I SA/Wa 1556/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-06

Skład orzekający: Daniela Kozłowska, Jolanta Rudnicka, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, nie badając przesłanek z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz nie ustalając stanu faktycznego i prawnego nieruchomości na dzień złożenia wniosku o zwrot?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej nie zastosowały się do zaleceń sądu zawartych w poprzednim wyroku i nie zebrały oraz nie rozpatrzyły należycie materiału dowodowego. W szczególności organy nie zbadały przesłanek z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także nie ustaliły stanu faktycznego i prawnego nieruchomości na dzień złożenia wniosku o zwrot, co narusza przepisy art. 7 i 77 § 1 kpa. W związku z tym, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot nieruchomości wywłaszczonej w 1977 r. na rzecz Skarbu Państwa pod budowę budynku administracyjnego Komitetu Wojewódzkiego PZPR. Organy administracji dwukrotnie odmówiły zwrotu, a następnie umorzyły postępowanie, uznając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany poprzez budowę budynku dla służb skarbowych. Strona skarżąca podnosiła, że cel wywłaszczenia nie został zrealizowany, a obecne zagospodarowanie nieruchomości jest inne niż pierwotnie zakładano. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił decyzje organów, nakazując ponowne zbadanie sprawy. Ostatecznie WSA uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Mazowieckiego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2005 r. oraz decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2005 r. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska Sędziowie : Sędzia WSA Jolanta Rudnicka (spr.) Asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi U. W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego o zwrot nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania adwokata W. D., pełnomocnika U. W. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...] orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], wywłaszczonej jako działka oznaczona numerem [...] o powierzchni [...] m-, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym sprawy: Pismem z dnia 19 sierpnia 1976 r. Komitet Wojewódzki PZPR w P. wystąpił do Prezydenta Miasta P. o przejęcie terenu położonego w P. przy ul. [...] na rzecz Skarbu Państwa z przeznaczeniem pod budowę Komitetu Wojewódzkiego PZPR. Decyzją z dnia [...] sierpnia 1976 r., nr [...] Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w P. zatwierdziła plan realizacyjny zagospodarowania terenu Komitetu Wojewódzkiego PZPR w P. przy ul. [...]. Z treści tej decyzji wynikało, że decyzja traci ważność, jeżeli inwestor nie uzyska prawa do terenu lub je utraci albo w ciągu jednego roku nie wystąpi o pozwolenie na budowę. W dniu 7 września 1976 r. sporządzony został operat szacunkowy dotyczący powyższej nieruchomości, zaś wnioskiem z dnia 21 czerwca 1977 r. Wojewódzka Dyrekcja Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich wystąpiła z wnioskiem o jej wywłaszczenie za odszkodowaniem. W dniu 14 lipca 1977 r. odbyła się rozprawa administracyjna, w której uczestniczyła Z. O. i U. W., które wyraziły zgodę na wywłaszczenie za odszkodowaniem ustalonym w operacie szacunkowym (protokół rozprawy wywłaszczeniowej). Zgodnie z zapisami księgi wieczystej nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] oznaczonej numerem [...] jej właścicielami byli F. i Z. O.. Spadek po F. O. zmarłym 8 stycznia 1971 r. na podstawie testamentu nabyła w całości U. W. (postanowienie Sądu Rejonowego w P. z dnia 12 grudnia 2001 r., sygn. akt [...]). Nieruchomość położona w P. przy ul. [...] o powierzchni [...] m- oznaczona jako działka [...], stanowiąca własność Z. O. i F. O. o została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lipca 1977 r. nr [...] pod budowę budynku administracyjnego Komitetu Wojewódzkiego PZPR w P. zgodnie z decyzją Wojewódzkiej Dyrekcji Rozbudowy Miast i Osiedli w P. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1976 r. zatwierdzającą pod względem urbanistycznym i architektonicznym plan realizacyjny zagospodarowania terenu. Aktualnie przedmiotowa nieruchomość stanowi część działek o numerach ewidencyjnych: [...]