II OZ 1397/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Ludwik Żukowski po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 2132/07 o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 2132/07 pozostawił bez rozpoznania wniosek Stowarzyszenia "[...]" o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd wskazał, że wnioskodawca wniósł o przyznanie prawa pomocy nie składając go na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Pismem z dnia 7 listopada 2007 r. został wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPPr w terminie siedmiu dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pomimo doręczenia wezwania Sądu w dniu 12 listopada 2007 r., Stowarzyszenie w zakreślonym terminie nie złożyło ww. formularza, wobec czego Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie złożyło Stowarzyszenie "[...]", wnosząc o pozytywne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie. Strona skarżąca podniosła przy tym, iż przy rozpatrywaniu przedmiotowego wniosku wyjaśnienia wymaga kwestia, czy Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego. Na poparcie swoich racji powołano przepisy konwencji z Aarhus z dnia 25 czerwca 1998r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz. U. z 2003r. Nr 78, poz. 706). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Zgodnie natomiast z art. 257 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W niniejszej sprawie, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu, skarżące Stowarzyszenie formularza takiego nie złożyło. Wobec tego, stosownie do powołanych przepisów zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, iż swoje uprawnienie do zwolnienia od kosztów sądowych wywodzi na podstawie art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie uznać należy za błędne. W myśl bowiem powołanego przepisu organizacjom pożytku publicznego zwolnienie takie przysługuje tylko wówczas, gdy przepisy odrębne dotyczące postępowań, w których opłaty sądowe są pobierane, takie zwolnienie przewidują. Przepisy regulujące postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości zwolnienia organizacji pożytku publicznego od opłat sądowych. Artykuł 239 P.p.s.a. określa zamknięty katalog uprawnionych do zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania sądowego z mocy ustawy i nie wymienia organizacji pożytku publicznego jako podmiotu zwolnionego od kosztów sądowych. Wprawdzie art. 240 P.p.s.a. przewiduje możliwość zwolnienia, w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, organizacji społecznych z obowiązku uiszczenia wpisu w sprawach związanych z działalnością naukową, oświatową, kulturalną, dobroczynną oraz z zakresu pomocy i opieki społecznej, jednak dotychczas rozporządzenie takie nie zostało wydane. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, iż Stowarzyszenie może ubiegać się w postępowaniu przed sądami administracyjnymi o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów na zasadach ogólnych. Podkreślenia wymaga fakt, iż warunkiem przyznania prawa pomocy w przypadku osoby prawnej jest wykazanie we wniosku złożonym na urzędowym formularzu okoliczności wypełniającej przesłanki określone w art. 246 § 2 P.p.s.a. Biorąc pod uwagę, iż Stowarzyszenie nie złożyło wniosku w wymaganej przepisami formie, zasadne było pozostawienie go bez rozpoznania. Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.