VI SA/Wa 984/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia uprawnień do wykonywania zawodu doradcy inwestycyjnego postanawia uzupełnić uzasadnienie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2007 r. Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego jest decyzja Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...]. Decyzja ta utrzymała w mocy decyzję Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] sierpnia 2006 r. Nr [...]. Postępowanie to zostało wszczęte postanowieniem Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] lipca 2005 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego zawieszono uprawnienia J. B. do wykonywania zawodu [...], nr licencji [...] na okres [...] miesięcy za naruszenie art. 47 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. Nr 139, poz. 934; z 1998 r. Nr 98 poz. 610, Nr 106, poz. 668; Nr 162, poz. 1118; z 1999 r. Nr 110, poz. 1256; z 2000 r. Nr 60, poz. 702; z 2001 r. Nr 8, poz. 64) oraz regulaminów i przepisów wewnętrznych w związku z wykonywaniem zawodu w okresie zatrudnienia w P. SA i stwierdzono naruszenie art. 159 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. – Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 49, poz. 447, Nr 240, poz. 2055; z 2003 r. Nr 50, poz. 424, Nr 84, poz. 774) przez J. B. oraz odstąpiono od wymierzenia sankcji określonej w art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2005 r. Nr 183, poz. 1538). W ocenie Komisji stwierdzenie uchybień jakich dopuścił się [...] J. B. skutkowało nałożeniem sankcji przewidzianych w art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538 z późn. zm.) a to w związku z treścią art. 220 ust. 1 tejże ustawy. Wydanie postanowienia z dnia 25 września 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadnił koniecznością ustalenia, czy regulacja zawarta w art. 220 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi nakazująca stosować do oceny skutków prawnych zdarzeń, które miały miejsce nie tylko po ale i przed wejściem jej w życie jest zgodna z przepisami Konstytucji RP - zasadą niedziałania prawa wstecz (lex retro non agit), którą wyprowadza się z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzupełnieniu pytania prawnego zawartego w postanowieniu Sądu z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 984/07, należy podkreślić, że odpowiedź na nie przesądzi, które przepisy prawne powinny znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie: 1) czy ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2005 roku, Nr 183, poz. 1538 z późn. zm.), która obowiązywała w dniu wydania zaskarżonej decyzji, 2) czy ustawa Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz. U. z 2005 roku, Nr 111, poz. 937 z późn. zm. ) obowiązująca w dacie zarzucanych skarżącemu czynów. Zasadnicza wątpliwość w niniejszej sprawie polega na tym, że ww. ustawa o obrocie instrumentami finansowymi w art. 130 ust. 1 przewiduje określone w tym przepisie sankcje za naruszenie przepisów prawa lub regulaminów i innych przepisów wewnętrznych, do których przestrzegania makler lub doradca jest obowiązany w związku z wykonywaniem zawodu. Natomiast przesłanką odpowiedzialności na postawie art. 27 ust. 1 ustawy Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi jest nienależyte wykonywanie zawodu lub naruszenie prawa w związku z wykonywaniem zawodu. Porównując oba stany prawne, Sąd doszedł do przekonania, że w dacie popełnienia przypisanych skarżącemu czynów naruszenia regulaminów, co się zarzuca skarżącemu w zakwestionowanej decyzji, nie było czynem zagrożonym sankcją administracyjną. Regulaminy nie są bowiem źródłem prawa powszechnie obowiązującego, natomiast "nienależyte wykonywanie zawodu" nie jest w Prawie o publicznym obrocie papierami wartościowymi zdefiniowane. Wskazówkę interpretacyjną w tym względzie stanowi art. 28 ww. ustawy, który przewiduje, że maklerzy i doradcy wykonując zawód, są zobowiązani działać zgodnie z przepisami prawa i zasadami uczciwego obrotu oraz mieć na względzie słuszne interesy zleceniodawców. Według oceny Sądu przepis ten nie wskazuje zgodności działania z obowiązującymi regulaminami wewnętrznymi, jako przesłanki pozwalającej organowi dokonywać w postępowaniu administracyjnym oceny, czy zawód wykonywany był należycie. W przypadku negatywnej odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne skarga podlegałaby oddaleniu, zaś orzeczenie o niekonstytucyjności wskazanych przepisów spowoduje uchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji z zaleceniem kwalifikacji przez organ czynów skarżącego w oparciu o przepisy prawne obowiązujące w dacie ich popełnienia. Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w sentencji, na podstawie art. 158 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) w związku z art. 193 Konstytucji RP, w wykonaniu zarządzenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 listopada 2007 r., Tp 36/07.