. Na podstawie aktu notarialnego nieodpłatnego przeniesienia prawa własności Rep. A [...] z dnia 23 grudnia 1996 r. dotyczącego działek nr [...] i nr [...] (podzielonej następnie na działki nr [...] i nr [...]) oraz aktu notarialnego Rep. A [...] z dnia 9 lipca 1997 r. dotyczącego działki nr [...] nieruchomość stała się własnością Skarbu Państwa w trwałym zarządzie Ministra Finansów z przeznaczeniem znajdujących się na niej budynków i urządzeń na siedzibę służb skarbowych w P. Decyzją z dnia [...] grudnia 1999 r., nr [...] Prezydent Miasta P. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę budynku administracyjnego, na powyższych działkach zlokalizowanych w P. przy ul. [...], dla służb skarbowych wraz z infrastrukturą techniczną dla Izby Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w P. Pozwolenie obejmowało remont i modernizację istniejących obiektów budowlanych, rozbudowę i budowę nowych obiektów oraz infrastruktury towarzyszącej. Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...] Prezydent Miasta P. wygasił trwały zarząd sprawowany przez Ministerstwo Finansów w stosunku do nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki o numerach [...] i nieruchomość przekazał w trwały zarząd na czas nieoznaczony dla Urzędu Skarbowego w P. Z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości w dniu 28 czerwca 2001 r. wystąpił adwokat W. D. - pełnomocnik spadkobierczyni po byłych właścicielach Z. O. i F. O. - U. W. Mocą postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia 14 sierpnia 2001 r. (sygn. akt [...]) U. W. nabyła spadek po matce Z. O. Prezydent Miasta P. decyzją z dnia 15 stycznia 2002 r., nr [...] odmówił zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Od decyzji tej odwołał się W. D. pełnomocnik U. W., wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie o zwrocie nieruchomości jako zbędnej na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] maja 2002 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. U. W. zaskarżyła powyższą decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W związku z reformą sądownictwa administracyjnego, zgodnie z treścią art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) oraz treścią art. 97 § 1 powyższej ustawy sprawy, w których skargi wniesione zostały przed 1 stycznia 2004 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Rozpoznając skargę U. W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2002 r., nr [...] wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2002 r., nr [...]. Prezydent Miasta P. ponownie rozpoznając sprawę decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] stanowiącej wywłaszczoną działkę nr [...] o pow. [...] m2. Od powyższej decyzji odwołał się adwokat W. D. - pełnomocnik U. W. wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, ewentualnie części wywłaszczonej nieruchomości nie zabudowanej budynkiem Izby Skarbowej. Strona zarzuciła, że działki oznaczone obecnie nr [...] nie są tożsame z działkami nr [...] i nie powstały z wywłaszczonej działki nr [...]. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy uznał, że organ I instancji wydając decyzję o odmowie zwrotu przedmiotowej nieruchomości nie ustosunkował się do uwag zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt I [...]. Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta P., zgodnie z zaleceniami Wojewody Mazowieckiego zlecił opracowanie dokumentacji geodezyjno - prawnej dotyczącej ustalenia przebiegu granic wywłaszczonej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w P. przy ul. [...] oznaczonej jako działka nr [...]. Z załączonego wykazu synchronizacyjnego sporządzonego przez uprawnionego geodetę M. B. wynika, że dawna działka nr [...] o pow. [...] m- stanowi obecnie część działek nr [...] o pow. [...] m- , nr [...] o pow. [...] m2 i [...] o pow. [...] m2. Organ pierwszej instancji ocenił, że jak wynika z zebranego materiału dowodowego, m.in. z załączonych map oraz pisma Urzędu Skarbowego w P. i Izby Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia 10 listopada 2004r. prawie cała wywłaszczona nieruchomość została zabudowana budynkiem administracyjnym przeznaczonym na siedzibę Urzędu Skarbowego w P. i Ośrodka Zamiejscowego Izby Skarbowej w W. Pozostała niewielka część działki, nie zabudowanej budynkiem administracyjnym, jest uzbrojona - znajduje się na niej kanalizacja wraz ze studzienkami ściekowymi oraz estakada trwale związana z budynkiem. W związku z powyższym Prezydent Miasta P. doszedł do przekonania, że brak jest przesłanek do zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Jako podstawę prawną decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. o umorzeniu postępowania o zwrot nieruchomości organ pierwszej instancji wskazał art. 229 a w związku z art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1977 r. o gospodarce nieruchomościami. Stosownie do tego przepisu roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości o którym mowa w art. 136 ust. 3 nie przysługuje, jeżeli na nieruchomości został zrealizowany inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, który w dniu wydania tej decyzji mógł stanowić podstawę wywłaszczenia. W związku z powyższym Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. umorzył postępowanie w sprawie zwrotu spornej nieruchomości. Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...] złożył pełnomocnik U. W. zarzucając organowi, że nie odniósł się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2004 r., które nakazywały zbadanie, czy cel na jaki nieruchomość została wywłaszczona został zrealizowany. Według odwołującej się cel na jaki nieruchomość została wywłaszczona - budowa budynku administracyjnego Komitetu Wojewódzkiego PZPR - nie został zrealizowany. Odwołujący wskazał, że pozostałe działki wywłaszczone na ten cel zostały zwrócone ich właścicielom. Ponadto zdaniem odwołującej się organ błędnie przyjął, że cel określony w decyzji wywłaszczeniowej jest tożsamy z budową na spornej nieruchomości budynku Urzędu Skarbowego. Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania U. W., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lutego 2005 r. podzielając stanowisko Prezydenta Miasta P., że spełnione zostały przesłanki z art. 229 a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Pobudowanie na wywłaszczonej nieruchomości budynku administracyjnego z przeznaczeniem na siedzibę Urzędu Skarbowego i Izby Skarbowej, w których załatwiają swoje sprawy podatnicy stanowi realizację celu użyteczności publicznej i mogło w 1977 r. (data decyzji wywłaszczeniowej) stanowić podstawę do wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości. Organ odwoławczy przywołał treść przepisu art. 3 ust. 1, obowiązującej w dacie wydania decyzji wywłaszczeniowej, ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tekst jednolity: Dz.U. z 1974 r., Nr 10, poz. 64) precyzującego pojęcie celu użyteczności publicznej. Pojęcie to określone było w sposób bardzo ogólny, a zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa "cel publiczny" musi łączyć się z powszechnością i ogólną dostępnością dla całego społeczeństwa. Organ odwoławczy podkreślił, że podnoszony przez stronę fakt zwrotu byłym właścicielom części działek graniczących z przedmiotową nieruchomością nie może stanowić przesłanki uzasadniającej zwrot nieruchomości, gdyż na zwróconych właścicielom częściach nieruchomości nie został wybudowany budynek administracyjny dla służb skarbowych. Na powyższą decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] kwietnia 2005 r. adwokat W. D. imieniem U. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 136, art. 137 i art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz przepisów procedury administracyjnej - art. 7, art. 8, art. 10 § 1 , art. 75 § 1, art. 77, art. 84 § 1, art. 86 i art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego. Naruszenie przepisów art. 136, 137 i 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami według pełnomocnika skarżącej polega na przyjęciu, iż brak jest podstaw do zwrotu nieruchomości w sytuacji, gdy nieruchomość będąca przedmiotem wywłaszczenia w 1977 r. na cel, jakim było wybudowanie budynku administracyjnego Komitetu Wojewódzkiego PZPR stała się zbędna na cel wywłaszczenia, gdyż od chwili wywłaszczenia do chwili podjęcia na niej prac budowlanych związanych z wykonaniem decyzji Prezydenta Miasta P. o pozwoleniu na budowę budynku administracyjnego dla służb skarbowych z dnia 8 grudnia 1999 r. upłynęło ponad 7 lat. Ponadto rozszerzenie pojęcia celu wywłaszczenia jakiego dokonały organy obu instancji dowolnie interpretując przepisy ustawy wywłaszczeniowej z 12 marca 1958 r. w kontekście wyraźnie sformułowanego w decyzji wywłaszczeniowej z 1977 r. celu wywłaszczenia jest sprzeczne z prawem. Budowa budynku administracyjnego dla partii służy celom tej partii, a nie może być uznana za cel tożsamy z budową budynku dla organów skarbowych. W uzasadnieniu skargi skarżąca powołała się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach o zwrot nieruchomości sąsiadujących z przedmiotową działką w wyniku, których zapadły ostateczne decyzje o zwrocie nieruchomości. Według skarżącej nie ustalono jaką część nieruchomości wywłaszczonej faktycznie zabudowano, uznając tylko, że przeważająca część terenu jest zabudowana. Zdaniem pełnomocnika skarżącej nawet częściowe zabudowanie nieruchomości nie stoi na przeszkodzie jej zwrotu spadkobierczyni byłych właścicieli. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył , co następuje: Na wstępie wymaga podkreślenia, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania orzekał już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który w uzasadnieniu wyroku z dnia 14 kwietnia 2004 r. uchylającym wydane w sprawie decyzje organów obu instancji wskazał, że organy orzekające w sprawie winny ustalić, jaki był stan faktyczny i prawny na wywłaszczonej działce gruntu na dzień złożenia wniosku o zwrot nieruchomości tj. na dzień 28 czerwca 2001 r. Konieczne jest jednoznaczne ustalenie czy cel, na który została nieruchomość wywłaszczona został zrealizowany w tej dacie oraz ustalenie, jaki był stan prawny wywłaszczonej nieruchomości na dzień złożenia wniosku o jej zwrot. Sąd wskazał na brak w aktach sprawy dokumentów potwierdzających wyodrębnienie z działki oznaczonej numerem [...] o powierzchni [...] m- działki gruntu oznaczonej numerem [...]. Według Sądu konieczne było także ustalenie granic dawnej działki nr [...] o powierzchni [...] m- w ramach działek gruntu oznaczonych obecnie numerami [...]. Sąd nakazał również organom administracji publicznej, mając na uwadze treść oraz datę sporządzenia aktów notarialnych w dniu 9 lipca 1996 r. oraz 23 grudnia 1996 r. odniesienie się do zagadnienia dopuszczalności roszczenia wynikającego z treści art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z treścią art. 229 tej ustawy. Powyższe wskazania Sądu i zalecenia co do sposobu dalszego prowadzenia postępowania w celu rozstrzygnięcia wniosku skarżącej o zwrot nieruchomości były wiążące dla organów prowadzących postępowanie i są wiążące dla Sądu ponownie orzekającego w sprawie. Stwierdzić należy, że ponownie rozpoznając wniosek skarżącej o zwrot nieruchomości organy administracji publicznej nie zastosowały się do wszystkich zaleceń Sądu. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Prezydent Miasta P. wykonał jedynie zalecenia Sądu w przedmiocie ustalenia przebiegu granic wywłaszczonej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej numerem [...], sporządzona została dokumentacja geodezyjno - prawna przez uprawnionego geodetę inż. M. B. Z dokumentacji tej w sposób jednoznaczny wynika, że wywłaszczonej działce nr [...] odpowiada nieruchomość składająca się z części działek oznaczonych numerami [...] o powierzchni [...] m-, [...] o powierzchni [...] m- i [...] o powierzchni [...] m-, co stanowi łącznie [...] m-. Sporządzona przez geodetę mapa z przebiegiem granic wywłaszczonej działki [...] w odniesieniu do granic działek nr [...] pozwala również na ustalenie usytuowania zabudowań. Organ pierwszej instancji wykonując wytyczne Sądu co do ustalenia podstawy wyodrębnienia działki nr [...] z działki nr [...] o powierzchni [...] m- załączył do materiału dokumentacyjnego decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2001 r., nr [...] zatwierdzającą projekt podziału działki nr [...]. Z decyzji tej wynika, że działka nr [...] o powierzchni [...] m- została podzielona na działki nr [...] o powierzchni [...] m- i nr [...] o pow. [...] m-. Obowiązkiem organów ponownie rozpatrujących sprawę było także, zgodnie z zaleceniem Sądu, odniesienie się do zagadnienia dopuszczalności roszczenia wynikającego z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z treścią art. 229 tej ustawy. Tego zalecenia organy nie wykonały. Organ pierwszej instancji wskazał wprawdzie jako podstawę umorzenia postępowania art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, lecz z uzasadnienia decyzji nie wynika aby poczynione zostały jakiekolwiek ustalenia dotyczące wymienionego powyżej art. 229. Organ odwoławczy z kolei w ogóle nie odniósł się do art. 229, lecz jak wynika z uzasadnienia decyzji poczynił ustalenia i podał jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 229 a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Należy zwrócić uwagę, że stosownie do art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami: "Roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3, nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to nie zostało ujawnione w księdze wieczystej". Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że mocą dwóch czynności cywilnoprawnych nieodpłatnego przeniesienia prawa własności gruntu oraz sprzedaży naniesień zawartych w formie aktów notarialnych z dnia 9 lipca 1997 r. (Rep. A nr [...]) oraz z dnia 23 grudnia 1997 r. (rep. A nr [...]) Gmina P. przeniosła na rzecz Skarbu Państwa nieodpłatnie prawo własności nieruchomości nr [...] o powierzchni [...] m- i sprzedała znajdujące się na tej działce naniesienia za kwotę [...] zł., prawo własności nieruchomości nr [...] wraz ze sprzedażą naniesień oraz prawo własności niezabudowanej działki nr [...]. W aktach sprawy brak jest odpisu z księgi wieczystej, z którego wynikałoby kiedy został dokonany wpis prawa własności na rzecz Skarbu Państwa będący wynikiem wymienionych aktów notarialnych, a znajdujące się w aktach sprawy odręczne notatki z badania księgi wieczystej w dniu 28 października 2004 r. nie mogą być uznane za wystarczający dokument dowodzący daty wpisu. Odpis z księgi wieczystej jest w tej sprawie niezbędny również i z tego względu, że zachodzi potrzeba ustalenia, jak przedstawiały się wpisy w dziale II księgi wieczystej od daty wywłaszczenia, jest to tym bardziej niezbędne, że z akt sprawy nie wynika kiedy i na jakiej podstawie właścicielem gruntu stała się Gmina P. Dokumenty dotyczące zmian właścicielskich nie mogą budzić żadnych wątpliwości, jeśli podstawą rozstrzygnięcia byłby art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Muszą to być dokumenty urzędowe (art. 76 kpa) a jednym z takich dokumentów w niniejszej sprawie jest odpis z księgi wieczystej obrazujący zmiany w dziale II księgi wieczystej. Nie można uznać odręcznych notatek pracowników organu za dowody w sprawie, możliwość sporządzenia adnotacji z czynności organu nie może dotyczyć ustaleń istotnych dla sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 1982 r., I SA 258/82, publ. ONSA 1982/1/54). Należy też zauważyć, że nawet dysponując zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym organy nie poczyniły żadnych ustaleń co do możliwości zastosowania w sprawie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wskazać wypada, że rozważania takie poczynione zostały jedynie w piśmie uczestnika postępowania Izby Skarbowej w Płocku z dnia 10 listopada 2004 r. (str. 3 i 4 pisma), natomiast organy orzekające w sprawie nie odniosły się ani do możliwości uznania Skarbu Państwa za osobę trzecią, o której mowa w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani do ujawnienia praw właścicielskich Skarbu Państwa w księdze wieczystej i skutków wpisu do księgi wieczystej prawa własności po dniu 1 stycznia 1998 r. Zatem organy administracji publicznej orzekające w sprawie nie zbadały jej w aspekcie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zastrzeżenia budzi również sposób rozstrzygnięcia sprawy poprzez umorzenie postępowania w sytuacji prowadzenia obszernego postępowania dowodowego. Dopiero w sytuacji, gdy po uzupełnieniu materiału dowodowego i poczynieniu niezbędnych ustaleń organ doszedłby do przekonania, że art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie ma zastosowania powinien dokonać analizy sprawy w aspekcie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z uzasadnienia decyzji organów obu instancji nie wynika również, jaki był stan faktyczny i prawny na wywłaszczonej działce na dzień złożenia wniosku o zwrot nieruchomości tj. na datę 28 czerwca 2001 r., a do takich ustaleń organy były zobligowane wytycznymi Sądu. Nie wiadomo też jak zagospodarowana jest i jaką powierzchnię stanowi niezabudowana część działki nr [...], co ma istotne znaczenie przy rozpoznawaniu roszczenia zwrotu części nieruchomości. Jednakże rozważania dotyczące tej kwestii są przedwczesne wobec konieczności wyjaśnienia zaistnienia przesłanek z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organy orzekające sprawie nie podjęły wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz nie zebrały i nie rozpatrzyły należycie materiału dowodowego, czym naruszyły przepisy art. 7 kpa i 77 § 1 kpa, a także nie zastosowały się do wszystkich zaleceń zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2004 r. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło