I OSK 341/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt IV SA/GL 1063/07 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uprawnienia do kierowania pojazdami postanawia oddalić skargę kasacyjną W dniu 13 września 2007r. D. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uprawnienia do kierowania pojazdami. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wezwano D. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie, o którym mowa zostało doręczone skarżącemu w dniu 31 października 2007r., zatem siedmiodniowy termin, o którym mowa w wezwaniu upłynął w dniu 7 listopada 2007 r., zaś wpis od skargi uiszczono w dniu 21 listopada 2007 r., a więc po terminie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 grudnia 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uprawnienia do kierowania pojazdami. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył D. K. wnosząc o jego uchylenie w całości oraz zarzucając mu naruszenie art. 230 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Wraz ze skargą kasacyjną złożono także wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący przyznał, że uiścił wpis po terminie, jednak nastąpiło to bez jego winy, bowiem w dniu, w którym odebrał wezwanie do uiszczenia wpisu, był zmuszony ze względów rodzinnych do wyjazdu do [...], gdzie mieszka jego matka, która była w trakcie rozwodu i potrzebowała od syna D. K. pomocy organizacyjnej oraz wsparcia psychicznego. Wskazano także, iż skarżący nie był w toku postępowania informowany o tym, że wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Informację taką skarżący uzyskał dopiero w dniu 23 stycznia 2008r. uzyskując poradę prawną. W związku z tym, w ocenie skarżącego, nie ponosi on winy ani w uchybieniu winy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, ani w uchybieniu terminu dokonania wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), sąd nie podejmie żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Natomiast w myśl art. 58 § 1 pkt 3 tej ustawy sąd odrzuci skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Takim brakiem formalnym jest nieuiszczenie w terminie wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie podkreślić, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo określił wysokość wpisu i wezwał skarżącego do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi, skarżący jednak nie zastosował się do wezwania Sądu i uiścił należny wpis po terminie. Uznać zatem należy, że postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 grudnia 2007r. nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Odnosząc się do żądania skarżącego przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, Naczelny Sąd Administracyjny pragnie wskazać, że zarówno w doktrynie prawa, jak i orzecznictwie sądów przyjmuje się, że wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej oraz środek odwoławczy od orzeczenia Sądu o odrzuceniu pisma procesowego wyłączają się wzajemnie. Jeżeli bowiem strona twierdzi, że dokonała czynności w terminie, a sąd błędnie uznał, iż uchybiła terminowi, to powinna wnieść środek odwoławczy. Wniosek o przywrócenie uchybionego terminu jest natomiast aktualny wtedy, gdy strona nie neguje uchybienia terminowi i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Powyższe stanowisko zostało wprawdzie ukształtowane na gruncie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, lecz z uwagi na zbliżoną treść przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu w K.p.c. oraz w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zostało zaakceptowane i znajduje pełne zastosowanie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zauważyć jednak należy, że w niniejszej sprawie, w treści skargi kasacyjnej złożonej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, skarżący sam stwierdził, że nie dokonał czynności w terminie, przyznając, że należną opłatę uiścił z opóźnieniem. Wyłączenie możliwości jednoczesnego uwzględnienia powołanego środka zaskarżenia i wniosku o przywrócenie terminu wynika nie tylko z konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, ale i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Skarga kasacyjna oparta jest bowiem na twierdzeniu, że termin został zachowany, a wniosek o przywrócenie terminu na przeciwnym - że do uchybienia terminu doszło. Przywrócenie terminu jest niedopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego, o czym stanowi art. 86 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zgodnie z art. 87 § 1 tej ustawy. Termin ten nie rozpoczyna biegu dopóki strona nie dowie się, że do naruszenia doszło. Wobec tego w sytuacji, gdy strona złożyła skargę kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu skargi, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego w przedmiocie skargi kasacyjnej. Przedwczesny wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej uznać należy za niedopuszczalny z mocy ustawy, co ma miejsce w niniejszej sprawie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 stycznia 2002 roku, sygn. akt I CZ 198/01, LEX nr 53302, z dnia 7 lutego 2000 r. CKN 1261/99, Prok. i Pr. 2001/4/30). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.