I OSK 1397/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-11-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, w tym nie złożyła zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, a w szczególności nie złożyła zażalenia do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. Brak takiego zażalenia uniemożliwia skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 52 § 1 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę F. J. na bezczynność Starosty N. w przedmiocie ewidencji gruntów, uznając, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, ponieważ nie złożył wymaganego zażalenia do organu wyższego stopnia. Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniósł J. J., zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i P.p.s.a. dotyczących wyczerpania środków zaskarżenia oraz sposobu oceny materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. J. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt III SAB/Kr 28/07 o odrzuceniu skargi F. J. na bezczynność Starosty N. w przedmiocie ewidencji gruntów postanawia: oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 13.12.2007 r. r., sygn. akt III SAB/Kr 28/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę F. J. na bezczynność Starosty N. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu przed organem właściwym w sprawie. Zarzut bezczynności, postawiony Staroście N., oznacza zarzut, że w terminie określonym przepisem art. 35 kpa lub ustalonym w trybie art. 36 kpa, organ nie załatwił sprawy związanej z wprowadzeniem zmian do zmodernizowanego operatu ewidencji gruntów. Sąd I instancji podkreślił, iż zgodnie z art. 37 § 1 kpa, na niezałatwienie sprawy w terminie służy stronie zażalenie do organu wyższego stopnia. Stosownie do art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organem wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej – a więc także w stosunku do starosty prowadzącego ewidencję gruntów i budynków – jest Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, zatem wystąpienie z zażaleniem do tego organu winno poprzedzić złożenie skargi na bezczynność starosty. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego F. J. z zażaleniem takim nie wystąpił. Jak podkreślił to Sąd żadne z pism załączonych do sprawy nie może być uznane za takie zażalenie. Jedynie pismo z dnia 22.05.2006 r., zatytułowane "skarga na brak zmian w ewidencji gruntów obr. L.", skierowane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K., mające za swój przedmiot skargę na bezczynność Starosty N. m.in. w sprawie toczącej się po uchyleniu wyrokiem z dnia 22.08.2002 r. sygn. akt II SA/Kr 2690/98 poprzednich decyzji w istocie mogło być potraktowane jako zażalenie wniesione w trybie art. 37 § 1 kpa, jednak pismo to zostało złożone przez J. J. i to jemu otwarta została droga do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego, a w aktach brak jest pełnomocnictwa, na mocy którego F. J. mógłby działać w imieniu swego brata. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę F. J. jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniósł uczestnik postępowania Józef Jędruś, reprezentowany przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia i zarzucając mu naruszenie 1. art. 37 kpa poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie przez Sąd, że nie zostało złożone zażalenie na bezczynność organu, 2. art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. przez błędną wykładnię, albowiem Sąd przyjął, iż nie wyczerpano środków zaskarżenia, 3. art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 106 § 5 P.p.s.a. poprzez nierozważnie w sposób wszechstronny materiału dowodowego. W uzasadnieniu pełnomocnik uczestnika postępowania podniósł między innymi, iż zażalenie, o jakim mowa w art. 37 kpa nie ma ustalonej formy, w jakiej powinno być złożone, zaś zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania złożyli cały szereg pism, w których zaskarżali bezczynność Starosty N. W ocenie autora skargi kasacyjnej korespondencja ta, kierowana do różnych organów administracji, w pełni spełniała wymagania z art. 37 kpa, a okoliczność, że żaden z organów, do jakich były kierowane pisma, nie załatwił sprawy w trybie art. 37 nie może obciążać strony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach określonych w § 2. W niniejszej sprawie żaden z tych przypadków nie ma miejsca. W takiej sytuacji Sąd odwoławczy ocenia tylko zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Niezasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd art. 37 § 1 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż żadne z pism jakie składane były przez F. J. do organów administracji, których kopie bądź odpisy znajdują się w aktach, nie mogło być uznane za zażalenie wniesione do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w związku z bezczynnością Starosty N. Jedyne pismo, skierowane do Inspektora, które dotyczyło bezczynności organu I instancji, złożone było w dniu 22.05.2006 r., jednakże sporządzone i wniesione było ono przez J. J., który w żaden sposób nie był umocowany do działania w imieniu swojego brata F. Wprawdzie istotnie zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania kierowali wiele pism do różnych organów administracji, łącznie z Głównym Geodetą Kraju, jednakże żadne z nich nie dawało podstaw pozwalających na uznanie go za zażalenie o jakim mowa w art. 37 § 1, które musi być wniesione do organu wyższego stopnia nad organem, którego bezczynność jest przedmiotem środka zaskarżenia. Tym samym stwierdzić należy, iż stanowisko Sądu I instancji było słuszne, a ocena wyrażona w zaskarżonym postanowieniu była zgodna z prawem. Powyższe wskazuje także na niezasadność naruszenia art. 52 § 1 i 2, bowiem uznanie za prawidłowe stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego co do braku wniesienia zażalenia z art. 37 § 1 kpa pozwala stwierdzić, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, jakie przysługiwały mu w postępowaniu przed organami administracji. Stwierdzić również trzeba, iż nie znajduje uzasadnienia zarzutu naruszenia art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 106 § 5 P.p.s.a., wskazany jako zarzut naruszenia przepisów postępowania. Art. 106 § 5 P.p.s.a. stanowi bowiem, iż przepisy kodeksu postępowania cywilnego stosowane są tylko wobec uzupełniającego postępowania dowodowego prowadzonego na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a., które wszczyna się jedynie w razie niezbędnej konieczności wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Postępowanie takie nie było przez Sąd przeprowadzone, bowiem wątpliwości takie w przedmiotowej sprawie nie zachodziły. Odnosząc się do wniosku o przyznanie wynagrodzenia za koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zawartego w skardze kasacyjnej, zauważyć należy, iż przepisy art. 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i 260 P.p.s.a. wskazują, że orzekanie o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu następuje w postępowaniu dwuinstancyjnym, zatem właściwym dla rozpoznania wniosku o przyznanie wynagrodzenia jest wojewódzki sąd administracyjny, który wydał postanowienie o przyznaniu stronie prawa pomocy w zakresie zastępstwa procesowego. Mając na uwadze powyższe i uznając skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło