 533 z późn. zm. ) po rozpatrzeniu wniosku M. R. i J. G. o zmianę zezwolenia nr [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r. na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w K. zmienił wydane zezwolenie na prowadzenie w ten sposób, ze zmienił adres zamieszkania zezwoleniobiorcy i dopisał numery zaświadczeń o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, kod pocztowy miejscowości w której usytuowana jest apteka i nazwę gminy.
Od powyższej decyzji odwołały się M. R. i J. G. Wskazały one, iż nie wnosiły o zmianę w/w zezwolenia na prowadzenie apteki, lecz tylko zawiadomiły organ o dokonanej urzędowo zmianie adresu zamieszkania J. G.
Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. znak [...] Główny Inspektor Farmaceutyczny utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r.
Główny Inspektor Farmaceutyczny stwierdził, iż zezwolenie na prowadzenie apteki zostało udzielone podmiotowi gospodarczemu - spółce cywilnej.
Podkreślił, iż w obecnym stanie prawnym spółka cywilna nie jest przedsiębiorcą, odrębnymi przedsiębiorcami są natomiast wspólnicy spółki cywilnej. Aptekę ogólnodostępną położoną w K. przy ul. [...] prowadzą zatem przedsiębiorcy - osoby fizyczne: p. M. R. i J. G.
Zgodnie z art. 102 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2004r. Nr 53, poz. 533 z późn. zm.), zezwolenie na prowadzenie apteki powinno zawierać nazwę i siedzibę podmiotu, na rzecz którego zostało wydane zezwolenie, a w przypadku osoby fizycznej imię, nazwisko i adres.
Adres zamieszkania J. G. w zezwoleniu z dnia [...] kwietnia 1998 r. znak [...] był następujący: "[...] Cz., ul. [...]".
Z zawiadomienia Urzędu Miasta Cz. z dnia [...] kwietnia 2004 r. wynika, że w związku z uchwałą Rady Miasta Cz. Nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. "nieruchomość (...) położona przy ul. [...] obecnie została oznaczona nowym adresem - ul. [...]".
Z powyższego zawiadomienia jednoznacznie wynika, że adres zamieszkania J. G. uległ zmianie. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w K. dokonał prawidłowej oceny treści omawianego dokumentu.
Organ II instancji zaznaczył, iż z zaskarżonej decyzji nie wynika by organ I instancji dokonał zmiany zezwolenia w związku ze zmianą miejsca zamieszkania J. G. Strona nie zmieniła miejsca zamieszkania, zmianie uległ jednak sposób oznaczenia miejsca zamieszkania, tj. adres. Zmiana adresu zamieszkania w/w spowodowała konieczność stosownej korekty treści zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w K. przy ul. [...].
Korekta treści zezwolenia na prowadzenie apteki może nastąpić w drodze decyzji zmieniającej zezwolenie (wydawanej na podstawie art. 155 k.p.a.), bądź w drodze postanowienia prostującego omyłkę w zezwoleniu (wydawanego na podstawie art. 113 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające wydanie postanowienia, o którym mowa w art. 113 § 1 k.p.a.
Zezwolenie podlegało zmianie w drodze decyzji administracyjnej, wydawanej na podstawie art. 155 k.p.a. Powyższy przepis stanowi, ze decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. "Zgodę strony" należy rozumieć jako wniosek o zmianę decyzji, w tym przypadku -zezwolenia na prowadzenie apteki.
Główny Inspektor Farmaceutyczny stwierdził, że organ I instancji prawidłowo potraktował pismo stron z dnia 9 listopada 2006 r. tj. zawiadamiające organ o zmianie danych adresowych jako wniosek o zmianę zezwolenia z dnia [..] kwietnia 1998 r. znak [...] na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w K. przy ul. [...] w zakresie adresu zamieszkania J. G.
Organ odwoławczy podkreślił, iż wydanie przez Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. w dniu [...] grudnia 2006 r. decyzji znak [...] zmieniającej zezwolenie w powyższym zakresie nie oznacza wydania nowego zezwolenia. Organ I instancji wydał również tekst jednolity zezwolenia, jednakże stanowi on załącznik do decyzji z dnia [...] grudnia 2006r. znak [...]. Wydanie tekstu jednolitego umożliwia przedsiębiorcy posługiwanie się zezwoleniem zawierającym aktualne dane dotyczące wykonywanej działalności gospodarczej.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosły M. R. i J. G.
