I SA/Wa 1237/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-12
Skład orzekający: Monika Nowicka, Iwona Kosińska, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami jest zasadne w sytuacji, gdy wyrok skazujący, będący podstawą tej decyzji, jest kwestionowany w innym postępowaniu, a jego ewentualna zmiana mogłaby uchylić podstawę do cofnięcia licencji?Ratio decidendi
Pozbawienie licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami jest zasadne, jeśli na dzień wydania decyzji administracyjnej istnieje prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo przeciwko mieniu, nawet jeśli strona kwestionuje ten wyrok i oczekuje na wynik innego postępowania, które mogłoby doprowadzić do jego wznowienia lub zmiany. Organ administracji publicznej jest zobowiązany orzekać na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydawania decyzji.Stan faktyczny
Skarżąca A.Ż. wniosła skargę na decyzję Ministra Budownictwa o pozbawieniu jej licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami. Podstawą decyzji było prawomocne skazanie jej wyrokiem Sądu Okręgowego za oszustwo (art. 286 § 1 KK). Skarżąca argumentowała, że decyzja jest przedwczesna, ponieważ oczekuje na wynik postępowania dotyczącego przestępstwa popełnionego przez świadków, co może doprowadzić do wznowienia postępowania karnego i uchylenia wyroku skazującego. Ponadto, po zakończeniu okresu próby, uważała się za niekaraną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie Asesor WSA Iwona Kosińska (spr.) Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A.Ż. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami oddala skargę.
Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku A.Ż. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] orzekającą o pozbawieniu A.Ż. licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami o numerze [...].
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. pozbawił A. Ż. licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami ze względu na fakt, że została ona skazana wyrokiem Sądu Okręgowego w J. z dnia 30 września 2005 r. za czyn z art. 286 § 1 Kodeksu karnego. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem A.Ż. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W jego uzasadnieniu podniosła, że przedmiotowa decyzja została wydana pochopnie i przedwcześnie, bowiem przy ewentualnym wznowieniu postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 30 września 2005 r. i zmianie powyższego wyroku na korzyść strony odpadnie przesłanka pozbawienia jej licencji zawodowej.
Po rozpatrzeniu złożonego wniosku Minister stwierdził, że nie może on zostać uwzględniony. Przywołując treść art. 182 ust. 1 pkt 2 i art. 183 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. z 2004 r. Dz. U. Nr 261, poz. 2603, ze zm.) organ odwoławczy uznał, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż wyrokiem Sądu Okręgowego w J. z dnia 30 września 2005 r. sygn. akt [...] A.Ż. i M.Ż. zostali uznani za winnych doprowadzenia H.P. i J.R. do niekorzystnego rozporządzania mieniem tj. występku z art. 286 § 1 Kodeksu karnego. W związku z powyższym wymierzono obu oskarżonym kary po 6 miesięcy pozbawienia wolności warunkowo zawieszone na okres próby wynoszący 2 lata. W tej sytuacji w świetle przywołanych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami organ miał obowiązek pozbawić A.Ż. licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami nr [...] nadanej w dniu 25 czerwca 2002 r. Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. Odnosząc się natomiast do stwierdzeń zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczących ewentualnej zmiany na korzyść pośrednika A.Ż. wyroku skazującego organ wskazał, że kwestie te zostały rozstrzygnięte przy rozpoznaniu wniosku strony o zawieszenie postępowania w sprawie. Wątpliwości wskazane przez stronę w swej istocie sprowadzają się do polemiki z treścią uzasadnienia decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. oraz postanowień w sprawie odmowy zawieszenia postępowania.
Na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 r. skargę (uzupełnioną pismem z dnia 26 listopada 2007 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła A.Ż.. W uzasadnieniu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo. Podniosła, że stanowisko sądu karnego oparte zostało na zeznaniach dwojga świadków H.P. i J.R., w stosunku do których skarżąca złożyła wniosek do Prokuratury Rejonowej w J. zawierający zawiadomienie o popełnieniu przez nich przestępstwa bezpośrednio związanego z okolicznościami sprawy, w wyniku której nastąpiło skazanie A.Ż. W chwili obecnej w sprawie tej prowadzone jest przez Prokuraturę Rejonową w J. postępowanie pod sygn. akt [...]. Zatem wynik tej sprawy ma zasadnicze znaczenie dla skarżącej, albowiem w przypadku skierowania sprawy do sądu z aktem oskarżenia przeciwko H.P. i J.R., a w konsekwencji uzyskanie prawomocnego wyroku skazującego, wystąpi podstawa do wznowienia postępowania karnego w sprawie A.Ż.. Oznacza to, zdaniem skarżącej, iż wyrok skazujący mógłby zostać uchylony, odpadłaby zatem przesłanka do orzeczenia w przedmiocie cofnięcia licencji zawodowej. Z tej okoliczności skarżąca wywodzi, że decyzja o pozbawieniu jej licencji była przedwczesna tym bardziej, że już sam fakt wszczęcia i prowadzenia postępowania przez Prokuratora wskazuje na duże prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa przez wskazane wyżej osoby, a w konsekwencji podważa ich wiarygodność, jako pokrzywdzonych w sprawie będącej powodem wydania zaskarżonej decyzji.
Skarżąca stwierdziła, że pozycję zawodową w działalności gospodarczej buduje się długo i mozolnie, a ewentualna odbudowa dawnej pozycji zawodowej może trwać wiele lat. W tej sytuacji zakwestionowana decyzja nosi cechy pochopnej i przedwczesnej.
W piśmie uzupełniającym skargę z dnia 26 listopada 2007 r. skarżąca stwierdziła także, że wobec zakończenia biegu warunkowego zawieszenia wykonania kary, z mocy prawa powinna być uznana za niekaraną, co oznaczałoby przyjęcie, że odpadła podstawa zakwestionowanej decyzji cofającej skarżącej licencję zawodową.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.
Postępowanie administracyjne w przedstawionej sprawie zostało wszczęte na podstawie art. 182 ust. 1 pkt 2, art. 183 ust. 3 art. 194 ust. 1 oraz ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. z 2004 r. Dz. U. Nr 261, poz. 2603, ze zm.). Przepisy te stanowią, że licencję zawodową nadaje się osobie, która m.in. nie była karana za przestępstwa przeciwko mieniu, dokumentom, za przestępstwa gospodarcze, za fałszowanie pieniędzy, papierów wartościowych, znaków urzędowych, za przestępstwa skarbowe oraz za inne przestępstwa mające znaczenie ze względu na wykonywany zawód. Pośrednik w obrocie nieruchomościami niewypełniający obowiązków, o których mowa w art. 181 tej ustawy, podlega odpowiedzialności zawodowej. Pozbawienie licencji zawodowej następuje m.in. w przypadku utraty zdolności do czynności prawnych oraz skazania za przestępstwa, o których mowa w art. 182 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Decyzję w tych sprawach wydaje minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.
W rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że na dzień wydania zaskarżonej decyzji, zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy informacją z Krajowego Rejestru Skazanych z dnia 19 października 2006 r., wyrokiem Sądu Okręgowego w J. z dnia 30 września 2005 r. sygn. akt [...], który utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w J. z dnia 23 maja 2005 r. sygn. akt [...], skarżąca była uznana za winną doprowadzenia H.P. i J.R. do niekorzystnego rozporządzania mieniem tj. występku z art. 286 § 1 Kodeksu karnego. Artykuł 286 k.k. umieszczony w rozdziale XXXV kodeksu karnego zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko mieniu" określa odpowiedzialność za tzw. oszustwo, którym według tego przepisu jest motywowane celem korzyści majątkowej doprowadzenie innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez wprowadzenie jej w błąd albo wyzyskanie błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranej czynności. Istota tego przestępstwa polega więc na posłużeniu się fałszem jako czynnikiem sprawczym, który ma doprowadzić pokrzywdzonego do podjęcia niekorzystnej decyzji majątkowej (bliżej zob. T. Oczkowski, Oszustwo jako przestępstwo majątkowe i gospodarcze, Kraków 2004, s. 9 i n.), niewątpliwie więc mieści się w przesłankach określonych w art. 182 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Podkreślić przy tym należy, że czyn, za popełnienie którego skarżąca została skazana, miał związek z obrotem nieruchomościami.
W tej sytuacji, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, Minister Budownictwa był obowiązany do pozbawienia skarżącej licencji zawodowej. W szczególności, że zgodnie z treścią art. 181 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami pośrednik w obrocie nieruchomościami jest zobowiązany do wykonywania czynności, o których mowa w art. 180 ust. 1 i ust. 1a tej ustawy, zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa i standardami zawodowymi, ze szczególną starannością właściwą dla zawodowego charakteru tych czynności oraz zasadami etyki zawodowej. Jest on także zobowiązany do kierowania się zasadą ochrony interesu osób, na których rzecz wykonuje te czynności.
Podnoszone przez skarżącą zarówno we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i skardze oraz piśmie uzupełniającym skargę z dnia 26 listopada 2007 r. argumenty nie mogły wywrzeć wpływu na ocenę prawną prawidłowości postępowania organów administracji publicznej w rozpatrywanej sprawie. Wydając rozstrzygnięcie w sprawie organ publiczny jest zobowiązany wziąć pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dniu wydawania przez ten organ orzeczenia. Nie budzi żadnych wątpliwości w rozpatrywanej sprawie fakt, że zarówno na dzień [...] kwietnia, jak i na dzień [...] maja 2007 r. skarżąca prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w J. z dnia 23 maja 2005 r. sygn. akt [...] była uznana za winną doprowadzenia H.P. i J.R. do niekorzystnego rozporządzania mieniem tj. występek z art. 286 § 1 Kodeksu karnego.
Z wyżej wyjaśnionych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło