II SA/Sz 538/07

WyrokWSA w Szczecinie2007-12-19

Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Katarzyna Grzegorczyk Meder, Andrzej Kołodziej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ochrony środowiska może zobowiązać podmiot prowadzący instalację do sporządzenia przeglądu ekologicznego, jeśli istnieją jedynie okoliczności wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko, a nie jego faktyczne zaistnienie, i czy w takiej sytuacji organ powinien rozważyć inne, mniej kosztowne środki dowodowe?
Ratio decidendi
Organ ochrony środowiska może zobowiązać podmiot do sporządzenia przeglądu ekologicznego, jeśli stwierdzi okoliczności wskazujące na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko. Jednakże, decyzja ta ma charakter uznaniowy i wymaga od organu wykazania, że osiągnięcie celu, jakim jest udowodnienie negatywnego oddziaływania, jest niemożliwe przy użyciu innych, mniej kosztownych środków dowodowych. Organy powinny wszechstronnie rozważyć dowody proponowane przez stronę prowadzącą instalację.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. została zobowiązana decyzją Starosty, a następnie utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, do sporządzenia przeglądu ekologicznego dla fermy norek. Organ I instancji powołał się na wyniki kontroli WIOŚ, które wykazały niezabezpieczone miejsca gromadzenia odchodów, zastoiska wód opadowych i wypełnione zbiorniki odcieków. Spółka kwestionowała te ustalenia, wskazując na warunki atmosferyczne i brak faktycznego zagrożenia. W skardze do WSA Spółka zarzuciła organom nieuwzględnienie jej argumentów i dowodów, a także brak rozważenia innych, mniej kosztownych środków dowodowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Starosty oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska /spr./, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk Meder, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi Spółki z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zobowiązania do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dla fermy norek I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] , Nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. U z a s a d n i e n i e: Starosta decyzją z dnia "[...]", na podstawie art. 237,239,240 i 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006r. Nr 129, poz. 902 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego : 1. zobowiązał firmę "N" Sp. z o.o. w S. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego dla fermy norek w terminie do dnia 30 czerwca 2007r; 2. orzekł, że przegląd ekologiczny powinien zawierać : 2.1. informację o tytule prawnym do instalacji, 2.2. informację o rodzaju prowadzonej działalności, 2.3. opis obejmujący: 2.3.1. rodzaj, wielkość i usytuowanie instalacji wraz z informacją o jej stanie technicznym, 2.3.2. powierzchnię zajmowanego terenu lub obiektu budowlanego, 2.3.3. rodzaj technologii, 2.3.4. istniejące w sąsiedztwie lub bezpośrednim zasięgu oddziaływania instalacji obiekty mieszkalne i użyteczności publicznej, 2.3.5. istniejące w sąsiedztwie lub bezpośrednim zasięgu oddziaływania instalacji obiekty i obszary poddane ochronie na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody, ustawy o lasach, ustawy - Prawo wodne oraz przepisów ustawy o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym, 2.4. określenie oddziaływania instalacji na środowisko, ze szczególnym uwzględnieniem wpływu na powierzchnię ziemi (glebę) i wody podziemne, obejmujące: 2.4.1. wykonanie analiz składu chemicznego i mikrobiologicznego (zawartość bakterii chorobotwórczych, w tym z rodzaju Salmonella; miano coli; obecność jaj Ascaris Cumbricoides lub Trichocephalus trichuria) gleby, 2.4.2. wykonanie analiz składu chemicznego (BZT5, ChZT, zawiesina, azot ogólny, azot amonowy, azot azotanowy, azot azotynowy, fosfor ogólny, potas ogólny, chlorki, siarczany, odczyn) i mikrobiologicznego wód podziemnych występujących w warstwach wodonośnych w profilu glebowym, 2.5. opis działań mających na celu zapobieganie i ograniczanie oddziaływania na środowisko, 2.6. porównanie wykorzystywanej technologii z technologią spełniającą wymagania, o których mowa wart. 143 Prawa ochrony środowiska, 2.7. zwięzłe streszczenie w języku niespecjalistycznym informacji zawartych w przeglądzie, 2.8. nazwisko osoby lub osób sporządzających przegląd. