III SA/Wa 595/07

WyrokWSA w Warszawie2008-01-09

Skład orzekający: Bożena Dziełak, Lidia Ciechomska-Florek, Marta Waksmundzka-Karasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy trudna sytuacja finansowa podatnika, wynikająca z nieuczciwości kontrahentów i problemów w branży, może stanowić podstawę do umorzenia odsetek od zaległości podatkowych na podstawie "ważnego interesu podatnika"?
Ratio decidendi
Umorzenie odsetek od zaległości podatkowych na podstawie "ważnego interesu podatnika" jest instytucją nadzwyczajną i uznaniową. Trudna sytuacja finansowa podatnika, nawet jeśli spowodowana nieuczciwością kontrahentów lub problemami branżowymi, nie stanowi automatycznie podstawy do umorzenia, jeśli nie wynikła ze zdarzeń losowych i niezależnych od podatnika. Przedsiębiorca ponosi ryzyko związane z prowadzoną działalnością, w tym ryzyko wyboru kontrahentów. Właściwa ocena sytuacji finansowej i dowodów należy do organów podatkowych, a sąd administracyjny kontroluje legalność ich działania, nie zasadność z punktu widzenia słuszności.
Stan faktyczny
Spółka jawna złożyła wniosek o umorzenie odsetek od zaległości podatkowych w podatku VAT, argumentując trudną sytuacją finansową wynikającą z problemów w branży mięsnej i nieuczciwości kontrahentów. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że sytuacja nie wynika ze zdarzeń losowych i niezależnych od podatnika, a przedsiębiorca ponosi ryzyko związane z prowadzoną działalnością. Spółka zaskarżyła decyzje odmowne do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i wadliwe zebranie materiału dowodowego. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek (sprawozdawca), Asesor WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi H. sp. jawna H. K., M. K. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług oddala skargę Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, decyzją z dnia [...]grudnia 2006 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 220 § 2 oraz 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 8 poz. 60 z późn. zm.; dalej powoływanej jako "Ordynacja podatkowa"), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] sierpnia 2006 r. w sprawie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za okres marzec – lipiec, wrzesień – grudzień 2003 r. oraz styczeń – październik 2004 r. W motywach decyzji z dnia [...] sierpnia 2006 r. organ pierwszej instancji wskazał, że wnioskiem z dnia 1 marca 2006 r. "H." Spółka jawna - H. K., M. K. (Skarżąca w niniejszej sprawie) wystąpiła o umorzenie w całości odsetek od zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT-4) oraz odsetek od zaległości podatkowych w podatku VAT. Swój wniosek Skarżąca argumentowała tym, że spłaciła należność główną i nie stać jej na zapłacenie dodatkowych odsetek. Podniosła również, że w chwili obecnej nie prowadzi działalności gospodarczej. Wspólnicy Skarżącej są na rencie chorobowej oraz pozostają bez pracy. Odmawiając umorzenia odsetek od zaległości organ pierwszej instancji powołując się na treść art. 67a § 1 i art. 67b § 1 Ordynacji podatkowej oraz uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie udzielenia ulg w spłatach zaległości podatkowych, wskazał, że okoliczności powstania zaległości w przedmiotowej sprawie nie posiadają znamion zdarzeń losowych, niezależnych od podatnika. Dokonując analizy sytuacji ekonomicznej i finansowej Skarżącej a także gwarancji odzyskania przez nią płynności finansowej nie znalazł podstaw do umorzenia odsetek za zwłokę. W ocenie organu pierwszej instancji samo powoływanie się na trudną sytuację finansową nie jest wystarczającą przesłanką do udzielenia tego rodzaju ulgi. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 67a § 1 i art. 67b § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uwzględnienia jej wniosku z dnia 1 marca 2006 r. W związku z powyższym wniosła o zmianę decyzji organu pierwszej instancji lub też skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu podniosła, że w złożonym wniosku o umorzenie odsetek wykazała swoją słabą sytuację finansową, w której znalazła się z przyczyn niezależnych od siebie i niezwiązanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Trudna kondycja finansowa Skarżącej wynikła przede wszystkim z trudnej sytuacji rynkowej w branży mięsnej oraz nieuczciwych działań kontrahentów Skarżącej. Wskutek działań tych podmiotów Skarżąca utraciła płynność finansową i nie była w stanie regulować bieżących zobowiązań, w tym należności publicznoprawnych. W ocenie Skarżącej, organ podatkowy nie podjął wystarczających kroków mających na celu analizę przedłożonych oraz znajdujących się posiadaniu organów podatkowych dokumentów. W ocenie Skarżącej, uwzględnienie złożonego wniosku wpłynie na wywiązywanie się przez nią w przyszłości z bieżących, a przede wszystkim zaległych zobowiązań podatkowych. Powołaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podniósł, że stosownie do przepisów art. 67a § 1pkt 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Dodał, że organ podatkowy jest obowiązany do wszechstronnego rozważenia czy w sprawie wystąpiły nagłe zdarzenia losowe, a przede wszystkim sytuacje spowodowane działaniem czynników, na które podatnik nie miał wpływu i które nie były zależne od jego postępowania. Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie wystąpiła. Skarżąca powoływała się na trudną sytuację w branży mięsnej oraz nieuczciwych kontrahentów, jednakże argumenty te, zdaniem organu odwoławczego, nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Dodatkowo, wbrew twierdzeniu Skarżącej o braku prowadzenia działalności gospodarczej, dowody zawarte w aktach wskazują, że za listopad – grudzień 2004 r. Skarżąca złożyła korekty deklaracji z wykazanymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Również składane za okres deklaracje VAT-7 za okres styczeń – czerwiec 2006 r. nie dowodzą, że działalność została zlikwidowana. Organ odwoławczy stwierdzając brak przesłanek do umorzenia odsetek podkreślił, że przytoczone wyżej przepisy nie przewidują oceny z czyjej winy zostały naliczone odsetki za zwłokę od bezspornych zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. Odsetki są naliczane od zaległości podatkowych na podstawie art. 53 § 1 z zastrzeżeniem art. 54 Ordynacji podatkowej. Zauważył przy tym, iż załączone do akt dokumenty nie uzasadniały umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Skarżąca jedynie ogólnikowo powoływała się na prowadzenie wobec niej egzekucji sądowych, jednakże w toku postępowania nie załączyła żadnych dokumentów potwierdzających powołane fakty. Dlatego też organ odwoławczy nie mógł dokonać oceny wpływu windykacji egzekucji na sytuację finansową Skarżącej, a wierzytelności wobec Skarbu Państwa mają charakter priorytetowy przed innymi wierzytelnościami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji i zobowiązanie organu podatkowego pierwszej instancji do uwzględnienia przedłożonego przez Skarżącą wniosku z dnia 1 marca 2006 r. lub też przekazania sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 67a § 1 pkt 3 oraz art. 67b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uwzględnienia przez organy podatkowe obu instancji wniosku strony z dnia 1 marca 2006 r., pomimo jego zasadności; - art. 122 w związku z art. 187 Ordynacji podatkowej, poprzez brak uwzględnienia przez organy podatkowe wskazanych przez Skarżącą ruchomości, z których to istniała realna możliwość zaspokojenia, w ramach prowadzonych czynności egzekucyjnych, wymagalnych zobowiązań podatkowych w zakresie co najmniej równej zaległości