Skarżące zarzuciły zaskarżonej decyzji naruszenie :
- art. 2 i art. 32 Konstytucji RP poprzez de facto usankcjonowanie, przez naczelny organ administracji rządowej jego decyzją, quasi prawnych działań różnych organów administracji publicznej, które rujnują w społecznym odbiorze pojęcie Rzeczpospolitej Polskiej jako państwa urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości i gwaranta podstawowych praw obywatelskich;
- art. 22 Konstytucji RP poprzez spowodowanie obciążenia strony skarżącej, nienależną opłatą skarbową, której następstwem będzie wyeliminowanie skarżącej z rynku usług aptekarskich;
- art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez aprobatę w niej instrumentalnego traktowania przepisów prawa przez organy administracji publicznej;
- art. 100 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2004 r. Nr 53,poz. 533 z późn. zm.) poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej bez wymaganego na podstawie art. 155 k.p.a. wniosku;
- art. 155 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej bez zgody strony.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego naruszyły przepisy prawa.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Zaskarżona decyzja narusza prawo poprzez błędne zastosowanie art. 155 k.p.a., który stanowi, ze decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo może być w każdym czasie za zgoda strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ja wydał lub organ wyższego jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się temu i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
W niniejszej sprawie organ I instancji orzekał bez zgody strony, a nawet pomimo jej sprzeciwu, a ponadto nie rozważył przesłanek zastosowania w/w przepisu tj. słusznego interesu strony lub interesu społecznego.
Przede wszystkim zaś stwierdzić należy, że do zmiany danych osobowych jak adres zamieszkania czy numer domu, przepis ten nie może mieć w ogóle zastosowania, bowiem może on mieć zastosowanie wyłącznie do zmiany ostatecznego rozstrzygnięcia w zakresie nabytych praw.
Przepis art. 155 k.p.a. nie ma zastosowania do technicznej zmiany danych osobowych podmiotu uprawnionego z ostatecznej decyzji administracyjnej.
Należy podkreślić iż zgoda stron stanowi podstawową przesłankę zastosowania art. 155. k.p.a. i nie może być ona dorozumiana ani domniemana, lecz musi być wyraźnie oświadczona. Organy błędnie uznały zawiadomienie skarżących o zmianie oznaczenia miejsca zamieszkania J. G. jako wniosek o zmianę zezwolenia na prowadzenie apteki. Należy podkreślić, iż organy z w/w zawiadomienia wyinterpretowały zgodę na zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a., czego organom nie wolno było czynić (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 marca 2002 r. sygn. akt IV SA 1305/00 LEX nr 80651).
Należy podnieść, iż tylko i wyłącznie zgoda udzielona wprost i wyraźnie, przez stosowne oświadczenie złożone przez wnioskodawców organowi może stanowić jedną z przesłanek zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji ( zob. wyrok SN z dnia 14 III 1991 r. III ARN 32/90, OSNCP 1992, z. 6, poz. 112 ).
Nie ma podstaw do zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. z powodu zmiany danych osobowych adresata decyzji. Przepisy te mają zastosowanie do sytuacji, gdy ma dojść do zmiany rozstrzygnięcia w zakresie nabytych praw lub obowiązków wynikających z decyzji ostatecznej. Jeżeli przepisy administracyjnego prawa materialnego nie zawierają unormowań określających obowiązek lub prawo wymiany dokumentów, to nie jest dopuszczalne stosowanie w tym celu przepisów art. 155 k.p.a.. Osoba wywodząca swe uprawnienie z decyzji zawierającej nieaktualne dane osobowe powinna wówczas równocześnie przedstawiać dokument stwierdzający zmianę tych danych, np. decyzję o zmianie imienia lub nazwiska (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2006 r., II OSK 769/2005 - LexPolonica).
Organy administracji farmaceutycznej także nie wskazały jaki interes społeczny lub słuszny interes strony przemawia za zmianą zezwolenia na prowadzenie apteki, który jest przesłanka konieczną przy zastosowaniu art. 155 k.p.a.
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w punkcie I na podstawie art. 145 § 1 ust 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W punkcie II orzeczono na podstawie art. 152 w/w ustawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło