I OZ 114/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na punkt 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1738/07 w przedmiocie zasądzenia kwoty 240 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przeniesienia służbowego z urzędu do jednostki organizacyjnej w innej miejscowości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w punkcie 2 i przekazać sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 grudnia 2007 r. umorzył postępowanie przed tym Sądem w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] w przedmiocie przeniesienia służbowego z urzędu do jednostki organizacyjnej w innej miejscowości. Ponadto zasądził od Komendanta Głównego Straży Pożarnej na rzecz pełnomocnika skarżącego adw. M. B. kwotę 240 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wywodził, iż zgodnie z art. 161 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę, w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego i gdy postępowanie w sprawie stało się z inny przyczyn bezprzedmiotowe. Ponadto stosownie do treści art. 54 § 3 powołanej ustawy organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. W rozpoznawanej sprawie Komendant Główny Straży Pożarnej po otrzymaniu skargi, w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. decyzją z dnia [...] uwzględnił ją w całości i uchylił w całości zaskarżoną swoją decyzję oraz decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w L. z dnia [...] w sprawie przeniesienia służbowego. Z tego powodu, Sąd I instancji doszedł do przekonania, że postępowanie niniejsze stało się bezprzedmiotowe i jako takie je umorzył. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a. w związku z § 18 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Punkt drugi tego postanowienia zaskarżył skarżący. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego wskazał, iż w związku z reprezentowaniem skarżącego przedłożył on fakturę VAT obejmującą zestawienie kosztów udzielonej pomocy prawnej na kwotę 1220 złotych. Sprawa została, jak wywodził pełnomocnik, przez skarżącego faktycznie wygrana i niewątpliwie strona powinna mieć prawo odzyskania w pełni poniesionych kosztów zastępstwa procesowego. Koszty te były niezbędne do obrony naruszonych praw skarżącego oraz wynikały z faktu ich poniesienia, a ich kalkulacja wynikała ze znacznego nakładu pracy pełnomocnika skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 201 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie, Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej po doręczeniu mu skargi skarżącego uwzględnił ją i uchylił kwestionowaną decyzję. W tym stanie rzeczy, Sąd I instancji prawidłowo doszedł do przekonania, że dalsze prowadzenie postępowania co do tej decyzji jest bezprzedmiotowe i umorzył postępowanie w sprawie. W ramach takiego rozstrzygnięcia zasądził również zwrot kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika strony w kwocie 240 złotych. Rozstrzygnięcie Sądu I instancji w tym zakresie jest nieprawidłowe. Pełnomocnik P. B. jest pełnomocnikiem, którego strona ustanowiła dla siebie z wyboru. Oznacza to, że zwrot niezbędnych kosztów postępowania powinien być bezpośrednio zasądzony na rzecz skarżącego, a nie na jego pełnomocnika. Tym bardziej, że treść powołanego powyżej przepisu wyraźnie stanowi, że zwrot kosztów postępowania od organu, obejmujących między innymi wynagrodzenie pełnomocnika strony, należy się skarżącemu, a nie jego pełnomocnikowi. Podkreślić ponadto należy, iż w niniejszej sprawie do zasądzenia kosztów obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika zastosowanie powinny mieć przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powołał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., ale w sprawie opłat za czynności adwokatów, a nie radców prawnych. Pełnomocnik skarżącego jak wynika z dokumentów sprawy jest radcą prawnym, a nie adwokatem. Rozpoznając kwestię kosztów ponownie, Sąd przy określeniu ich wysokości winien mieć na uwadze treść § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349), który stanowi o tym, że sąd zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W rozpoznawanej sprawie uwzględnić należy, iż przedmiotowe postępowanie zostało przez Sąd I instancji umorzone. Nie była wyznaczona w sprawie skarżącego żadna rozprawa, do której pełnomocnik P. B. zobowiązany byłby się przygotować i na nią stawić w Sądzie. Nie były też podejmowane żadne inne rozstrzygnięcia w sprawie, które rodziłyby konieczność aktywności ze strony pełnomocnika skarżącego w postaci chociażby konstruowania określonego rodzaju nowych pism procesowych, celem ewentualnego ich zaskarżenia. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.