III SA/Kr 701/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie NSA Wiesław Kisiel WSA Dorota Dąbek spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi M. C. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji z dnia [...] Nr: [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej uchyla zaskarżone orzeczenie i poprzedzające je orzeczenie organu pierwszej instancji WSA/wyr. l - sentencja wyroku wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 grudnia 2007r. Orzeczeniem z dnia [...] nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska orzekła o rozpoznaniu u M. C. schorzeń z § 77 pkt 5 (przebyte skręcenie kolana prawego z uszkodzeniem więzadła krzyżowego przedniego po leczeniu operacyjnym) oraz § 63 pkt 1 (pourazowy zespół bólów i zawrotów głowy) Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004r. (Dz. U. nr 133, poz. 1422 z późn. zm.). Orzeczono jednocześnie o kategorii do służby wojskowej stwierdzając: zdolny do służby wojskowej kategoria z gr. II i stwierdzając, że obydwa schorzenia pozostają w związku ze służba wojskową w następstwie wypadku. W odwołaniu od tego orzeczenia M. C. podniósł, że proces rehabilitacji po operacji przebiega powoli i właściwe byłoby udzielenie mu urlopu zdrowotnego. Ponadto zarzucił zbyt pobieżne badanie przeprowadzone przez komisję i brak ustosunkowania się do zapytania o potrzebę długotrwałego lub stałego zwolnienia go ze służby ze względu na stan zdrowia. Orzeczeniem z dnia [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska orzekła o uchyleniu powyższego orzeczenia w części ustalonych rozpoznań z utrzymaniem kategorii zdrowia. Jako podstawę prawną wskazano art. 127 § 1 i art. 132 kpa w związku z § 31 ust. 1 i § 32 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004r. W rozpoznaniu stwierdzono schorzenie z § 77 pkt 5 (przebyte wykręcenie stawu kolanowego prawego z uszkodzeniem więzadła krzyżowego przedniego leczonym operacyjnie jego rekonstrukcją, skutkujące ograniczeniem wyprostu stawu o 5 stopni oraz zanikiem mięśnia czworogłowego uda o dwa centymetry, staw kolanowy stabilny, w trakcie leczenia usprawniającego) oraz § 63 pkt 1 (pourazowy zespół bólów i zawrotów głowy) Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004r. (Dz. U. nr 133, poz. 1422 z późn. zm.). W zakresie kategorii do służby wojskowej ustalono "Z" czyli zdolny do służby wojskowej nr 2 gr. II i stwierdzono, ze obydwa schorzenia pozostają w związku ze służbą w następstwie wypadku. W skardze od powyższej decyzji M. C. powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu wnosząc o zmianę decyzji i zarzucając, że organ nie udzielił mu urlopu zdrowotnego. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentacje zawartą w decyzji. Odnosząc się do zarzutu związanego z urlopem wyjaśniono, ze organ II instancji nie jest właściwy do jego udzielenia i dlatego pouczył w zaskarżonej decyzji o takiej możliwości i wskazał do kogo należy się w tej sprawie zwrócić. Nas rozprawie przed sądem w dniu 18 grudnia 2007r. skarżący wskazał dodatkowo, że cierpi także na inne schorzenia niż te, które zostały stwierdzone w zaskarżonym orzeczeniu (m.in. przepuklinę układu pokarmowego), które dyskwalifikują jego zdolność do służby wojskowej, ale komisja lekarska nie przeprowadziła badań lekarskich w tym zakresie. W odpowiedzi na ten zarzut pełnomocnik organu podał, że niniejsze postępowanie prowadzone było tylko w zakresie schorzenia kolana, gdyż chodziło o dokonanie oceny zdolności do służby wojskowej po dłuższej nieobecności skarżącego spowodowanej stanem zdrowia w wyniku wypadku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do treści art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że jeżeli wydana w granicach sprawy której dotyczy skarga decyzja administracyjna narusza prawo w sposób określony w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega uchyleniu bez względu na to, czy skarga formułuje zarzuty o naruszeniu prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest zatem kontrola zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, a więc zgodności z obowiązującym prawem. W ocenie sądu zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie organu I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa. Na wstępie należy podnieść, że zaskarżona decyzja organu II instancji tj. Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Jako podstawę prawną tej decyzji powołano bowiem art. 132 kpa, a wiec przedmiotowa decyzja wydana została w trybie tzw. "samouwzględnienia" odwołania. Przepis ten został w niniejszej sprawie zastosowany nieprawidłowo i to z dwóch powodów. Po pierwsze: upoważnionym do działania w trybie art. 132 kpa jest tylko organ I instancji, a nie organ II instancji. Po drugie zaś zastosowanie tego przepisu jest możliwe tylko w razie uwzględnienia odwołania w całości. Tymczasem w niniejszej sprawie organ administracyjny zmienił decyzję organu I instancji jedynie w zakresie rozpoznania schorzeń, pozostawił natomiast w zakresie kategorii zdolności do służby wojskowej. Już zatem tylko z tych powodów zaskarżona decyzja musiała zostać uchylona. Należy nadto wskazać, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania polegającym na braku należytego wyjaśnienia sprawy, co naruszyło art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Organ nie przeprowadził bowiem należycie postępowania wyjaśniającego i nie ustalił wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, to jest nie wziął pod uwagę innych schorzeń skarżącego ograniczając się jedynie do schorzenia kolana. Za nietrafne uznać bowiem należy argumenty powołane przez organ, że zakres przeprowadzonego przez komisję badania słusznie był w niniejszej sprawie ograniczony jedynie do badania schorzenia kolana. Niniejsze postępowanie zostało przeprowadzone dla ustalenia zdolności do służby wojskowej żołnierza, który nie wykonywał zadań służbowych z powodu choroby trwającej nieprzerwanie przez 3 miesiące, a więc na podstawie art. 5 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. nr 179, poz. 1750). Obowiązujące przepisy nie zawężają w takich przypadkach postępowania przed wojskową komisją lekarską tylko do orzekania o tej chorobie, z powodu której żołnierz nie wykonywał swych obowiązków przez co najmniej 3 miesiące. W ramach orzekania przez wojskową komisję lekarską ustala się kategorię zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej. W takim orzeczeniu należy zatem uwzględnić całokształt okoliczności faktycznych, a więc uwzględnić wszystkie elementy stanu zdrowia badanego wpływające na jego zdolność do służby wojskowej. Organ administracyjny zgodnie z art. 9 kpa obowiązany jest do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mogący mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony. W niniejszej sprawie zatem organy administracyjne winny były pouczyć skarżącego o jego prawie do składania wniosków i przedkładania wszelkiej dokumentacji lekarskiej dotyczącej ogólnego stanu zdrowia. Istnienie tego obowiązku organu potwierdza treść § 23 Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. nr 133, poz. 1422 z późn. zm.) z którego wynika, że orzeczenie lekarskie wydaje się między innymi na podstawie informacji zawartych w pisemnym oświadczeniu żołnierza. W niniejszej sprawie skarżący nie był o takiej możliwości poinformowany, organy administracyjne nie dopełniły zatem obowiązku wynikającego z art. 9 kpa. Zastrzeżenia budzą też zbyt lakoniczne uzasadnienia decyzji obu instancji, które nie spełniają wymogów art. 107 § 3 kpa. Przeprowadzone zatem w przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne było dotknięte wadami. Powyższe uchybienia proceduralne mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 litera c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowią zatem przesłankę do uchylenia decyzji obu instancji. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.