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji podniósł, że w dniu 12 stycznia 2007r. wpłynął wniosek Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego fermy norek "N" Sp. z o.o. w S. Organ ten w dniu 4 stycznia 2007r. przeprowadził kontrolę fermy i ustalił, że miejsca gromadzenia odchodów pod pawilonami hodowlanymi nie są zabezpieczone folią. Przy pawilonach hodowlanych nr 3,8,10 i 11 widoczne były zastoiska wód opadowych. W dniu kontroli zbiorniki do gromadzenia odcieków z płyty obornikowej były wypełnione w całej objętości, co może doprowadzić do zanieczyszczenia środowiska. W ocenie organu kontrolującego fakty te wskazują na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko. Wobec powyższego, organ I instancji na podstawie art. 237 ustawy Prawo ochrony środowiska, w dniu "[...]" wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wydania decyzji zobowiązującej firmę "N" do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego. W toku postępowania Prezes Zarządu firmy "N" zwrócił się do Inspektora Ochrony Środowiska o ponowne przeanalizowanie celowości opracowania przeglądu ekologicznego obejmującego wpływ hodowli zwierząt futerkowych na powierzchnię ziemi i wody podziemne, powołując się na badania przeprowadzone w ramach projektu badawczego nr "[...]" pt. "Badania nad sposobami ograniczania i eliminacji zagrożeń dla środowiska naturalnego, wynikających z fermowej hodowli zwierząt futerkowych". Organ ten, po analizie informacji zawartych w piśmie strony stwierdził, że w obrębie fermy norek istnieje prawdopodobieństwo negatywnego oddziaływania hodowli na środowisko i wody gruntowe, i konieczne jest wykonanie przeglądu ekologicznego. W tych okolicznościach, organ I instancji stwierdził, że zachodzi konieczność wydania przedmiotowej decyzji. W odwołaniu od tej decyzji "N" Spółka z o.o. w S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że uzasadnienie decyzji jest sprzeczne z realiami, stwarza pozory obiektywizmu i fachowości. Motywy uzasadnienia zostały wzięte z wniosku WIOŚ, będącego skutkiem kontroli w dniu 4 stycznia 2007r. Zdaniem spółki, oceny inspektorów WIOŚ były nierzetelne, gdyż przez wiele dni poprzedzających kontrolę jak i w dniu kontroli padał obfity deszcz. Ferma jest wyposażona w grawitacyjną instalację odprowadzającą nadmiar wód opadowych, lecz likwidacja zastoisk wymaga kilku dni bezdeszczowych. Ilustrują to zdjęcia pawilonów 3,8,10,11, po opadach śniegu, po stopnieniu śniegu (widoczne zastoiny) i po kilku dniach bezdeszczowych (brak zastoin). Spółka wskazała też, że płyta obornikowa pozostawała pusta od dwóch miesięcy przed kontrolą, a więc zbiorniki do gromadzenia odcieków z tej płyty wypełniały się deszczówką. Występowanie po intensywnych opadach kałuż deszczówki, napełnienie deszczówką zbiorników do odcieków z płyty obornikowej, nie mogą stanowić zagrożenia dla środowiska i być powodem wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego. W dalszej części uzasadnienia odwołania Spółka powołała się na załączone do akt sprawy, wyniki badań wody ze studni znajdującej się na terenie fermy z dnia 17 listopada 1995r. przed zasiedleniem zwierzętami, z których wynika, iż zanieczyszczenie w wodzie gruntowej osiąga niższe wartości, niż przyjęte dla parametrów wody pitnej lub też nie odbiega od tych wartości znacząco, przy założeniu, że zasadniczy wpływ na