podatkowej której dotyczył wniosek z dnia 1 marca 2006 r. W uzasadnieniu podniosła, że już w złożonym w dniu 1 marca 2006 r. wniosku wskazana została bardzo słaba kondycja finansowa Skarżącej, powstała z przyczyn niezależnych od Spółki, także niezwiązanych z prowadzoną przezeń działalnością gospodarczą. Wbrew wywodom organu odwoławczego powyższe zostało wykazane w toku prowadzonego postępowania podatkowego. Skarżąca podtrzymała w całości argumentację, iż w interesie społecznym jest funkcjonowanie przedsiębiorstw, które zdolne są do konkurowania na rynku. W przypadku poprawy sytuacji finansowej Skarżącej, z nawiązką odda ona udzielone w ramach ulgi kwoty (w postaci przyszłych podatków). Nawet niewielka ulga w postaci umorzenia odsetek przyczyni się niewątpliwie do poprawy sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Podniosła również, że obecnie z powodu bardzo słabej kondycji finansowej od wielu miesięcy nie jest w stanie prowadzić działalności gospodarczej, nie zatrudnia też pracowników, a składane przez nią deklaracje tytułem składek na ubezpieczenia społeczne opiewają na zerowe kwoty. Podobnie płatności tytułem podatku VAT, co potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy deklaracje dla podatku od towarów i usług. W braku ewentualnej ulgi w zobowiązaniach podatkowych Skarżąca nadal nie będzie w stanie prowadzić działalności gospodarczej. Skarżąca podkreśliła ponadto, że organy podatkowe w ogóle nie podjęły odpowiednich kroków mających na celu analizę przedłożonej oraz znajdującej się w posiadaniu organu podatkowego dokumentacji. Podjęły jedynie w minimalnym zakresie czynności mające na celu wyegzekwowania należności podatkowych ze wskazanych przez Skarżącą ruchomości, z których prowadzona była egzekucja. W trakcie prowadzonych czynności egzekucyjnych Skarżąca co najmniej kilkukrotnie informowała organy podatkowe o zajętym majątku, z którego istniała realna szansa wyegzekwowania należności publicznoprawnych, w tym tych których dotyczy wniosek z dnia 1 marca 2006 r. Informowała również organy podatkowe o czynnościach prowadzonych przez Komornika Sądowego w N. Tymczasem organ podatkowy nie podjął określonych działań mających na celu wyegzekwowanie zobowiązań podatkowych ze wskazanego mienia ruchomego. Komornik skarbowy mógł przyłączyć się do prowadzonej egzekucji przez wskazanego komornika sądowego i uczestniczyć w planie podziału kwoty uzyskanej z egzekucji. Uprzywilejowanie należności publicznoprawnych Skarbu Państwa skutkowałoby uregulowaniem całej zaległości podatkowej Skarżącej. Komornik skarbowy zamiast przyłączyć się do planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji próbował dokonać zajęcia wierzytelności, która przysługiwała z planu podziału kwot uzyskanej z egzekucji. W ocenie Skarżącej organy podatkowe, nie wyjaśniając dostatecznie sprawy, arbitralnie wbrew okolicznościom sprawy, uznały, iż Skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających uwzględnienie wniosku. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd nie jest natomiast uprawniony do oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia zasad słuszności, celowości, czy też przestrzegania zasad współżycia społecznego. Badając zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą Sąd nie stwierdził, aby naruszały one prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, o co wnosił Skarżący. Nie stwierdził również innych wyżej wskazanych przesłanek, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania tych decyzji z obrotu prawnego. Skarżący oparł skargę głównie na wadliwym w jego ocenie zebraniu przez organy podatkowe materiału dowodowego, nie uwzględnieniu wniosku Skarżącego z dnia 1 marca 2006 r. w przedmiocie umorzenia odsetek za zwłokę w wysokości wyliczonej w złożonym wniosku, tj. w wysokości 24.303,00 zł, oraz nieuwzględnieniu przez organy podatkowe wskazanych przez Skarżącego ruchomości, z których istniała realna możliwość zaspokojenia w ramach prowadzonych czynności egzekucyjnych, wymagalnych zobowiązań podatkowych Skarżącego w zakresie co najmniej równej zaległości podatkowej której dotyczył wniosek z dnia 1 marca 2006 r. Skarżący podniósł, iż znalazł się w tak trudnej sytuacji finansowej z przyczyn niezależnych od spółki, także niezwiązanych z prowadzoną przezeń działalnością gospodarczą. Stan finansów Skarżącego wynika przede wszystkim z trudnej sytuacji rynkowej w branży mięsnej oraz z nieuczciwych działań kluczowych kontrahentów gospodarczych spółki czego organy podatkowe nie uwzględniły powołując się na konieczność regulowania zobowiązań podatkowych, z których finansowane są potrzeby całego społeczeństwa. W ocenie Sądu nie zasługiwały na uwzględnienie obszernie uzasadniane w skardze zarzuty dotyczące wadliwości decyzji z powodu braku wystąpienia u Skarżącego, okoliczności nadzwyczajnych ( w tym zdarzeń losowych) uzasadniających uwzględnienie przedłożonego wniosku. Nie zasługiwały też na uwzględnienie zarzuty, iż organ podatkowy ( zwłaszcza I instancji), podjął jedynie w minimalnym zakresie czynności mające na celu wyegzekwowanie należności podatkowych ze wskazanych przez Skarżącego ruchomości, z których prowadzona była egzekucja przez Komornika Sądowego w N., gdyż Komornik skarbowy zamiast przyłączyć się do planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji w oparciu o art. 1023 i nast. K.p.c. próbował dokonać zajęcia wierzytelności, która przysługiwała z planu podziału kwot uzyskanych z egzekucji. Poprzez niedostateczne wyjaśnienie ,sprawy wbrew okolicznościom sprawy, organy obu instancji uznały, iż Skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających uwzględnienie wniosku. Z przedstawionych zarzutów i akt administracyjnych sprawy wynika, że Skarżący nie jest zadowolony z pracy organów komorniczych, które jego zdaniem, działały niewłaściwie. Należy przyznać rację organowi odwoławczemu, iż fakt ten nie mógł stanowić przesłanki do umorzenia odsetek od zaległości podatkowych jako rekompensaty za nieprawidłowe działanie innych organów niż organy podatkowe. Należy też zwrócić uwagę na fakt, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. przeprowadził postępowanie dowodowe w zakresie dotyczącym postawionych przez Skarżącego zarzutów. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Skarżący w dniu 9 listopada 2004 r. i w dniu 21 stycznia 2005 r. złożył do Urzędu Skarbowego pisma, w których prosił o wyegzekwowanie zaległych podatków jednakże w pismach tych nie zawiadomił o terminach mającej odbyć się egzekucji. W pismach tych brakuje także uzasadnienia umorzenia odsetek za zwłokę. Organ podatkowy tym tłumaczy niemożność dokonania oceny wpływu windykacji egzekucji na sytuację finansową Skarżącego. Faktem jest, że jeżeli Skarżący miał zastrzeżenia do pracy komornika skarbowego, to przysługiwała mu skarga do Naczelnika Urzędu Skarbowego na działanie tego komornika. Skarżący skargi takiej nie złożył. Ma rację Organ odwoławczy, że postępowanie odwoławcze w sprawie odmowy zastosowania ulgi w spłacie należności, nie jest właściwym trybem do rozpatrzenia i załatwienia zastrzeżeń Skarżącego, dotyczących niewłaściwie podjętych działań przez komornika skarbowego. W toku postępowania podatkowego Skarżący powoływał się na brak winy w powstaniu zadłużenia z tytułu podatku, nieuczciwe zachowania kontrahentów , a także wcześniejsze płacenie podatków, mimo występujących trudności. W nich upatrywał istnienie ważnego interesu przemawiającego za wydaniem korzystnego dla niego rozstrzygnięcia. Tak uzasadniany przez podatnika ważny jego interes, był przedmiotem oceny organów podatkowych. Dokonując oceny w tym zakresie, zdaniem Sądu, organy nie naruszyły prawa. Organy podatkowe, wbrew temu co twierdzi Skarżący, przy wydawaniu decyzji wzięły pod uwagę podnoszone przez niego okoliczności i zgromadzone dowody, a odnosząc je do podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sformułowały wnioski, które mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów. Sytuacja, w której dokonana przez organ ocena odbiega od samooceny dokonanej przez Skarżącego nie świadczy automatycznie o tym, iż przyjęta ocena jest wadliwa (dowolna). Sąd nie podziela zarzutów skargi, że poczynione w sprawie ustalenia nie były wystarczające do orzekania, że oparto je na niepełnym materiale dowodowym i bez wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Organy podatkowe wskazały, jakie ustalenia faktyczne wzięto pod uwagę przy podejmowaniu decyzji i z czego one wypływały. Sąd zwraca też uwagę, że czym innym jest ustalenie stanu faktycznego, a czym innym formułowanie na jego podstawie skutków prawnych w ramach art. 67a o.p. Przyjęcie zatem przez organy orzekające, że określona sytuacja faktyczna nie może być uznana za spełniającą dyspozycję powołanego przepisu nie oznacza, że organ błędnie ustalił stan faktyczny. W tej sytuacji niezasadny jest zarzut wadliwego zebrania materiału dowodowego, tudzież zarzut niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ponadto, w rozpoznanej sprawie Skarżący mylnie wywodzi, iż wadliwa była ocena dokonana przez organy podatkowe w zakresie istnienia jego ważnego interesu. Zdaniem Sądu prawidłowo w sprawie ustalono, że powstałe zaległości podatkowe nie wynikają ze zdarzeń od Skarżącego niezależnych. Uprawnionym było odwołanie się w tym zakresie przez organy podatkowe do przesłanki ryzyka wyboru kontrahenta i w konsekwencji przyjęcie, iż niewłaściwy wybór nie może być uznany za zdarzenie losowe. Istotnie jest tak, że przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą na własny rachunek i musi w swojej strategii gospodarczej liczyć się z ryzykiem związanym z tą działalnością. To na etapie podejmowania decyzji o nawiązaniu kontaktów handlowych z takim a nie innym podmiotem następuje świadomy (a bynajmniej taki być powinien) jego wybór i akceptacja określonych zasad rozliczeń finansowych. W takim stanie rzeczy, ewentualne następcze skutki nietrafnej decyzji, nie mogą być uznane za okoliczności mieszczące się w pojęciu ważnego interesu podatnika, przemawiającego za umorzeniem należności. W konsekwencji w nieuczciwości kontrahentów i trudnej sytuacji w branży mięsnej, nie można upatrywać istnienia ważnego interesu podatnika, przemawiającego za umorzeniem zaległości podatkowych, które bezpośrednio lub pośrednio wyniknęły z podejmowanych decyzji gospodarczych. Przyjęcie odmiennego podglądu prowadziłoby do niczym nieuzasadnionego rozszerzenia zakresu stosowania wyjątkowej instytucji prawnej, jaką ustawodawca przewidział w art. 67a § 1 pkt 3 o.p. Trudna sytuacja Skarżącego, która - jak sam przyznaje – wyniknęła z nie wywiązania się kontrahentów z płatności wobec jego osoby, w powyższym stanie rzeczy nie mogła stanowić przesłanki od której spełniania zależała możliwość zastosowania w sprawie dyspozycji przywoływanego wyżej przepisu art. 67a o.p. Słusznie podnosiły też organy podatkowe, że o istnieniu ważnego interesu podatnika decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o umorzeniu, bądź nie, zaległości podatkowej. Ważnego interesu podatnika nie można utożsamiać z samym jego subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej. Skarżący decydując się na prowadzenie określonej działalności, składając deklaracje podatkowe, winien był uwzględnić wynikające z tych zdarzeń konsekwencje prawnopodatkowe w postaci istnienia obowiązku zapłaty podatku. Zasadą jest bowiem płacenie podatków w terminach i wysokościach określonych przez prawo, natomiast umorzenie zaległości podatkowych traktowane musi być jako instytucja nadzwyczajna, gdyż prowadzi do uprzywilejowania jednych podatników kosztem pozostałych, którzy płacą podatki. Zasadnie zatem organy podatkowe wskazywały na wyjątkowość instytucji umorzenia zaległości podatkowej jako odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania. Wpływy z podatków przeznaczane są na realizację różnych celów społecznych, tak więc odpowiednio do tej okoliczności, odstąpienie od ich poboru musi być uzasadnione wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, przesłanek udzielenia ulgi. Analiza zaskarżonych decyzji oraz argumentów powoływanych przez Skarżącego doprowadziła Sąd do przekonania, iż prawidłowe było stanowisko organów, że strona nie wykazała w prowadzonym postępowaniu, aby w jej przypadku wystąpiły nadzwyczajne okoliczności, które uzasadniałyby umorzenie zaległości podatkowych. Sama w sobie trudna sytuacja materialna, jak już wspomniano, nie może stanowić podstawy do niepłacenia podatków, tym bardziej, iż spowodowana została nieuczciwością kontrahentów, których Skarżący wybrał za partnerów do współpracy. Skoro więc przesłanka ważnego interesu podatnika, na którą się powoływała strona w postępowaniu podatkowym nie wystąpiła, brak było w ogóle podstaw do skorzystania przez organy podatkowe z tzw. uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne, czyli możność wyboru rozstrzygnięcia wchodzi w grę dopiero wówczas, gdy istnieją przesłanki niezbędne do jego zastosowania. W konsekwencji nie stwierdzenie takiej przesłanki w ogóle uniemożliwia przejście do dalszego etapu stosowania wyżej wskazanego przepisu, tj. uznania administracyjnego i zobowiązuje organ do wydania decyzji o odmowie umorzenia zaległości. Zapłata przez Skarżącego należności głównej oznaczała jedynie tylko tyle, że wypełnił on ciążące na nim powinności publicznoprawne. Z faktu więc prawidłowego zachowania prawnopodatkowego w tym pozostałym zakresie, nie może Skarżący skutecznie wyprowadzać wniosku, iż są to okoliczności, które winny przemawiać za umorzeniem pozostałych kwot (nieopłaconych zaległości podatkowych) w ramach jego ważnego interesu. Reasumując, Sąd oceniając zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą nie stwierdził, aby naruszały one przepis art. 67a § 1 pkt 3 o.p. Nie dopatrzył się również naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa procesowego, w takim stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W motywach rozstrzygnięcia organy podatkowe wskazały niezbędne elementy, a ocena materiału dowodowego, który został zebrany, mieściła się w ramach art. 191 o.p. Materiał dowodowy był przy tym wystarczający do podjęcia rozstrzygnięć. Nie zachodziły zatem przesłanki do zastosowania w sprawie przez organ odwoławczy art. 233 § 2 o.p. Na marginesie Sąd zauważa, że sprawy umorzenia należności nie korzystają z tzw. powagi rzeczy osądzonej w takim znaczeniu, iż nie stoją na przeszkodzie do wszczęcia przez stronę kolejnego postępowania o umorzenie zaległości. Jeśli bowiem podatnik uzna, że istnieją inne jeszcze okoliczności przemawiające za umorzeniem niż te, które były w zakończonym postępowaniu uwzględniane, bądź zmianie ulegnie stan faktyczny w stosunku do tego, na którym oparto poprzednie decyzje, wówczas może ponowić żądanie umorzenia zaległości. W tym nowym postępowaniu, organ podatkowy będzie miał obowiązek ponownie ocenić sprawę w zmienionych realiach faktycznych. Biorąc pod uwagę przedstawione ustalenia i wnioski, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, iż brak jest przesłanek do uwzględnienia skargi. W związku z tym należało ją oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło