II SA/Wa 1428/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Z.K. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie przekazania postanowienia według właściwości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji 2. stwierdza, iż zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954) oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398), utrzymał w mocy zaskarżone przez Z. K. postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r., przekazujące postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lutego 2007 r. do Wojewody Dolnośląskiego, zgodnie z właściwością, W uzasadnieniu podano, iż postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. Minister Obrony Narodowej uchylił postanowienie Dyrektora Oddziału Terenowego WAM we W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r., wzywające Z. K. do wypełnienia obowiązku opróżnienia zajmowanej kwatery stałej, położonej we W. przy ul. [...], na podstawie decyzji o zwolnieniu kwatery nr [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Powyższe postanowienie Dyrektora Oddziału Terenowego WAM we W. wydane zostało na podstawie porozumienia zawartego z Wojewodą Dolnośląskim z dnia 6 maja 2002 r. w sprawie powierzenia przez Wojewodę zadań w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym. Ze względu na wygaśnięcie wymienionego porozumienia, Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM we W., postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., przekazał postanowienie Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. właściwemu w sprawie organowi egzekucyjnemu, tj. Wojewodzie Dolnośląskiemu. Wojewoda bowiem, zgodnie z art. 20 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954), jest organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym, wynikających z decyzji z zakresu administracji rządowej. Organ stwierdził, iż podnoszone przez skarżącego zarzuty, jakoby działanie organu pierwszoinstancyjnego było w istocie "bezczynnością", jest sprzeczne ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 27 września 2000 r., w którym wyraźnie stwierdza się, iż "bezczynnością jest sytuacja, w której organ, do którego wniesiono sprawę, jest niewłaściwym w sprawie, jednak nie przekazuje jej niezwłocznie do właściwego organu w trybie art. 65 § 1 k.p.a." (Sygn. akt IV SAB 50/2000). Podobnie Naczelny Sąd Administracyjny wypowiadał się także w orzeczeniu z dnia 26 czerwca 1998 r., wskazując, iż "organ administracji niewłaściwy w sprawie, stosownie do art. 65 § 1 k.p.a., ma obowiązek niezwłocznie przekazać wniosek strony właściwemu organowi. Nieprzekazanie wniosku strony innemu, właściwemu w sprawie organowi administracji, uprawnia stronę do złożenia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na bezczynność organu." (sygn. akt IV SAB 145/97). W ocenie organu odwoławczego działanie Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM we W. było prawidłowe i zgodne z przepisami prawa, zaś zarzuty skarżącego dotyczące błędów proceduralnych popełnionych przez organ I instancji – całkowicie bezpodstawne. Rozpatrzenie zaś merytorycznych zarzutów strony poruszonych w zażaleniu może zostać dokonane przez organ właściwy na tym etapie postępowania, a zatem przez Wojewodę Dolnośląskiego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. K. zarzucił organowi naruszenie prawa przez utrzymanie w mocy aktu w sytuacji, gdy organ I instancji z mocy postanowienia Ministra Obrony Narodowej, jako właściwy, jest zobowiązany do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wywodzi, że skoro organ nie zaskarżył postanowienia Ministra, to jest nim związany i winien rozpatrzyć sprawę merytorycznie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, decyzja (lub postanowienie) podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kwestionowane przez skarżącego postanowienie organu I instancji, utrzymane w mocy przez Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, zostało wydane z naruszeniem przepisów regulujących postępowanie i to w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Wynikający z przepisu art. 19 Kodeksu postępowania administracyjnego obowiązek przestrzegania przez organy administracji publicznej swojej właściwości z urzędu odnosi się do każdego stadium postępowania administracyjnego, poczynając od wszczęcia postępowania, aż do jego zakończenia. Jeżeli po przekazaniu przez Ministra Obrony Narodowej sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, organ ten stwierdził swoją niewłaściwość, obowiązany był zakończyć postępowanie decyzją o umorzeniu postępowania (art. 105 § 1 k.p.a.). Powołany w postanowieniu Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej we W. przepis art. 65 § 1 k.p.a. w niniejszej sprawie nie mógł mieć zastosowania, gdyż dotyczy on przekazania podania, zaś sprawa o zastosowanie środka egzekucyjnego została wszczęta z urzędu, a po drugie odnosi się do sytuacji ustalenia braku właściwości w fazie wszczęcia postępowania, o czym przesądza zarówno treść tego artykułu, jak i zamieszczenie w rozdziale 1. regulującym wszczęcie postępowania. Wobec stwierdzonych wadliwości, odnoszenie się do zarzutów podnoszonych w skardze, jest zbędne. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 lit. e w związku z art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w wyroku.