zanieczyszczenie wody mają takie substancje jak amoniak, azotyny i azotany. W ocenie skarżącej Spółki dopiero laboratoryjne stwierdzenie zanieczyszczeń przekraczających dopuszczalne stężenie powinno być powodem wszczęcia postępowania administracyjnego. Ponadto Spółka wniosła o uwzględnienie sugestii autorów opracowania "Badania nad sposobem ograniczenia lub eliminacji zagrożeń dla środowiska naturalnego, wynikających z fermowej hodowli zwierząt futerkowych", którego autorzy sugerują także sposoby monitorowania ferm gwarantujące ochronę środowiska bez narażenia na znaczne koszty analityki chemicznej. Między innymi badanie wody gruntowej tanim sposobem monitoringu. Na terenie fermy jest punkt monitorowania wpływu fermy na glebę i wody podpowierzchniowe oraz studnia wody gruntowej, stanowiącej awaryjne źródło wody. Skarżąca Spółka w piśmie procesowym z dnia 19 marca 2007r. dodatkowo podniosła, że 16 października 2006r. w organie I instancji złożyła wniosek o zmianę sposobu użytkowania magazynów słomy na pawilony handlowe dla zwierząt. W dniu 21 stycznia 2007r. Starosta na wniosek Wójta Gminy zobowiązał Spółkę do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia. Z kolei Wójt Gminy w dniu 19 lutego 2007r. wydał postanowienie o zobowiązaniu Spółki do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko dla powyższego przedsięwzięcia. Zakres raportu jest identyczny z zakresem ustalonym w postanowieniu Starosty. W tej sytuacji, sporządzenie przeglądu ekologicznego jest urzędniczą szykaną, zwłaszcza, że zakres raportu oddziaływania na środowisko jest znacznie szerszy niż przeglądu ekologicznego. Dlatego do czasu wykonania raportu oddziaływania na środowisko nie powinna być wydana decyzja o sporządzeniu przeglądu. Jeśli raport nie wyjaśni zastrzeżeń zgłaszanych przez Inspekcję Ochrony Środowiska, wówczas zasadne będzie wykonanie przeglądu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]", na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 237, art. 239 i 240 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006r., Nr 129, poz. 912 ze zm.) – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji podniosło, że zgodnie z art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska. "W razie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ ochrony środowiska może zobowiązać prowadzący instalację podmiot korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego". W ocenie Kolegium, wykładnia przytoczonego przepisu, prowadzi do wniosku, że do nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego wystarczające jest stwierdzenie okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko. Przepis nie wymaga stwierdzenia, że skutek taki zaistniał tj., że instalacja oddziaływuje negatywnie na środowisko. Przegląd ekologiczny jest dokumentem na podstawie którego stwierdzić będzie można, czy faktycznie okoliczności sugerujące i uzasadniające takie założenie miały wpływ na faktycznie negatywne oddziaływanie instalacji na środowisko. Kontrola obiektu Spółki przeprowadzona przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska wykazała, że istnieje prawdopodobieństwo zanieczyszczenia wód gruntowych i gleby, z uwagi na stwierdzone zastoiska wód opadowych wymieszanych z odciekami odchodów, jako skutek niedostatecznego zabezpieczenia przed opadami atmosferycznymi oraz braki w zakresie gospodarki odpadami. Odnosząc się do zarzutu bezpodstawności żądania wykonania przeglądu ekologicznego wobec nałożenia na Spółkę obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zmianie sposobu użytkowania czterech magazynów słomy na pawilony hodowlane, Kolegium wskazało, że zakres tych postępowań nie pokrywa się. Obowiązek wykonania przeglądu ekologicznego opiera się o inne przyczyny, inny jest jego zakres, uszczegółowiony do oddziaływania instalacji na powierzchnię ziemi i wody podziemne. Natomiast przedsięwzięcie będące przedmiotem oddziaływania na środowisko w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej obejmuje zmianę sposobu użytkowania istniejącej instalacji poprzez przeznaczenie magazynów słomy na pawilony hodowlane. Jego przedmiotem jest ocena oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, przy zmienionym sposobie użytkowania dotychczasowej instalacji. Przegląd ekologiczny może być źródłem informacji w zakresie nim objętym dla oceny skumulowanego oddziaływania instalacji na środowisko. Kolegium podkreśliło, że zakres przeglądu ekologicznego został doprecyzowany przez nałożenie obowiązku przeprowadzenia szczegółowych analiz składu chemicznego i mikrobiologicznego gleby oraz wód podziemnych w warstwach wodonośnych w profilu glebowym, co znajduje uzasadnienie w przedstawionych okolicznościach i faktach stwierdzonych podczas kontroli. W ocenie organu odwoławczego, przedstawione przez Spółkę wyniki badań i analiz nie uzasadniają odstąpienia od wykonania przeglądu ekologicznego, nie tylko bowiem, że dotyczą ubiegłych lat, ale przede wszystkim wskazują na wzrost oddziaływania hodowli na środowisko, poprzez sukcesywny wzrost zawartości amoniaku w wodzie pobranej jako próbka ze studni awaryjnej. Przedłożony zaś przez stronę raport oddziaływania na środowisko dot. planowanego przedsięwzięcia – zmiana sposobu użytkowania – nie tylko nie zawiera szczegółowej analizy określonej w punkcie 2.4.1. i 2.4.2. zaskarżonej decyzji, ale opiera się na tych samych badaniach (z lat 1995 – 2004), które zostały w niniejszym postępowaniu ocenione jako wzrost oddziaływania hodowli na środowisko. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego "N" Spółka z o.o. w S. zarzuciła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie rozpatrzyło ponownie sprawy, tylko bezkrytycznie przyjęło argumentację Starosty, wziętą z wniosku Inspektora Ochrony Środowiska. Skarżąca Spółka podniosła, że z mocy prawa ferma jest zaliczana do obiektów mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Każde zatem przedsięwzięcie inwestycyjne, technologiczne, zmiana sposobu użytkowania wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, a tym samym zgody organów opiniujących. Od 11 lat hodowla prowadzona jest w systemie ściółkowym, tak jak większość ferm na świecie. Nie było też żadnych zmian w technologii chowu. Spółka w ciągu ostatnich dziesięciu lat wykonała szereg opracowań wymaganych przepisami a dotyczących ochrony środowiska tj. dwie oceny zapachowej uciążliwości, cztery raporty oddziaływania na środowisko, dokumentację hydrologiczną i geologiczno – inżynierską, badania mikrobiologiczne i parazytologiczne gruntu wokół fermy. Okoliczność, że ferma zaliczana jest do obiektów mogących znacząco oddziaływać na środowisko nie oznacza automatyzmu przy kwalifikowaniu, że jakiekolwiek czynności eksploatacyjne na fermie lub zdarzenia wymagają sankcji w postaci sporządzenia przeglądu ekologicznego. Spółka podniosła, że powodem wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego było to, że : 1. miejsca gromadzenia odchodów pod klatkami nie są zabezpieczane folią; 2. widoczne zastoiska wód opadowych przy pawilonach 3,8,10 i 11; 3. zbiorniki do gromadzenia odcieków z płyty wypełnione deszczówką. Odnosząc się do kwestii zabezpieczenia gromadzenia odchodów pod klatkami folią Spółka wskazała, że jest to nieracjonalne rozwiązanie techniczne, gdyż duże ilości wody z instalacji pojenia zwierząt są wychlapywane i tracone przez nieszczelności. Pozbawienie gruntu możliwości swobodnego wsiąkania wody, spowodowałoby mechaniczne zdestabilizowanie tego gruntu, na którym posadowione są konstrukcje pawilonów hodowlanych. Znaczna większość ferm hodowli norek prowadzona jest w systemie hodowli ściółkowej, a tylko nieliczne są skanalizowane. Spółka wskazała też, że ferma posiada instalację drenażu rozsączającego, odprowadzającą nadmiar wód opadowych. W okresie jesienno – wiosennym na skutek intensywnych opadów występują jednak zastoiska wód opadowych, co nie stanowi zagrożenia dla środowiska a tym samym podstawy do wszczęcia procedury związanej z nałożeniem obowiązku wykonania przeglądu ekologicznego. Zdaniem strony nadużyciem jest sugestia organów, że te zastoiska są wymieszane z odciekami z odchodów na skutek niedostatecznego zabezpieczenia przed opadami atmosferycznymi. Pawilony są odpowiednio zadaszone a miejscowe wypłukanie odchodów może nastąpić np. w przypadku awarii instalacji pojenia zwierząt. Skarżąca Spółka podniosła też, że w dniu kontroli zbiorniki podziemne do gromadzenia odcieku z płyty obornikowej były wypełnione deszczówką i to również organ kontrolujący uznał za zagrożenie środowiska. Gdyby deszczówka ta istotnie zagrażała środowisku, mogła być w każdej chwili przepompowana do stojącego obok pustego zbiornika stalowego, do magazynowania obiektu. Reasumując, skarżąca Spółka uznała, że stwierdzone rzekome zagrożenia dla środowiska są fałszowaniem rzeczywistości eksploatacyjnej fermy i nie mogą stanowić podstawy do wszczynania procedury administracyjnej związanej z przeglądem ekologicznym. Z tych względów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na wniosek skarżącej Spółki złożony na rozprawie w dniu 06 grudnia 2007r., Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dopuścił dowód z wyników badań wody pobranej z otworów kontrolnych zaprojektowanych i wykonanych w celu monitorowania wód gruntowych wokół fermy norek w strumieniach wykonanych przez Powiatową Stację Sanitarno – Epidemiologiczną w listopadzie 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: W aktualnym stanie sprawy, nie przesądzając ostatecznego sposobu jej rozstrzygnięcia, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji stanowi art. 237 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006r. Nr 129, poz. 912 ze zm.). Przepis ten stanowi, że "W razie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, zobowiązać prowadzący instalację podmiot korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego". Z unormowań cytowanego przepisu wynika, że po pierwsze wydanie decyzji na jego podstawie poprzedzone być musi postępowaniem administracyjnym mającym na celu wyjaśnienie czy w związku z działaniem określonej instalacji (w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo ochrony środowiska) zachodzi możliwość jej negatywnego oddziaływania na środowisko, i po drugie, że podjęcie decyzji zobowiązującej podmiot prowadzący badaną instalację do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego następuje w warunkach tzw. uznania administracyjnego o czym świadczy użyty w przepisie zwrot "może". Zgodzić się trzeba z zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentacją, że dla nałożenia obowiązku o którym mowa w art. 237 cyt. ustawy, "wystarczającym jest stwierdzenie okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko. Przepis nie wymaga stwierdzenia, że skutek taki zaistniał tj. że instalacja w sposób negatywny na środowisko oddziaływuje". Powyższa interpretacja jest jednak niepełna, bowiem nie dostrzega tych istotnych dla sprawy okoliczności, których rozważenie stanowi warunek konieczny decyzji o charakterze uznaniowym. Wszak wyposażenie przez ustawodawcę właściwego organu w możliwości nakładania na określone podmioty w indywidualnych sprawach obowiązków, powinności i ciężarów, ma charakter celowy tzn. służy realizacji określonych celów wynikających albo wprost z przepisu albo z ratio legis ustawy, a zatem każde działanie organu oderwane od tego celu, nie znajdujące w nim uzasadnienia, nie będzie mieściło się w granicach uznania administracyjnego. W niniejszej sprawie, rozważenia zatem wymagało jakiemu celowi orzeczony obowiązek miałby służyć, a w szczególności czy osiągnięcie tego celu w konkretnych realiach byłoby możliwe poprzez zastosowanie innych środków. W związku z powyższym wyjaśnić trzeba, że przeprowadzenie przeglądu ekologicznego ma na celu – potwierdzenie negatywnego oddziaływania na środowisko lub wykluczenie takiego oddziaływania oraz umożliwienie podjęcia działań zmierzających do usunięcia ujemnego oddziaływania na środowisko w przypadku jego wystąpienia. Organy orzekające w rozpatrywanej sprawie uchyliły się od ustaleń i rozważań w przedstawionym wyżej zakresie, co powoduje, że stawiany skargą zarzut dowolności uznać należy za zasadny. Skarżąca Spółka już w odwołaniu wskazywała na okoliczności, w świetle których jej zdaniem nie zachodziła potrzeba sporządzania przeglądu ekologicznego. Organ odwoławczy z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1; art. 107 § 3 i art. 7 kpa uchylił się od rozstrzygnięcia sprawy w kontekście większości argumentów podniesionych w odwołaniu. W szczególności nie odniósł się do twierdzeń skarżącej spółki, że ferma jest wyposażona w grawitacyjną instalację odprowadzającą nadmiar wód opadowych oraz na terenie fermy znajduje się punkt monitorowania wpływu fermy na glebę i wody powierzchniowe oraz studnia wody gruntowej, stanowiącej awaryjne źródło wody. W uzasadnieniach decyzji obu instancji brak jest wykazania, że ustalenie negatywnego oddziaływania przedmiotowej instalacji na środowisko nie jest możliwe przy użyciu innych środków dowodowych niż przegląd ekologiczny. Pamiętać bowiem trzeba o tym, że przegląd ekologiczny jest w istocie opinią specjalistyczną, a zatem koszty jego sporządzenia są wysokie i obciążają prowadzącego tą instalację, co nie jest dla niego obojętne. Jeśli zatem ten sam cel mógłby być osiągnięty w drodze innych środków dowodowych, to sięganie po instrument niewątpliwie najdroższy nie znajduje racjonalnego uzasadnienia. W zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono, dlaczego dla ustalenia czy nastąpiło negatywne oddziaływanie instalacji na środowisko nie jest wystarczające przeprowadzenie dowodu w postaci badań próbek wód gruntowych i podziemnych oraz próbek gleby. Wyjaśnić trzeba w tym miejscu, że Sąd administracyjny nie zastępuje właściwych organów administracji publicznej w merytorycznym orzekaniu, a zatem nie jest uprawniony do czynienia ustaleń faktycznych. Dlatego dopuszczony na rozprawie dowód z przedłożonych przez stronę skarżącą wyników badania wody, pobranej z otworów kontrolnych zaprojektowanych i wykonanych w celu monitorowania wód gruntowych w S., przeprowadzonych w listopadzie 2007r. , a więc po wydaniu zaskarżonej decyzji, poza potwierdzeniem, że tego rodzaju badanie na zlecenie zainteresowanego jest możliwe – nie mógł być przedmiotem oceny Sądu z punktu widzenia jego przydatności dla merytorycznego załatwienia sprawy. Dowód ten jednak może i powinien być rozważony przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Reasumując powyższe, dla niekontrowersyjnego – z punktu widzenia decyzji uznaniowej – wyjaśnia kwestii istnienia potrzeby sporządzenia (lub jej braku) przeglądu ekologicznego o określonym w zaskarżonej decyzji zakresie przedmiotowym, organ ponownie rozpatrujący sprawę powinien wykazać nie tylko istnienie możliwości negatywnego oddziaływania na środowisko, ale również rzeczą organu będzie wykazanie, że osiągnięcie celu jakim jest udowodnienie negatywnego oddziaływania na środowisko jest niemożliwe przy użyciu innych środków dowodowych. Wszechstronne rozważenie tej ostatniej kwestii wymagało będzie szczegółowego ustosunkowania się organu do dowodów proponowanych przez podmiot prowadzący instalację. Mając powyższe na uwadze, należało na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzec jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie w pkt II wyroku zostało wydane na podstawie art. 152 cytowanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło