III SA/Łd 620/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Asesor WSA Ewa Alberciak Protokolant Agnieszka Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi J K. w przedmiocie niewykonania przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. wyroku uchylającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2007r. sygnatura akt III SA/Łd 158/07 oddala skargę. III SA/Łd 620/07 UZASADNIENIE W dniu 30 lipca 2007 roku J. K. wniósł bezpośrednio do Sądu skargę na Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2007 roku w sprawie sygn. akt III SA/Łd 158/07. W treści skargi J. K. obszernie opisał swoje starania o uzyskanie pozytywnego dla siebie rozstrzygnięcia wnosząc o zobowiązanie Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. do ponownego rozpatrzenia wniosków o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Zarządzeniem z dnia 6 sierpnia 2007 roku przekazano skargę Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. celem udzielenia odpowiedzi na skargę. W dniu 30 sierpnia 2007 roku organ nadesłał odpowiedź na skargę wnosząc o odrzucenie skargi z uwagi na jej przedwczesność. W uzasadnieniu Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. wskazał, że wyrokiem z dnia 21 maja 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. z dnia [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie dodatku mieszkaniowego. W dniu 29 czerwca 2007 roku kserokopię powyższego wyroku (bez klauzuli prawomocności) skarżący złożył w siedzibie organu wraz z wnioskiem o "wznowienie postępowania w celu wyrównania przyznanych dodatków mieszkaniowych". Wobec braku prawomocności powyższych orzeczeń, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] przedłużył termin do załatwienia sprawy do dnia 29 sierpnia 2007 roku, pouczając jednocześnie skarżącego, że stosownie do treści art. 286 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopiero po uprawomocnieniu się orzeczeń sąd I instancji zwraca akta organowi administracji publicznej załączając odpisy orzeczeń ze stwierdzeniem ich prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej określony w przepisach prawa liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Z uwagi na okoliczność, że do dnia 28 sierpnia 2007 roku nie wpłynęły do organu I instancji akta sprawy, organ ponownie przedłużył termin załatwienia sprawy do dnia 29 września 2007 roku. W ocenie organu, brak prawomocnych orzeczeń oraz akt administracyjnych sprawy uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy, a zatem termin do jej załatwienia nie rozpoczął jeszcze swojego biegu. To zdaniem organu uzasadnia odrzucenie skargi. Zarządzeniem z dnia 4 września 2007 roku wezwano skarżącego do uzupełnienia braków skargi między innymi poprzez wypowiedzenie się, czy żąda wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 154 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W piśmie z dnia 12 września 2007 roku J. K. wniósł o wymierzenie organowi grzywny. Zarzucił organowi I instancji lekceważenie jego osoby stwierdzając, że wszystkie potrzebne dla załatwienia sprawy informacje zawarte zostały w wyroku Sądu z dnia 21 maja 2007 roku, który dostarczył wcześniej do organu. Pismem z dnia 20 listopada 2007 roku Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. uzupełnił swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. W treści pisma organ I instancji wyjaśnił, że po otrzymaniu prawomocnego rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2007 roku, ponownie rozpoznano wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowanie w sprawie dodatków mieszkaniowych. Decyzją z dnia [...] organ I instancji wydał decyzję o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzjami z dnia [...]. Ponadto, postanowieniem z tej samej daty Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi z [...]., [...], [...]., [...], [...]., [...]., [...]., [...], [...]. oraz [...]. Zarówno decyzja jak i postanowienie nie są ostateczne, bowiem skarżący złożył odwołanie i zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. Do pisma organ I instancji załączył kserokopie opisanych wyżej rozstrzygnięć. Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2007 roku pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cytowanej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność organu, który zdaniem skarżącego nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2007 r. sygn. akt III SA/Łd 158/07. W związku z powyższym skarżący żąda wymierzenie organowi grzywny. Stosownie do treści art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skarga, w której strona żąda wymierzenia grzywny, jest odrębną skargą wniesioną przez uprawiony podmiot, inną od skargi, w wyniku rozpoznania której został wydany wyrok sądu niewykonany przez organ. Wszczęcie postępowania sądowego o zastosowanie środków określonych w cytowanym wyżej przepisie ma na celu ukaranie organu za niewykonanie wyroków sądowych oraz jego dyscyplinowanie. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 29 czerwca 2006 roku skarżący wezwał Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. do wykonania wyroku Sądu z dnia 21 maja 2007 r. Wprawdzie skarżący nazwał powyższe wezwanie "wnioskiem o wznowienie postępowania" jednakże w świetle dalszych wyjaśnień skarżącego, ale przede wszystkim treści samego pisma odnoszącego się do wyroku Sądu z dnia 21 maja 2007 roku, uznać należało, że intencją J. K. było spowodowanie ponownego rozstrzygnięcia sprawy, do czego drogę otworzył przedmiotowy wyrok Sądu. Następnie w dniu 30 lipca 2007 r. skarżący wniósł skargę bezpośrednio do WSA w Łodzi w przedmiocie niewykonania wyroku. Zgodnie z przepisem art. 286 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi (art. 286 § 2 ustawy). W przypadku uwzględnienia skargi na decyzję administracyjną czy postanowienie, termin, o którym mowa w cytowanym wyżej przepisie uregulowany został w treści art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Zgodnie z art. 35 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Organ pozostaje więc w bezczynności po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, jeżeli nie rozpoznał sprawy w powtórnym postępowaniu, prowadzonym na skutek wyroku sądowego, mimo upływu terminu określonego w art. 35 kodeksu (por. Jan Paweł Tarno - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 2004, str. 226). Dopiero niewykonanie orzeczenia sądowego w terminie prowadzi do sytuacji, w której wniesienie skargi do sądu administracyjnego może skutkować ukaraniem organu grzywną. W niniejszej sprawie termin do załatwienia sprawy biegł od dnia doręczenia akt organowi tj. od dnia 16 sierpnia 2007r. (k. 76 akt sądowych sprawy III SA/Łd 158/07), natomiast skarżący wezwał organ do wykonania wyroku już w dniu 29 czerwca 2007 r., a skargę do Sądu wniósł w dniu 30 lipca 2007 r., a więc przed upływem terminu do załatwienia sprawy przez ten organ, a nawet przed rozpoczęciem biegu tego terminu. Również przy uwzględnieniu jako daty wniesienia skargi dnia, w którym Sąd przesłał skargę na adres właściwego organu tj. 9 sierpnia 2007r. (k. 41 akt sądowych), to nadal jest to skarga złożona przed upływem terminu określonego w art. 35 k.p.a. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego z powodu niewykonania wyroku nie jest ograniczone terminem, a jedynym warunkiem wniesienia skargi na podstawie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który obowiązana jest spełnić strona, jest uprzednie pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku. Instytucja wezwania ma służyć temu, aby organ administracji wykonał wyrok zanim interwencja sądu będzie konieczna. Nie ulega wątpliwości, że skarga, o której mowa w art. 154 § 1 ustawy, wniesiona przed upływem terminu do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa nie może być zasadna, a z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Jednocześnie odnieść się należy do wniosku organu o odrzucenie skargi z uwagi na jej przedwczesność. Wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony, bowiem z przedwczesnością skargi wniesionej w trybie art. 154 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi moglibyśmy mieć do czynienia w sytuacji wniesienia jej bez uprzedniego wezwania organu do wykonania wyroku. Przedwczesność ta polegałaby na niewyczerpaniu specyficznie dla tej instytucji uregulowanego toku instancji, które to warunek musi zostać spełniony dla dopuszczalności skargi. Skutecznie wniesienie skargi w trybie art. 154 ustawy, przed upływem terminu do załatwienia sprawy przez organ administracji, nie powoduje jej odrzucenia, bowiem Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty, a zatem dokonuje oceny terminowości załatwienia sprawy przez organ - w tym przypadku uznając, że do naruszenia terminów załatwienia sprawy nie doszło. Należy jednak podkreślić, że na rozprawie w dniu 7 grudnia 2007 roku pełnomocnik organu zmodyfikował stanowisko Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. wnosząc o oddalenie skargi. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, że w świetle przedstawionych materiałów i obowiązujących przepisów, nie można czynić Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. zarzutu, że nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 maja 2007 r., skoro w dacie wniesienia skargi nie upłynęły jeszcze terminy załatwienia sprawy określone w art. 35 k.p.a. Nie sposób również pominąć okoliczności, że po otrzymaniu prawomocnego odpisu orzeczenia z dnia 21 maja 2007 roku oraz akt administracyjnych, organ I instancji wydał w sprawie dwa rozstrzygnięcia w zakresie objętym wyrokiem uchylającym, przy czym na tym etapie postępowania Sąd nie jest władny dokonać oceny ich zasadności czy też zgodności z prawem. Po dokonanej analizie akt sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do wymierzenia organowi grzywny w oparciu o art. 154 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił. a.ł.