II OZ 712/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-07-08

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak środków finansowych, odległość, niedogodność połączeń komunikacyjnych, konieczność doglądania inwentarza, nieznajomość przepisów prawa lub nieotrzymanie zawiadomienia o terminie posiedzenia, na którym ogłoszono wyrok, mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku jest możliwe tylko w przypadku, gdy uchybienie nastąpiło bez winy strony. Brak środków finansowych, odległość, niedogodność połączeń, konieczność doglądania inwentarza, nieznajomość prawa oraz nieotrzymanie zawiadomienia o terminie ogłoszenia wyroku, przy zachowaniu należytej staranności, nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu. Strona powinna wykazać się obiektywnym miernikiem staranności, a nawet lekkie niedbalstwo wyklucza przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
M. M. złożył skargę na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Po rozprawie, na której nikt się nie stawił, wyrok został ogłoszony. M. M. złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i przywrócenie terminu, wskazując na brak środków finansowych, odległość, niedogodność komunikacji, konieczność doglądania inwentarza oraz nieznajomość prawa. WSA odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy za nieuprawdopodobniony. M. M. złożył zażalenie, podnosząc specyfikę pracy rolnika i koszty związane z dojazdem. NSA rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny postanowił oddalić zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 482/07 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 482/07 w sprawie ze skarg K. F., M. M., M. P., S. P., S. G., C. K., A. K., S. A., E. K., Z. G., J. P., S. G., W. B. i Z. B. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego postanawia oddalić zażalenie M. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego. W dniu 10 grudnia 2007 r. odbyła się rozprawa, na którą nikt się nie stawił. Ogłoszenie wyroku w sprawie nastąpiło zaś w dniu 21 grudnia 2007 r. Pismem z dnia 8 stycznia 2008 r. M. M. zwrócił się do Sądu z prośbą o udzielenie mu informacji o stanie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pismem z dnia 16 stycznia 2008 r. poinformował skarżącego, że wyrok w sprawie został ogłoszony w dniu 21 stycznia 2008 r. W dniu 23 stycznia 2008 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie mu wyroku oraz, na wypadek gdyby nastąpiło uchybienie terminu, o przywrócenie terminu do zgłoszenia takiego wniosku. Wskazał, że z uwagi na brak środków finansowych, znaczną odległość i niedogodność połączeń komunikacyjnych oraz konieczność doglądania inwentarza nikt z mieszkańców, których dotyczyła skarga nie stawił się na rozprawie w dniu 10 grudnia 2007 r. Skarżący wskazał ponadto, że nie powiadomiono stron postępowania o terminie posiedzenia, na którym ogłoszono wyrok. Dodał, że strony nie znają przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 maja 2008 r., na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), odmówił M. M. przywrócenia terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Zawiadomienie o rozprawie zostało mu doręczone w dniu 6 grudnia 2007 r. w trybie art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Natomiast Sąd nie ma obowiązku doręczenia zawiadomienia o terminie posiedzenia, na którym będzie ogłoszony wyrok w razie odroczenia jego ogłoszenia. Również brak środków finansowych na przyjazd na rozprawę i nieznajomość przepisów prawa nie mogą stanowić, w ocenie Sądu, podstawy przywrócenia terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. M. M. złożył zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że jest rolnikiem i specyfika jego pracy powoduje, iż nie może opuszczać gospodarstwa. Ponadto wyjazd do Warszawy na rozprawę wiązałby się ze znacznymi kosztami, na które składałyby się koszty dojazdu, noclegu i utrzymania. Są to przeszkody, których skarżący nie był w stanie usunąć. Wyjaśnił także, iż nie wiedział o możliwości przyznania prawa pomocy, a o treści pouczeń zawartych w kierowanych do niego pismach nie zapoznał się, gdyż był przekonany, że w sprawie nic nie będzie się działo bez jego wiedzy i czekał na zawiadomienie Sądu o wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W judykaturze już od dawna przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie przyjęto, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa. W świetle powołanych przepisów i okoliczności niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż trafne jest stanowisko Sąd I instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił w przekonujący sposób, iż uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie jego skargi na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej nastąpiło bez jego winy. Usprawiedliwieniem braku winy skarżącego nie może być fakt, iż skarżący nie był na rozprawie i nie wiedział o odroczeniu ogłoszenia wyroku. Wskazać bowiem należy, iż przy zachowaniu należytej staranności w prowadzeniu własnej sprawy, skarżący, który nie kwestionuje, iż wiedział o dacie rozprawy w dniu 10 grudnia 2007 r., mógł po rozprawie skontaktować się z Sądem telefonicznie celem uzyskania informacji o wyniku tej rozprawy. Nie zasługuje również na uwzględnienie podnoszona w zażaleniu okoliczność niewiedzy, jak również nieznajomości prawa, tym bardziej, że jak przyznał sam skarżący, nie czytał pouczeń Sądu, co świadczyć może o niedbalstwie w prowadzeniu swoich spraw, w żaden sposób nie może natomiast stanowić o braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W związku z powyższym, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2008 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku wydanego w przedmiotowej sprawie należy uznać za prawidłowe. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. . Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło