I OSK 904/08
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-05-11
Skład orzekający: Joanna Banasiewicz, Marek Stojanowski, Jolanta Rudnicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo wznowił postępowanie w sprawie prawa do zasiłku dla bezrobotnych, opierając się na art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. (fałszywy dowód), bez wykazania, że fałszywość dowodu została stwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, a także bez rozważenia przesłanek z art. 145 § 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Wojewody Lubelskiego, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję organu odwoławczego. Sąd I instancji słusznie wskazał na wadliwość postępowania wznowieniowego, które oparto na art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. bez spełnienia wymogu stwierdzenia fałszywości dowodu prawomocnym orzeczeniem lub rozważenia przesłanek z art. 145 § 2 k.p.a. Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez WSA również okazały się bezzasadne, gdyż sąd ten nie stosował wskazanych przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy uznania osoby za bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Organ pierwszej instancji uchylił decyzję o odmowie, stwierdzając, że osoba zarejestrowana jako bezrobotna złożyła fałszywe oświadczenie o nieprowadzeniu działalności gospodarczej, podczas gdy ją prowadziła. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na brak wystarczającego materiału dowodowego do stwierdzenia fałszywości oświadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, zarzucając wadliwość postępowania wznowieniowego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Lubelskiego od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędzia del. WSA Jolanta Rudnicka (spr.) Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Lubelskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 lutego 2008 r. sygn. akt III SA/Lu 524/07 w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie uznania za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 21 lutego 2008 r. sygn. akt III SA/Lu 524/07 uchylił decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie uznania za osobę bezrobotną oraz odmowie przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy:
Wojewoda Lubelski decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania W. M. wniesionego od decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] orzekającej o uchyleniu decyzji wydanej z upoważnienia Kierownika Rejonowego Urzędu Pracy z dnia [...] października 1997 r., nr [...] w sprawie nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] października 1997 r. na okres i w wysokości określonej ustawą, oraz odmowie uznania za bezrobotnego od dnia [...] października 1997 r. i odmowie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia [...] października 1997 r., uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że decyzja Prezydenta Miasta Lublina z dnia [...] czerwca 2007 r. wydana została na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ I instancji stwierdził, że w dniu rejestracji w urzędzie pracy, tj. [...] października 1997 r. W. M. złożył oświadczenie o nieprowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej, gdy tymczasem prowadził on działalność w okresie od [...] stycznia 1989 r. do [...] grudnia 2003 r. Organ I instancji przytoczył treść art. z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy określający pojęcie osoby bezrobotnej i wywiódł, że skoro W. M. prowadził działalność gospodarczą, to złożone przez niego oświadczenie w dniu rejestracji w urzędzie pracy było oświadczeniem fałszywym i stanowiło podstawę do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] października 1997 r.
Organ odwoławczy dokonując analizy całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie uznał, iż nie może ustalić, czy złożone oświadczenie było fałszywe. W aktach sprawy, znajduje się pismo Urzędu Miasta Lublin z dnia [...] czerwca 2007 r., w którym poświadczone zostało, że działalność gospodarczą w przedmiocie: zarobkowy przewóz osób - taxi, W. M. zarejestrował pod numerem [...] w dniu [...] stycznia 1989 r. Datą rozpoczęcia działalności był dzień [...] stycznia 1989 r., zaś datą wykreślenia z ewidencji [...] grudnia 2003 r. Ponadto dokumentem potwierdzającym fakt posiadania przez stronę wpisu do ewidencji działalności gospodarczej pod numerem [...] jest zaświadczenie wystawione przez Urząd Miasta Lublin z dnia [...] czerwca 2007 r. W zaświadczeniu tym dodatkowo zamieszczono informację, że W. M. posiadał wpis do ewidencji działalności gospodarczej również w przedmiocie zarobkowy przewóz osób - taxi, zarejestrowaną pod numerem [...] w okresie od [...] listopada 1997 r. do [...] czerwca 1998 r. W ocenie organu odwoławczego Prezydent Miasta Lublin nie zgromadził wystarczającego materiału dowodowego, który uzasadniałby zastosowanie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Nie jest też wiadomym, czy W. M. wniósł zażalenie na postanowienie Urzędu Miasta Lublin z dnia [...] czerwca 2007 r. o odmowie wydania zaświadczenia o prowadzeniu działalności gospodarczej w żądanej treści.
Na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. W. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, podnosząc, że organ wydał szereg decyzji, których sformułowań skarżący nie rozumie. Od 1989 r. skarżący nie prowadził żadnej działalności, nie opłacał składek ZUS, nie płacił podatku dochodowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylając zaskarżoną decyzję uznał, że narusza ona przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd I instancji wskazał, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a. Wskazanie właściwej podstawy wznowienia postępowania jest bardzo istotne, gdyż tryb wznowienia postępowania jest trybem nadzwyczajnym, który ustawodawca obwarował kilkoma wymogami. Wymogi te dotyczą przede wszystkim kwestii przesłanek wznowienia postępowania, które są określone w sposób enumeratywny i mają charakter obligatoryjny.
Sąd I instancji zwrócił uwagę, że wznowienie postępowania na podstawie określonej w art.145 §1 pkt 1 K.p.a. ograniczone jest wystąpieniem łącznym warunków: 1) w postępowaniu dowodowym miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu; 2) sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, z wyjątkiem sytuacji, gdy: sfałszowanie dowodu jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, oraz gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte wskutek przedawnienia lub innych prawnie określonych przyczyn; 3) fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Ocenę wystąpienia powyższych przesłanek organ obowiązany jest przytoczyć w uzasadnieniu decyzji. Tymczasem Prezydent Miasta Lublina w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2007 r. o wznowieniu postępowania i w decyzji wydanej na podstawie art. 151 § 1 k.p.a., podał jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., ograniczając się do lakonicznego skonkretyzowania jej jako oparcie się w wydawaniu decyzji ostatecznej na fałszywym dowodzie, tj. na złożonych przez W. M. nieprawdziwych oświadczeniach w "Karcie rejestracyjnej bezrobotnego" oraz w "Oświadczeniu rejestrowanego", że nie prowadzi on pozarolniczej działalności gospodarczej, nie zawiesił ani nie wyrejestrował jej prowadzenia. Sąd I instancji stwierdził, że z uzasadnienia decyzji Prezydenta Miasta Lublin z dnia [...] czerwca 2007 r. uchylającej decyzję dotychczasową i rozstrzygającej o istocie sprawy, nie wynika, by organ przeprowadził wnioskowanie w kierunku istnienia powyżej wymienionych przesłanek art. 145 § 1 pkt 1 i art. 145 § 2 k.p.a., a w szczególności by wywodził, iż podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy był dowód, którego sfałszowanie stwierdzono prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Nie można również stwierdzić, by organ odwoławczy wykazywał w zaskarżonej decyzji, czy w przedmiotowej sprawie miał do czynienia z wyjątkami określonymi w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a., w szczególności, czy fałszywość oświadczeń skarżącego była oczywista.
Co do powyższego Sąd I instancji zgodził się z organem odwoławczym, który uchylił pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Okoliczności uzasadniających uchylenie decyzji z dnia [...] października 1997 r., podanych przez Prezydenta Miasta Lublin w sposób lakoniczny, w ocenie Sądu I instancji, nie można uznać za wypełnienie przesłanek z przepisu art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., których szczegółowe określenie zostało podane wyżej. Z akt sprawy nie wynika, iż fałszywość dowodu, jakim są oświadczenia W. M. zawarte w "Karcie rejestracyjnej bezrobotnego", że nie prowadzi on pozarolniczej działalności gospodarczej, została stwierdzona orzeczeniem sądu lub innego organu. Pomimo zasadnego stwierdzenia, że organ pierwszej instancji nie uzasadnił zastosowania przepisu art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a., organ odwoławczy nie wskazał w sposób wyczerpujący zakresu wytycznych co do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oceny materiału dowodowego, a w szczególności informacji o wykreśleniu skarżącego z ewidencji działalności gospodarczej w dniu [...] grudnia 2003 r. w kontekście podstaw wznowienia.
W ocenie Sądu I instancji prawidłową podstawą wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie będzie podstawa określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd Wojewódzki uznał, że organy administracyjne orzekające w sprawie nie przeprowadziły szczegółowych rozważań nad zaistnieniem zastosowanej podstawy wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i precyzujących ją warunków dodatkowych określonych w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a., zgromadzony w sprawie przemawia za tym, że postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] października 1997 r. mogło być dotknięte wadliwością dotyczącą istnienia istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych lub dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję ostateczną. Jednakże badając decyzję organu pierwszej instancji, organ odwoławczy nie wziął pod uwagę powyżej wymienionej wadliwości i jako organ, działający nie jak organ mający uprawnienia wyłącznie kasatoryjne, ale również jako organ przejmujący sprawę pierwszej instancji do rozpatrzenia jej co do istoty w postępowaniu odwoławczym. Dlatego, zdaniem Sądu I instancji, zaskarżona decyzja Wojewody Lubelskiego z dnia [...] sierpnia 2007 r. została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.. i art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewoda Lubelski, zarzucając naruszenie:
1) prawa materialnego- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 2 ust. l pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, z późn. zm.) przez błędną jego wykładnię i w związku z tym niewłaściwe zastosowanie poprzez przyjęcie, że osoba bezrobotna nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej do dnia jej wyrejestrowania, a w konsekwencji przyjęcie, że posiadanie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej oraz jej nie podjęcie od dnia wskazanego w zgłoszeniu do dnia jej wyrejestrowania w sytuacji, w której znalazła się osoba bezrobotna nie miało znaczenia dla zachowania statusu bezrobotnego,
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a., art. 151 §1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 145 § l pkt l i § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że wszystkie istotne fakty zostały udowodnione, nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 138 § 2 k.p.a. do uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji a organ odwoławczy nie orzekł o istocie sprawy oraz, że osoba bezrobotna nie złożyła fałszywego oświadczenia, co do podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej a dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, nie okazały się fałszywe, a w konsekwencji uwzględnienie przez Sąd orzekający skargi W. M., w sytuacji, gdy skarga powinna być oddalona.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, że przy rozstrzygnięciu niniejszej sprawy Sąd powinien uwzględnić przepisy prawa materialnego zawarte w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Z przepisu tego wynika, że warunkiem posiadania statusu bezrobotnego jest brak wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, bądź wykazanie niepodjęcia działalności gospodarczej od dnia jej zgłoszenia do dnia wyrejestrowania z ewidencji. Ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na osobie bezrobotnej a nie na organie administracji. Dlatego też, zdaniem Wojewody Lubelskiego stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego narusza obowiązujące prawo.
Podnosząc zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy autor skargi kasacyjnej stwierdził, że organ odwoławczy był uprawniony do wydania decyzji w trybie art. 138 § 2 K.p.a. Przepis ten upoważnia organ odwoławczy do wydania decyzji kasacyjnej, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Zdaniem organu odwoławczego, postępowanie wyjaśniające organu pierwszej instancji w przedmiotowej sprawie nie zostało przeprowadzone w sposób wystarczający i wymagało zgromadzenia materiału dowodowego w stopniu znacznie przekraczającym jego uzupełnienie. Autor skargi kasacyjnej zwrócił uwagę, że W. M. wskazał w odwołaniu wniesionym do Wojewody Lubelskiego różne okresy prowadzenia działalności gospodarczej tj. od [...].12.1977 r. do [...].08. 1978 r., od [...].08.1979 r. do [...].02.1982 r. oraz od [...].01.1989 r. do [...].07.1989 r., ze względu na przebywanie w zakładach karnych, a organ pierwszej instancji nie zgromadził innych dowodów z dokumentów (np. z ZUS, US), z których wynikałoby, czy w dniu zgłoszenia się do rejestracji w urzędzie pracy ([...].10.1997 r.) skarżący faktycznie prowadził działalność gospodarczą, czy też jej nie prowadził, a posiadał jedynie wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Organ I instancji nie przeprowadził innych dowodów określonych w k.p.a
Autor skargi kasacyjnej podkreślił, że organ odwoławczy przekazując sprawę do ponownego rozpoznania może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, jednakże k.p.a. nie przewiduje związania organu pierwszej instancji wskazówkami zawartymi w decyzji organu odwoławczego. Organ pierwszej instancji po przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpatrzenia samodzielnie dysponuje zakresem postępowania wyjaśniającego, a zalecenia organu odwoławczego wiążą go jedynie co do obowiązku wyjaśnienia okoliczności w nich wskazanych, zaś sposób przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do istnienia tych okoliczności i ocena dowodów w tym celu uzyskanych należy do wyłącznej kompetencji organu pierwszej instancji. Dlatego stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, że zaskarżona do Sądu decyzja została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. nie jest trafne.
Autor skargi kasacyjnej wywiódł, że dopiero jednoznaczne ustalenie rzeczywistego faktu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, da podstawy do stwierdzenia, czy złożone przez W. M. oświadczenie było niezgodne z prawdą, a tym samym, czy istnieją prawne podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., czy zachodzą inne podstawy wznowienia postępowania określone w art. 145 § l pkt 5 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako " P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art.183 §2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skuteczne zakwestionowanie prawidłowości sprawowanej kontroli przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które naruszył sąd, a następnie powiązanie zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego bądź materialnego, które wadliwie zastosowano w postępowaniu administracyjnym, a nadto wykazanie – w przypadku zarzutów naruszenia norm procesowych, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.174 P.p.s.a.)
W skardze kasacyjnej pełnomocnik Wojewody Lubelskiego przytoczył obie podstawy wymienione w art.174 P.p.s.a. Wobec przedstawienia przez autora skargi kasacyjnej zarówno zarzutu naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności podlega rozpoznaniu drugi zarzut. Bowiem dopiero przesądzenie, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy lub nie został skutecznie podważony można dokonać subsumcji danego stanu faktycznego do zastosowanego przepisu prawa materialnego.
W ramach podstawy kasacyjnej przewidzianej w art.174 pkt 2 P.p.s.a autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art.145 §1 pkt 1 lit.c P.p.s.a w zw. z art.138 §2 k.p.a., art.151 §1 pkt 2 k.p.a. oraz art.145 §1 pkt 1 i §2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że wszystkie istotne fakty zostały udowodnione, okoliczności wyjaśnione, nie zostały spełnione przesłanki art.138 §2 k.p.a. oraz że osoba bezrobotna nie złożyła fałszywego oświadczenia co do podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej, a dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności nie okazały się fałszywe. Z tak sformułowanymi zarzutami nie można się jednak zgodzić. Wnioski, jakie wyprowadził autor skargi kasacyjnej z uzasadnienia zaskarżonego wyroku są błędne. Z treści uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego co do konieczności uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, lecz nie zgodził się z argumentacją organu odwoławczego zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd I instancji słusznie zwrócił uwagę, że w postępowaniu wznowieniowym bardzo istotne jest wskazanie właściwej podstawy wznowienia, gdyż tryb wznowienia jest trybem nadzwyczajnym, który ustawodawca obwarował kilkoma wymogami. Wymogi te dotyczą przede wszystkim przesłanek wznowienia postępowania, które są wyliczone w sposób enumeratywny w art. 145 §1 k.p.a. i art.145 a §1 k.p.a. Zgodzić należy się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że skoro podstawą wznowienia postępowania był art.145 §1 pkt 1 k.p.a. to organ powinien dokonać wnikliwej analizy tej przesłanki w również w aspekcie art.145 §2 k.p.a, gdy postępowanie w sprawie zostało wznowione przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu orzeczeniem sądu lub innego organu. Stosownie bowiem do wskazanego wyżej art.145 §2 k.p.a. – "Z przyczyn określonych w art.145 §1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowione postępowanie jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu publicznego". Wypada podkreślenia, co słusznie też zauważył Sąd I instancji, że wznowienie postępowania na podstawie art.145 §1 pkt 1 k.p.a. jest dopuszczalne w sytuacji łącznego spełnienia warunków: w postępowaniu dowodowym zakończonym decyzją ostateczną miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu, co zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu, przy czym fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. W rozpoznawanej sprawie z akt sprawy nie wynika, aby fakt złożenia fałszywego oświadczenia przez W. M. został stwierdzony prawomocnym orzeczeniem sądu i dlatego miał rację Sąd I instancji, gdy wytknął organom orzekającym w sprawie, że nie dokonały oceny przesłanek wznowienia postępowania również w kontekście art.145 §2 k.p.a. W tej sytuacji zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art.145 §1 pkt 1 lit.c P.p.s.a. w zw. z art.138 §2 k.p.a. i art.151 §1 pkt 2 k.p.a jest bezzasadny.
Nietrafny jest także zarzut naruszenia art. 145 §1 pkt 1 i §2 k.p.a. oraz związany z tym zarzutem, wyrażony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej pogląd, że Sąd I instancji uznał, że osoba bezrobotna nie złożyła fałszywego oświadczenia co do podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku takiego wniosku nie można wywieść, gdyż Sąd I instancji zwrócił jedynie uwagę, że okoliczność ta nie została gruntownie zbadana przez organy orzekające w sprawie w aspekcie ustawowych przesłanek wznowienia. Podnoszony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut, że Sąd niejako przedwcześnie zawyrokował o możliwości zastosowania art.145 §1 pkt 5 k.p.a. jest w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nieuzasadniony. W ramach sprawowanej kontroli legalności zaskarżonej decyzji sąd administracyjny ma prawo udzielić organom orzekającym wskazówek co do dalszego prowadzenia sprawy, co nie narusza art.134 §1 P.p.s.a., a odpowiada dyspozycji art.141 par. 4 P.p.s.a.
Odnośnie zarzutu naruszenia prawa materialnego – art.145 §1 pkt 1 lit a P.p.s.a. w zw. z art. 2 ust.2 pkt 1lit.f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) należy zauważyć, że przepisy te nie były przez Sąd I instancji stosowane. Nieuprawniony zatem jest wniosek autora skargi kasacyjnej, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni i niewłaściwie zastosował wskazane przepisy.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 P.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło