II SA/Łd 997/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. przy udziale --- sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej - uchyla zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. M., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] roku, Nr [...] o przyznaniu zaliczki alimentacyjnej w kwocie 300 zł miesięcznie na okres od dnia 1 maja do dnia 31 sierpnia 2007 roku. Z treści uzasadnienia decyzji I instancji wynika, że zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 24 roku życia, jeżeli uczy się w szkole lub szkole wyższej. W przypadku, gdy dochód rodziny nie przekracza kwoty 291,50 zł, a do zaliczki uprawniona jest jedna lub dwie osoby, zaliczka przysługuje do wysokości świadczenia alimentacyjnego, nie więcej jednak niż 300 zł. Na podstawie złożonego wniosku i załączonych dokumentów organ I instancji ustalił, że w stanie faktycznym sprawy spełnione zostały kryteria ustawowe. W tej sytuacji organ, na podstawie art. 7, art. 8 ust. 2 pkt 1, art. 12 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm.), orzekł o przyznaniu M. M. zaliczki alimentacyjnej w kwocie 300 zł miesięcznie w okresie od 1 maja do 31 sierpnia 2007 roku. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wskazała, że świadczenie przysługuje jej od dnia 1 września 2005 roku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W motywach organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania i powtórzył argumentację organu I instancji. Odnosząc się do argumentów odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej, prawo do zaliczki alimentacyjnej ustala właściwy organ począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego. Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, że M. M. wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wraz ze wszystkimi niezbędnymi dokumentami złożyła w dniu 14 maja 2007 roku, zatem organ I instancji prawidłowo ustalił prawo do świadczeń począwszy od 1 maja 2007 roku. Nadto, organ odwoławczy dodał, iż obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości ustalania świadczeń z datą wsteczną. Fakt, że postępowanie przed sądem bułgarskim toczy się od 3 sierpnia 2005 roku, pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie. W skardze do sądu administracyjnego M. M. powtórzyła argumentację odwołania, iż wnioskowane świadczenie przysługuje jej od dnia 1 września 2005 roku do 1 kwietnia 2007 roku. Informację taką uzyskała w Sądzie Okręgowym i do odwołania skierowanego do organu II instancji dołączyła pismo z Sądu Okręgowego w Ł., potwierdzające ten fakt. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 15, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W stanie faktycznym sprawy, organ I instancji ustalił stronie skarżącej prawo do zaliczki alimentacyjnej począwszy od dnia 1 maja do dnia 31 sierpnia 2007 roku. W treści odwołania i skargi strona wyraziła pogląd, iż powinna mieć przyznane świadczenie od dnia 1 września 2005 roku. Bezspornym w sprawie jest to, iż ojciec skarżącej, pochodzenia bułgarskiego, przebywa poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej. Z treści dokumentów załączonych do akt administracyjnych nie ulega również wątpliwości, że strona skarżąca w dniu 3 sierpnia 2005 roku złożyła wniosek do Sądu Okręgowego w Ł. o dochodzenie roszczeń alimentacyjnych od ojca – G. I. M., przebywającego na terenie Republiki Bułgarii. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał m. in. przepis art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 roku o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej ( Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm.). Przepis ten stanowi, iż prawo do zaliczki ustala organ właściwy wierzyciela począwszy od miesiąca, w którym został złożony u komornika sądowego wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, do końca okresu zasiłkowego (art. 10 ust. 1 w/w ustawy). Tym niemniej przepis art. 10 w/w ustawy zawiera w swojej treści szczególne uregulowania dotyczące sytuacji, w której świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika zamieszkałego poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie bowiem z treścią art. 10 ust. 1a w/w ustawy, który wszedł w życie z dniem 1 września 2005r., w przypadku gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją. Osobie, o której mowa w ust. 1a, zaliczka przysługuje wówczas począwszy od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek do sądu okręgowego o wykonanie wyroku, ustalającego prawo do świadczeń alimentacyjnych, w państwie zamieszkania dłużnika alimentacyjnego (art. 10 ust. 1b ustawy). W ocenie Sądu organ, rozpoznając sprawę, pominął szczególny przepis zawarty w treści art. 10 ust. 1a i 1b w/w ustawy, a znajdujący zastosowanie w stanie faktycznym sprawy. Należy przy tym zwrócić uwagę na to, że z akt administracyjnych ( pism z dnia 15 czerwca i 22 października 2007r. Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej ) wynika, iż M. M. i przedstawicielka ustawowa małoletniego wówczas M. M. wnioski o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej po raz pierwszy złożyły w dniu 10 sierpnia 2005r., co świadczy o tym, że starania o uzyskania świadczeń zostały podjęte w okresie znacznie wcześniejszym niż w maju 2007r. W tej sytuacji organ powinien ponownie zanalizować sprawę, mając na uwadze regulację ogólną - zawartą w treści art. 10 ust. 1 ustawy i przepisy szczególne, wynikające z treści art. 10 ust. 1a i 1b ustawy. Wobec powyższego Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.