II OZ 1260/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA - Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia "[...]" na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1334/07 w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie Stowarzyszenie "[...]" wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody M. z dnia [...] w przedmiocie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na dachu szpitala przy ul. [...] w W. Zarządzeniem z dnia 17 lipca 2007 r. Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Wysokość wpisu ustalona została na podstawie § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.). W zażaleniu na to zarządzenie Stowarzyszenie "[...]" podniosło, iż jako organizacja pożytku publicznego powinno ono być zwolnione z kosztów sądowych na podstawie art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 ze zm.). Skarżący wskazał, iż w sprawach dotyczących ochrony środowiska znaczenie ma też treść art. 9 Konwencji z Aarhus dnia 25 czerwca 1998 r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz. U. z 2003 r., Nr 78, poz. 706), który mówi o likwidowaniu barier m.in. finansowych w społecznej kontroli nad ochroną środowiska. Jednocześnie Stowarzyszenie stwierdziło, iż przepis art. 239 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., pomijając organizacje pożytku publicznego zajmujące się ochroną środowiska i zdrowia ludzi w zamkniętym katalogu podmiotów zwolnionych z opłat sądowych, narusza zwłaszcza art. 74 ust. 4 Konstytucji RP, który stanowi, iż władze publiczne wspierają działania obywateli na rzecz ochrony i poprawy stanu środowiska. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Przepis art. 220 § 3 ustawy stanowi natomiast, iż skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...]. Wysokość wpisu od skargi została prawidłowo ustalona przez Przewodniczącego Wydziału. Zgodnie bowiem z treścią § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.) wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym wynosi 100 zł. Za niezasadny należy uznać zarzut Stowarzyszenia "[...]", że jako organizacja pożytku publicznego powinno ono być zwolnione od kosztów sądowych z mocy art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 ze zm.). Przepis ten stanowi, iż organizacjom pożytku publicznego przysługuje na zasadach określonych w przepisach odrębnych zwolnienie m. in. od opłat sądowych. W ustawie – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zamknięty katalog podmiotów zwolnionych z mocy ustawy od kosztów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określony został w art. 239. Przepis ten nie przewiduje jednak zwolnienia od kosztów sądowych organizacji pożytku publicznego. Nietrafny jest również podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 9 Konwencji z Aarhus dnia 25 czerwca 1998 r. o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (Dz. U. z 2003 r., Nr 78, poz. 706). Art. 9 ust. 4 w zw. z art. 9 ust. 3 powołanej Konwencji przewiduje jedynie obowiązek zapewnienia bezstronnej, opartej na zasadzie równości, terminowej i niedyskryminacyjnej ze względu na koszty procedury administracyjnej lub sądowej, umożliwiającej członkom społeczeństwa, spełniającym wymagania określone w prawie krajowym, o ile takie istnieją, kwestionowanie działań lub zaniechań osób prywatnych lub władz publicznych naruszających postanowienia jej prawa krajowego w dziedzinie środowiska. Z przepisu tego nie wynika więc generalny obowiązek dla sygnatariuszy Konwencji zwalniania z ponoszenia opłat sądowych organizacji pozarządowych w sprawach z zakresu ochrony środowiska. Odnośnie zarzutów Stowarzyszenia "[...]" dotyczących niezgodności przepisu art. 239 p.p.s.a. z przepisami Konstytucji RP, a zwłaszcza z art. 74 ust. 4 Konstytucji, stwierdzić należy, że zgodnie z art. 188 Konstytucji RP orzekanie w sprawie zgodności ustaw z Konstytucją, należy do wyłącznej kompetencji Trybunału Konstytucyjnego. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.